- 3 gün önce
TARİHİ YAPILARIN İLGİNÇ ÖYKÜSÜ TARİHTE YÜRÜYEN ADAM’DA
Her köşesinde tarihten izler barından ülkemizin tarihi yapılarına dair bilgiler veren ve geçmişten günümüze uzanan öyküsünü anlatan “Tarihte Yürüyen Adam; Vakıf Eserleri”, izleyenlerini tarihi bir yolculuğa çıkarıyor. Ahmet Şahin Baykal'ın sunumuyla ekranlara gelen “Tarihte Yürüyen Adam; Vakıf Eserleri”, tarihi yapıların yapılış amacı, yapıldığı dönem ve günümüzdeki son durumunu inceliyor ve izleyenleriyle paylaşıyor.
Tarihi sade bir dille anlatan ve sevdiren program “Tarihte Yürüyen Adam; Vakıf Eserleri”, geçmişten günümüze bir bağ kurarak birçok döneme tanıklık etmiş tarihi yapılara dair önemli bilgiler aktarıyor ve yapıların çeşitli dönemlerdeki fotoğrafları ile günümüzdeki son durumunu ekranlara getiriyor. Tarihi yapıların inşa edildiği dönemin koşulları, o bölgeye verilen isim, günümüze dek uğradığı değişiklikler ve o dönemde yaşanmış hikayeler tarih meraklılarıyla buluşuyor.
Birçok medeniyete ev sahipliği yapmış dört bir yanı tarih kokan Türkiye’nin, tarihi mirasını ve öyküsünü ekranlara taşıyan “Tarihte Yürüyen Adam; Vakıf Eserleri” her cumartesi saat 16:00’da Ülke TV ekranlarında…
Her köşesinde tarihten izler barından ülkemizin tarihi yapılarına dair bilgiler veren ve geçmişten günümüze uzanan öyküsünü anlatan “Tarihte Yürüyen Adam; Vakıf Eserleri”, izleyenlerini tarihi bir yolculuğa çıkarıyor. Ahmet Şahin Baykal'ın sunumuyla ekranlara gelen “Tarihte Yürüyen Adam; Vakıf Eserleri”, tarihi yapıların yapılış amacı, yapıldığı dönem ve günümüzdeki son durumunu inceliyor ve izleyenleriyle paylaşıyor.
Tarihi sade bir dille anlatan ve sevdiren program “Tarihte Yürüyen Adam; Vakıf Eserleri”, geçmişten günümüze bir bağ kurarak birçok döneme tanıklık etmiş tarihi yapılara dair önemli bilgiler aktarıyor ve yapıların çeşitli dönemlerdeki fotoğrafları ile günümüzdeki son durumunu ekranlara getiriyor. Tarihi yapıların inşa edildiği dönemin koşulları, o bölgeye verilen isim, günümüze dek uğradığı değişiklikler ve o dönemde yaşanmış hikayeler tarih meraklılarıyla buluşuyor.
Birçok medeniyete ev sahipliği yapmış dört bir yanı tarih kokan Türkiye’nin, tarihi mirasını ve öyküsünü ekranlara taşıyan “Tarihte Yürüyen Adam; Vakıf Eserleri” her cumartesi saat 16:00’da Ülke TV ekranlarında…
Kategori
📺
TV ve DiziDöküm
00:00Vakıf Katılım, tarihte yürüyen adamla vakıf eserlerimizi sunar.
00:58İzlediğiniz için teşekkür ederim.
01:12Bu hafta İstanbul'un en güzel tepelerinden birinde Süleymaniye Camii'ndeyiz.
01:19Bu hafta Mimar Sinan'ı, Kanuni Sultan Süleyman'ı ve şu anda arkamda görmüş olduğunuz bu muhteşem eseri birlikte gezmeye,
01:29anlamaya çalışacağız.
01:30Fakat öncesinde gelin hep beraber bu camiyi bu kadar güzellikle inşa eden Mimarın Kabri'ni şurada ziyaret edip programımıza başlayalım.
02:02Aslında bir külliye olarak inşa ettirilen Süleymaniye Camii, Mimar Sinan'ın bir ara durak olarak ifade etmeye çalıştığı,
02:11yani kalfalık dönemi eseri olarak ifade ettiği bir mabettir.
02:16Bir külliye olarak inşa edilmesinin ardında direkt şunu söyleyelim, şehir içine bir şehir inşa ettirmiştir.
