00:00Herkese merhabalar, bugünkü incelememize hoş geldiniz.
00:03Bugün masamızda öyle sıradan bir metin yok, gerçekten hararetli, tabiri caizse buram buram siyaset kokan ve oldukça tutkulu bir makale
00:11var.
00:12Aylın Yağmur Tunalı'nın kaleme aldığı kimlik çıplakları.
00:15Bu metin, Türkiye'deki kimlik tartışmalarına, tarihimize ve aidiyet kavramına gerçekten çok sert ve tavizsiz bir perspektiften bakıyor.
00:24Baştan söyleyeyim, bizim buradaki amacımız yazarın fikirlerini onaylamak ya da reddetmek değil.
00:29Biz bugün bu argümanın anatomisini çıkaracağız.
00:32Yazar bu iddialarını nasıl temellendiriyor, hangi tarihsel refrançlara başvuruyor ve ne tür uyanış çağrıları yapıyor.
00:39Hepsini tamamen tarafsız ve analitik bir mercekle adım adım deşeceğiz.
00:44Tamam lafı hiç uzatmadan konuya dalalım.
00:46Şimdi yazarın şu sözüne bir odaklanın, Tunalı'nın günümüz kimlik siyasetine karşı duyduğu o temel isyan tam da burada yatıyor.
00:54O, bu tartışmaları başlatanların önce kendi o kazanılmış kimliklerinin içini boşalttığını,
01:00sonra da bununla yetinmeyip diğer insanlara sizin kim olduğunuzu biz dikte edeceğiz tavrıyla yaklaştıklarını savunuyor.
01:06Yazara göre bu, modern siyasi tartışmalarımızın en büyük, en tehlikeli çıkmazlarından biri.
01:12Bugün bu argümanı altı adımda parça parça edeceğiz.
01:16Önce kimlik tartışmasına bakacağız, oradan kodlara yönelik tehdit ve vatandaşlık meselelerine geçeceğiz,
01:23ardından askeri sorumluluk, kurucu güç ve son olarak da yazarın o sarsıcı tarihsel uyarısıyla toparlayacağız.
01:30Hazırsanız başlıyoruz.
01:32Gelelim birinci bölümümüze, kimlik tartışması.
01:35Bakın, Tunalı burada modern kimlik söylemlerinin aslında gerçekleri hiç yansıtmadığına dikkat çekiyor.
01:41Yazarın en büyük hayal kırıklıklarından biri şu, ortada sürekli dolaşan terimler var ama kimse bunların altını doldurmuyor.
01:49Mesela hepimizin duyduğu o meşhur Kürt meselesi kavramı.
01:52Diyor ki, iyi de sürekli konuşulmasına rağmen kimse bunun tam olarak neyi kapsadığını tarif edemiyor.
01:58Hatta işi biraz daha ileri götürüp, Öcalan için düzenlenen mitingleri falan hatırlatıyor
02:02ve kimlik adına yala çıkanların aslında ne kadar kaotik ve belirsiz bir ajandaya hizmet ettiklerini savunuyor.
02:08Ve inanın, yazar bu konuda hiç de alttan almıyor.
02:13Dışarıdan da yatılan o etiketleri, tabiri caizse elinin tersiyle itiyor.
02:18Hatta ünlü tarihçi İlber Ortaylı Hoca'ya atıfta bulunarak,
02:22kendisine başkaları tarafından böyle bir kimlik gömleği biçilmesini kesinlikle reddediyor.
02:28Kendi kimliğinin tarihsel olarak zaten gün gibi ortada olduğunu belirterek,
02:32bana tarih ve kimlik uydurmaya kalkmayın diyerek o çok net kırmızı çizgisini çekiyor.
02:38İkinci durağımız, kodlara yönelik tehdit.
02:41Peki, tüm bu karmaşık kimlik politikalarının asıl hedefinde kim var?
