1
- 2 tháng trước
- #redwine
- #lichsuredwine
- #tatina
Từ những bữa tiệc xa hoa của giới quý tộc đến biểu tượng gắn liền với nghệ thuật và văn hóa, rượu vang đỏ có một lịch sử thú vị hơn bạn tưởng. Nhưng điều gì khiến thứ đồ uống làm từ những trái nho này trở nên đặc biệt đến vậy? Cùng khám phá hành trình hàng nghìn năm phía sau một ly vang đỏ!
#redwine #lichsuredwine
Nội dung:
00:00 - Mở Đầu.
01:20 - Cái Nôi 8.000 Năm Của Rượu Vang.
03:06 - Đế Chế La Mã Và Cuộc Cách Mạng Rượu Vang.
04:30 - Anthocyanin: Nguồn Gốc Màu Đỏ Của Vang.
05:22 - Vì Sao Vang Đỏ Có Vị Chát?
06:11 - Nấm Men: Những “Chiến Binh” Biến Đường Thành Cồn.
08:09 - Vì Sao Vang Đỏ Phải Trưởng Thành Trong Thùng Gỗ Sồi?
09:37 - Ba Giống Nho Hoàng Gia.
10:52 - Từ Trái Nho Đến Một Ly Vang: Phép Màu Của Tự Nhiên Và Khoa Học.
______________
© Bản quyền video thuộc về Tatina
#tatina
#redwine #lichsuredwine
Nội dung:
00:00 - Mở Đầu.
01:20 - Cái Nôi 8.000 Năm Của Rượu Vang.
03:06 - Đế Chế La Mã Và Cuộc Cách Mạng Rượu Vang.
04:30 - Anthocyanin: Nguồn Gốc Màu Đỏ Của Vang.
05:22 - Vì Sao Vang Đỏ Có Vị Chát?
06:11 - Nấm Men: Những “Chiến Binh” Biến Đường Thành Cồn.
08:09 - Vì Sao Vang Đỏ Phải Trưởng Thành Trong Thùng Gỗ Sồi?
09:37 - Ba Giống Nho Hoàng Gia.
10:52 - Từ Trái Nho Đến Một Ly Vang: Phép Màu Của Tự Nhiên Và Khoa Học.
______________
© Bản quyền video thuộc về Tatina
#tatina
Danh mục
📚
Học tậpPhụ đề
00:00Xin chào tất cả các bạn đã quay trở lại với hành trình khám phá thế giới chi thức vô
00:04tận của chúng ta.
00:05Hôm nay chúng ta sẽ cùng nhau bàn về một thứ chất lỏng được mệnh danh là máu của trái
00:09đất.
00:09Một biểu tượng của sự sang trọng, của những bữa tiệc tối lãng mạn
00:12và cũng là một trong những sản phẩm nông nghiệp lâu đời nhất của nền văn minh nhân loại.
00:17Vâng, chúng ta đang nói về rượu vàng đỏ.
00:19Khi nhìn thấy một ly vàng đỏ lấp lánh, rất nhiều người nghĩ rằng đây chỉ là một loại đồ
00:24uống dành cho giới thượng lưu
00:25hay là thứ gì đó thật phức tạp và khó hiểu.
00:28Nhưng bạn có tin không, rượu vàng đỏ thực chất lại là một cỗ máy thời gian hoàn hảo nhất
00:32mà con người từng chế tạo ra.
00:34Khi bạn mở một chai vàng, bạn đang giải phóng bầu không khí, ánh nắng mặt trời,
00:39lượng mưa và cả chất đất của một năm đã qua, từ một vùng đất cách bạn hàng ngàn km.
00:44Tại sao rượu vàng lại có màu đỏ?
00:46Nếu tôi nói với bạn rằng nước ép của quả nho đỏ thực chất lại có màu trắng trong suốt,
00:50bạn có tin không?
