- 2 gün önce
TARLADAN SOFRAYA UZANAN BESİN YOLCULUĞU
Tohumdan hasada, tarladan tezgaha Anadolu’nun bereketli topraklarında yapılan tarımın tüm aşamaları “Topraktan Sofraya” ile Ülke TV ekranlarında izleyicisiyle buluşuyor. Geçmişten geleceğe her dönemde önemini koruyan tarımı geliştirmek için kullanılan yöntemler, tarımın zenginleştirilmesi ve ürünlerin hasatı Zeynep Tor’un sunumuyla Topraktan Sofraya ile ekrandaki yerini alıyor.
Zeynep Tor, “Topraktan Sofraya” ile sofralara gelen besinlerin yolculuğunu Ülke TV ekranlarına taşıyor. Türkiye’nin yedi bölgesinden üreticiler, çiftçiler, toprak ve ürün için emek verenler, bereketli topraklarda yetiştirdikleri ürünleri Ülke TV ekranlarında tanıtıyor. “Topraktan Sofraya” tarımda kullanılan tohumlardan, ürünlerin hangi dönemlerde ne şekilde yetiştirildiği ve nerelere dağıtıma çıktığına kadar tüm aşamalarını izleyenleriyle paylaşıyor.
Kaliteli üretim ve sağlıklı ürünler anlayışla yola çıkan program Topraktan Sofraya her pazar 18.00’de Ülke TV’de.
Tohumdan hasada, tarladan tezgaha Anadolu’nun bereketli topraklarında yapılan tarımın tüm aşamaları “Topraktan Sofraya” ile Ülke TV ekranlarında izleyicisiyle buluşuyor. Geçmişten geleceğe her dönemde önemini koruyan tarımı geliştirmek için kullanılan yöntemler, tarımın zenginleştirilmesi ve ürünlerin hasatı Zeynep Tor’un sunumuyla Topraktan Sofraya ile ekrandaki yerini alıyor.
Zeynep Tor, “Topraktan Sofraya” ile sofralara gelen besinlerin yolculuğunu Ülke TV ekranlarına taşıyor. Türkiye’nin yedi bölgesinden üreticiler, çiftçiler, toprak ve ürün için emek verenler, bereketli topraklarda yetiştirdikleri ürünleri Ülke TV ekranlarında tanıtıyor. “Topraktan Sofraya” tarımda kullanılan tohumlardan, ürünlerin hangi dönemlerde ne şekilde yetiştirildiği ve nerelere dağıtıma çıktığına kadar tüm aşamalarını izleyenleriyle paylaşıyor.
Kaliteli üretim ve sağlıklı ürünler anlayışla yola çıkan program Topraktan Sofraya her pazar 18.00’de Ülke TV’de.
Kategori
📺
TV ve DiziDöküm
00:02Ziraat Bankası sunar
00:21Gıdalarımızın topraktan sofraya olan serüvenini izlemek için çıktığımız yolculukta Muğla Bodrum topraklarındayız.
00:28Bakalım bu mevsimde, bu bölgede insanlarımız neleri nasıl üretiyor, nasıl tüketiyor, gelin birlikte görelim.
00:431980'e kadar narence bahçeleriyle düğünler yapılıyordu.
00:48Bayramlar daha farklıydı.
00:50Bolluk bereketi kaynağı.
00:51Narenceydi.
00:52Acı ottan reçel yapılırmış.
00:54Halk arasında diken ucuda denilir.
00:56Diriliğini koruyor, fazla haşlanmayacak.
00:58Kırık çömlek müzesindeyiz.
01:00Deprem oldu, kırılan çömleklere atmadık, biriktirdik.
01:03Böyle bir projemiz vardı.
01:05Kullandığım çark eski, klasik ayak çarkı.
01:07Kasım mandalinasından yapılmış.
01:09Evet, rengi, aramızı, güzelliğini görüyorsunuz.
01:12Burası aşağı yukarı 200 yıllık bir ev.
01:15Köyün ilk evi.
01:16Atölyeye döndürdük.
01:17Abucurunuz da çok hoşmuş.
01:19Kırık anfora, deniz dibinden çıkmış.
01:21İncirlerimizi yıkayacağız öncelikle.
01:23Sap kısmını ayırdıktan sonra çatal yardımıyla dileyeceğiz.
01:28Acısını atmış oluyor.
01:2976 senesinde diktim fidanları.
01:32Siz bakarsanız bahçeye verim iyi oluyor.
01:35Mandalinileri çocuk gibi büyüttü.
01:36Bakarsan bağa bakmasan daha olur.
01:38Zencefili lime reçeli.
01:40Özenle dolumunu yapacağız.
01:41İkisi aynı anda mı kaynıyor?
01:43Zencefili sonrasında hedefliyoruz.
01:45Tadını ve etkisini bırakmamasının adına.
01:48Nihala'nın Çin'i sanatçısı.
01:50Bebek korozlar.
01:51Kardeşlik bağıyla dip dibe büyüyorlar.
01:54Büyüyünce birbirlerine kafa tutmaya başlıyorlar.
02:07Bodrum Turgut Reis'te Erdal Ayran ve Tuğba Daştan'la birlikteyiz.
02:12Acı ottan reçel yapılırmış.
02:14Bodrum mandalinasının yeşilinden de reçel yapılırmış.
02:18Bunlar nasıl oluyor?
02:19Şimdi göreceğiz.
02:20Bunları nereden topladınız?
02:22Bunları Bodrum'un dağlarından, tepelerinden.
02:25Sarmaşık ucu bunlar aslında değil mi?
02:27Gibi gibi.
02:27Endometrikler arasında yaraları bu da.
02:29Aynı şekilde Radika gibi, Şevketi Bostan gibi.
02:32Bu da aynı şekilde hem lezzetli hem de faydalı otlarımızdan bir tanesidir.
02:36Nasıl kullanılıyor peki?
02:37Reçelde nasıl kullanılıyor?
02:38Biz bunu hep biliriz ki kavrulur.
02:40Kavrulur ve üstüne yumurta kırılır.
02:42Öyle yeriz.
02:43Yıllardır biz de aynı şekilde tadardık.
02:45Ta ki bu yıl Acı Ot Festivali'ne şöyle bir küçük bir fikir geldi.
02:49Dedik ki biz neden Acı Ot'tan reçel yapmıyoruz?
02:52Hatta badem de içine atmıyoruz.
02:53Daha da bunu tatlandırmıyoruz diye.
02:55Öncelikle Zeynep Hanım, bu Acı Otların sarmaşık kısımlarını,
02:59yarıya kadar taze olan kısımlarını minik minik,
03:02hiç zarar vermeden şu şekilde koparıyorum.
03:04Hemen arkasından buradaki bayan arkadaşlarımız buna hızla yardımcı oluyor.
03:09Size de teşekkürler bu arada.
03:10Rica ederim.
03:11Ta ki tazelik bitene kadar onu hissediyorsunuz.
03:14Bırakıyoruz.
03:15Eğer arzu ederseniz bakın artık zor kopmaya başladı.
03:18Orada bırakıyoruz.
03:19Çünkü burasından hiçbir şey yapılmıyor.
03:21Yine kaynatılıp da fayda verebilmesi için içen birçok boğdumun yerlisini biliyorum.
03:27Sadece bu otun içimizde geçerli değil.
03:29Nasıl ki yeşil bitkilerden çay yapılıyor.
03:32Aynı şekilde bunlar da her halükarda hem sindirim sistemine faydalı.
03:36Böyle koparıyoruz koparıyoruz.
03:38Kalan kısmını yani sertleşen kısmını kurutarak mı çay yapıyoruz?
03:42Taze taze.
03:43Bence daha keyif verir diye düşünüyorum.
03:46Diken ucu da deniliyor değil mi?
03:47Yani halk arasında diken ucu da denilir.
03:49Evet.
03:49Yüreğe bağlı.
03:50Çünkü dikenlerin uç yaprakları bunlar aslında.
03:54Mart-Nisan aylarında kullanılıyor değil mi?
03:56Evet. Daha çok Mart ve Nisan aylarında.
03:59Sıcaklarla birlikte kartlaşıyor çünkü.
04:01Aynen öyle.
04:01Kullanılamaz hale geliyor.
04:03Ama çok az bir kısmını kullanabiliyorsunuz herhalde değil mi?
04:06Bayağı tazeleri.
04:07Bayağı değerli bu aslında demetler.
04:10Demetler bizim arzu ettiğimiz kısımları yarıya kadar olan kısımları.
04:13Özellikle reçel için ben daha çok üst tarafları koparılabilir yerlerin.
04:17En taze olan yerlerini tercih ediyorum.
04:18Şuraları kullanıyorsunuz.
04:20Harikasınız.
04:20Evet.
04:21Peki şimdi böyle ayıkladık.
04:23Ayıklama işlemimizi bitirdik diyelim.
04:25Sonra ne yapacağız?
04:27Normalde biz reçel pişirirken meyvenin ya da sebzenin ne yapılacaksa bunun canlılık oranına göre şerbet hazırlıyoruz.
04:36Bir reçel vardı mesela içli meyve.
04:38Yani içinde şerbet olan meyveler ya da buna benzer meyveler de.
04:41Tatlı meyve.
04:41Harikasınız.