02:45Yazar burada meseleyi sadece zombi kaç on yılla falan sınırlamıyor.
02:49Resmi çok daha geniş tutuyor.
02:51M.Ö. 209'daki Mete Han'dan giriyor,
02:54oradan Osmanlı'nın kurucularına ve nihayetinde 1923'e,
02:58yani Atatürk'e kadar uzanan devasa, kesintisiz bir tarihsel çizgiden bahsediyor.
03:02Ona göre asıl hedef, devleti inşa eden bu kurucu iradenin ve ulusun ta kendisi.
03:08İnanılmaz bir tarihsel süreklilik vurgusu var burada.
03:11Sunalı'nın bu konudaki kanıtları da oldukça spesifik aslında.
03:15Diyor ki,
03:15Türk ismine duyulan o anlaşılmaz husumet,
03:18devletin kuruluş kodlarını böyle kurnazca değiştirme çabaları
03:21ve işin ilginci, salonlarında bir tane bile Türk bayrağı asılmayan siyasi parti kongreleri.
03:27Bütün bunlar tesadüf olamaz.
03:29Yazar tüm bu manzarayı, kurucu iradeye karşı sinsice yürütülen çok açık bir düşmanlık kılıfı olarak okuyor.
03:36Evet, geldik 3. bölüme Vatandaşlık ve Etnisite.
03:40Bu kısım, yazarın vatandaşlık tanımının nasıl kristalize ettiğini göstermesi açısından harika bir örnek.
03:47Tunalı, durumu anlatmak için Almanya modelini kullanıyor.
03:50Şöyle düşünün,
03:51Almanya'da bir sürü farklı etnik kökenden insan var, değil mi?
03:54Ama hiçbiri kalkıp da ben Alman değilim diye bağırıp devlete isyan etmiyor.
03:58Alman vatandaşı olmanın kuralları neyse ona paşa paşa uyuyor.
04:02E o zaman Türkiye'de de aynı standart olmalı, diyor yazar.
04:05Vatandaş olan Türktür diye çok net bir çizgi çekiyor.
04:08Yani farklı kökenlerden gelebilirsiniz, başım gözüm üstüne ama iş vatandaşlık bağına gelince devleti kuran unsura cephe alamazsınız, diyor.
04:17Dördüncü başlığımız ise askeri sorumluluk.
04:20Şimdi işin biraz daha tarih sayfalarını o kanlı bilançolara döküldüğü yere geliyoruz.
04:25Devletin savunulması söz konusu olduğunda bedeli asıl kim ödedi?
04:30Tunalı, Osmanlı ordusunun o zamanki yapısına bakıyor ve çok iddialı bir tahminde bulunuyor.
04:35Diyor ki cephede savaşan ve ölenlerin, yani yükün neredeyse tamamını çekenlerin devasa bir çoğunluğu aşağı yukarı yüzde sekseni doksanı Türklerdi.
04:44Diğer Müslüman unsurlar yüzde onu zor buluyordu, Kürt nüfusunu ordudaki payı ise yüzde biri bile değildi.
04:51Yani ona göre bu devlet ayakta kalsın diye canını dişine takan ana unsur tartışmasız Türklerdi.
04:57Peki ama neden böyle bir oransal uçurum var?
04:59Yazar bunu tamamen o dönemin toplumsal ve coğrafi koşullarına bağlıyor.
05:04Kürt nüfusunun o dönem büyük ölçüde şehirlerde yaşamadığını, daha ziyade devletin de bizzat tanıdığı o kırsal, feodal yapılar içinde hayatlarını
05:12sürdürdüklerini hatırlatıyor.
05:14Haliyle savaş zamanı seferberlik davulları çaldığında bile bu kesimlerin kitlesel olarak orduya katılması pek mümkün olmuyordu argümanını öne sürüyor.
05:22Tabi yazarın derdi sadece biz savaştık, biz öldük demek değil.