00:51Và tại sao người La Mã cổ đại lại phải mượn một phát minh của những người thợ mộc
00:55để tạo ra đế chế rượu vàng của riêng mình?
00:58Hôm nay chúng ta sẽ tạm gác lại những quy tắc trên bàn tiệc.
01:01Chúng ta sẽ cùng nhau mổ xẻ rượu vang đỏ hoàn toàn dưới góc độ lịch sử hoành tráng,
01:05sinh học cây trồng và hóa học lên men.
01:08Hãy tìm một chỗ ngồi thật thoải mái và chúng ta cùng nhau bắt đầu cỗ máy thời gian này
01:11ngay thôi.
01:12Lưu ý, nội dung được chúng tôi tổng hợp từ nhiều nguồn khác nhau.
01:16Nếu có gì sai hoặc cần đính chính, mọi người đừng ngại, hãy comment bên dưới nhé.
01:20Để bắt đầu chúng ta phải trả lời câu hỏi, ai là người đầu tiên trên trái đất biết làm
01:25rượu vang?
01:26Nhiều người thường nghĩ ngay đến nước Pháp hay nước Ý.
01:28Nhưng thực tế, cái nôi của rượu vang lại nằm ở vùng núi Cocasup, nơi giao thoa giữa châu Á
01:34và châu Âu.
01:34Tiêu biểu là quốc gia Georgia ngày nay, các nhà khảo cổ học đã tìm thấy những tàn tích chứng
01:39minh rằng
01:40từ khoảng 6.000 năm trước công nguyên, tức là cách đây hơn 8.000 năm,
01:45người dân Georgia cổ đại đã biết hái những quả nhau khoảng dã,
01:48nhìn nát chúng rồi đổ tất cả vào những chiếc chum đất xét khổng lồ có tên là Covivry.
01:53Họ trôn những chiếc chum này sâu dưới lòng đất để giữ cho nhiệt độ luôn mát mẻ và ổn
01:57định.
01:58Dưới lòng đất, quá trình lên men tự nhiên diễn ra và nhân loại có những giọt vang đỏ đầu
02:02tiên.
02:03Phương pháp làm vang bằng chum Covivry này kỳ diệu đến mức nó được du nét của công nhận là
02:07di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại
02:09và vẫn còn được người Georgia sử dụng cho đến tận ngày nay.
02:12Từ Georgia, cây nho và nghệ thuật làm rượu bắt đầu lan rộng xuống phía nam, tiến vào Ai Cập
02:17Cổ Đại.
02:18Bạn có biết vị pha ra ô trẻ tuổi nổi tiếng Tutankhamun không?
02:22Khi các nhà khảo cổ mờ hầm mộ của ông, họ tìm thấy những chiếc bình đựng rượu vang.
02:26Điều đáng kinh ngạc là trên những chiếc bình này có khắc rõ năm sản xuất, tên vườn nho và
02:30tên của người làm rượu.
02:32Vâng, người Ai Cập Cổ Đại chính là những người đầu tiên trên thế giới phát minh ra nhãn chai
02:36rượu vang để quản lý chất lượng.
02:38Họ coi vang đỏ là biểu tượng của sự sống và gắn liền nó với Osiris, vị thần của sự
02:43tái sinh.
02:44Nhưng để rượu vang thực sự bùng nổ, chúng ta phải cảm ơn người Hy Lạp và người La Mã.
02:48Người Hy Lạp coi rượu vang là món quả của thần Dionysus.
02:51Họ tạo ra một nền văn hóa gọi là Symposium, những bữa tiệc mà các chiếc gia tụ tập để
02:56bàn luận về vũ trụ và toán học.
02:58Ở đó, họ không bao giờ uống vang nguyên chất mà phải pha thêm nước.
03:02Vì họ tin rằng chỉ có những kẻ man dợ mới uống rượu vang không pha nước.