02:23Yani buradan kastımız şu, külliyeler adeta şehrin içerisinde bir şehir olarak inşa ettirilen bir yapıdır.
02:32Osmanlı'da aslında klasik dönem için söyleyecek olursak kendine has yani klasik Osmanlı usulünü en güzel ifade eden mabetlerden bir tanesidir.
02:43Burada hiç şüphesiz Sinan'ın dehasını bu camiyi inşa ettirirken kullanmış olduğu metot,
02:48bununla beraber Kanuni'nin ki o dönemin fetihten sonraki dördüncü padişahtır, dönemin ihtişamı da bu camiye yansımıştır.
02:57Fakat buraya gelirken bu sabah Şehzadebaşı Camii'nin önünden geçtim.
03:03Orasını Mimar Sinan çıraklık eseri olarak ifade ediyor.
03:06Hemen şunu söyleyeyim, çıraklık eseri olarak ifade ettiği Şehzade Camii aslında Mimar Sinan için yine de çıraklık eseri olarak ifade
03:15edilmesi
03:15hem onun tevazusunu aslında aynı zamanda ne kadar büyük işler yaptığını da gösteren büyük bir eserdir.
03:22Çünkü Şehzade Camii'ni şahsi olarak gördüğümde eski bir dostu görmüşçesine ben seviniyorum,
03:30eski bir dostu yıllarca görmediğiniz bir arkadaşınızı gördüğünüzde hissettiğiniz şey benim Şehzadebaşı Camii'ni gördüğümde hissettiğim oluyor.
03:38Oradan yola çıkarak geldiğimizde ki burada kocaman bir mabet,
03:424 tane minaresi, 10 tane şerefesi bulunan bu caminin kendisi kubbesiyle, iç tezyinatıyla,
03:50aslında kitabeleriyle, mihrap duvarında görecek olduğumuz çinileriyle, içerisindeki is odasıyla koca bir hikayeyi barındırıyor.
04:00Mimar Sinan buranın mimarı olarak tarihe adını yazdırmış en önemli mimarlardan bir tanesidir.
04:07Gelin devam edelim.
04:24Aslında bir dönemi anlamak için o dönemde yapılan tarihi eserleri, sanat eserlerinden yola çıkarak anlamaya çalışmak metotlardan sadece bir tanesi.
04:34Fakat biz bugün burada büyük bir mimarın, tarihin en büyük ustalarından bir tanesi,
04:41belki de Osmanlı tarihinin en büyük ustası desek yanılmış olmayız.
04:45Mimar Sinan'ın yanındayız.
04:46Bu sanat eserlerinden yola çıkarak bir dönemi anlamaya çalışmak,
04:51hem dönemin ruhunu, hem politik yapısını, hem ihtişamını, gücünü hep birlikte görebiliriz.
04:57Burada koca Sinan aslında şunu ifade edelim, Osmanlı'nın yapmış olduğu en önemli şeylerden bir tanesi,
05:06bu tarihi eserlerle, bu mabetlerle, bu vakıf eserleriyle buraya adeta İstanbul'a ve geçtiği bütün topraklara bir mühür basmasıdır.
05:15Burada şunu hemen belirtelim,
05:18Mimar Sinan olmasaydı bu kadar eser günümüze kadar gelir miydi?
05:21Bu çok büyük bir soru.
05:23Çok büyük ihtimalle bunlar olmazdı.
05:25Hiç şüphesiz Mimar Sinan kendi döneminin adamı.
05:28Yani bir dönem için bir dönemi yansıtabilen, o dönemin ruhunu anlayan ve ustalıkla onu taşlara işleyen en önemli ustalardan bir
05:39tanesi.
05:40Ve çok büyük bir usta olmaklığıyla birlikte bugün bize Süleymaniye Camii'ni bu haliyle bırakan en büyük ustadır.
05:48Şu an tam olarak arkamda görmüş olduğunuz türbede onun adına yazılan ve tarih düşülen bir beyt var.
05:55Son beyti, geçti bu demde cihandan, piri mimaran Sinan.
05:59Yani mimarların piri olarak da adlandırılan ve o şekilde anılan büyük bir usta.
06:05Osmanlı'nın geçtiği bütün yerlerde yaptığı, yaptırdığı köprülerde imzası bulunan.
06:12Aslında seferlerden önce geçilmesi gereken büyük bir nehir varsa, oraya bir köprü yapılacaksa bunu şu an yanı başında bulunduğumuz Sinan
06:22'ın eli değdikten sonra askerler rahatlıkla geçebiliyordu.
