- 2 months ago
Category
🗞
NewsTranscript
00:00Muzyka
00:24Milion ton śmieci, mniej więcej tyle wytwarzamy w Polsce co miesiąc.
00:29Słabo radzimy sobie z zagospodarowaniem tych odpadów.
00:32W całej Unii na składowiska trafia ledwie 40%.
00:35Reszta jest poddawana recyklingowi bądź spalana.
00:39W Polsce prawie 90% masy odpadów wciąż powiększa objętość składowisk.
00:44Musimy to szybko zmienić.
00:47Według przyjętych zobowiązań do 2020 roku powinniśmy odzyskiwać połowę surowców zawartych w odpadach.
00:54Jeśli nie, Unia nałoży na nas dotkliwe kary finansowe.
00:58W programie Milion ton śmieci pokażemy najlepsze przykłady gospodarki odpadami w Europie.
01:04Zobaczymy też polskie pomysły, które mają nas zbliżyć do unijnych standardów.
01:12Dobre rozwiązania w zakresie gospodarki odpadami to nie tylko nowe technologie.
01:17Często o sukcesie decyduje determinacja i pomysłowość samorządów lub organizacji społecznych.
01:23W dzisiejszym odcinku programu Milion ton śmieci pokażemy kilka przykładów potwierdzających tę tezę.
01:30Dobra, poczekajcie.
01:42Dobra, Romek jest stąd.
01:44Z Marioną idą na pierwszą.
01:46To będzie...
01:48Dwie ronki macie?
01:49Tak.
01:49Dobra.
01:50Przecylia z piąską.
01:51Na trzecią.
01:52A dziewczyny będziecie musiały na szóstej sobie poradzić całe.
01:57A ja?
01:58Na szóstą, obie, a idziecie.
02:00Dobra.
02:05Warszawa.
02:06W kilkunastu lokalizacjach w mieście odbiorem odpadów sortowanych zajmują się osoby niepełnosprawne działające pod opieką Stowarzyszenia Eko.
02:14Odpady są odbierane raz w tygodniu na przemian.
02:18Raz worek zielony przeznaczony na szkło, raz worek niebieski zawierający pozostałe odpady suchej frakcji surowcowej.
02:25Każdego dnia mamy inny rejon.
02:40Dwa mamy na Stegnach i dwa dni tutaj pracujemy, właśnie na Boroniczna 78.
02:47I ludzie segregują odpady?
02:48Segregują. Zauważyłam, że właśnie po nowych blokach są ludzie bardziej jakoś tak uświadomieni, że tak powiem, na ten temat ekologii.
02:56I właśnie nawet tutaj z tego bloku jest lokatorka, która pomaga nam też, często wywiesza informacje, nawet w formie dwuwierszy takich, co mają do tych worków naszych niebieskich wkładać i jak to ma być przygotowane.
03:18Co najczęściej państwo wynoszą tutaj?
03:23Najczęściej wynoszymy butelki plastikowe, skrany, makulaturę, kartony.
03:32Oczywiście bardzo dużo jest książek, które mieszkańcy oddają.
03:39Choroby są różne i każdy ma inną chorobę i po prostu nieraz się ludzie boją wyjść z domu, ale jeżeli mają jechać do pracy, to ta praca ich po prostu mobilizuje i po prostu zachęca do tego, żeby coś osiągnęli w życiu.
03:59Bardzo sobie wszyscy pomagamy. No lubimy się tutaj wszyscy, także jest fajnie.
04:04To na dzisiaj dziękuję Wam bardzo. Spotykamy się w poniedziałek o godzinie 7.50.
04:10Jacek ma urlop, to jemu życzę przyjemnego urlopu.
04:13Dziękujemy.
04:15I duże brawa dla naszej brygadzistki.
04:17Kiedy jedna grupa odbiera odpady w mieście, druga segreguje je w sortowni prowadzonej przez stowarzyszenie.
04:40Proszę powiedzieć, jak zarządza się takim zespołem ludzkim?
04:45To jest moja pierwsza praca z niepełnosprawnymi na taką skalę i muszę przyznać, że przez jakiś czas miałem kłopot z przyjęciem do wiadomości ich zdecydowanie obniżonej wydajności, bo wydajność pracy tych ludzi jest dużo niższa niż wydajność pracy pracowników, nazwijmy to pełnosprawne.