03:06Đến thời đế chế La Mã, rượu vang mới thực sự trở thành một ngành công nghiệp khổng lồ.
03:10Quân đội La Mã đi trinh phạt đến đâu, họ mang theo cành nho để trồng đến đó,
03:14nhằm đảm bảo binh lính luôn có rượu để sát khuẩn nước uống.
03:18Nhờ quân La Mã, cây nho đã đặt chân đến Pháp, Tây Ban Nha và Đức.
03:22Thế nhưng người La Mã gặp phải một vấn đề lớn.
03:25Họ quen đựng rượu trong những chiếc bình đất xét gọi là Amphora.
03:28Bình đất xét thì rất nặng, dễ vỡ và vô cùng khó vận chuyển trên những chuyến xe ngựa sóc
03:33này.
03:34Khi tiến quân lên vùng Bắc Âu, người La Mã đã chạm chán với người Gò, tổ tiên của người
03:38Pháp ngày nay.
03:39Người Gò không biết làm rượu, họ chỉ uống bia, nhưng họ lại là những bậc thầy về đồ mộc.
03:45Người Gò đã sáng chế ra một thứ bằng gỗ, được ghép lại từ nhiều thanh gỗ ốn cong và
03:50siết chặt bằng đai sắt.
03:51Người La Mã nhìn thấy và phải thốt lên.
03:53Tuyệt vời, đây chính là thứ chúng ta cần.
03:56Và thế là, chiếc thùng gỗ sồi đựng rượu chính thức ra đời từ sự giao thoa văn hóa này,
04:01thay thế hoàn toàn bình đất xét và thay đổi lịch sử rượu vang mãi mãi.
04:05Bây giờ, chúng ta hãy bước ra khỏi bảo tàng lịch sử và tiến vào phòng thí nghiệm sinh học.
04:09Có một sự thật thường khiến mọi người vô cùng ngạc nhiên.
04:12Nếu bạn lấy một quả nho đỏ sẫm, bóc bỏ vỏ đi và ép lấy phần nước thịt bên trong,
04:17thì nước ép đó có màu gì?
04:19Câu trả lời là nó có màu trắng trong suốt, y hệt như nước ép của quả nho xanh.
04:23Đúng vậy, hầu hết phần thịt của mọi loại nho trên thế giới đều không có màu.
04:27Vậy màu đỏ rực rỡ của rượu vang đỏ từ đâu mà ra?
04:30Bí mật nằm toàn bộ ở lớp vỏ nho.
04:33Trong sinh học, lớp vỏ của quả nho chứa một nhóm sắc tố tự nhiên có tên là anthocyanin.
04:38Đây chính là chất hóa học vĩ đại của tự nhiên.
04:40Thứ tạo ra màu xanh đậm cho quả Việt quất, màu đỏ tươi cho quả dâu tây
04:45và làm cho lá cây phong chuyển sang màu đỏ rực vào mùa thu.
04:48Để làm ra vang đỏ, người làm rượu không ép nho lấy nước rồi vứt vỏ đi như làm vang
04:52trắng.
04:53Thay vào đó họ nghiền nát quả nho đỏ, rồi cho cả nước ép, vỏ nho và đôi khi cả
04:58hạt nho vào chung một bồn chứa lớn.
05:00Quá trình ngâm chung vỏ với nước này được gọi là quá trình maceration.
05:04Nước nho sẽ từ từ rút lấy sắc tố đỏ từ lớp vỏ.
05:07Ngâm càng lâu màu đỏ càng đậm, từ đỏ hồng ruby trong trèo cho đến đỏ tím sẫm đen như
05:12mực.
05:12Tuy nhiên, lớp vỏ nho không chỉ tặng cho rượu vang màu sắc, mà nó còn tặng một vũ khí
05:17bí mật định hình toàn bộ cấu trúc của vang đỏ.
05:20Đó chính là tannin.
05:22Tannin là gì?