04:42Bu gibi durumlarda hem şeker olanı az hem de şerbetle yani şekerle bir önceki günden yani annelerimizin yaptığı usulle akşam
04:50saatlerinde şekere yatırılır.
04:52Sabah saatlerinde bir sonraki gün sabah saatlerinde de üretime geçilir.
04:56Peki böyle durumlarda ne yapıyoruz?
04:58Önceden şerbet kaynatıyoruz.
04:59Burada 3 demet.
05:00Burada acı otumuz var.
05:02Hemen yanında 5 litre suyumuz.
05:03Yanında da 2,5 litre şekerimiz var.
05:06Birleşecekler, kaynayacaklar.
05:07Acı otları ilave edip bir pişirmesini gerçekleştiriyoruz.
05:10İstediğiniz kıvamı elde ettikten sonra da hemen bademleri tat ve lezzet versin diye içine ilave edip hemen ardından da yine
05:17aynı usulü son 3 dakika kala limonla sıkıp enterdonat limon.
05:21Buraya lütfen altını çizmek istiyorum.
05:23Bodrum'un yerli limonunu kullanıyoruz.
05:25İri yarı, bergamotvari limonlar.
05:27Buranın yerli limonları.
05:28Yerli limonları.
05:29Böyle kabukları pütür pütür oluyor değil mi onun böyle içi şekilsiz doğal olan.
05:34İçlerindeki petkin oranı da diğer yatak limonlara göre daha iri yarı oluyor.
05:39Depoya gitmemiş dalından taze koparılmış limonlar.
05:42Aynen öyle.
05:43Şimdi burada yapılmış bir reçelimiz var.
05:46Bu da acı ot reçeli değil mi?
05:48Evet.
05:49Diriliğini koruyor yani fazla haşlanmayacak.
05:52Badem de tatça badem herhalde değil mi?
05:54Evet tatça bademi.
05:55Komşudan aldınız.
05:56Tam karşımızdan.
05:57Kokusu var mıdır bu reçeli?
05:59Otun kokusu daha çok var.
06:00Öyle mi?
06:01Tabii tabii.
06:03Aha evet gerçekten otun kokusu var.
06:06Otun kokusu var.
06:12Çok ilginç.
06:14İster kavurmasını yapın.
06:16İster yumurtasını kırın.
06:17Artık isterseniz de reçeli yapın.
06:20Aynen öyle reçeli yapın.
06:21Çok hoş.
06:23Bir şekilde sağlıklı bir şekilde acı ottan faydalanmanın yollarını buluyoruz diyorsunuz.
06:30Evet.
06:30İster çay olarak kalan saplarından çay olarak ister reçel olarak ister yumurtaya kırarak
06:38Ege'de ve Türkiye'nin pek çok yerinde yetişen bu şifalı bitkiden faydalanın.
06:44İster reçel olarak ister çay olarak ister yumurta kırıp yiyerek değil mi?
06:48Hele köy yumurtasıyla ne kadar özetli olur.
06:51Tuğba'cım.
06:52Buyurun sizi dinleyelim.
06:53Sen neler yapıyorsun?
06:55Oh oh Tuğba'nın mandalinalarının kokusu kapladı.
06:58Sen kesiyorsun mandalinaları.
07:00Evet dörde bölüyorum.
07:01Bodrum yeşil mandalinası şu an elimde.
07:04Bunları biz dörde bölerek reçellerini yapıyoruz.
07:07Buram buram zaten kokusunu alıyorsunuzdur.
07:10Daha sonrasında kış aylarında büyüdüğü halini de görebilirsiniz.
07:14Sarı reçeli de yapıyorsunuz.
07:15Sarı, turuncu.
07:16Alayım mı Tuğba elimi?
07:17Tabii buyurun.
07:19Şöyle aldım.
07:20Bu kasım mandalinasından yapılmış.
07:23Evet rengi aramızı güzelliğini görüyorsunuz.
07:26Akışkanlığıyla.
07:28Bildiğimiz mandalina.
07:30Evet buram buram.
07:31Piştiği zaman da böyle sizi cezbedecek bir kokusu var.
07:35Burada da seni doğramakta olduğun mandalina var.
07:41Onun da reçelini bugün birlikte yapacağız.
07:44İçerisinde şu an mandalinalarımızı dörde bölüyoruz.
07:48Daha sonrasında içerik olarak beş litrelik suyun içerisinde onun şerbetini ayarlıyoruz.
07:52Daha sonrasında bunları toplu bir şekilde alıyoruz.
07:56İçerisinde kaynamaya bırakıyoruz.
07:58Ne kadar kaynıyor?
07:59Yani yaklaşık bir iki saat kadar kaynıyor.
08:02Meyveyle birlikte kaynacak.
08:04Peki akşamdan ıslatıyor musunuz?
08:05Şerbeti önden kaynıyor ve meyvesinin üzerine bırakıyoruz.
08:08Onunla birlikte kıvam oluşana kadar devam ediyor.
08:12Yani bir kırk beş dakika yarım saat.
08:14Birlikte kaynıyor.
08:16Birlikte kaynıyor.
08:17Hem aromasını hem acısını lezzetini kendisi bırakıyor.
08:21Yani hem acı otu kaynayan şerbetin içine atıyorsunuz hem mandalinayı kaynayan şerbetin.
08:27Bodrum'un coğrafi işaretli mandalinasının yeşilinin reçeli, olmuşunun reçeli ve de marmelatı değil mi?
08:36Marmelatınıza daha sonrasında ilerleyen Kasım ayının ve işte Ocak ayının sonlarına doğru
08:42Paflaşmış böyle Bodrum mandalinasının king diye geçiyor.
08:46Mandalinasının kabuğundan yapıyoruz.
08:49Onları detaylı bir şekilde temizliyoruz.
08:51Suda bekletiyoruz.
08:52İki gün öncesinden.
08:53Daha sonrasında onları süzgüleri alıyoruz.
08:57Kaynamaya bırakıyoruz.
08:58Süzgülerden çıkarıp kaynamadan çıkardıktan sonra büyük makinelerimiz var.
09:03Blender şeklinde.
09:04Onların içerisinden tamur haline getiriyoruz.
09:07Daha sonrasında aşama aşama pişimine devam ediyor.
09:10O daha meşakkatli değil mi?
09:12Devam edelim mi?
09:13Keserken bir şeye dikkat ediyor musun?
09:16Keserken şöyle sadece çok ufak bir detayımız var.
09:20Şurada çok ufacık bir görüntü olarak veya işte çubuğu veya kökü varsa sap yerine alıyoruz ve dörde bölüyoruz.
09:30Bu şekilde.
09:33Bu şekilde olunca bitiyor.
09:36Yani bu taze 2-3 aylık mandalina.
09:38Bunu 12 mevsim bulabiliyoruz.
09:41Biz şöyle tabii ki taze şu an yeşil olduğu için şu an küçük bu şekilde.
09:46Daha sonrasında 12 ay boyunca biz bunları stoklayabiliyoruz.
09:50İhtiyaç oldukça kullanıyoruz.
09:52Soğuk hava deposundan çıkarıp kullanıyorsunuz.
09:55Yeşil mandalina reçelinin hafif buruk acıtırak bir tadı var ama böyle elinizde hoş bir tat bırakıyor.
10:02Burada sağlıklı bitkilerden reçeller yapılıyor.
10:15Mandalina üreticisi Hasan Öztop Bey ile birlikteyiz.
10:19Bu 18 dönümlük bahçenin sahibi kendisi.
10:22Hepsi mandalina değil mi Hasan abi?
10:23Hepsi mandalina.
10:24Bir 10 tane limon.
10:26Yiyeceğimiz kadar ekşi mandalin.
10:27Yani bodrum mandalini.
10:29Bir de portakalımız var.
10:30Diğerlerin çoğunluğu saksımak.
10:32Kaç yıllık ağaçlar?
10:33Eski bir bahçe değil mi?
10:35Eski bir bahçe.
10:3676 senesinde diktim fidanları.
10:38Gölköy'den fidanları söktük.
10:40O zaman Gölköy-Gündah'ın arasında otomobil araç yolu yok idi.
10:46Söktük.
10:46Eşeklerle buraya getirdik fidanlarımızı.
10:50Gölköy'den buraya eşeklerle getirdiniz.
10:5276'da diktik.
10:53İşte o seneden beri bakıyoruz.
10:56Ve 50 yaşına girmek üzere ağaçlar.
10:58Evet ağaçlar 50 yaşına girmek üzere.
10:59Peki verimi nasıl?
11:00Yani yaş aldıkça verim artıyor mu?
11:02Azalıyor mu?
11:03Siz bakarsanız bahçeye verim iyi oluyor.
11:06Yani atıyorum suyunu güzel verirseniz, gübresini verirseniz oluyor.
11:11Ne demiş büyüklerimiz?
11:12Bakarsan bağ, bakmazsan daha olur.
11:15Evet aynen hanımefendi.
11:16Baktığın zaman o da sana meyvesini veriyor bol bol.
11:19Ama siz de bahçenize iyi bakıyorsunuz galiba değil mi?
11:22Bakarım bakarım.
11:23İşte bu sene biraz bu kadar budam yaptırmıyor idim.
11:26Kestirme derim yaptırmıyordum.
11:27Fakat işte 50 senelik olduğu için ağaçlar artık dallar tazelensin diye.