05:03Natomiast jeżeli już pominąć ten element, to w zasadzie to jest zarządzanie zespołem ludzkim identyczne jak w każdym zakładzie pracy.
05:11Co miesiąc zakład odzyskuje około 350 ton surowców wtórnych.
05:16Z reszty odpadów powstaje paliwo alternatywne.
05:19Na składowisko nie trafia praktycznie nic.
05:22Sortownia to dobre miejsce, by dowiedzieć się więcej o szczegółach skutecznej segregacji odpadów.
05:30Co my, segregujący odpady, możemy zrobić, żeby Państwu tutaj się łatwiej pracowało?
05:38Jest całe mnóstwo rzeczy.
05:40Pierwsza rzecz to jest zdejmowanie naklejek foliowych z butelek.
05:45Foliowe naklejki są odpadem, który bardzo ciężko jest w maszynach, to jest najpierw mielone, płukane, usunąć.
05:52My to musimy usuwać ręcznie.
05:54W domu, jeżeli są to dwie czy trzy butelki dziennie, to jest kwestia nóż, zdjąć i koniec.
06:01Nam to znakomicie ułatwia sprawę.
06:03Druga rzecz, o którą zawsze prosimy, to jest opróżnianie butelek do końca.
06:08Jeżeli są one po przetworach mlecznych, czyli takich, które po trzech dniach zaczynają wydzielać intensywny zapach,
06:15prosimy, żeby je chociaż wypłukać.
06:17Papier jest trudny w sortowaniu.
06:19To, co nam przeszkadza i to, na co trzeba zwrócić uwagę, to są dwie rzeczy.
06:22Pierwsza to są na przykład takie opakowania z papieru, w których elementem jest folia.
06:26Tą folię powinno się przed rzuceniem do naszych worków, czy przed sortowaniem, przed segregacją usunąć.
06:34To jest bardzo niewygodne i pracochłonne zajęcie.
06:37Druga rzecz to będą wszystkie strzępy papieru.
06:40Tu akurat mamy przykład z biurowca, z niszczarki.
06:42Zapakujcie to Państwo w osobną torebkę.
06:45Papierową, foliową.
06:46Tak, żeby można było to naraz wysypać.
06:48Próba wyzbierania takich strzępków na taśmie sortowniczej z góry jest wskazana na niepowodzenie.
06:58To jest o tyle cenny surowiec i ciekawy, że płyty są robione z czystego poliwęglanu.
07:03Z tego się potem robi szyby pancerka.
07:05Codziennie w mieście i w sortowni pracuje około 300 osób.
07:13Odpadów jest tyle, że pracę trzeba było zorganizować w systemie dwuzmianowym.
07:17Proszę powiedzieć, co ta praca znaczy dla ludzi zatrudnionych tutaj?
07:22Przede wszystkim mają szansę na normalne życie.
07:26To są comiesięczne pieniążki, które można przeznaczyć i godnie żyć.
07:31A ponadto to, co zaobserwował też i dowiódł badaniami Instytut Psychiatrii i Neurologii,
07:39to są rzadsze i krótsze pobyty w szpitalu.
07:42Więc właściwie same tak naprawdę korzyści, pomimo tego, że jak widać, to nie jest łatwa praca.
07:50Żywiec na Podbeskidziu.
08:00System sortowania odpadów skonstruowano tu tak, by jak najlepiej dopasować go do tego, co mieszkańcy wyrzucają.
08:08Zazwyczaj unikamy nagrywania scen biurowych, ale tutaj mamy znakomitą scenografię,
08:15by pokazać, jak działa system segregacji w żywczych.
08:18Mamy surowce wtórne, worku na plastik, metal i papier.
08:27Mamy w osobnym worku szkło.
08:31Mamy zbierany bioodpad głównie w mieście żywcu.
08:35Mamy zbierany popiół, żużel z kotłów domowych.
08:40No i odpady nieużyteczne.
08:42Czyli pięć pojemników, pięć frakcji jest tutaj wybieranych.