06:25Hatta bazen saatler içerisinde ahşap köprüler bile yapmış olduğunu biz biliyoruz.
06:31Fakat bununla beraber 1550'li yıllarda günümüze kadar yaptırılmış olan bu mabetle birlikte bir vakıf eserini bizim yaşatmamız, onu anlamamız
06:42için müthiş bir tarih vesikası, bir kitap.
06:46Adeta elimizde bir arşiv belgesi olarak şu an bu devasa cami ki müthiş masif bir kütlesi söz konusu bizim için
06:55bir kitap mesabesinde bir arşiv kaydı gibi Süleymaniye Camii bulunmakta.
07:00Şüphesiz buraya gelince birçok sayfa karıştırdım, birçok kitap kurcaladım.
07:06En son okuduklarımdan bir tanesi Ahmet Murat Özel'in Taşı Taşırmak adlı kitabıydı.
07:11O kitabın girişinde müthiş bir şey söylüyor sevgili Ahmet hocamız.
07:15Söylediği şey şu, Süleymaniye'yi yaptıracak kadar bir maddi gücüm yoktu, ben de bu kitabı yazdım diyor sevgili Ahmet hocamız.
07:22Aslında o buraya dair kendi duygu ve dünyasını ifade edebildiği edebi anlamda da kalemi güçlü bir hocamızdır.
07:32Ben de şunu söylüyorum, bu camiyi yaptıracak gibi kadar bir maddi durumum yok, böyle bir paramız yok.
07:38Ahmet Murat kadar, o hocamız kadar da bir edebiyatı, kalemi güçlü olan birisi değilim.
07:43Fakat en azından o yoldan giderek bu camiyi, bu mabedi, bu vakıf eserini anlamaya çalışan bir insan olmaya çabalıyoruz diyebiliriz.
07:53Çünkü bizler bugün neredeyse 500 yıllık bir cami içerisinde, 5 asra yakın bir süre içerisinde ayakta kalmış ve inşallah da
08:04kıyamete kadar ayakta kalmasını umduğumuz ve dua ettiğimiz koca bir mabet.
08:09Osmanlı'nın mührü, yükseliş döneminin belki de son padişahı diyebiliriz, kanuninin bu tepe üzerindeki mührü ve simgesi.
08:18Süleymaniye, İstanbul'da en fazla turist alan yerlerden bir tanesi.
08:23Dolayısıyla ziyaret edilmesinin ardında ise sadece bu büyüklüğü yok.
08:28İçerisindeki hikayeler, inceliklerle birlikte Süleymaniye Camii'yi ziyaret edilmeyi bekliyor.
08:35Gelin hep beraber dış avluya geçip programımıza devam edelim.
09:00Müthiş yağmurlu bir gün Süleymaniye'nin dış avlusundayız.
09:04Aslında burada rahmet her zaman vardır.
09:08Çünkü Süleymaniye Camii adeta bu tepenin üzerine oturmuş, ellerini göğe açmış bir insan gibi burada oturmakta.
09:17Yine buraya gelirken kurcaladığım kitapların birisinde şöyle yazıyordu.
09:22Süleymaniye'nin karşısında tarihin önünde oturmuş, seni anıyorum, tespih çekiyorum, seni seviyorum, seni seviyorum diye biraz edebi bir ifade.
09:32Biraz da buranın adeta bir tarihin kendisi olmaklığı, karşısında oturan insanın da tarihin karşısında.
09:40Yani Süleymaniye'ye bakan birisi tarihin kendisine bakmaktadır diyebiliriz.
09:46Dış avlusunda dikkatinizi ilk çekecek olan şeylerden bir tanesi hiç şüphesiz hem Üsküdar'dan hem Beyoğlu'ndan İstanbul'un birçok yerinden
09:56görünen minarelerin kendisi.
09:58Burada şunu ifade edelim.
10:00Niçin 4 tane minare 10 tane şerefesi vardır sorusu her zaman sorula geliyor.
10:05Ve aslında bu bir merak konusu. Şu an tam olarak gördüğümüz minarelerin de kendine has bir özelliği var.
10:12Şöyle halk arasındaki efsane olarak dolaşan aslında gerçekten sebebi bu mudur değil midir bilmediğimiz bir mesele söz konusu.
10:22Bunu sizlerle paylaşmak istiyorum.
10:24Anlatılan hikayeye göre Kanuni Sultan Süleyman Osmanlı'da en fazla hüküm süren padişahlardan bir tanesidir.