11:32Derim budama oldu.
11:33Evet.
11:33Arkada da budanmış olanlar duruyor.
11:37Peki bunlar bir işe yarıyor mu?
11:38Gübreye falan dönüştürüyor musunuz?
11:40Ben dönüştürmüyorum.
11:41Bunlar şeye gidiyor işte.
11:42Hayvan olan arkadaşlar geliyor.
11:45Bizim traktörümüze koyuyoruz.
11:47Götürüyoruz.
11:48Yiyor mu hayvanlar yesin diye?
11:50Yaprağını yer hayvan.
11:51Keçi koyun gibi.
11:52Keçi koyun daha güzel yer.
11:53Büyükbaş yemez herhalde değil mi?
11:55Belli olmuyor.
11:56Belli olmuyor mu?
11:56Aç kalırsa yer.
11:57Bazıları yiyor ama yem çok olursa yiyemiyor.
12:01Peki bu 18 dönümden ne kadar ürün alıyorsunuz?
12:04Mesela bu sene 100 ton civarında idi mahsul başında.
12:08Ama zamanında kesilmediği için biraz dökülüyor.
12:12İşçi bulmakta sorun var mı?
12:14Sattığımız kişiler.
12:15Biz toptan satıyoruz hanımefendi.
12:17Ağacındayken satıyoruz.
12:19Ağacındayken satıyoruz.
12:20Daha önceden benim küçük mükte babamdan kalan bir 5,5 dönüm Bodrum mandalini bahçemiz vardı.
12:27Onu önceleri İstanbul'a kasalarla gönderiyorduk.
12:31Bilmem onu biliyor musunuz?
12:32Bilmiyorum.
12:33Buradan arabalarla İstanbul'a mandalina giderdi.
12:36Arabalardan önce o İstanbul'daki kum çektirmeler var ya hani kum çektirmeler.
12:41Onlarla giderdi.
12:42Sonra Bodrum'da Mehmet Karakay'a narinciye fabrikası kurdu.
12:46O kapadıktan sonra zaten narinciye şeyini Bodrum'da geriledi.
12:52İnşallah tekrar açılır öyle bir fabrika.
12:55Peki şimdi sizin etrafınız böyle dışarıdan gelen insanlarla dolu yeni yeni evler yapılıyor ve siz bir ada şeklinde kalmışsınız.
13:07Direnmek zor oluyor mu?
13:08Yani ne hissediyorsunuz burada böyle her taraf yazlıkçılarla dolmuşken bahçenizi yaşatmak için?
13:16Ben işte mandalini çocuk gibi büyüttüm.
13:19Yani onlar bizim çocuğumuzdu önceden.
13:21Ama şimdi gerçekten artık hani ne yapacağımızı şaşırdık.
13:26Çünkü hakkımızı alamıyoruz.
13:29Onun için aklımıza gelmiyor mu işte herkes yapıyor, bina yapıyor veyahut da işte yaptırıyor bir şekilde.
13:37Ne kadar direneceğiz bakalım daha bilemiyorum yani.
13:39Ara sıra geliyor diyorsunuz.
13:40Geliyor artık yani şimdi çok affedersiniz.
13:42Satıyorsunuz, sattığınız fiyatın yarısını alamıyorsunuz bakın.
13:46O zaman geliyor ara sıra diyorsun ki ne uğraşıyorsun bununla.
13:49Dilerim ki narinciye işleyen bir fabrika tez zamanda Bodrum'da açılsın ve üretici hak ettiği parayı alsın.
13:58İnşallah.
13:59Bu bahçeler de böyle korunsun, kalsın.
14:03Çünkü para gelirse korunacak.
14:05Korunacak.
14:05Gelmezse gidecek.
14:07Peki çok teşekkür ederim.
14:08Ben teşekkür ederim sağ olun.
14:09Umarım her şey hak ettiği değeri bulur.
14:11İnşallah.
14:12Hoşçakalın, bereketli olsun.
14:27Bodrum'un dört yeşilinden birinde sıra incir reçeli nasıl yapılıyor, nasıl hazırlanıyor?
14:34Yeşil incirler nasıl reçeli hazırlanıyor?
14:37Melek'ten dinleyeceğiz.
14:39Melek şimdi bunlar bahçeden toplanmış gelmiş yeşil incirler.
14:44İyilek denilen incirler.
14:45İncirlerimizi yıkayacağız öncelikle.
14:48Bunun içinde su var bastırınca.
14:51İçindeki suyla yıkamamız gerekiyor öncelikle.
14:55Böyle yıkıyoruz.
14:56Sonra?
14:57Daha sonra yıkadığımız incirleri şu şekilde bıçaklı uçlarını temizlememiz gerekiyor öncelikle.
15:05Sen yıka ben keserim istersen.
15:07Olur.
15:09Peki buraya koyduk.
15:10Sap kısımını ayıkladık.
15:11Sap kısımlarını ayırdıktan sonra çatal yardımıyla deleceğiz şu şekilde.
15:18Bunu da mı şerbetin içine atıyoruz?
15:19Bunu bir gün suda bekleteceğiz.
15:21Öyle mi?
15:22Tabii bir gün suda beklettikten sonra çatal yardımıyla delilmiş olduğumuz zincirlerin bunlar su alıp şişme yapıyor.
15:30Bir gün suda beklettikten sonra sudan çıkarıp şu şekilde nasıl?
15:33Sıkıyoruz.
15:34Sıkıyoruz öyle mi?
15:35İçine giren suyu çıkarıyoruz.
15:36O zaman acısını mı atmış oluyor?
15:38Acısını atmış oluyor.
15:39Melek şimdi bunun saplarını kesiyoruz ya.
15:42Evet.
15:42Başka bir amacı var mı bu sap kesmenin?
15:45İçindeki hem acılığı hem de şuradaki sütü var.
15:48O sütü çıkarmak adına.
15:50Şöyle mi?
15:51Evet.
15:52Süt çıktı mı şimdi acaba?
15:53Evet.
15:55Şimdi hem suyu hem acılığı.
15:58Şöyle.
16:00Bu sütü çıkarmak için önce kafa kısmını kesiyoruz.
16:05Evet.
16:05Şöyle kesiyoruz.
16:08Sonra bir kontrol edelim.
16:10Şöyle acı sütü çıkıyor.
16:12Sonra ne yapıyoruz bunu?
16:14Çatal yardımıyla deliyoruz.
16:16Deliyoruz evet.
16:17Sonra bunu bekletecek miyiz?
16:19Tabii bir gün suda bekleteceğiz.
16:21Normal suda, şekersiz suda bekleteceğiz.
16:23Normal suda bekleteceğiz.
16:24Daha sonra haşlıyoruz.
16:27Haşladıktan sonra, süzgeçle süzdükten sonra içindeki suyun çıkması için sıkıyoruz şekilde.
16:33Tekrar sıkıyoruz.
16:33Tabii tekrar sıkıyoruz.
16:35Yani bu şu an acı.
16:38İçindeki acılığı gidermek için bu işlemi yapıyoruz.
16:41Evet.
16:41Doğru mu?
16:42Doğrudur.
16:42Şöyle bir keseyim bakalım.
16:44İçi de böyle.
16:46Bu aslında incir bahçelerine sağlıklı incir olsun, sinek gelmesin diye asılıyor değil mi?
16:52İpe, dizilet.
16:53Melek, üç kilo meyveye ne kadar şeker koyacağız?
16:56Üç kilo meyveye, üç kilo su, üç kilo da şeker koyuyoruz.
17:00O bileşenlerle şerbetimizi oluşturuyoruz.
17:02Şerbetimizi yarım saat kaynattıktan sonra sıkarak ve haşlayarak hazırladığımız incirlerimizi şerbetimizin içine atıyoruz.
17:10Şerbeti de o şekilde bir yarım saat kaynatıp yarım saat sonrasında bodrumun yerli limonlarını kullanarak reçelimizi oluşturuyoruz.
17:19Yani incirler yarım saat kaynadıktan sonra limon sıkıyoruz, öyle mi?
17:24Aynen öyle.
17:24Peki çok teşekkür ederim.
17:27Bodrum reçelcisi Erdal Ayran'la birlikteyiz.
17:31Şimdi yapmış oldukları reçelleri bize tanıtacak.
17:34Bu neydi Erdal Bey?
17:36Zencefilli lime reçeli.
17:37Bu oldu.
17:38Bunu sabah saatten de pişirdik.
17:39Şimdi de özenle dolumunu yapacağız.
17:41Hemen hem şerbetinden hem de meyvelerinden.
17:45Yani zencefilli lime içinde hem zencefil bitkisi var, kökü var.
17:50Harika.
17:51Hem de limon var.
17:52Taze zencefil ve lime var.
17:54Evet, doğru.
17:55Limon var.
17:56Bir cins limon oluyor.
17:58Evet.
17:58Bu ne kadar kaynatılıyor?
18:00Yaklaşık bir buçuk saat kadar da bu yine aynı şekilde içli meyveler girer ve o da bir buçuk saat kadar
18:05kaynar.
18:06İkisi aynı anda mı kaynıyor?
18:08Evet.
18:08Zencefil ve limon aynı anda mı?
18:09Daha çok zencefili sonrasında hedefliyoruz böyle tadını ve etkisini bırakmaması adına.
18:15Biraz da ben deneyebilir miyim?