08:47Radzą sobie z tym mieszkańcy?
08:49Tak. System jest kompromisem zachowań mieszkańców, możliwości organizacyjnych i technologicznych.
08:56Także to jest wynik naszych doświadczeń, naszego kompromiszu z mieszkańcami,
09:02kompromisu przynoszącego bardzo dobre efekty ekologiczne.
09:06Dzięki systemowi segregacji wychodzącemu naprzeciw potrzebom mieszkańców,
09:20a także licznym akcjom edukacyjnym,
09:22w żywcu udało się osiągnąć niezwykle wysoki poziom odzysku surowców w túrni.
09:27Zanieczyszczenie odpadami zmieszanymi jest bardzo małe.
09:34Widać to zwłaszcza na przykładzie odpadów organicznych,
09:37na które składają się głównie resztki kuchenne i odpadki z ogrodów.
09:45Wystarczy, że sita oddzielą resztki worków,
09:48w których odpady były przynoszone,
09:50by po procesie dojrzewania otrzymać czysty, ogrodowy kompost.
09:57Właśnie tu widzimy finał naszego działania.
10:04Kompost, który jest przygotowany do przekazania mieszkańcom,
10:07do sprzedania.
10:09Widać jego barwę, można sprawdzić jego zapach.
10:13Jest to po prostu wysokiej klasy kompost,
10:16nadający się na uprawy na terenach zielonych.
10:21Faktycznie pachnie ziemią, nie ma tu żadnego śmieciowego odoru.
10:26Nie powinno być zapachów innych niż leśny,
10:30czyli taki naturalny.
10:47Izabelinie odpady nie są anonimowe.
10:50Inaczej je jest w większych miejscowościach,
10:53gdzie przeważa budownictwo wielorodzinne.
10:54Tu spółdzielnie mieszkaniowe nie mają mocnych narzędzi
10:58do egzekwowania segregacji odpadów.
11:01Trudno sprawdzać każdy worek wyrzucany przez mieszkańców.
11:04Za złe sortowanie można ukarać ogół,
11:07podnosząc wszystkim opłaty.
11:09Ale to wylewanie dziecka z kąpielą.
11:11Jak sobie poradzić z problemem anonimowych odpadów?
11:15Ciekawym sposobem jest system działający na kilku osiedlach w Płocku.
11:19Początek systemu to zwykłe śmietnikowe altany,
11:24jakie można zobaczyć w wielu polskich miastach.
11:27Kto chce, korzysta z pojemników do sortowania.
11:29Kto nie chce segregować,
11:31wrzuca wszystko do kubów na odpady zmieszane.
11:34Tu mamy alternę śmietnikową,
11:36ale to, co nas dzisiaj do Państwa sprowadza,
11:39to ten domek.
11:41Kontener do gromadzenia i segregacji odpadów użytkowych.
11:46My to nazywamy segregatornią.
11:49Odpady codziennie są przerabiane,
11:52nie ma co się rozkładać
11:54i nie ma co wydzielać odorów.
11:57To jest albo umyte, albo w chłodziarce.
12:00Pracownica segregatorni zabiera partii odpadów z altany śmietnikowej.
12:12Teraz zajmie się ich dokładną separacją.
12:19Odpady zostaną podzielone na 22 frakcje,
12:23między innymi 11 rodzajów plastiku,
12:263 rodzaje makulatury,
12:272 rodzaje szkła, metale i opakowania wielomateriałowe.
12:39Plastikowe opakowania pożywności
12:42i chemii gospodarczej są dokładnie myte.
12:45Kuchenne resztki i inne odpady organiczne
12:48po oddzieleniu przechowuje się w lodówce.
12:50Dzięki temu miejscu zbiórki i segregacji odpadów
12:53nie towarzyszy fetor rozkładu.
12:56Taki system ma jeszcze i tę zaletę,
12:59że odpady organiczne są oddzielane niezwykle dokładnie.
13:02Po przetworzeniu będzie z nich można uzyskać
13:05czysty, ogrodowy kompost.
13:07Ręczna segregacja pozwala również dokładnie
13:10wybrać odpady niebezpieczne,
13:12najczęściej przeterminowane leki
13:14i stare baterie.
