00:01Welcome to Balayan.
00:02Welcome to Balayan.
00:03Ito yung dahilan bakit Balayan
00:05yung iluluto natin yun.
00:07Since special yung pagdadala natin ng dish, brother,
00:10taga Balayan talaga,
00:12inaisip natin, gawin natin siyang bida.
00:15Gagawa tayo ng pork Balayan.
00:17Let's go.
00:18So pork Balayan is
00:20ginisang baboy
00:22sa bagoong Balayan.
00:24So gigisa lang natin to.
00:26And habang
00:28nagsasama-sama yung aromatics
00:29natin dyan, ilalagay na natin yung ating
00:31bagoong Balayan.
00:33So we have here, tomatoes, ginger,
00:36onions,
00:37garlic,
00:39at syempre,
00:41some chillies
00:42to spice things up.
00:44May iba na syang
00:46na-infuse na flavor.
00:48At this point, this is the perfect time
00:50na ilagay yung ating chillies
00:53and yung ating pork.
00:55Siyempre!
00:56Pork! Diba?
00:59Siyempre, kung merong pork binagoongan,
01:01introduce natin si pork Balayan.
01:07So we're just going to let this soak up
01:09all those flavors.
01:11And then, siguro, let's give it around
01:1320 to 30 minutes.
01:15After nun, pare, ganong kasimple.
01:17We're done.
01:18Tapos ang boxing.
01:18We're ready to serve.
01:32There you go.
01:34Medyo tuyo na, ano?
01:35Yes, sir. Nagmantika na rin sya.
01:37Dang.
01:39Nagmantika, alagay mo sa kanin pagkatapos?
01:40Yes, sir.
01:49Nag-uusap po kami ni Sean na
01:51this is the first time
01:53na nakatongtong po ako sa
01:55actual ancestral house
01:57na malalim yung history, of course.
02:01Tapos, tinitirahan
02:02kasi katalaksan po ng mga...
02:03Talagang nandito pa.
02:04Opo eh.
02:05Ito, 1862.
02:07Wow!
02:08Wow!
02:09Ang original owner nito,
02:11lolo,
02:12ng lola ko.
02:14Wow!
02:14So that's how many generations
02:16that are.
02:17Mahirap bilangin siya.
02:18Mahirap bilangin.
02:19Lolo ng lolo.
02:21Ayan, ito yung...
02:22Ano ito,
02:24pinag...
02:25Pinagawa yan ng lolo ko
02:27para sa lola ko
02:28in 1939
02:29for their
02:30silver wedding anniversary.
02:32Wow!
02:33Ito,
02:33throughout the house,
02:34yung mga photos
02:35for your family,
02:36everyone,
02:36all the generations
02:37that lived here.
02:39Ito naman yung part
02:40ng room nila
02:41nung...
02:42nung lolo at lola ko.
02:43Ito yung...
02:44built in 1936
02:46to 1939.
02:48Ayan nga po,
02:48yung bahay nyo talaga
02:49kapag...
02:50balayan ng sinabi eh.
02:52Isa...
02:53Isa sa tourist spot eh.
02:55Lumang bahay kasi.
02:59Kamusta po?
02:59Ayan yun.
03:01Ayan yun.
03:01Approved po value to
03:02ni chef sa inyo.
03:03Oo.
03:04Suave lang yung
03:05pagtama ng bagoong balayan.
03:07Apo.
03:08Yung bagoong balayan po
03:09kasi talaga yung
03:10isa sa mga main products nila.
03:12So,
03:12ginagawan lang namin
03:13ng ibang atake.
03:14Oo.
03:15Yung pinag-ayabang namin,
03:17pinagmamalaki talaga namin
03:18yung bagoong balayan dito.
03:20Ang bagoong balayan,
03:22napakasarap.
03:23Pero,
03:23bukod sa napakasarap,
03:25very sanitary yung pagkakagawa.
03:26Yes.
03:27Untouched by human hands
03:28at maguong balayan.
03:29Apo.
03:30Kitang-kita ko,
03:31paa ang ginagamit.
03:34Doon naglangalan yung
03:36unique na lasa pala.
03:37Yes.
03:38Machine na po yung ginagamit
03:39ito para durogin.
