00:00Hoş geldiniz. Bugün masamızda oldukça çarpıcı, hatta biraz sarsıcı bir konu var.
00:05Yazar Mehmet Edip Ören'in, Türk siyaseti, yargı sistemi ve ekonomi üzerine kaleme aldığı,
00:10gerçekten de keskin eleştiriler barındıran o makalesini birlikte tamamen tarafsız bir gözle inceleyeceğiz.
00:17Yazarın ortaya attığı o karmaşık ve düşündürücü iddiaları adım adım masaya yatıracağız.
00:22Eğer siz de her gün maruz kaldığımız o yoğun haber akışının arka planında neler döndüğünü merak ediyorsanız,
00:28gelin hemen başlayalım.
00:29İncelememize, makaleye de adını veren o meşhur ve çok güçlü metaforla girmek istiyorum.
00:35Cambaza bakarken sattıklarımız.
00:37Hani şu eski cambaza bak değişini bilirsiniz.
00:40Klasik bir yan kesicilik taktiğidir aslında.
00:43Meydandaki kalabalık, gökyüzündeki cambazın o akrobatik hareketlerine büyülenmiş bir şekilde bakarken,
00:49yan kesiciler aşağıda sessiz sedasız herkesin cebini boşaltır.
00:53İşte yazar Ören, okuyucusuna tam olarak bu soruyu yöneltiyor.
00:57Acaba her gün ekranlarda hararetle tartıştığımız o büyük siyasi meseleler aslında sadece izlememiz istenen birer cambaz olabilir mi?
01:05Gerçekte perde arkasında neleri kaybediyoruz?
01:08Peki, bu illüzyon tam olarak nerede sahneleniyor?
01:13Birinci parde, değişen sahne diyerek yazarın ilk büyük iddiasına geçelim.
01:18Öğren eleştirisine Türkiye'nin o bildiğimiz, alıştığımız temel demokratik sistemlerden, batı tarzı normlardan hızla uzaklaştığını iddia ederek başlıyor.
01:28Ve çok çarpıcı bir soru soruyor.
01:30Eğer oradan uzaklaşıyorsak nereye gidiyoruz?
01:33Karşımıza üç spekülatif model çıkarıyor.
01:36Nicaragua, Orta Asya Cumhuriyetleri veya Arap Ülkeleri Monarşisi.
01:40Yazar, seçimlerin ve halkın o standart demokratik katılımının masa başı siyasi manevralarla giderek etkisizleştirildiğini, adeta oyunun dekorunun tamamen değiştirildiğini savunuyor.
01:52Yazar bu iddiasını temellendirmek için adalet sistemini işaret ediyor ve sistemde devasa bir çifte standart olduğunu öne sürüyor.
02:00Bakın, bir tarafta eski Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı Melih Gökçek hakkında hazırlanan dosyaların yargı tarafından tamamen görmezden gelindiği iddiası var.
02:08Ama diğer tarafa bakıyorsunuz, muhalif kişi ve yapılara yönelik o meşhur şafak operasyonları hız kesmeden devam ediyor.
02:15Öğrene göre yargının bu seçici, bu taraflı tavrı, mevcut seçimleri ve demokratik işleyişi neredeyse anlamsız kılıyor.
02:22Yargıdaki bu iddia edilen aşınmayı bir enara koyarsak, gelelim işin asıl ilüzyon kısmına.
02:27İkinci perde, dikkat dağıtıcı cambaz.
02:30Güncel siyaseti şöyle de düşünün.
02:32Son günlerin en büyük, en gürültülü gündem maddesine, umut hakkı.
02:37İmralı'daki PKK liderinin olası hakları veya serbest bırakılma ihtimali üzerinden dönen o devasa siyasi tartışma.
02:45Yazar Ören, siyasetin inisiyatifinin bu şekilde kullanılmasından büyük bir rahatsızlık duyuyor.
02:51Ona göre, yeniden alevlendirilen bu PKK odaklı tartışmalar, halkın duygularını manipüle eden ve herkesin gözünü yukarı dikmesini sağlayan devasa bir
03:00sis perdesinden, yani cambazın ta kendisinden başka bir şey değil.
03:04Ve tabii bu sis perdesi sadece bir tek konuyla sınırlı kalmıyor, MHP ve İYİ Parti ekseninde dönen, geçmişteki terör örgütü
03:12veya FETÖ bağlantıları üzerinden yürütülen o inanılmaz sert kutuplaştırıcı tartışmaları hatırlayın.