18:17Tabii ki hemen veriyorum.
18:18Yer değiştik.
18:19Ooo burada yaklaşınca koku daha başka.
18:22Vuran vuran kokar Zeynep Hanım.
18:23Baharat kokuyor sanki.
18:24Doğrudur.
18:26Harika.
18:27Koymanın bir inceliği var mı?
18:29Varmış demek ki.
18:31Yani elimiz burada biraz hızlı olmalı.
18:33Şerbetle meyveyi aynı oranda ve hızla almalıyız dipten.
18:36Arada da kepçenin tersiyle hızla içeride bir döndürmeliyiz ki aynı oranda kepçe içerisinde hem şerbetle hem yerinden alıyoruz.
18:43Bu kadar yetiyor mu daha koyacak?
18:44Birazcık daha.
18:45Elimiz bol arkadaşlar.
18:47Bizden bu hafta kesinlikle almalısınız bu ürünü.
18:49Çünkü Zeynep Hanım sağ olsun.
18:51Fazla koyuyor.
18:52Çok daha fazla meyve ile ilişkildi kovanızın.
18:54Ha ikisini oranlı koymam lazım.
18:56Süper ama yine de ilk kavanoz için muhteşemsiniz.
19:00Biraz gaz verir siz ona.
19:02Şöyle bir karıştırıyorum artık öğrendim.
19:05Şöyle bir karıştırdım aldım.
19:08Ama gene meyve çok geldi.
19:09Yani aslında şu an doğru orantıda.
19:11Doğru mu?
19:12Öyle geliyor size ama.
19:13Yoksa benim elim mi bol?
19:15İkisini de evet eliniz de bol bu arada.
19:18Harika devam edin.
19:20Şimdi daha çok şerbet geldi.
19:22Süpersiniz.
19:23Kepçede alınan meyve bir o kadar olmalı.
19:25Şöyle yukarıdan koyuyorum Halif.
19:27Doğru mu?
19:27Aynen öyle.
19:37Bunu kavanozlarken niye dikkat etmemiz lazım?
19:40Öncelikle şerbetin meyveden kesinlikle ve kesinlikle bom dediğimiz yani en üst çizgiye kadar dolması gerekiyor.
19:47Dolması lazım.
19:48Ne olursa olsun yani bu sizin koyduklarınız %100 meyveli.
19:51Benim koyduklarım %68 meyve oranı oldular.
19:55Ama yine de sizinkiler tabii ki daha fazla tercih edilir.
19:59Bu arada şerbet.
19:59Benimkileri alamıştırdılar şanslı.
20:01Şerbetin her daim üstte durması gerekir ki.
20:04Ve enter donat limon sıkılıyor içine.
20:06Yani yer limonu neye sıkarsanız sıkın.
20:08Bu konservelerde salça ya da sıcak ürünlerde ya da reçel temiz olmalıyız.
20:15Her şeyden önemlisi yani hijyenle ilerlemeliyiz.
20:18Kavanozumuz da ışıl işlemden geçmeli.
20:20Metal kapaklarımız da içinde bom yani içindeki lastik 3 milim olmalı.
20:252,5 ila 3 milim arasını tercih ediyoruz.
20:27Bu işte güzel bir püf nokta.
20:29Bunu kapatın sıcak sıcak ters çevirin 2 yıl reçelinize hiçbir şey olmaz.
20:33Yani sıcakken kapatacağız ve ters çevireceğiz.
20:37O zaman dayanıklılık süresi artıyor.
20:38Aynen öyle.
20:40Yani 2007 yılıydı firmamızın faaliyet alanını daha çok lokma tatlısıyla biz bilinir, tanınırdık.
20:47dedik ki bir mandalina ağacına çık.
20:50Bir 30 kilo, 40 kilo mandalina toplamakla başladı bu hikaye.
20:53Öyle mi?
20:53Evet, yağmur yağardığı personeli araca gönderirdim.
20:56Hadi derdim siz geçin.
20:58Benim kapşonlu bir montum vardı.
20:59Kapatırdım.
21:00Kulaklığımı takardım.
21:01Müzeyyen sener dinlerdim.
21:03Mandalinayı toplamaya o yağmurda devam ederdim.
21:05Hemen ardından kasalanmış şekilde buraya gidelim.
21:07Bu bir aşk, bu anlattığım, bu bir sevgi.
21:09Yani yere düşen mandalinayı yere düştüğünü görüyorsunuz, zayi edildiğini görüyorsunuz.
21:15Birkaç tane Bodrum'u hala da yaşarlar.
21:17Özellikle Dereköy'de dünya tatsı yaşlılarımız vardır.
21:21Onları da böyle alırım, biraz da tatlı ısmarlarım, biraz da reçel ikram ederim.
21:25Birlikte gideriz.
21:26Mesela Tuğur'a sahib alırız biz mandalina.
21:28Tuğur hesabı alırız mandalina bahçelerini.
21:31Bir eğildiklerinde, dizlerin üstüne eğildiklerinde, mandalina bahçesinin içinde şöyle bir baktıklarında,
21:36yaklaşık ben oradan 3 ton almak istiyorum diyelim.
21:393 ton 100 kilo ya da 2 ton 900 kilo gelir.
21:43Yani 50 kiloyla 100 kilo arasında şaşırırlar.
21:46Bodrum'un eskileri, bayağı bir eskileri.
21:48Biliyorlar yani ellerinin ayarı var.
21:50Çok iyi biliyorlar Zeynep Hanım, harikasınız.
21:52Sonrasında da biz ekip olarak gidip Güle Eylen'e, döneminde Nergizler çıkar.
21:56Tam da biz topladığımızda, mandalina topladığımızda, biz bir meşhur bir masamız vardır.
22:02Hatta bazı köylüler, Bodrum'un yerleri, özellikle İslamaniler tarafında Fatma teyzeniz vardır meşhur.
22:08Bize sağ olsun, Türede ailesi sağ olsun bize süt kaynatırlar.
22:13İneklerinden taze taze sütü kaynatır, bize ikram ederler.
22:16Biz ağaçların üstünde mandalina toplarken.
22:18Ne güzel.
22:19Hemen yanımızda zencefili lime yaptıktan sonra,
22:22hemen tencere altında yine yeşil bodrum mandalinasının reçeli gerçekleşti.
22:26Yine bir yeşil de Bodrum'a, Orta Kent'e ait, Sarfa Mahallesi'ne ait.
22:30Onlar da bize incirleri, iyilekleri gönderdiler.
22:33Biz de kendiler için reçelini yapacağız bunların.
22:36Bu daha bahar ürünü değil mi?
22:37Yeni başlıyorsunuz ürünü.
22:40Tuğba ile Melek'in yanına gidelim.
22:42Bakalım onlar neler yapmışlar.
22:44Kolay gelsin kızlar.
22:45Teşekkür ederiz.
22:46Devam ediyoruz.
22:48Melek?
22:48Ben de devam ediyorum daha hala ayıklamaya.
22:51Bu zor değil mi?
22:52Biraz evet.
22:53Siz bütün günü sabahtan akşama kadar böyle bu güzel kokuların arasında reçel üretiyorsunuz.
22:58Erdal Bey şunlar nelerdir?
23:00Bu minik reçeller Bodrum'un en tatlı ürünleri.
23:03Bodrum'un en tatlı hediyesi böyle altılı reçel gururumuz.
23:07Bizim Bodrum'dasınız.
23:08Bodrum'a geldiniz muhakkak.
23:10Gümüşlükten çileyi tadın.
23:11Orta Kent'ten Bodrum mandalinasının reçelini tadın.
23:14Bitez'den Bodrum mandalinasının marmelatını tadın.
23:17Gölköy'den bergamut, Gündoğan'dan limon ve yalıkabaktan turuncu kesinlikle tadın.
23:22Bodrum'un incileri bunlar diyorsunuz.
23:23Harika.
23:24Evet aynen öyle.
23:25Bereketli olsun ürünleriniz.
23:26Çok teşekkürler.
23:27Ayaklarınıza sağlık.
23:28Pek çok insana şifa olarak ulaşsın inşallah.
23:31Umuyorum.
23:31Hoşçakalın.
23:47Bodrum, Gündoğan'da bir narinciye bahçesinde Bodrum Ziraat Odası Başkanı Mehmet Melengiç Bey'le birlikteyiz.
23:54Mehmet Bey, Bodrum tarımı turizme karşı var olma savaşı veriyor.
24:00Bodrum'un belli başlı ürünleri var biliyoruz ama en çok neler üretiliyor?
24:06Esas mumculara kaydı Bodrum tarımı.
24:09Yalı Kavak, Gündoğan, Turgut Reis taraflarında ciddi üretim yapılıyordu.
24:16Karpuz, domates, biber ve 60'lı yıllardan sonra hatta 50'li yılların sonunda narinciye ürününü sağ olsun mandalincinin getirdiği fidan
24:27şeyiyle 50'li yıllarda Bodrum'da narinciye öne çıktı.
24:301980'e kadar narinciye bahçeleriyle düğünler yapılıyordu.
24:36Bayramlar daha farklıydı.
24:38Bütün aileye narinciye bakıyordu.
24:41Bolluk bereketin kaynağı narinciyeydi.
24:43Evet, narinciyeydi.
24:44Çünkü Bodrum'un ovası yok.