03:40Kasi nasabi kong
03:41paa ang ginagamit
03:42kasi nung maliit kami,
03:44yun yung,
03:45nung nagbabagoong dito
03:46yung lola ko,
03:48kami yung pinatat,
03:48tinatapakan namin
03:50para madurog.
03:51Ngayon may mga
03:53Like mga grinder na po.
03:54Oo, ginigiling na.
03:55Pero dati,
03:57bago i-ferment yan,
03:59ilalagay sa tapayan yan eh.
04:01Tapos,
04:02nakabaon sa lupa.
04:03Yes,
04:04para po yung temperature.
04:05Pero before that,
04:07tinatapakan ng mga bata.
04:08Kami yung mga bata
04:09ang taga-tapak.
04:10So, kaya po gumagawa po kayo
04:11dito ng bagoong dati?
04:12Oo, doon.
04:12Doon sa baba.
04:14Ay, mga kabayan,
04:15ay sinsay muna kayo din eh.
04:17Sa balayang,
04:18ay makapamiesta.
04:20Miskinan di piyesta,
04:21masaya din eh.
04:23Mababait ang tao.
04:25Siyempre,
04:26nang bare.
04:26Ayan.
04:28Aramat salamat sa inyo.
04:29Sa Batangas,
04:31bibisita tayo sa bayan ng balayan.
04:34Alamin natin ang mga produkto
04:35na kanilang pinagmamalaki
04:37at inaalagaan
04:38para maabutan pa
04:40ng susunod na henerasyon.
04:41At pag-usapang sa usawan,
04:44kasama dapat sa listahan
04:45ang bagoong balayan.
04:47Sir Cesar,
04:48Ma'am Virgie,
04:49bali ilang steps po talaga
04:50yung pinagdadaanan
04:52ng bagoong isda?
04:54Ang step number one,
04:55yung pag-aasin.
04:56Apo.
04:56Step number two,
04:58yung inilalagay na namin
05:00sa ganito,
05:01sa tapayan or
05:02container.
05:03Tapos po?
05:04Doon na namin ilulungoy.
05:06Okay.
05:06Lungoy po is yung fermentation?
05:08Mga six to seven months yun.
05:10Seven months.
05:11Karabing tagal ano?
05:12After po nun?
05:13Pwede nang harvest.
05:14Pwede nang butin.
05:15Harvest po is,
05:16dudurugin pa muna.
05:17Oo, ginigiling na yun.
05:18Ginigiling.
05:18Tapos ginigiling pa.
05:20Okay.
05:21Parang mas,
05:22parang liquid na siya.
05:24Distinctly,
05:25pag nakakita ko ng bagoong,
05:26alam ko sa balayan galing yan
05:28kasi durog.
05:29Ito, one month pa lang.
05:30Ito po.
05:31Buo pa siya.
05:32Makikita natin ano?
05:33Oo.
05:34Ayan.
05:36Ayun.
05:37So buong na buo.
05:38Tamban po itong pa natin ano?
05:40Tamban.
05:40Tamban ito.
05:41Ito na yung mga five months.
05:43Five months.
05:44Hindi pa po ito?
05:45Pwede na siya.
05:45Pwede na rin.
05:46Pwede na kasi
05:48Dailish ito eh.
05:48Dependize na pag ano.
05:50Ah, okay.
05:51Pag dailish kasi,
05:52mas madali siya ang fermentation.
05:54Madali siya.
05:54Oo.
05:55Ayun o.
05:56Ganda o.
05:57Ganda.
05:58Kaya na first class ang dailish.
06:00Bango.
06:01Oo bango.
06:02Bagoong na bagoong yung amoy niya.
06:04Very nice.
06:04After po niyan,
06:05dyan naman na kayo sa packaging.
06:07Sa bottling.
06:08Bottling na.
06:09Bottling and then packaging.
06:11Packaging.
06:14Mam Virgie,
06:15nakatikit na po kayo ng
06:16nilagang saba.
06:18Sa usawan eh,
06:19bagoong.
06:20Hindi pa.
06:20Saktong-sakto.
06:22Primera klase ang inyong bagoong balayan.
06:25So,
06:25naisip ko na,
06:27kasi hula ko,
06:28first time yung po talaga makakatikim nito eh.