10:31En fazlasıdır aslında. Onun fetihten sonraki 4. padişah olması 4. sultan olması 4 tane minarenin temel sebebidir.
10:41Ve Osmanlı'nın ise sıralamada 10. padişahı olması da burada 10 şerefenin olduğunu gösteriyor.
10:49Fakat az önce türbesinin önünden geçmiş olduğumuz Mimar Sinan'ın en büyük özelliklerinden bir tanesi ki biz bu özelliği daha
10:59öncesinde Atik Valide Camii'nde Üsküdar'da konuşmuştuk.
11:03Bu özelliği Mimar Sinan'ı çağların en büyük ustası olarak anılmasına sebep olan özelliklerinden bir tanesidir.
11:10Bu da topografyayı yani mabedi, vakıf eserini, külliyeyi inşa etmek istediği yerin topografyasını, coğrafyasını, o bölgenin şeklini müthiş derecede kullanabilen
11:25bir usta olmasıdır.
11:27Dolayısıyla minareden yola çıktık fakat Mimar Sinan'la alakalı anlatmak istediğim temel sebep şu.
11:32Bu bir tepe üzerine inşa edilen külliye. Etrafındaki medreseleriyle burada Sıbyan Mektebi'nden tutun bütün bileşenlerine kadar Süleymaniye Camii'yi
11:43bir tepe üzerine inşa edilmiş ve aslında bir piramidi de andıran özelliklere sahip.
11:50Bunu öndeki yani avlu tarafındaki iki minarenin boyu arkadaki diğer iki minareye nazaran daha kısadır.
11:58Aslında bunu bilinçli bir şekilde yapan Mimar Sinan bu tepe üzerinde uzaktan bakıldığında Süleyet'i hiçbir şekilde bozmasını istemediği bir
12:09şey yapmak istiyor.
12:11Burada bize ifade etmeye çalıştığı sanat tarihi açısından, mimarlık açısından ifade etmeye çalıştığı şey şu.
12:18Buranın topografyasını kullanarak müthiş derecede kullanıyor. Yukarıdan veya uzaktan bakıldığında bu vakıf eserinin, bu mabedin kendisinin aslında hem göze hoş
12:31gelen, estetik açıdan gerçekten kıymetli olan ve bununla birlikte de insanın gözünü yormayan bir mabed inşa ediyor.
12:38Çünkü uzaktan baktığınızda bu tepenin üstünü hiçbir şekilde gözleri rahatsız eden bir şey yok.
12:44Aslında Mimar Sinan'ın bir diğer özelliği de şu. Yani Şehzadebaşı'ndan buraya, Süleymaniye'ye, belki buradan Edirne'ye sıçradığımızda
12:51bunun Mimar Sinan'ın bir adeta seri süluku,
12:56mimarlıktaki seri süluku olarak ifade edebileceğimiz bir yolculuğu söz konusu.
13:00Bu yolculukta burası bir ara durak. Buradan sonra da geçmek istediği, gitmek istediği yer hiç şüphesiz Edirne.
13:07Fakat burada ifade edilmeye çalışılan şey, bu taşların kendisiyle, buradaki binanın, mimarinin temel ifade ettiği şey hiç şüphesiz büyük olan,
13:21masif olan şeyin büyük fakat cami içerisinde de iç kısma geçtiğimiz zaman göreceğimiz üzere küçük olan şeyin de küçük olarak
13:29hissettirilmesi.
13:30Bu kadar devasa bir yapıda hiç şüphesiz bunu yapmak zordur.
13:33Çünkü Mimar Sinan'ı büyük yapan şeylerden birisi bu.
13:37Aslında yakın dönemde yapılan büyük camiler, yani masif gövdeye sahip camilerdeki en büyük problem,
13:44hem estetik açıdan hem de mimari açıdan bu oran ve orantının aslında insanı rahatsız etmesi.
13:51Fakat Mimar Sinan'ı büyük yapan şey hem gözümüze, hem gönlümüze ve aynı zamanda aklımıza da hitap edebiliyor olması.
14:00Bunu şöyle ifade etmek istiyorum, aklımıza hitap ediyor oluşu bir yerde bu işin teorisini gerçekten iyi yapmış olması.
14:09Aslında Osmanlı'nın hüküm sürdüğü birçok coğrafyayı gezmiş, birden fazla mabet görmüş, birden fazla hatta Hristiyanlığın eserlerini,
14:18kiliseleri, manastırları da inceleme fırsatı bulmuş.