05:23Để dễ hiểu nhất, bạn hãy tưởng tượng cảm giác khi bạn cắn vào một quả chuối xanh chát ngâm,
05:27hoặc khi bạn uống một ngụm trà đặc ngâm quá lâu.
05:31Cảm giác khô dít, nhăn nhó, chát xít trong khoang miệng và trên lưỡi của bạn.
05:35Đó chính là tác dụng của tannin.
05:37Trong tự nhiên, tannin là cơ chế phòng vệ của các loài thực vật.
05:40Nó làm cho quả nho có vị chát để ngăn không cho các loài chim hay thú hoang ăn mất
05:44quả khi hạt nho chưa kịp chín.
05:46Nhưng trong rượu vang, tannin lại đóng vai trò như một bộ xương sống vững chắc.
05:51Nó tạo ra kết cấu độ dày dặn cho rượu.
05:53Quan trọng hơn, tannin là một chất chống oxy hóa tự nhiên cực mạnh.
05:57Nó giúp bảo vệ rượu vang khỏi sự phá hoại của không khí và vi khuẩn.
06:01Nhờ có lượng tannin khổng lồ từ vỏ nho,
06:03những chai vang đỏ hảo hạng có thể ngủ yên trong hầm rượu từ 20 năm, 50 năm,
06:08thậm chí 100 năm mà không hề bị hỏng.
06:11Chúng ta đã có màu đỏ và có cấu trúc chát của vỏ nho.
06:14Nhưng làm sao thứ nước ép ngọt lịm này lại biến thành đồ uống có cổn?
06:18Đây là lúc các chiến binh vi sinh vật xuất hiện.
06:21Nếu bạn nhìn kỹ bề mặt của một quả nho tươi trên ràn,
06:24bạn sẽ thấy một lớp phấn trắng mỏng phủ bên ngoài.
06:27Đó không phải là bụi bẩn, mà là hàng triệu tế bào nấm men tự nhiên.
06:30Tiêu biểu là loài nấm men có tên khoa học là Saccharomyces cerevisi.
06:35Khi quả nho bị nghiền nát, lớp nấm men này chìm vào trong nước đường ngọt lịm.
06:39Đối với nấm men, đây là một bữa tiệc Buffett khổng lồ.
06:42Chúng bắt đầu ăn đường fructose và glucose trong nước nho.
06:45Cứ mỗi phân tử đường bị nấm men ăn vào, chúng sẽ thải ra hai thứ,
06:49cồn và khí carbon dioxide.
06:51Quá trình này bùng nổ vô cùng dữ dội, tạo ra rất nhiều nhiệt lượng và bọt khí sôi sùng
06:55sục.
06:56Nhưng có một rắc rối vật lý xảy ra ở đây.
06:59Vì khí CO2 liên tục sinh ra và nổi lên mặt nước,
07:02nó vô tình đẩy toàn bộ lớp vỏ nho và hạt nho nổi lênh phênh lên trên củng,
07:06tạo thành một lớp nắp đậy dày đặc và khô khốc.
07:09Trong thuật ngữ làm vang, người ta gọi đây là mũ bã nho.
07:12Nếu để yên lớp mũ bã này, phần vỏ nho sẽ bị khô,
07:15lên men hỏng và không thể chuyển màu sắc xuống phần nước bên dưới.
07:18Vì vậy, người làm rượu phải thực hiện một công việc vô cùng cực nhọc gọi là dìm bã hoặc
07:22bơm sục.
07:23Họ dùng những cây gậy lớn ấn chìm lớp vỏ nho xuống nước nhiều lần trong ngày.
07:27Giống như bạn liên tục nhúng một túi trà lọc vào cốc nước nóng để trà phai màu ra vậy.
07:32Nhưng phép thuật hóa học chưa dừng lại ở việc tạo ra cùn.
