00:00Türkiye kaliteli gübre konusunda dışa bağımlı bir ülke.
00:04Yani %80-90 oranında dışa bağımlı bir ülke.
00:08Şimdi tabii savaş tehdidi oluştuğu anda Türkiye'nin tembirler alması gerekiyordu.
00:16Çünkü biz genelde İran'dan gübre konusunda, hamantre konusunda alışveriş yapıyoruz.
00:24Farklı pazarlar arayışına gelebilir.
00:26Şimdi bu kaliteli gübreyi zaten ülkemizin üretme şansı yok.
00:30Çünkü kaliteli gübre de kullanılan azot, fosfat gibi mineraller Türkiye'ye üretilemiyor maalesef.
00:40Yüksek kalitede çıkmıyor.
00:42Ne yapılabilirdi? Çin pazarına geçilebilirdi.
00:45Farklı tedarikçiler bulundu.
00:47Çünkü tabii savaş tehditine karşı yapılması gereken şuydu.
00:52Bu rezervleri hızlı bir şekilde farklı ülkelerden temin edilebilecek bir takım ithalat rotalarını değiştirmek gerekebilirdi.
01:01Fakat bu ne kadar yapıldı tabii bilemiyorum şu anda.
01:06Ama mazot konusunda özellikle.
01:09Çünkü mazot çok büyük bir yeküm teşkil ediyoruz çinçiler açısından.
01:14Şimdi 90'lara vardı herhalde. 85 lira falan civarı.
01:17Bilmiyorum en son bir gece zam geldi ama bilmiyorum tekrar geri çekildi diye bir şey doymuştuk.
01:23Sabah tekrar mı binmiş?
01:24Artık onu bile takip edemeyecek duruma geldi.
01:27Yani istikrarlı bir fiyat artışı da yok.
01:32Çiftçi ne yapacak?
01:33Zaten 60-65 lirayken çiftçi döndüremiyordu tarlasına razısını.
01:39Bakınız bir kilo domatesin çiftçiye tarladaki maliyeti 25 TL ile 30 TL arasında değişiyor.
01:46Çiftçimiz ne yapıyor?
01:48Geliyor hale bunu 35 liradan en fazla maksimum 40 kadar veriyor.
01:5210 lira karla çiftçimiz bir kilo domates üretimi yapıyor.
01:56Biz bunu marketlerden 140-150 TL'ye alıyoruz şu anda.
01:59Ankara'da marketlerde domatese konan etiket 140-150 TL bandında.
02:05Şimdi üreten, sorumluluğu alan, eziyetini çeken çiftçimiz fakat kazanan aracılar,
02:13halde ki komisyoncular, özellikle büyük market sinicidir.
02:17Hiç değilse çiftçimize karşı bu artışları yansıtmamak gerekir.
02:22Yani çiftçiye bu fiyat artışlarını en azından üretim aşamasında muaf tutmak gerekir çiftçimizi.
02:31Bu takım çok hızlı tedbirler alınabilir.
02:35O yüzden yani gelişen savaş şartlarına göre acaba savaş devam edecek mi?
02:43Yani onu bilemiyoruz.
02:45Tabii hepimizin temennisi savaşın bir an önce bitmesi.
02:49Fakat savaş devam edecekse eğer, bence hükümün bir an önce toplanmalı.
02:55Ulusal Gersu Tarım Komitesi, çiftçilere karşı çok ilediği şekilde değer yapabiliriz.
03:04Bunların hepsini masaya tek tek yatırmalı.
03:06Özellikle sahadaki bilim insanlarından ya işte Türkiye mahsulleri oluştular bu gibi durumlarda hani devreye girmesi gereken neler yapılabilir?
03:18Veya bir taban fiyat belirlemesi yapılabilir çiftçilerimizi koruma amaçlı olarak bütün ürünlerde.
03:24Veya işte devlet hani senin ürünün ne alacağım bunu alacağım şeklinde bir açıklama yapılabilir çiftçinin zarar etmesini diye.
03:31Çünkü zaten 2025 yılında Türkiye'de tarım sektörü yüzde yaklaşık dokuz oranında küçüldü.
03:40Geriye gittik yani.
03:42Yüzde on, yüzde dokuz demek üretimde tamamen düşme demek.
03:47Türkiye gayri safi yurt içi hasılasının yüzde birinin mutlaka çiftçilere karşılıksız hirve şeklinde verilmesi gerekiyor.
03:56Bu yasa olaysız yani karşılıksız direkt hirve olarak vermesi gereken miktar 57 milyar TL.