24:46Dağlık taşlık.
24:46Genelde sünger ve tarımladı geçimi.
24:49Zeytin var bir de.
24:50Zeytin var.
24:51Zeytin tabii dağlarda hep var.
24:53Hep var oldu.
24:54Hep de var olmaya devam ediyor.
24:55Fakat şimdi üretim, sebze üretimleri Mumcular'da bir ova'mız var orada.
25:00Narinciye'de kendi vefa borcuna karşılık yaşlılar narinciyeyi sürdürmeye çabalıyor.
25:06Ama realite?
25:08Realite.
25:09Çünkü arsa fiyatları narinciye'nin gerilinden çok yüksek.
25:13Parsel olunca.
25:15Yani bizim narinciye bahçeleri arsaya dönüşüyor öyle mi?
25:20Arsaya dönüşüyor.
25:20O kadar çok insan gelmek istiyor, o kadar çok insan yer alıyor ki buradan.
25:25İnsanlar üretimden ziyade satalım, para alalım diye bakıyor herhalde değil mi?
25:29Tabii arsa sayıpları da bu satışı bekliyor aslında.
25:32Yani biz burayı işlemezsek belki imar gelir ümidi de var burada.
25:37Bu da kötü bir olay.
25:38Yani kötü bir olay.
25:39Bu aslında işi tetikliyor.
25:41Türkiye'de bazı şöyle yerlerle karşılaşıyoruz.
25:44Mesela belediye karar almış ya da köylü karar almış.
25:48Toprağımızı yabancıya satmayacağız.
25:50Toprağımızı satmayacağız diye.
25:52Ama buralarda o kararlılık yok sanıyorum.
25:55Şimdi gelelim biz yaşatmaya çalışma çabalarımıza.
26:00Şimdi çok güzel çiçek açmış ve bulunduğumuz bahçede mis gibi kokuyor.
26:04Bunlar mandalina mı oluyor bu ağaçlar?
26:06Bunlar kinin, Bodrum mandalina değil.
26:09Bunlar kinin ve saksuma.
26:11Mandalina yani.
26:12Tabii o mandalina.
26:1318 dönüm bir bahçe.
26:14Korunan bir bahçe bu.
26:15Demek ki Malsebi'nin imkanları var ki bu bahçeyi yaşatıyor.
26:18Yaşatmak için mücadele ediyor.
26:20Mücadele ediyor.
26:21Görüştük.
26:21Peki Bodrum mandalinasının özelliği ne?
26:24Kokusu aroması.
26:26Bu koku ve aroma.
26:27İnce kabuklu.
26:27İnce kabuklu.
26:29Bol çekirdekli ama lezzeti de o kadar değerli.
26:33Aslında mandalinin ıskartasının işlenmesi gerekiyor meyvesinin.
26:37İşleniyor sanırım değil mi?
26:39Yani gazozu yapılıyor.
26:41Çeşitli içecekleri, marmelatı, reçeli, lokumu.
26:45Her şey yapılıyor.
26:47Yapılıyor ama yağı çıkartması lazım.
26:49Kozmatikte kullanma yöntemi buraya girmesi lazım.
26:52Onun başlaması lazım.
26:53Aslında para yol getirecek diyorsun.
26:55Tabii esas emeğin karşılığını ondan da alma imkanı olacak.
26:59Çünkü bu Bodrum mandalini soğuğa dayanmıyor.
27:02Dayanıksız bir mandaliner cinsi.
27:04Kabuğu ince olduğu için.
27:06İnce olduğu için.
27:06Dayanıksız olduğu için zaten çok zayıt veriyor.
27:09Ama taliplisi çok.
27:11Hemen tükeniyor.
27:12Hemen tükeniyor.
27:13Yani yağını çıkaracak kadar kalmıyor.
27:15Kalmıyor.
27:16Çünkü miktar azalıyor artık değil mi?
27:18Mandalina miktarı azalıyor.
27:20Peki şu an Bodrum genelinde ne kadar mandalina bahçesi var?
27:2410 bin dönüm mandalina bahçesi vardır.
27:27Yıllık üretim ne kadardır?
27:30Değişir gerçi seneye göre ama.
27:32500 bin, 700 bin oraları da geziyor üretim.
27:35700 bin ton.
27:36700 bin ton.
27:37İyi bir rakam değil mi?
27:39Fena değil.
27:40Bodrum ölçeğinde.
27:41Zaten pek kalmadı.
27:43Buralarda çok az kaldı.
27:45En baskın mandalin sanırım Bitez'de.
27:47Orta kentte.
27:48Bir de Dereköy'de var.
27:503 bölge çok ayakta kaldı.
27:53Peki bunların korunması için bir çalışma, bir çaba var mı?
27:57Korunması için bir defa yeraltı suları tükeniyor.
28:00Çok kullanılınca.
28:01Yani mevcut kuyularda kuruyor.
28:04Kuruyunca bir de su soruna çıktı burada.
28:06Çaba dedim.
28:06Buna vefa borcu olanlar çaba gösteriyor.
28:09Gençleri bu işe katamıyoruz.
28:11Gençler daha kolay para kazanan yeri seçiyor.
28:14Mandalin bahçeleri bir kere aileyi geçindirmesi lazım.
28:18O şekilde düşünülmesi lazım.
28:20Bir de bu bahçelerin tarımsal olarak da bir imar hakkı verilmesi lazım.
28:26Yani koruyarak, ancak işleyerek korunmasının elemi olması lazım.
28:31Siz imar hakkı verirseniz o zaman nerede kalacak olacak?
28:33Ama bir bahçe evi adam bakabilirse orada.
28:36Bitez'de çok çabaladılar.
28:38İmar hakkı verilmesin.
28:39Ama bir 50 metre, 100 metre kare bir tane bağ evi olarak şey yapılsın.
28:45Bununla ilgili de çalışmalar var.
28:46Hala da devam ediyor.
28:48Mandalina'da durum bu.
28:49Durum bu.
28:51Hayvancılık ne durumda?
28:52Hangi bölgede yapılıyor daha çok?
28:54Bodrum'da?
28:54Burada yapılıyor.
28:55Bodrum'un neresinde?
28:57Mumcular.
28:57Mumcular'da.
28:58En fazla da mumcular.
28:59Sebze, meyve, mumcular'da?
29:01Hayvancılık.
29:02Mumcular.
29:02Mumcular, kızıl ağaç çivilik, kenar yerler.
29:05Buralarda da var tabii yapanlar.
29:07Bütün tarım anladığım kadarıyla mumculara kaydı Bodrum'da.
29:10Doğru mu?
29:11Belediyemiz de oraya ciddi bir destek veriyor tarımla ilgili.
29:14Tarım park yaptı, fida fidan üretiyor, dağıtıyor.
29:17Ücretsiz çiftçilerin bu konuda üretime teşvik ediyor.
29:22Mumcular'da tarıma müsait mi?
29:24Yani oranın suyu, oranın toprağı yeterli mi tarım için?
29:27Şimdi orada bir barajımız var, Mumcular Barajı.
29:31Bu barajın yüzde otuz altını sınıf tarım kullanıyor.
29:35İşte yüzde altmış dördünü de Bodrum Belediyesi'ne su ihtiyacı karşılanıyor.
29:40Şehir suyu veriliyor yani.
29:42Şehir suyu veriliyor.
29:42Fakat Mumcular'daki bu barajın suyu 60'lı yıllarda yapılmış kanallar çok eski.
29:49Kayıp kaçak çok, ovadan satış çok.
29:52Satışın herkes birer tane kontinyür koyaraktan orayı imarlı duruma getirmeye çaba gösteriyor.
29:58Arsalar satıldıktan sonra, terörü alındıktan sonra ulaşım yolları da kapanıyor.
30:03Bir de kanala yakın tarlalar suyu aşırı kullanıyor.
30:08Bir kısmı da hiç kullanamıyor.
30:10Dengesiz bir su kullanımı var yani.
30:12Dengesiz bir su kullanımı var.
30:14Yani bunun su dağılımının organize edilmesi gerekiyor.
30:17Bunun toplaştırma yapılmadan çok zor.
30:20Çünkü hem ulaşım yolları açılırken kapalı sisteme geçilip oradan saat takılırsa anca bu iş önlenir.
30:27Aslında geçen seneye kadar burada sadece mısır hayvan yemi üretiliyordu.
30:34Mumcularda.
30:35Vardı sebze yapan, seralarda var ama esas açıkta yapan sayı çok azdı.
30:40Çünkü orada hayvancılık fazla olduğu için, salaş için mısır üretimi yapılıp aşırı su tüketen bir üründü.
30:48Tarım yapılıyordu.
30:50Şimdi artık ondan dönüldü.
30:51Şimdi dönüldü.
30:52Tarıma dayalı bir sanayi gelişmiş mi ya da böyle bir çalışma var mı?
30:57Böyle bir çalışma var.
30:58Yeni başladı bu çalışma.
31:012024 yılında teşebbüs yapıldı.
31:04Mumcular bölgesinde bir defa markalaşma, paketleme bir de kaliteyle ilgili ciddi sorun var burada.
31:12Ancak zeytinyağın kilosu 150-200 liraya kadar mumcularda satılıyor.
31:17Yani bu markalaşmadığı için bu ürünler diğerinde gitmiyor.