07:35Sau khi nấm men ăn hết đường,
07:37vang đỏ thường rất chua vì chứa nhiều acid malic,
07:40loại acid có trong những quả táo xanh sắc lẻm,
07:43để làm cho rượu vang trở nên mềm mại và dễ uống hơn.
07:46Các nhà khoa học đã phát hiện ra một quá trình lên men phụ,
07:49có tên là lên men malic lactic.
07:50Lúc này, một loại vi khuẩn thân thiện có tên là vi khuẩn lactic sẽ xuất hiện.
07:55Chúng ăn acid táo xanh sắc nhọn và biến nó thành acid lactic êm dịu,
07:59tròn trịa có trong sữa chua và bơ tươi.
08:02Nhờ quá trình hô biến từ táo sang sữa này,
08:05vang đỏ mất đi vị chua gắt và trở nên mượt mà như nhung trên đầu lưỡi của bạn.
08:09Sau khi các phản ứng hóa học kết thúc,
08:11rượu vang đỏ vẫn còn rất trẻ,
08:13tính cách rất hung hăng, chát gắt và chưa sẵn sàng để thưởng thức.
08:17Nó cần được đưa đi học để trưởng thành.
08:19Và ngôi trường tốt nhất chính là những chiếc thùng gỗ sồi.
08:22Tại sao nhất định phải là gỗ sồi mà không phải là gỗ thông hay gỗ gụ?
08:26Bởi vì gỗ thông chứa rất nhiều nhựa có mùi hăng hắc,
08:29còn gỗ sồi thì sở hữu một cấu trúc vật lý hoàn hảo.
08:32Nó đủ kín để nước không bị giò dỉ ra ngoài,
08:35nhưng lại có những lỗ chân lông siêu nhỏ.
08:37Những lỗ chân lông này cho phép một lượng khí oxy vô cùng nhỏ bé
08:40từ bên ngoài từ từ thấm vào bên trong thùng qua nhiều tháng, nhiều năm.
08:44Quá trình này gọi là oxy hóa vi lượng.
08:47Lượng oxy nhỏ giọt này giúp làm mềm các phân tử tannin cứng nhắc,
08:50kết nối chúng lại với nhau khiến rượu trở nên êm ái hơn rất nhiều.
08:54Hơn thế nữa, trước khi đóng thùng,
08:56người thợ mộc thường dùng lửa để nướng xém mặt trong của các thanh gỗ sồi.
09:00Quá trình nướng này tạo ra các hợp chất hóa học tuyệt vời như vanilin hay lacton.
09:04Khi rượu ngâm trong thùng, nó sẽ chiết xuất những hợp chất này,
09:07tạo ra mùi thơm ngây ngất của vanil, chocolate, caramel hạt cà phê nướng hay mùi khói xì gà.
09:12Theo thời gian, màu sắc của rượu vang đỏ cũng thay đổi một cách thần kỳ.
09:16Khi còn trẻ khoảng 1 đến 3 năm tuổi, vang có màu đỏ tím tía rực rỡ hoặc đỏ tươi.
09:21Nhưng khi già đi từ 10 năm trở lên, dưới tác động của oxy màu đỏ sẽ phai dần,
09:26chuyển sang màu đỏ gạch nâu đỏ và các sắc tố có xu hướng động lại thành những cặn nhỏ
09:30dưới đáy chai.
09:31Giống như con người vậy, sự rực rỡ của tuổi trẻ nhường chỗ cho vẻ đầm thắm, sâu sắc của
09:35sự trưởng thành.
09:37Trên thế giới có hàng ngàn giống nho đỏ,
09:39nhưng có 3 ngôi sao hoàng gia mà bất kỳ ai tìm hiểu về văn hóa và địa lý cũng
09:43nên biết tới.
09:44Tính cách của chúng phản ánh chính xác cấu tạo sinh học của chúng.
09:47Đầu tiên là Cabernet Sauvignon, vị vua của các loại nho đỏ.