04:02Fakat bugün açıklanan bütçede 961.1 milyona yakın bir bütçe açıklandı.
04:08Fakat bu açıklanan bütçe karşılıksız hirve değil.
04:12Bunun içerisinde çiftçiye verilecek olan krediler dahil yani Ziraat Bankası'nın toplamda çiftçiye ne kadar kredi verecek?
04:20Bunlar dahil toplam vereceği bütçe 1 milyon getiriyor, özür dilerim.
04:28Karşılıksız vereceğine kadar 168 milyar TL.
04:32570 vermesi gerekirken çiftçimize 168 milyar TL yani yaklaşık 4'te veriyor, 3'te veriyor kadar az veriyor, düşük veriyor.
04:40Bugün bakıyoruz Avrupa ülkelerinin %1.2 kesintisiz çiftçisine destek veriyor.
04:47Bizim verdiğimiz oran binde nöbre çekilmiş durumda.
04:51Zaten eğer çiftçimize bu hirvelere kanunun gerekli olduğu hirvelere verebilirsek bütün sorunlarımızı çözmüş olacağız.
04:59Yani aslında çözüm çok.
05:02Çözüm çok.
05:03İthalat diyoruz, bakın Türkiye şap hastalığından dolayı 2025 yılında çok yük geriye gitti.
05:11Yani yaklaşık olarak %120 oranında, eti bir hafta yükseldi 2025 yılında.
05:16Çözümü nerede aradık?
05:17Çözümü ithalatta aradık.
05:19Kim kazanıyor?
05:20İthalat şifreleri kazanıyor.
05:22Tamamen bence hata, finanssız yapılan tarım koordinasyonunda.
05:27Yani bu tabii yıllardır süre gelen, sadece bu seneye mahsus bir olay değil.
05:32Yani 2000'li yıllardan itibaren plansız bir tarım politikasına bağlı gelişen bir durum.
05:39Maalesef yani burada eleştirmek zorundayım.
05:43Yani çiftçi artık ne yapacağını bilmiyor.
05:46Çünkü üretim ithalata yöneldikçe çiftçi önünü göremiyor.
05:52Tarladaki maliyetler mazottan dolayı arttı, gübreden dolayı arttı.
05:56Yani çiftçi, üstelik bir de çiftçi aracılara ezdiriliyor artık.
06:02Yani tutan bir fiyat politikası da yok.
06:05Hani devlet dese ki ya ben sizin tarlada ürettiğiniz ürünün bir taban fiyatı koyuyorum.
06:10Bunu alacağım.
06:11Çiftçi de önünü verecek.
06:12Yani diyecek ki tamam her halükarda benim ürünümü devlet alacak bu şekilde.
06:17E niye kurdunuz siz tarım kredi kooperatiflerini?
06:20Neden kurdunuz yani mahsulleri ofisini?
06:24Yani neden var bunlar?
06:26Tarım kredi kooperatiflerinin neden var?
06:28Çiftçiyi korumak için var.
06:29Mesela tarım kredi kooperatiflerine bakıyoruz.
06:33Koldingileşme yoluna doğru gidiyorlar.
06:35Halbuki bunların tamamen kuruluş amacı çiftçimizi borç batağından kurtarmak,
06:40tefecilerden, işte yalnız bu tür hesap yapan insanlardan kurtarmak,
06:46çiftçimize kredi vermek, faizsiz kredi vermek.
06:49Fakat ne yaptılar?
06:51İşte görüyorsunuz tarım kredi kooperatifleri aynı marketler gibi çalışmaya başlıyor.
06:57Tamamen bir holding zihniyetine.
06:59Şimdi bakıyorsunuz tamamen üreten çiftçilerin olması gereken bir kooperatifte yapı yarı kamusal.
07:11Yani kamu yönet, devlet yönetiyor.
07:13Yani şimdi ben Avrupa'daki kooperatiflere bakıyorum.
07:18Tamamen çiftçiler.
07:19Yani üreten de çiftçi, patron da çiftçi.
07:22Şimdi buna da ilk önce tarım kredi kooperatiflerinin yapısını düzenlemek gerekiyor.
07:27Tarım kredi kooperatiflerinde başta olan, yani söz sahibi olan çiftçi olacak,
07:34yönetim profesyonel olacak.
07:37Ama onların üzerindeki söz sahibinin mutlaka çiftçilerimiz olması gerekiyor.
07:42Yani bir kere tarım kredi kooperatifleri devlet yönetiminden ari yapacak.