31:22Şimdi darenceye'nin de hem yağının hem kozmette kullanılması konuda çalışma yapılması lazım.
31:27Biz ziraat odası olarak buranın keçi boynuzu var.
31:31Biz harip diyoruz.
31:33Bunun her yıl 5 tır kızıl ağaç ve çivilikten ürün gidiyor.
31:37Başka illere gidiyor.
31:39Mersin'e, Antalya'ya.
31:40Oralar da işleniyor.
31:41Bunun gelişmesi konusunda biz Büyükşehir'le görüştük.
31:45Şimdi 300 bin fidan üretimine geçti.
31:48Hayır, dikildi de büyüyünce bu dağıtılacak.
31:52Bununla ilgili burada da bunun hem narenciye'nin kozmetik için çalışması yapılacak bir üretim yeri.
31:59Onun da raporunu çıkarın dediler.
32:02Bu kurulan tesis hem keçi boynuzu hem de narenciye ile ilgili yeterince kurtaracak mı bu yatırımı yapmanın büyükşehirin böyle bir
32:11talebi var.
32:11Mumcularda düşünülen bu tarımsal sanayinin markalaşma, paketleme ve kalite ile ilgili çalışmaların olacak bekliyoruz.
32:22Umutluyuz da.
32:23Peki çok teşekkür ederim.
32:24Bereketli olsun.
32:34Muğla Bodrum Çömlekçi Köyü'nde Kırık Çömlek Müzesi'ndeyiz.
32:39Nihal ve Eyüp Üner çifti burada atölyede seramik, heykel ve çini çalışmaları yapıyorlar.
32:46Bakalım şu an nelerle uğraşıyorlar.
32:47Gelin birlikte öğrenelim.
32:49Ve işte Nihal ve Eyüp Üner çifti.
32:52Merhaba, nasılsınız?
32:54Merhaba, hoş geldiniz. Teşekkür ederiz.
32:56Çömleği neyi kırdınız?
32:57Kırık Çömlek Müzesi nereden geliyor?
33:002017 yılında Bodrum'da bir deprem oldu.
33:04Bir alta falan sürdü artçıları.
33:06O zaman bizim atölyedeki çömleklerin, heykellerin çoğu kırıldı.
33:11Neredeydi atölyemiz o zaman?
33:12Mumcularda.
33:13Sonra kırılan çömlekleri atmadık, biriktirdik.
33:16Böyle bir projemiz vardı.
33:18Kimisini restore ettik, kimisini olduğu gibi sakladık.
33:21Dede'den kalma eski evimizi kırık çömlek müzesi olarak düzenledik.
33:28İsmini kırık çömlek müzesi koyduk.
33:30Çok büyük bir alan aslında.
33:32Odadan odaya, odadan odaya geçiliyor.
33:35Aşağı yukarı 9-10 bağımsız odadan oluşuyor burası.
33:40İşte bu evin kileri, yaşam alanları, ahırları, depoları hepsini biz restore ettik.
33:46Şimdi siz heykeltıraş ve seramik sanatçısınız.
33:51Çömlek, heykel, seramik.
33:53Nihal Hanım da Çin sanatçısıyım.
33:55İkinizin de eserleri burada sergileniyor.
33:58Biz de Topraktan Sofraya programı olarak topraktan neler yapıldığını görmeye geldik.
34:04Şimdi ne yapıyorsunuz?
34:06Şimdi çömlek yapacağım topraktan.
34:08Ne çömleği?
34:09Bir küp gibi bir şey yapalım mesela.
34:11Su küpü gibi mi?
34:12Yani küçük.
34:12Su testisi olabilir.
34:13Su testisi olabilir.
34:14Küp olabilir.
34:15Geleneksel kullanılabilecek bir şey yapıyorum.
34:18Kullandığım çark ayak çarkı, eski klasik ayak çarkı.
34:22Ayak ve el birlikte çalışıyor.
34:24Evet.
34:24Küçük olacak değil mi bu?
34:26Tabii küçük olacak.
34:27Çok büyük boyutta olmayacak.
34:29Şimdi köyün adı çömlekçi.
34:31Sizin iş çömlekçilik.
34:33Burada eskiden bu yana var mıymış bu iş?
34:36Tabii eski çağlarda yapılıyormuş çömlekçilik ama bir dönem gelmiş bitmiş.
34:42Sizinle yeniden canlandırmış mı olduk?
34:44Biz yeniden canlandırdık.
34:45Toprak var.
34:46Kil yatakları olduğundan bahsediyorlardı.
34:48Demek ki vardır tarihte bir iş.
34:50Demek ki varmış ki adı bir yerden kalmış.
34:53Biz de onu devam ettirmeye çalışıyoruz.
34:55Çömlekçi köyü şimdi Bodrum'a 32 kilometre uzaklıkta bir köy.
34:59Ürünlerinizi burada yeteri kadar teşhir edebiliyor musunuz?
35:02Başka yerlere gönderiyor musunuz?
35:04Yok.
35:04Başka bir yerlere göndermiyoruz.
35:06Otellerden gelenler oluyor.
35:08Yurt dışından gelen özel misafirlerimiz oluyor.
35:11Ya da işte merak edip ziyarete gelmek isteyen yerli misafirlerimiz geliyor.
35:16Ya da sergiler açıyoruz.
35:17Aynen.
35:18Bodrum'da mı?
35:18Bodrum'da.
35:19Karma sergiler oluyor.
35:21Kişisel sergiler oluyor.
35:23Orada sergiliyoruz.
35:24Biraz tencere gibi oluyor galiba değil mi?
35:27Testi gibi, küp gibi değil mi?
35:28Tencere mi yapalım, güveç mi?
35:29Güveç yapalım evet.
35:32Her şey yapılabilir.
35:33Bu ilk aşaması böyle başlıyor bunun.
35:35Sonra daraltabiliyorum diyorsunuz.
35:38Kolay mı yapmak?
35:39Değil mutlaka da.
35:40Yani pratik yapmak lazım bunu öğrenebilmek için.
35:44Öğretiyor musunuz aynı zamanda?
35:45Workshop yapıyoruz evet.
35:47Meraklılarına.
35:48Ne kadar zamanda öğreniyorlar?
35:50Çok uzun bir süreç.
35:51Özellikle çarkta çömlek çekmek çok pratik geliyor.
35:55Ama elde şekillendirme falan daha kolay.
35:58Elektriklisi de var tabii bunların.
36:00Uygulama olmadan öğrenemez.
36:02Yani zaman ayırması gerekiyor.
36:04Böyle öğrenecek mutlaka.
36:06Mutlaka buna oturup zaman geçirmesi gerekiyor.
36:09Valla ben cesaret bile edemiyorum.
36:11Hani yapabilir miyim, deneyebilir miyim diyemiyorum.
36:14Derseniz deneyebilirsiniz.
36:16Ona bile cesaret edemiyorum.
36:18Şimdi ne şekli veriyorsunuz?
36:20Şimdi güveç yapıttım.
36:22Güveç olarak kullanılabilir.
36:24İki kişilik bir güveç kapı oldu.
36:26Aynen.
36:26İstersek böyle biraz daha burasını bombay yapabiliriz.
36:30Ayak durmadan dönüyor bu arada.
36:32Evet.
36:32Ayakla el koordinat çalışıyor.
36:35Toprağını alıyorsunuz, işliyorsunuz.
36:38Doğadan aldığımız toprağı eziyoruz.
36:41Eliyoruz.
36:41İçinde başka madde kalmasın.
36:44Taştır falan, ağaç, parçacıklar falan.
36:46Sonra onu ıslatıyoruz.
36:49Islandıktan sonra çektiriyoruz suyunu ve plastik kıvama geliyor.
36:54Sertleşiyor.
36:55Eline yapışmayacak bir kıvama gelmesi lazım.
36:58Seramik yapmak için.
36:59Sonra işte bu çarkta çömleği yapıyoruz.
37:03İstediğiniz şekli veriyorsunuz.
37:04Peki bu şimdi oldu mu?
37:07Birinci aşaması bitti.
37:09Şimdi bunu buraya koyduk.
37:10Burada 3-4 saat havanın sıcaklığına göre bekliyor.
37:16Biraz deri sertliği de gelince işte buna istersek kult takıyoruz.
37:20Elimizdekinin altını gösterebiliriz.
37:23Mesela şu alttaki kısmını yapıyor.
37:25Dibini yapıyoruz.
37:27Şöyle aletlerle.
37:29Sonra bu kuruyor.
37:31Kuruduktan sonra fırına konuyor.
37:34925 derece pişiyor.
37:36Nerede fırın?
37:36Gazlı fırınımız var.
37:38Arkada mı?
37:39Evet.
37:39Başka bir odada, fırın odasında.
37:41Odalar çok olunca.
37:43Sonra pişince güveç olarak kullanılabilir.
37:45Ya da sır yapacaksak boyayıp üzerine sır atıp tekrar pişiriliyor.
37:50Sırlı pişirimi de 1020 derecede pişiyor.
37:53Peki sırlı olunca da yemek yapılabiliyor mu?
37:57Yemek de kullanılabilir mi?
37:58Yapılır ama sırsız olması daha makbuldür.
38:00Toprağın kokusunu almak lazım çünkü pişen yemek.
38:02Suyu falan şey lezzeti çömleğin gözeneklerine girerek daha büyük lezzet, daha güzel lezzet verir.