09:52Giống nho này có lớp vỏ cực kỳ dày.
09:54Vỏ dày nghĩa là có màu sắc đen đậm và hàm lượng tanin khổng lồ.
09:58Vang làm từ Cabernet Sauvignon thường rất mạnh mẽ, chất đậm, có mùi của quả lý chua đen và ớt
10:03chua xanh.
10:04Nhờ bộ khung vững chắc, vị vua này có thể sống trong hầm rượu hàng chục năm mà không hề
10:08hấn gì.
10:09Thứ hai là Merlot, vị nữ hoàng thân thiện.
10:12Cùng là anh em với Cabernet nhưng vỏ nho mê lô mỏng hơn, quả to hơn.
10:16Do đó rượu Merlot có màu nhạt hơn một chút.
10:19Vị tanin rất mềm mại, mượt mà dễ uống.
10:21Với hương thơm lôi cuốn của quả mận chín và trái anh đào.
10:25Cuối cùng không thể không nhắc tới Pinot Noir, nàng công chúa đỏng đạch.
10:29Đây là giống nho khó tính nhất thế giới.
10:31Vỏ của nó siêu mỏng, rất dễ bị rách, dễ nấm mốc và cực kỳ nhẹ cảm với thời tiết.
10:36Nhưng nếu được trồng ở vùng đất phù hợp như vùng Burgundy của Pháp,
10:39nó sẽ tạo ra những chai vang đỏ thanh tao và tinh tế nhất thế giới.
10:43Nó mang màu đỏ trong veo, thoang thoảng mùi hoa hồng, dâu tây và đôi khi là mùi của nấm
10:48mốc hoang dã nơi rừng rậm.
10:49Một hương vị khiến giới sành vang phải xe đắm tìm kiếm.
10:52Các bạn thân mến, hành trình từ một nụ hoa nho bé nhỏ nảy mầm trong sương sớm,
10:57cho đến một ly vang đỏ lấp lánh trên bàn tiệc là một phép màu vĩ đại của tự nhiên
11:01và trí tuệ nhân loại.
11:02Rượu vang đỏ không chỉ là đồ uống, nó là bài học về lịch sử giao thương,
11:06là kỹ thuật đồ mộc của người cổ đại, là môn sinh học về cơ chế bảo vệ của thực
11:11vật
11:11và là một bản giao hưởng hoàn hảo của hóa học vi sinh.
11:14Hiểu được quá trình này, chúng ta không chỉ đang nếm một chất lỏng có màu đỏ,
11:18mà chúng ta đang thưởng thức thời gian, mồ hôi của người nông dân và những quy luật kỳ diệu
11:23của vũ trụ.
11:24Tất nhiên, trong khía cạnh giáo dục, chúng ta tìm hiểu về lịch sử và khoa học của đồ uống
11:28để làm giàu vốn văn hóa của mình.
11:30Việc thưởng thức bất kỳ sản phẩm nào cũng đòi hỏi sự trân trọng, hiểu biết và trách nhiệm đối
11:35với sức khỏe của bản thân.
11:37Hành trình khám phá vang đỏ của chúng ta hôm nay đến đây là kết thúc.
11:40Bạn ấn tượng nhất với điều gì?
11:42Về sự thật nước ép nho màu trắng, quy trình đập mũ bã nho vất vả hay những chiếc trung
11:47đất xét 8.000 năm tuổi?
11:49Cảm ơn các bạn đã dành thời gian lắng nghe video hôm nay.
11:52Nếu các bạn yêu thích chủ đề này, đừng quên nhấn đăng ký kênh và chia sẻ video
11:56để chúng mình có thêm động lực làm những chủ đề hấp dẫn khác nhé.
11:59Xin chào tạm biệt và hẹn gặp lại các bạn trong những chuyến hành trình tiếp theo.
12:12Hãy subscribe cho kênh La La School Để không bỏ lỡ những video hấp dẫn