14:20İslam coğrafyasında görebildiği bütün özellikleri hafızasında toplamış, teorik olarak yapmak istediği şeyi aslında aklımıza hitap ediyor dediğim kısmı bu.
14:30Teorize etmiş ve bunun öncesinde fizibilite çalışmasını yapmış büyük bir deha.
14:35Gözümüze hitap ediyor olması, bütün bunu yaparken aslında estetik kaygıyı da göz ardı etmemiş olması.
14:43Yani şunu ifade etmek istiyorum, teoride çok iyi olabilirsiniz fakat pratikte yapamadığınızda bu kağıt üzerinde olduğu kadar güzel durmuyorsa gözlerinize
14:54de hitap etmiyor.
14:54Fakat Süleymaniye Camii bu kadar büyük olmasına rağmen, ihtişamı barındırmasına rağmen,
15:0016. yüzyıl İstanbul'un da Osmanlı İmparatorluğu'nun en önemli ve en güçlü olduğu dönemi bize yansıtmakla birlikte
15:08adeta gözlerimize estetik açıdan da ciddi anlamda hitap eden önemli bir mabet olarak bugün hala İstanbul'un en güzel tepelerinin
15:19bir tanesinin üstünde durmakta
15:21ve biz yıllar sonra bile gelip bu camiyi ve onu anlamaya çalışıyoruz.
15:26Bu aslında çok kıymetli.
15:28Bununla beraber peki gönlümüze nasıl hitap ediyor?
15:30Şehzadebaşı Camii'ne gittiğinizde ki çıraklık eseri olarak ifade ediyordu.
15:34Orada bir matem havası söz konusuydu çünkü kanunun çocuklarından birisi çok erken yaşta hastalanmış ve vefat etmişti.
15:42Aslında kanunu kendi adına yaptırıyordu o camiyi.
15:44Fakat şehzade vefat edince o camiyi oğlu adına yaptırmış.
15:49Mimar Sinan'ın özellikle türbe kısmında da hani baktığınızda bir matemi de andıran enteresan bir yapı söz konusu.
15:56Fakat burada ise gönlümüze hitap ediyor dediğim hem teorik hem pratikte müthiş işlevsel bir mabet ve aynı zamanda tarihin ihtişamını
16:07mermerlere,
16:08üst üste konan taşlara işleyebilmiş ve bunu büyük bir ustalıkla yapmıştır diyebiliriz.
16:15Şu anda dış avlunun iç avluya bağlandığı taç kapı cümle kapısının önündeyiz.
16:23Aslında bu kapının yine Mimar Sinan'ın büyük ustalıkla işlediği önemli kapılardan bir tanesi olduğunu belirtmem gerekiyor.
16:31Bu taç kapıyı aslında diğer kapılardan ayıran noktalardan bir tanesi şu.
16:36Tam olarak caminin kıble yönüne doğru olan bu kapıda adeta mabedin kendisine giriyormuşçasına bir hava hissettiriliyor.
16:44Yukarıda görmüş olduğunuz mukarnaslar ki hem mukarnası hem kitabeyi birlikte konuşmamız gerekiyor.
16:50Mukarnaslar bizim aslında cami mimarisinde özellikle mihrabın, hoca efendilerin namaz kıldırdığı bölümün tam üstünde yer alıyor.
17:00Bu mukarnasların kendisi daha önceki dönemlerde de Türk mimarisinde özellikle kullanılan 3 boyutu ifade eden,
17:07aslında caminin sadece taşların üst üste konulmasından ibaret olmadığını ve bununla birlikte bir nevi manevi bir boyut katan.
17:16Çünkü hem gökyüzünü simgeleyen hem yıldızları simgeleyen hem de caminin manevi ve metafizik tarafına da bir atıfta bulunan cami unsurlarından
17:26bir tanesi.
17:27Hemen altında bulunan kitabe ise yine Kur'an-ı Kerim'den bir ayet.
17:31İnne salate kânet alel mü'minîne kitâben mevkûta.
17:35Yine az önce ifade ettiğim birçok cami kitabesi gibi bu da bir amaçla bir anlam bütününü ifade eden,
17:43anlam bütününün bir parçası olarak düşünebileceğimiz kitabelerden bir tanesi.
17:47Şüphesiz ki namaz müminlere yani inananlara belirli vakitlerde farz kılınmıştır.
17:54Ayetinin tam olarak kitabi olarak oraya yazıldığını bilmekteyiz.