38:09Yemek istiyorsak, yemek yapmak istiyorsak sırsız ama dekoratif amaçlı kullanmak istiyorsak mı?
38:16Kullanmak amaçlı.
38:17Aynen.
38:18O zaman sırlı daha dayanıklı oluyor.
38:21Tabak olarak kullanacaksak mesela bardak olarak kullanacaksak sırlı olması daha iyi.
38:27Şimdi sizin müziği gezdiğim zaman çok kullanıma yönelik değil de daha sanatsal ürünler var.
38:33Tabii daha sanatsal olarak yapıyoruz.
38:35Ama o sanatsal ürünlerde doğadan kaynaklanan motifler çok fazla.
38:41İşte bitkiler, çiçekler, hayvanlar.
38:43Çevremizin etkisinde kalıyoruz herhalde.
38:45Yaşadığımız doğadaki canlıları, çevremizdeki hayvanları, bitkileri kullanıyoruz desenlerimizde.
38:52Onları çömleklerimize, heykellerimize yansıtıyoruz.
38:55Siz aynı zamanda akademik çalışmalarınızda var.
38:58Evet.
38:58İkinizde değil mi?
38:59Akademik eğitimimiz var.
39:00Nereden mezunsunuz?
39:02Tatbiki güzel sanatlar var.
39:03İstanbul.
39:04Marmara.
39:04Evet, Marmara tatbiki güzel sanatlar.
39:06Siz?
39:06Ben Kütahya, Domlu Pınar Üniversitesi, Çin İçilik mezunuyum.
39:10Ne güzel.
39:10İkiniz de bodrumlusunuz ama.
39:12Evet, yerlisiyiz.
39:13Bodrum'un yerlisi diyelim.
39:15Bodrum'un yerlisi olmak nasıl bir duygu?
39:17Çok güzel.
39:18Ayrıcalıklı hissettiriyor bize.
39:20Hem iş kollarınız, eğitimleriniz yakın hem gelenekleriniz aynı.
39:24Ailelerimiz çok iyi anlaşıyor.
39:26Turizmin bu kadar gelişmiş ve büyümüş olduğu ve bütün yaşamı etkilediği bir zamanda ve ortamda bu köyde olmak ve bu
39:36işle uğraşmak nasıl bir duygu?
39:38Yani üzülüyor musunuz bir şeyler için yoksa mutlu musunuz bu gibi işten?
39:42Yok, bizim ortamımızda çok mutluyuz.
39:44Dünyada, Avrupa'da özellikle bu tür köylerde seramik atölyeleri falan çok yaygın.
39:50Resim, sanat atölyeleri.
39:51Turizm bölgelerinde bu çok yaygın değil.
39:54Sadece turizm...
39:56Ama üzüldüğümüz noktalar da var.
39:58Çünkü bu sanat ölmek üzere ve değer maalesef görmüyoruz.
40:04Yani yaptığımız el ürünü gördüğünüz gibi doğadan çıkartıyoruz, işliyoruz, pişiriyoruz.
40:10Çok zor bir iş.
40:11Çok zor, emek isteyen bir şey.
40:13Ama yeterince satamıyoruz.
40:15Yani müşterisine belki de biz ulaşamıyoruz ama el emeğinin daha kıymetli olması gerekiyor aslında.
40:20Çok zor ve özel bir iş.
40:22Umarım bundan sonra daha getirisi yüksek olur.
40:26Umarız, evet.
40:27Siz de güzel işler yapmaya devam edersiniz.
40:29Gençlerimiz de merak salar, daha yaşatmaya yönelik olursa...
40:32Gençler demin yani ben de merak ediyorum.
40:34Tabii, gönül vermiş herkese gelebilir.
40:37Herkese yapabilir, öğrenebilir.
40:49Eyüp ve Nihal Üner çiftinin müzesini geziyoruz.
40:53Eyüp Bey, çok kalın kütükler var tavanda.
40:57Müzenin bölümleri nasıl oluştu?
40:59Biraz bilgi verebilir misiniz?
41:01Burası bizim evin ahırıydı.
41:03Babanın evinin ahırıydı.
41:05Babanın, dedenin ahırıydı.
41:07Bunun üstü topraktı.
41:08Bu şeyleri biz bozmadık.
41:11Eski kütükleri, kirişleri.
41:13Ardıç mı bu?
41:14Bu çam.
41:15Çam.
41:15Onlar daha eski.
41:16Bunu sonradan koyduk.
41:17Sonra biz onu, tabii çöktü bu.
41:19Biz restore ettik burayı.
41:21Yeniden yapacağız.
41:21Duvarları, çamur ve taş.
41:23Burayı sanat galerisi haline getirdik.
41:26Ürünlerimizi burada sergiliyoruz.
41:27Buradaki ürünler, 30-35 yıllık işlerimiz var burada.
41:32Öyle mi?
41:3335 yıllık eserlerimiz var.
41:35Evet.
41:35İlk dönem mesela daha stilize şeyler yapıyorduk.
41:39Sonra biraz fantastiğe döndük.
41:41Dönem içinde daha soyut şeylere döndük.
41:43Açtığımız, sergilediğimiz eserleri burada düzenledik.
41:47Kendi galerimizi oluşturduk.
41:49Bu hangi döneme tekabül ediyor?
41:5115 sene falan vardır herhalde.
41:53Bu aynı zamanda rüzgar ses çıkarıyor da öyle.
41:57Orada bir gemi var.
41:58Bir sergi açmıştık.
42:00Geçmişten günümüze Bodrum temalı.
42:02Oradaki Bodrum balıkçılarını simgeleyen,
42:05biraz fantastik balıkçı figürlerini anlatan bir eser oldu.
42:10İşte bu reis balıkları dizmiş zıpkına.
42:14Her birinin bir kontrol ettiği usul var.
42:18Süngercileri birazcık anımsatıyoruz.
42:20Balıkçılar köşesi bu.
42:21Evet.
42:22Şimdi buradan geçeceğiz.
42:23Sizin atölyenize geliyoruz.
42:25Ve orada da eserlerinizi sergiliyorsunuz tabii.
42:27Bu baba evinin hangi köşesiymiş?
42:30Ocak olduğuna göre mutfak mıymış?
42:33Burası aşağı yukarı 200 yıllık bir ev.
42:36Köyün ilk evi.
42:37Sonraki bölümler sonradan eklenmiş.
42:39Zaman içinde işte baba evleniyorken orası.
42:42Biz evleniyorken biraz ekledik.
42:43Arkaya ahır, yan taraflara depolar.
42:45Burada ambarları vardı.
42:47Ocakta yemek pişer.
42:48Şimdi burası herhalde evin ocağıydı.
42:52Orası ahırıydı.
42:53Burası ocağıydı.
42:55Ama aynı zamanda siz atölye olarak da kullanıyorsunuz.
42:57Biz zaman içinde atölyeye döndürdük artık burası.
43:00Ve sergiliyorsunuz eserlerinizi.
43:02Abajurunuz da çok hoşmuş.
43:04O orijinal kırık amfora.
43:07Orijinal mi?
43:07Tabii deniz dibinden çıkmış.
43:09Balıkçılar çıkartmış.
43:10Bize hediye geldi o.
43:11Biz de onu abajur gibi kullanıyoruz.
43:14İçine lamba koyduk.
43:15Aydınlatma olarak kullanıyoruz.
43:17Çok hoş olmuş.
43:18Peki ocağı da kullanıyor musunuz?
43:20Tabii.
43:21Bir taraftan çalışırken bir taraftan yemek kaynıyor mu?
43:24Kır fasulye falan çağrıştırıyor.
43:26Güveç mi yapıyorsunuz?
43:28Şimdi nereye geçeceğiz?
43:30Bu daha uzuyor böyle değil mi?
43:31İleride Nihal Hanım'ın da atölyesi var.
43:35İleride depo bölümümüz var.
43:37Orada da sergilediğimiz işlerimiz var.
43:39Fırın odası bölümümüz var.
43:41Şimdi fırın odasına mı geçelim?
43:43Evet etnografik işlerin sergilendi.
43:45İşte burada zaman içinde kullanılmış tarım aletleri, kullanılmış eşyaların bulunduğu bir bölüm var.
43:51Fırın odamız var.
43:52İsterseniz oraya devam edebiliriz.
43:53Hadi geçelim.
44:03Evgüner'in atölye müzesinde fırın bölümüne geldik.
44:07Ama fırın değil her yerde her şey var değil mi?
44:11Her yerde çömlek var.
44:12Fırınla başlarsak böyle açılıyor.
44:15Fırınımız gazlı fırın.
44:17Kaç dereceye kadar çıkıyor ısısı?
44:19Genelde ilk pişirimin 925 derecede bisküvi pişirimini yapıyoruz.
44:23Sırlı pişirimi de 1020 derecelerde pişiriyoruz.
44:27Altta brülörler var.
44:28İçine çömlekleri dizdikten sonra raflara kapatıp yakıyoruz.
44:33Aşağı yukarı 8-10 saat yanıyor.
44:368-10 saat sonunda 2 gün içinde falan soğuması gerçekleşiyor.
44:41Soğuduktan sonra çıkartıyoruz ürünleri.
44:44Dekor yapıp sırlayıp tekrar pişireceksek.