05:27Devleti yöneten Türk unsurunun ne kadar adil bir yönetim kurduğunu anlatmak için tarihe kazınmış o meşhur lafı hatırlatıyor.
05:35Kardinal külahı görmektense Türk sarığı görmeyi yeğleriz.
05:40Düşünsenize başka milletlerin sizin için böyle bir laf etmesi için gerçekten yüzyıllar boyu inanılmaz adillik ve hoşgörülü bir yönetim sergilemiş
05:49olmanız gerekir.
05:49İşte Tunalı için bu, Türk liderliğinin o eşsiz adalet sicilinin en somut kanıtı.
05:56Ve geçiyoruz 5. bölüme, kurucu güç.
05:59İşte burası güncel siyasette de çok sık duyduğumuz bir tartışma noktası.
06:03Biliyorsunuz son zamanlarda Malazgirt gibi zaferler için bu devleti, Türkler, Kürtler, Araplar hep beraber ortak kurdu söylemi çok popülerleşti.
06:12Ama Tunalı buna resmen ateş püskürüyor.
06:14Bu ortak kuruculuk hikayesini tamamen tarihsel gerçeklikten kopuk bir mit, bir uydurma olarak görüyor.
06:21Ona göre Anadolu'nun kapılarını açan da bu devleti kuran ve yüzyıllarca tek başına ayakta tutan yegane irade sadece ve
06:27sadece Türklerdir.
06:29Ve geldik 6. yani son bölümümüze.
06:33Tarihsel bir uyarı.
06:34Tüm bu tarihsel art yapıyı kurduktan sonra yazar bugünün Türkiye'sine dönüyor ve çok fena alarm zilleri çalıyor.
06:42Bugün yaşadığımız bu kimlik krizini Osmanlı'nın o dağılma dönemindeki sancılı karanlık günlere o kadar benzetiyor ki,
06:49hatta açık açık biz bu filmi imparatorluk yıkılırken gördük, bugünküler aynı oyunun yeni versiyonu diyor.
06:55Ahmet Türk gibi isimlerin söylemlerine dikkat çekerek bu tarz etnik merkezli tartışmaların toplumu nasıl tehlikeli bir ayrışmaya, bir uçuruma sürüklediği
07:03konusunda hepimizi uyarıyor.
07:05Ve geldik yazarın makalesinin duygusal olarak zirve yaptığı yere Tunalı diyor ki,
07:11Bugünün Türk vatandaşı yani bu devleti kuran asli unsur, bitmek bilmeyen hakaretlere, ithamlara şimdilik inanılmaz bir sabır gösteriyor ama bir
07:21yandan da kendi öz vatanında, kendi yurdunda resmen öksüz, resmen yetim hissettiriliyor.
07:27Yazar çok net bir uyarıda bulunuyor.
07:30İçimizdeki beddahlar yani bazı kötü niyetliler bu suni kimlik meseleleriyle öyle bir oynuyorlar ki o koca sabır taşı artık çatlamak
07:38üzere.
07:39Sınırlar gerçekten test ediliyor.
07:41Ve bu incelememizi tam da yazarın bu sert uyarısından yola çıkarak akıllara kazınacak şu soruyla bitirelim.
07:48Sizce Tunalı'nın o çok güvendiği, umut bağladığı halkın feraseti, geçmişte olduğu gibi bugün de bu bölünme oyunlarını bozabilecek mi?
07:56Yoksa yazarın en büyük korkusu gerçeğe dönüşüp devletin o bin yıllık kodları kalıcı olarak geri dönülemez bir şekilde mi değişiyor?
08:04A. Yağmur Tunalı'nın kimlik çıplakları ne yönden bakarsanız bakın insanı sarsan ve derin düşüncelere iten bir metin.
08:10Karar sizin.
08:12Bize katıldığınız için çok teşekkürler.
08:14Bir sonraki incelememizde görüşmek üzere.
08:16Kendinize çok iyi bakın.
Yorumlar