17:58Bu taş kapının bir diğer özelliği de az önce söylediğim gibi dış avluyu iç avluya bağlayan kapılardan bir tanesi.
18:04Fakat bununla beraber dediğim gibi adeta caminin içerisine, mabedin içerisine giriyormuşçasına bir hava estiren,
18:13mermerler üzerine kurulmuş, yukarıda da mukarnası bulunan önemli kapılardan bir tanesi.
18:18Fakat bizler burada caminin iç avlusuna geçmeden önce Kanuni Sultan Süleyman'ın türbesini ve hazire kısmını da bu bölümde anlatalım
18:28ve sonra devam edelim.
18:50Şimdi hazire bölümüne ve türbe kısmına doğru ilerlerken sizinle paylaşmak istediğim bir bilgi daha var.
18:57Bu da Cevahir Minaresi olarak adlandırılan minarelerden bir tanesi, bu cami hakkında anlatılan hikayelerden bir başkasıdır.
19:06Şimdi burada aslında içerideki sütunları da anlatırken bir dönemin aslında büyüklüğünü, gücünü simgeleyen önemli noktalardan bir tanesidir.
19:16Cami hakkında anlatılan birçok hikaye söz konusu.
19:19Bunlardan bir tanesi ise cami vaktinde yaptırılamamış ve dolayısıyla bu cami tamamlanamayacak.
19:26Kanuni dönemi için o kadar ihtişamlı ve güçlü hem ekonomik anlamda hem toprak bütünlüğü anlamında hem de politik düzlemde güçlü
19:35olan dönemde bu caminin bitmeyecek olmasına dair bir rivayet dolaşır.
19:39Dolayısıyla bu padişahın kulağına gider, Mimar Sinan'a bir emir verir.
19:43Orada mücevherlerin adeta havanda dövülüp bu minarelerden bir tanesinin içerisine konmasını istemiştir.
19:51Bu bir yerde gücün de kendisini simgeleyen önemli olaylardan bir tanesi olarak aslında cami etrafında bir nevi hikayelerle mekanın kutsallığını,
20:04mekanın bize olan duygusunu geçiren dönemi de ifade etmesi bakımından önemli gördüğüm noktalardan bir tanesidir.
20:11Çünkü bu hikayelerle birlikte bu camiler aslında adeta varlığını devam ettiriyor ve mekan olma özelliğini ise sürdürüyor.
20:20Çünkü dönem çok güçlü bir dönem, ekonomik olarak güçlü.
20:23Osmanlı döneminin en uzun sultanlık yapmış padişahı askeri olarak çok güçlü, ekonomik olarak çok güçlü ve bu hikayelerin kendisi adeta
20:32bize çok şey ifade ediyor diyebilirim.
20:35Burada bir iç avluya geçen kapıyı açtık fakat burada direkt camiye geçiş yapabileceğimiz bir kapı daha söz konusu.
20:44Burada yine müminlerle alakalı bir ayeti kerimenin kitabede yazılı olması ve buradan içeriye geçiş olması da bir kapının ve aslında
20:53içerideki estetikle beraber güzelliğini gösteriyor.
20:56Çünkü çok büyük bir mabet burası.
20:58Dış avluda sadece burayı saatlerce anlatsak, sanat özelliklerini anlatsak bitmeyecek.
21:03Fakat biz en azından bu programın bize müsaade ettiği süre içerisinde sizinle bunları paylaşmak istiyorum.
21:11Burada da yine şadırvan yapılmış eski taşlar caminin dış avlusunda bir şadırvan söz konusu.
21:18Buradan hazireye doğru devam edelim.
21:38İstanbul'un en güzel tepelerinden bir tanesinde Süleymaniye'nin dış avlusundayız.
21:45Şu an hemen sol tarafımda boğaza doğru baktığımda Galata Kulesi'ni, 15 Temmuz Şehitler Köprüsü'nü biraz daha böyle döndüğümde
21:52aşağıda Eminönü Yeni Camii'nin minarelerini görmekteyim.
21:56Onun arkasında da bir tarafta tarihi yarımada da Topkapı Sarayı ve tam karşıda da Üsküdar'ı görüyorum.
22:02Fakat burada size özellikle göstermek istediğim hazire Süleymaniye Camii'nin avlusundaki hazire.
22:09Burası bir külliye olarak inşa ettirildiği için aslında haziresiyle etrafındaki medreseleriyle birlikte çok büyük bir külliyeyi ifade ediyor.
22:20Fakat şunu hemen söyleyelim.
