00:03Sa gitna ng Agusan, may isang latian na nagbibigay buhay.
00:17Tubig na nagpapakain sa komunidad.
00:21Latian na tahanan ng napakraming hayop.
00:28Dito dumadapo ang mga ibon.
00:32Dito sila nagpaparami.
00:35Dito sila nabubuhay.
00:39Dahil kapag buhay ang latian, buhay din ang komunidad.
00:51Isang latian, isang kanungan ng buhay, isang kalikasang dapat pangalagaan.
01:14Sa tahimik ng katubigan ng Agusan, maingat na nagahanap ng pagkain ang isang great igret o tagak.
01:24Dahang-dahang itong humahakbang sa tubig at matyagang naghihintay ng tamang sandali.
01:35Gamit ang kanyang mahabang tuka, bigla itong umatake.
01:51Pero bigo ang tagak, hindi nahuli ang isda.
01:59Pero hindi siya nag-isa.
02:02Ilang saglit pa, dumating ang isa pang uri ng tagak, ang little igret.
02:12Bukod sa sukat, magkaiba rin ang kanilang tuka.
02:17Makapal at kulay-dilaw ang tuka ng great igret, habang manipis at itim naman ang little igret.
02:25Pero pagdating sa diskarte, may nanalo na.
02:32Tila mas lamang ang abilidad ng maliit na tagak.
02:45Ang labang ito, nagsisimula ang Agusan Marsh Wildlife Sanctuary.
02:51Libo-libong ibon ang dumadayo.
02:56Nagsisilbi itong stopover ng mga ibon mula sa Japan, China at Russia.
03:03Every January, nagkakaroon ng mga bird counting dito ng mga wild birds.
03:09And ang nabilang nila is nasa 35,000.
03:12Ganong kadami ang pupunta dito.
03:15Nakakatuwa dahil pinoprotectahan nila itong Agusan Marsh.
03:19Pero hindi lang sa mga ibon kilala ang Agusan Marsh.
03:26Kilala rin ito sa buong mundo dahil sa napakalaking buhaya na nahuli taong 2011.
03:33Si Lolong.
03:35Ito, rabi na mga tao, parang nagkipistahan yung inog.
03:39Gabing gabi, may mga media dito nagpunta po.
03:42Ganon yung kamera kasi iba-iba yung maraming buhaya.
03:45Hindi namin alam kung ilan sila yun. May maliliit, may malalaki.
03:51Sa lawak ng Agusan Marsh Wildlife Sanctuary,
03:55hindi lang ito tahanan ng mga ibon at buhaya.
04:00Maraming tao rin ang umaasa sa biyaya ng latian.
04:09Sakop nito ang anim na munisipalidad sa probinsya ng Agusan Galsur.
04:15Di Agusan Marsh, nagstart talaga siya as Presidential Proclamation No. 913 noong October 31, 1999.
04:23May 19,000 hectares lang siya.
04:26So more on, yung mga lakes lang yung kanyang includes na area.
04:312018, yung nag-inay paslo na tayo, yung expansion,
04:35naging 40,946 hectares na siya.
04:42Bago kami makapasok sa protected area,
04:45kailangan namin kumuha ng pahintulot.
04:48Hindi lang sa tao, kundi sa espirito ng kalikasan.
04:58Isang paalala na ang lupang ito ay itinuturing na sagrado para sa kanila.
05:11Taong 1999 nang kinilala ang Agusan Marsh bilang isang Ramsar Site ng Convention on Wet Plants.
05:19Ang Ramsar Site ay tumutukoy sa isang wetland na kinikilala sa buong mundo na dapat pangalagaan.
05:27Dahil sa natatangin itong biodiversity, lawak at mahalagang papel sa tao at kalikasan.
05:35Kalungan nito hindi lamang ng mga tao, kundi ng mahigit dalawang daang species ng maibon at iba't ilang buhay ilang.
05:44Nandito tayo sa bunawan. Ito yung jump off point natin.
05:47And ito, laki-laki ng river nila.
05:51That is leading us to Agusan Marsh.
06:01Bukod sa migratory birds, naninirahan din dito ang residenteng ibon,
06:07gaya ng Philippine Cocal, Rufous Crown Bee Eater, Swamp Hen at Bulbul.
06:17Sa aming pag-iikot,
06:22isang pambihilang ibon ang nagpakita.
06:25Pinatigil namin yung bangka dahil.
06:28May naspatan akong ibon, ano?
06:31I think it's a rare type of kingfisher.
06:35Oh, wow!
06:37If I'm not mistaken,
06:40ito yung silvery kingfisher, ano?
06:43Malaki.
06:50Ito yung Agusan.
06:51It's not only known for the migratory birds,
06:55but also the wild resident birds na nakikita dito.
07:00Ito ang Southern Silvery Kingfisher.
07:03Nag-aabang lang ng timing para makuha ng pagkain niya.
07:07So, magbababad kami dito.
07:10And pag nakita nyo ito, talagang ma-amaze kayo.
07:15Swerte tayo.
07:16Dahil itong dinadaanan natin na river,
07:20eh, ito yung habitat nila.
07:23Maya-maya pa,
07:25nakadagit dito ng gagamba.
07:49Malapit sa ibon ang maliit na tunnel holes na nagsisindi nilang pugad.
07:55Ang daming ibon dito.
07:58Ito lang yung pakay natin kung makakarami tayo ng mga ibon dito.
08:01Itong iba-ibang landscape ng Agusan Marsh
08:04caters to specific types of birds depending sa pangayon.
08:10Maraming salamat sa panonood ng Born to be Wild.
08:13Para sa iba pang kwento tungkol sa ating kalikasan,
08:17mag-subscribe na sa JMA Public Affairs YouTube channel.
08:20Later.
08:21Bye-bye.
Comments