06:31Kaya naisip ko na ipatikim sa inyo yung ganung combination.
06:36Sa balayan ko rin nakilala ang pamilyang patuloy na gumagawa ng tradisyonal na balayan tamales.
06:41Ang pamilya ni Nanol at Marlene Ramos.
06:45Ito po yung mga dahon na ginupit-kupit natin kanina.
06:50Kasi kailangan po natin banlian para maiwasan po natin yung mga anumang bakteriya na nakaano sa dahon.
06:59Dito naman po tayo sa mga toppings ng ating tamales.
07:04Itlog na maalat.
07:05I-slice in po natin niyang isa-isa.
07:07Ganyan.
07:09Isa po yan sa mga toppings ng ating tamales.
07:12Ito po ang ating mane.
07:15Isa sa mga toppings po din.
07:17Ito po yung atay.
07:18Ito naman po yung nilagang manok na ating mininip-net isa-isa.
07:27Ito na po yung ating galapong.
07:30Pinagiling po ito sa palengke.
07:32Ginisan natin ito sa sibuyas.
07:34Ayan.
07:35Tapos kailangan po ay continuous po yung halo.
07:39Walang tigil hanggang sa hindi na po siya ganitong buo-buo.
07:43Sino po ba talaga yung nag-umpisa ng inyong tamales dito sa balayan?
07:47Matea.
07:48Matea Alaraz Javier.
07:50Siya po yung pinaka-original.
07:52Mga anong taon po yan?
07:53Oh, 1948.
07:54Wow!
07:55Na ang nanay ko naman nung panahon na yun,
07:57kasama din siya sa paggagawaan nito.
08:00Nakikita niya,
08:01tapos nung nawala siya, nanay ko na nang...
08:03Nag-takeover.
08:05Nag-takeover.
08:05Patuloy po.
08:06Ngayon, yung kami namang magkakapatid,
08:09tulong-tulong din.
08:09May balak po ba kayong mag-expand, ma'am, sa ibang lugar?
08:13Yan, Chef, ang aming kumbaga next goal na.
08:16Kasi marami po talagang nagahanap sa Manila.
08:30Isang malaking kontribusyon din ng balayan ay ang kanilang paggawa ng tradisyonal na salakot.
08:36Nakilala ko si Nanay Gless,
08:38ang isa sa mga natitirang salakot-maker sa balayan.
08:45Ayun nga, sabi pinuturo-turo ako po yung mga apo ko.
08:48Ayun sa anak nyo?
08:49Ay, may mga asawang na lahat sila.
08:52Eh, walang mapapatuloy?
08:53Wala.
08:54Naku, papano yan, Nay?
08:56Eh, di ako lang po.
08:57Sabi ko, mag-aral sila habang malakas pa ako.
09:00Marami naman hungaroon, kaya lamang siguro ayaw nila bumawa.
09:04Eh, baka naman po kasi walang tita?
09:07Walang, yun nga, walang isa pa, walang puhunan.
09:10Pwede po ba ito sa tag-ulan?
09:12Tag-ulan, oo, totoo. Matibay nga yan sa tag-ulan.
09:14Ah, talaga po.
09:15Lalong maganda sa tag-ulan niya.
09:17Ibinubunga, ibubunga tayo natin sa bahay.
09:19Oo nga, yung itong dahon ng sasa.
09:21O, ano naman ano, pinabubunga naman natin sa bahay.
09:25Okay, so yun, ipapasok dito.
09:27Toto, ere, ere, ere.
09:28Opo.
09:29Aray naman, ipapasok mo dito.
09:34Tapos, ito, nakikita natin, may mga design ka, no?
09:36Pwede mo ba akong gawa ng JR?
09:39Oo, dito.
09:46Salama. Ang reyna ng San Piro sa paggawa ng Salakot.
10:00One- pledge to onezepобbed.
10:05Calraiboon.
10:06T enfim, sus paare naman, BIRe.
10:06Hang PAga кон're up band.
10:07Alla numa sampe tige.
10:14Talai baman Ahmad.
10:15Amazing!
10:15Ald joking krutorov.
10:16thấy inspiras di aloexist.
10:23Alla abra.
10:25Come recreate normal.
10:26Opo.
10:27Maire come recreate.
10:33Transcription by CastingWords