22:21Şu an hazire kısmına, dış avludan hazire kısmına ve türbe kısmına doğru ilerlerken size özellikle göstermek istediğim bir şey var.
22:28Burası camiye girişte, işte bir kutsal mekana girişte İslam geleneğinde sağ ayakla girilir, sol ayakla çıkılır ve tam tersi mekanlara
22:37da böyle bir ayrım söz konusu.
22:38Fakat burada aşınma durumu söz konusu değil.
22:41İçerideki suyun dışarıya doğru rahat akması için mermerin kendisinin bu şekilde bırakıldığını bilmekteyiz.
22:48Bununla alakalı çok fazla.
22:49Tabii sosyal medyada çok fazla video ve konuşan insan gördüğüm için özellikle belirttim.
22:55Orada basmakla veya aşınmasıyla alakalı bir durum söz konusu değil.
23:00Burada ifade etmek istediğim o yanlış bilgiyi tahsis etmekti.
23:04Dolayısıyla onu yaptım.
23:05Hazireler hakkında direkt şunu söyleyelim.
23:07Burada Süleymaniye Camii'nin haziresinde çok fazla önemli şahsiyet yatıyor diyelim devlet açısından.
23:12Çünkü devlet erkanından paşalar, vezirler burada yatıyor.
23:17Kanuni Sultan Süleyman'ın türbesi, Hürrem Sultan'ın türbesi söz konusu.
23:20Hemen yanında önemli bir zat daha var.
23:23Fatih Camii'nin haziresinde konuştuğumuz, Ahmet Amiş Efendi ile bağlantısını anlattığımız bir mübarek zat da orada yatmakta.
23:31Fakat burada şunu hemen ifade edelim.
23:34Bu hazirede çok fazla mezar kitabesi çeşitliliği görmekteyiz.
23:39Bu mezar kitabesinin çeşitli olmasının sebebi biliyorsunuz artık bunları programlarımızda anlatıyoruz.
23:46Mezarda yatan kişi şayet bir çocuksa onun ona göre şekillenmiş.
23:52Bir genç kızsa erken yaşta vefat etmişse ona göre bir kitabe.
23:56Bir devlet erkanından bir paşaysa kitabe ve mezarın şekli biraz da ona göre şekilleniyor.
24:03Hatta bunun uzmanları var ve bu uzmanlar bir mezar kitabesi üzerindeki yazıdan,
24:09mezar kitabesinin şeklinden hangi döneme ait olduğunu tespit edebiliyorlar.
24:14Bununla beraber sadece bunlar mı var? Hayır.
24:17Örneğin bir Nakşi şeyhi veya bir Kadiri şeyhi veya bir Bektaşi dervişi veya bir Mevlevi dervişi vefat etmişse,
24:25onunla birlikte burada gördüğümüz şey bunun üzerindeki baş olarak, tac olarak normalde Mevlevilerin kullandığı veya Bektaşilerin kullandığı bir tacın bir
24:37benzerini biz mezar kitabelerinde görüyoruz.
24:40Dolayısıyla mezar kitabesinin hem şekli hem üzerindeki yazı bizlere kim olduğu hakkında orada metfun bulunan şahsın kim olduğu hakkında da
24:51temel bir bilgi veriyor.
24:53Tabii bu bir uzmanlık alanı. Herkesin okumasını bilmesini gerektiren bir durum değil ama bir genel kültür olarak paylaşıyorum sizinle.
25:02Örneğin burada bir işte nazır diyebileceğimiz, paşa diyebileceğimiz bir kabir söz konusu.
25:10Tabii bu klasik Osmanlı mezarlarından çok farklı.
25:13Bu biraz daha batı etkisiyle görebildiğimiz ve büyük bir ihtişam var.
25:18Normalde İslam geleneğinde mezarlıkların kitabeleri ve mezarın kendisinin daha sade olduğunu belirtmemiz gerekiyor.
25:27Fakat böyle farklı örnekleri de mevcut.
25:29Biraz da Kanuni Sultan Süleyman'ın türbesi şu an tam karşımda.
25:33Onunla beraber Hazire'nin bu tarafını da size özellikle göstermek istiyorum.
25:38Çünkü caminin dış havlusunun bir girişi de o tarafta.
25:40Fakat burada da yani bu kapıdan girdiğimizde sağ tarafımızda kalan türbe Kanuni Sultan Süleyman'ın türbesi yanında hemen yanı başında
25:49duran bir kimse söz konusu.
25:51Buradaki bir mübarek bir zat olduğunu biliyoruz.