44:46Tekrar pişiriyorsun.
44:47O ikinci pişirme kaç dereceydi?
44:49İşte 1020 derece.
44:501020 derece oluyor.
44:51Bu arada pek çok eşya var buralarda.
44:54Bu herhalde bir kara kovan değil mi?
44:56Bu dedemizin eski kara kovanı, kütük kovan dediğimiz.
45:00Dedenizden kalma.
45:01Geleneksel kara kovan.
45:03Bu pazar terazisi eski.
45:07Yani burada birçok etnografik şeyler var.
45:09İşte bulgur keşkek kazanları, dibekler.
45:12Bu mesela ilginçtir.
45:14Ben hiç böyle bir şey görmedim.
45:15Nedir o?
45:16Şimdi bu dar diyoruz buna.
45:18Eski dönemlerde zeytinyağı fabrikası olmadığı için köyün ortasında bir taş varmış.
45:24Köylüler götürüyor zeytinini.
45:26Orada ayakları torbada ayaklarıyla sıkıyorlar.
45:29İşte kaynar suyu döküyorlar.
45:32Sula zeytinyağı bunun içine akıyor.
45:35Ezilen zeytinlerin suyu bunun içine akıyor.
45:38Sonra zeytinyağı üstte birikince.
45:41Üstten zeytinyağını alıyorlar.
45:42Buradan da deliği var.
45:44Oradan açıp suyunu boşaltıyorlar.
45:46Acı suyu da oradan geliyor.
45:48Çok eski bir sömlek.
45:49En eski yöntem ayak yağı değil mi?
45:52Çok değerliymiş ama yok şimdi artık yapan yok.
45:55Fabrikalarımız var.
45:56Kontinü, modern sistem hep öyle çalışıyor.
45:59Bu kadar nüfusa da öyle bir şey yetiştirmek mümkün değil ayak yağıyla.
46:04Şunlar nedir böyle rengarenk?
46:06Onlar gazoz kapağı.
46:08Kendimiz düzenledik onları.
46:09Dekoratif amaçlı.
46:11Bir anlamı var mı?
46:13Yok bir anlamı yok.
46:14Şu var biraz rüzgarda ses çıkarsın diye böyle.
46:18Çarpıyor mu birbirine rüzgarda?
46:20Şıngır şıngır oluyor.
46:21Aynen evet rüzgar çanı.
46:23Ve burada da zeytinyağı küpleri mi?
46:25Zeytinyağı küpleri.
46:27İşte içinde zeytinler bunun içine yapılır.
46:30Ya da yaprak salamuralar konur.
46:32Yakın zamana kadar kullanılmış ki zeytinyağının izi bile duruyor değil mi?
46:37Evet evet.
46:37Anneniz mi kullanmıştı en son?
46:39Tabii anneler dedeler kullanıyordu.
46:41Bazılarına su konuyordu.
46:43Bazılarına kireç konur mesela badana yapmak için.
46:46Her şekilde kullanılır.
46:47Eskiden öyle kaplar pek fazla olmadığı için.
46:50Klasik falan olmadığı için.
46:52Bunlar kullanım kapları oluyor.
46:59Muğla Bodrum'da Çömlekçi Köyü'nde Kırık Çömlek Müzesi'nde Nihal Üner'le birlikteyiz.
47:05Nihal Hanım Çin'i sanatçısı.
47:07Geleneksel Çin'i motiflerinden yaşadığı doğanın, yaşadığı köyün çeşitli objelerini, canlılarını Çin'i'ye aktarmış.
47:15Çok ilginç şeylerden birisi Nihal Hanım'ın horozları varmış.
47:19Nihal Hanım horoz yetiştiriyormuş.
47:22Horozlar artık Çin'ilerde bir tabak motifi olarak devam ediyor.
47:26Şimdi bu Nihal Hanım'ın horozlarının bebeklik halleri.
47:31Bebek horozlar.
47:32Bacaklar ince, sızkalar.
47:35Sonra bunlar...
47:36Ve kardeşlik bağıyla hep böyle dip dibe büyüyorlar.
47:39Sonra onlar artık büyüyünce birbirlerine kafa tutmaya başlıyorlar.
47:44Eveleniyorlar.
47:45Eveleniyorlar.
47:46Baba horoz olup burada birbirlerine nasihat var.
47:50İşte kim güçlü olursa bu kümesi ben yöneteceğim diyor.
47:53Öyle hikayelerimiz.
47:55Tabii sadece horozlar değil, horozlara musallat olan tilkiler ve yılanlar da var.
48:02Yılanlar yumurtalarımızı götürüyordu kayınvalidem sağlığında.
48:06Hindiler besliyordu mesela.
48:08Hindilerimizi hep şu ara sokaktan gelip tilkilerimiz kaç kez götürmüşlüğü vardır.
48:12Bu da herhalde bizim yaşadığımız şeylere yansımış ki aklımızda kalmış.
48:17İz bırakmış.
48:19Biz de bunu ölümsüz olsun diye böyle tabaklarımız eşit.
48:22Ne güzel yaşadığımız şeyleri yüzyıllarca öteye devam edecek bir esere dönüştürüyorsunuz.
48:29Çok hoş.
48:30Burada da yine bir hayvan motifimiz var.
48:33Burada da ördeklerimiz var ama yumurtaların üzerinde yatmış yeni civcivlerin çıkması sürecini.
48:40Kuluçka dönemindeler.
48:41Kuluçka dönemindeler.
48:41Bekliyorlar bakalım bu bahar ne çıkacak.
48:44Ne çıkacak.
48:45Peki bunlar ne yapıyor?
48:46Bunlar da ayçiçeği tarlasındalar.
48:49Yaşadığınız çevreden motifler işliyorsunuz ama.
48:52Tabi siz geleneksel çini motiflerini de yapıyorsunuz.
48:55Dikkatimi çeken bir şey hep çiçek motiflerinden gidiyorsunuz diyeceğim.
49:00Ama siz de diyeceksiniz ki zaten çini demek.
49:03Evet aslında lalesiz, karanfilsiz bir çini olmaz.
49:07Bunlar benim daha önceden çalıştığım ve doğayı da sevdiğimiz için belki de onu da yansıtıyoruz işte eserlerimizde.
49:14Ama çini tekniğini kullanarak yine kendi özgün eserlerimi oluşturmayı daha çok seviyorum.
49:20Teknik aynı ama burada stilize edilmiş horozlar, işte ördekler, yılanlar, tilkiler ya da çiçekler.
49:27Yaşıyorlar Eda.
49:28Evet.
49:29Bunu herhalde eşiniz yaptı.
49:31Siz mi boyadınız?
49:32Altyapısını eşim yaptı.
49:34Boyamasını ben yaptım.
49:35İş birliğinin ürünü bu.
49:36Evet birlikte ortak ürünlerimizden bir tanesi.
49:39Çok hoş.
49:40Arkada da var değil mi eserliğiniz?
49:42Evet.
49:43Burada da işte doğada gördüğümüz bu kalemunlarımız.
49:47Tam leylek zamanı dönemindeyiz.
49:49Leyleklerimiz gelmiş.
49:50Sevgi'yle kucaklamışlar birbirlerini.
49:53Ben önce algılayamadım onu.
49:55Şurada şöyle boyunlarıyla birbirlerine sarılmış vaziyetteler.
50:00Bunlar da benim şişman teyzelerim, şişman annem.
50:04Onları anlatıyorum bizler.
50:06Bereket yani toplum.
50:08Türk Anadolu kadınları bereket simgeliyor diye.
50:10Kilo açısından bereketli oluyor diye.
50:13Böyle bir ortamda çalışmak yani köy, bodrum yani hem çok medeniyetin içindesiniz
50:20hem de biraz sessiz kalma şansına sahipsiniz.
50:23Evet.
50:24Sanatınızı nasıl etkiliyor?
50:26Yaşadığınız yer eğer huzurluysa ve gerçekten bulunduğunuz ortamdan mutluluk duyuyorsanız
50:33size bu güzel olarak yansıyor.
50:35Olumlu yönleri var ama tabi bazen buranın handikapları da var.
50:40Çok fazla iş var, bahçesi var, zeytini var.
50:44Onlardan arta kalan bazen zamanlarda da işte bunları yapmam gerekiyor.
50:50Bazen fırsat bulamayınca strese girdiğim oluyor.
50:54İşimi yapamıyorum ben de.
50:55Ben bu da yapmak istiyorum ama orada zeytin varken, tavuk varken onlar da bir sizden
51:00beklentiye giriyor, zaman istiyor.
51:02Ama mutluyuz burada olmaktan.
51:05Çok güzel.
51:05Evet, Kırık Çömlek Müzesi adına.
51:07Çömlekçi de böyle bir müze oluşturduğumuz için mutluyuz.
51:11Umarız insanları buraya davet ediyoruz, bekliyoruz.
51:14Bodrum'a 32 kilometre mesafede Nihal ve Eyüp Üner çifti çok güzel eserler üretiyorlar.
51:20Yaşadıkları coğrafyanın ürünlerini sembolize ederek izleyenlere aktarıyorlar.
51:26Mutlaka yolunuzu düşürün ve bu güzel mekanda güzel eserleri seyredin.
51:45İzlediğiniz için teşekkür ederim.
52:17Ziraat Bankası sundu.
Yorumlar