03:19Makale, bu tür keskin söylemlerin haber döngüsünü tamamen ele geçirdiğini ve halkı kasıtlı olarak kışkırtıp asıl meselelerden uzaklaştırdığını öne sürüyor.
03:28İşte tam burada, tüm o siyasi gürültü, o yüksek sesli resleşmeler havada uçuşurken, yazar makalenin en can alıcı sorusunu soruyor.
03:38Biz cambaza bakarken arkada neler oluyor?
03:41Madem siyaset sahnesindeki bu kavgalar sadece bir dikkat dağıtma aracı, o zaman arka planda, o sessiz karanlıkta dönen asıl gerçeklik,
03:51o ekonomik gerçeklik nedir?
03:53Şu rakama bir bakar mısınız? 2 milyon 600 bin. Bu sadece sıradan bir sayı değil.
03:59Bu, Başakşehir sınırları içinde sessiz sedasız satışa çıkarılan eski bir askeri arazinin metrekare büyüklüğü.
04:05Yazarın kupon arazi olarak adlandırdığı devasa bir alan.
04:10Bizler ekran başında bambaşka siyasi krizleri izlerken, arka planda işte böylesine devasa kamu arazileri el değiştiriyor.
04:17Yani yazarın ana tezi şu, şu an arka planda, gölgelerin içinde devasa bir servet transferi yaşanıyor.
04:25Tabloya bir bakın, bir tarafta demin bahsettiğimiz o devasa kupon arazileri alan zenginler ve hükümete yakın gruplar var.
04:33İnanılmaz bir rant yaratılıyor.
04:35Diğer tarafta ise bırakın zenginleşmeyi eski prim borçları yüzünden maaşlarından kesintiler yapılan, zaten kıt kanaat geçinen emekliler ve dar gelirliler
04:44var.
04:44Fakirin daha fakir, zenginin çok daha zengin yapıldığı devasa bir çark işliyor.
04:50Tabi yazarın ortaya koyduğu bu karanlık tabloyla her gün televizyonlarda duyduğumuz o resmi anlatı arasında uçurum var.
04:57Hükümetin o sıkça tekrar ettiği, çalışanı emekliyi enflasyona ezdirmedik söylemi,
05:03örene göre bu, gerçeği yansıtmayan bir halkla ilişkiler cümlesinden ibaret.
05:07Yazar, gerçekte olan şeyin enflasyondan korumak olmadığını, tam tersine alt sınıfların cebindeki son kaynağın bile yukarıya doğru transfer edildiğini iddia
05:16ediyor.
05:17Peki tüm bu sistem, bu algı nasıl ayakta tutuluyor?
05:21Geldik dördüncü perdeye.
05:23Halkla ilişkiler, yani o meşhur PR hamlesi.
05:27Yazar, eleştirisini sadece siyaset ve ekonomiyle sınırlı tutmuyor, Adalet Bakanlığı'nın son dönemdeki hamlelerine de çok şüpheci yaklaşıyor.
05:35Biliyorsunuz bazen yıllarca çözülememiş toplumu sinir uçlarına dokunan soğuk dosyalar bir anda yeniden açılır.
05:41Gülistan doku dosyası gibi, Uğur Mumcu suikastı gibi.
05:44Makaleye göre Adalet Bakanlığı bu çok popüler dosyaları gerçekten adalete aramak için değil, sadece sistemi işliyor gibi göstermek, toplumun gazını
05:53almak ve biz çalışıyoruz imajı çizmek için yani tamamen bir PR taktiği olarak kullanıyor.
05:58Ve yazarın bu detaylı eleştirisini, tüm bu anlattıklarımızı özetleyen oldukça kışkırtıcı bir soruyla bitirmek istiyorum.
06:06Sizce aniden yeniden açılan bu faili meçhul dosyalar, havada uçuşan o sert milliyetçi söylemler, gerçek bir adalet arayışı ve sistemi
06:15onarma çabası mı?
06:17Yoksa Mehmet Edip Ören'in iddia ettiği gibi arka planda el değiştiren o devasal servetleri ve bozulan sistemi görmeyelim diye
06:25hepimizin bakması istenen o şatafatlı cambazın ta kendisi mi?
06:29Bir sonraki haber bültenini açtığınızda belki de bu soruyu aklınızın bir köşesinde tutarsınız.
06:35Bize katıldığınız için teşekkürler. Bir sonraki incelememizde görüşmek üzere.