07:49Yani bunu kurtarmamız gerekiyor.
07:51Çünkü kooperatifleşmediği sürece çiftçi, bireysel olarak hareket ettiği sürece zarar etmek mecburiyetinde Türkiye şartlarında, standartlarında.
08:01Yani hale geliyor, 35 lira, 10 lira cebine kar atıyor, o da atabilirse.
08:06Şimdi ben geçen televizyonda bir daha gelmeden az önce mağrulu üretmiş üreticimiz satamıyor.
08:15Ne yapmış? Hayvanları yem olarak gelir bir tarlada.
08:17Yani şimdi üzülmez misiniz siz?
08:19Yani şimdi bunu zaten görüyoruz yani devlet.
08:22Yani bunlara bir çözüm, gerçekten bir çözüm üretilmesi gerekiyor.
08:26Yani ben şu kadar getirdim, şunu şuraya verdim demek ki olmuyor bu işler.
08:30Şimdi tarım artık ülkenin bir milli güvenlik meselesi.
08:35Şimdi yarın 58-60 yaşındaki çiftçi yaş ortalaması 5 sene sonra ne olacak?
08:41Üretici bulabilecek misiniz?
08:44Soframızda ürünü kim üretecek?
08:46Yani bütün bunların planlaması.
08:49Mesela bir kere sahadaki sorunların bu sorundan evet var.
08:53Önce teşhis sonra tedavi.
08:55Yani şu an ülke ekonomisi malumumuz.
08:58Herkesin malumu.
08:59Çok iyi gitmiyor işler ekonomide.
09:01Görüyoruz enflasyonun boyutlarını görüyoruz.
09:05Savaş tamam.
09:06Savaşta bir miktar elbette enflasyon yükselmesinden,
09:11insan hayat bağlı etkileyebilir ama bu Türkiye'nin yeni sorunu değil.
09:15Süre gelen yanlış süreçlerden şu ana kadar gelen sorunlar.
09:19En azından tarladaki emekli çiftçimiz üzerinden devletin alması gereken tedbirler olmalı.
09:25Hadi bıraktım geçtim diğer emeklilerimizi.
09:28En azından üreten çiftçi emeklilerinize bir yardımınız olsun sahada.
09:32Mazot işte KDV almayın, ÖTV almayın.
09:37Desteklerinizi artırın.
09:38Özellikle emekli çiftçilerimize.
09:40Çünkü bunlar Türkiye'nin üreten kesimi.
09:42Emeklilere gelince ben de bir emekliyim.
09:45Bir profesyonel emeklisiyim.
09:47Şimdi 25 bin lirayla yani bir emekli ne alabilir?
09:53İnanın ben Ankara'dayım.
09:54Bakın benim kiram 35 bin lira.
09:5735 bin lira.
09:59Bir emekli olarak 35 bin liraya evde oturuyorum.
10:01Hani benim bir evim var da işte evin kirası ile diğer evi ödüyorum.
10:05Yani şimdi 20 bin liradan emekli ne yapsın?
10:08Şimdi gidiyorsunuz Elazığ şartlarında şunu piyasa araştırması yapıyorum ben.
10:12Mesela 300 liraya burada bir porsiyon yemek yiyebiliyorsunuz.
10:16Ankara'ya gittiğiniz zaman 500'den aşağıya yemek veren yer yok yani.
10:19Yani şimdi devlet bunu görüyor.
10:21Bakınız memurayı 8 lira bir şey verdi ek promosyon.
10:26Neden bunu esirgediniz?
10:28Esas ihtiyacı olan emekliler.
10:31Yani oraya 8 bin lira verirken neden çiftçinler?
10:34Bundan çok cibili bir şekilde düzeltilmesi gerekiyor.
10:38Yani hele özellikle çiftçi emeklileri zaten tarlada üretemiyor.
10:43Yani artık topraklarını satmaya başladılar.
10:46Bakınız devlet ne yapıyor?
10:48Gitti Çukur Hava Uluslararası Havalimanı yaptı.
10:52Nereye yaptı?
10:52Çukur Hava'nın en verimli, en mümbit topraklarına, topraklarını betona gömdük.
10:58Yani bırakınız çiftçiye destek vermeyi, en verimli topraklarımızı betonlaştırmaya başladı.
11:06Türkiye'de geçen sene beton sektörü, yani inşaat sektörü %13 büyürken,
11:11tarım sektörü %9 küçüldü.
11:15Şimdi beton tarımdan daha mı önemli?
11:17Bir ülkenin geleceğinden daha mı önemli?
Yorumlar