25:54Ondan aslında Fatih Camii ile alakalı çektiğim bölümde Ahmet Amiş Efendi'yi anlattığımda o zattan bahsetmiştim.
26:02Onun kabrini de özellikle göstermek istiyorum.
26:04Burada Süleymaniye'nin haziresinde ki hazirelerin ne kadar önemli olduğunu birçok programda ifade ettik.
26:11Fakat Süleymaniye Camii'nin iç detaylarını, iç avlusunu, caminin içindeki hikayeleri anlatabilmem için biraz daha buraları hızlı geçiyorum.
26:20Çünkü gerçekten Süleymaniye Camii'ni anlatmak heyecan verici bir şey.
26:23Çünkü tarihe tanıklık ettiğiniz ve tarihin bu kadar görülebilir bir şey olduğunu hissetmemiz için adeta açık bir kitap ve anlaşılır
26:34bir düzeyde açıklıkta olan bir kitap olarak değerlendirsek yanlış yapmış olmayız diye düşünüyorum.
26:40Gelin hep birlikte Gümüşhanevi Hazretleri'nin o türbesinin olduğu yere gidelim ve dışarıdan türbeyi size gösterelim ve anlatmak istediğim önemli
26:49bir nokta daha var.
26:50Devam edelim.
27:13Vakıf eserlerini anlatmaya gerçekten programlar yetmiyor.
27:17Bugün Mimar Sinan'ı, Süleymaniye Camii'nin ihtişamını, burada minarelerini, dışarıdan görüntüsünü, tepenin üzerindeki konumlanışını, Kanuni Sultan Süleyman'ın türbesini
27:30hep birlikte anlamaya çalıştık.
27:32Bugün yapmaya çalıştığımız şey şuydu aslında.
27:35Birkaç yüzyıl geriye gidip o dönemi hissetmeye çalıştık.
27:39Yağmurlu bir günde İstanbul'un en güzel manzaralarının olduğu yerlerden bir tanesinde tarihin karşısında yani Süleymaniye'nin avlusunda biz bunları
27:49hissetmeye çalıştık.
27:50Çünkü bir vakıf eseri dediğimizde aklımıza ilk gelen şey o vakıf eserinin halka, insanlara vakfedilmiş olması.
27:57Burası bir külliye olarak inşa edilmiş Süleymaniye Camii ve Külliyesi aslında halkın kullanımında.
28:04Medreseleriyle, burada Dar-ül Ziyafesiyle, Dar-ül Hadisiyle, bütünlüklü olarak halkın tamamına, kullanımına açık.
28:13Ve bugün tarihin taptaze, yepyeni diyebileceğimiz bir sayfası olarak İstanbul'u ziyaret eden hem dışarıdan hem içeriden ziyaretçilerinin tamamının uğradığı
28:25noktalardan bir tanesini anlamaya çalıştık.
28:28Bugün yapmaya çalıştığımız şeyin aslında en temelde tarihin bir ihtişamlı yani Osmanlı döneminin en ihtişamlı döneminde Osmanlıların güç olarak, politik
28:42bir güç olarak ve bununla beraber siyasi, askeri, ekonomik olarak en güçlü olduğu dönemde inşa ettirmiş olduğu
28:50bir tarafta İstanbul Üniversitesi, diğer tarafta yürüdüğünüzde Veznecilere ve oradan Vefa semtine, şehzade başına çıkan yolun kesiştiği bir tepe.
29:00Burada İstanbul'un kendisini hissetmek için adeta bir bahçe gibi düşünebilirsiniz.
29:07Dış avluyu anlatmak sadece bu programımızın süresine hiç şüphesiz yetmedi.
29:12Bütün detayları anlatmaya kalksak yine yetmeyecek.
29:15Dolayısıyla bizler tarihte bu çıktığımız yolculukta Süleymaniye Camii'ni hep birlikte anlamaya çalıştık.
29:22Bölümlerimizin tekrarını ülketv.com'dan ve YouTube hesabından takip edebilirsiniz.
29:28Tekrarlarını izlemek isterseniz oralara müracaat edebilirsiniz.
29:32İstanbul'a, tarihin kendisine, tarihe tanıklık etmiş bütün bu vakıf eserlerine hoşça bakmanız dileğiyle.
30:14İzlediğiniz için teşekkür ederim.
30:45İzlediğiniz için teşekkür ederim.
30:52Vakıf Katılım tarihte yürüyen adamla vakıf eserlerimizi sundu.
Yorumlar