13:15Na linii sortowniczej
13:16taka skrupulatność nie byłaby możliwa.
13:19Co sprawia Pani najwięcej kłopotu tutaj?
13:22Jak są w reklamówce i mieszane.
13:24Wszystkie zmieszane są tak obierki,
13:26wszystko i makulata na drobniuśko
13:28z tego i tak wszystko razem tak jest pomieszane.
13:31To trzeba wszystko oddzielać
13:33i te drobne takie kawałeczki
13:34wszystko wyjmować i oddzielać.
13:38Kontenery są wyposażone w ogrzewanie,
13:40wentylację i klimatyzację.
13:42Mają pomieszczenie socjalne i łazienkę.
13:45Oczywiście jest też prąd, woda
13:47i odpływ do kanalizacji.
13:50System bilansuje się finansowo,
13:52przynosi nawet niewielki zysk.
13:54Śmieciowe opłaty od mieszkańców
13:55i zysk ze sprzedaży surowców
13:57pokrywają koszty składowania
13:59i kompostowania pozostałych odpadów,
14:02a także etaty zatrudnionych osób
14:04i utrzymanie kontenerowych segregatorni.
14:15Gmina Izabelin pod Warszawą.
14:20W styczniu 2012 roku
14:21samorząd przejął tu odpowiedzialność
14:24za gospodarkę odpadami.
14:26Od tego czasu wszystko odbywa się
14:28na zasadach określonych w nowej ustawie.
14:30Zgodnie z nią wszystkie gminy
14:32przejęły odpowiedzialność za odpady
14:34od lipca 2013 roku.
14:36Nie jest tajemnicą,
14:40że wielu samorządowców
14:41widzi w nowej ustawie śmieciowej
14:44prawdziwy Armageddon,
14:45koniec świata,
14:46który ma wkrótce nastąpić.
14:49Totalny chaos,
14:50jeżeli chodzi o gospodarkę odpadami.
14:53Jak to tutaj wygląda?
14:55Nam to poszło, powiedziałbym,
14:57z perspektywy czasu,
14:58jak na to patrzę,
14:59jak bułka z masłem.
15:01Byliśmy jedyną gminą,
15:04która taki przetarg organizowała.
15:06Ale przede wszystkim upatruje
15:08sukcesu wprowadzenia tego rozwiązania
15:13w konsultacjach społecznych,
15:14jakie przeprowadziliśmy.
15:15Właściwie od czasu referendum
15:18do czasu wprowadzenia systemu
15:19był to okres ponad roku
15:22czasu nieustannych konsultacji.
15:24I mieszkańcy byli bardzo dobrze
15:26zorientowani w tym,
15:27co chcemy zrobić i jak chcemy zrobić.
15:29Myślę, że teraz tego czasu trochę
15:30moim kolegom samorządowcom brakuje
15:33i stąd ten, powiedziałbym,
15:35ta nerwowość.
15:36Poza tym, jedni na drugi się oglądają,
15:39co będzie, jak u mnie będzie drożej
15:40niż u sąsiada.
15:41To jest perspektywa wyboru
15:43w 2014 roku.
15:45No właśnie, pieniądze.
15:47Jak jest tutaj w Izabelinie?
15:49Myślę, że jest dobrze,
15:50dlatego, że najlepszą odpowiedzią na to
15:53jest chociażby przyjmowanie uchwał
15:55na 2012 rok.
15:57Pakiet uchwał dotyczących odpadów
15:59przyjęliśmy w ciągu 10 minut.
16:00Pani Agnieszka Sobczak,
16:03zastępca wójta gminy Izabelin.
16:05Tym razem w roli gospodyni domowej,
16:08a ponieważ przykład idzie z góry,
16:11poprosiłbym, żeby pokazała nam Pani,
16:13jak wygląda system segregacji odpadów
16:17tutaj u Państwa.
16:18Bardzo proszę.
16:19Jeden pojemnik jest na odpady zmieszane,
16:22czyli to wszystko, czego nie segregujemy.
16:24Drugi pojemnik jest na papier, tekstylia.
16:29I trzeci pojemnik jest na tworzywo,
16:31szkło i metal.
16:33Czy zmiana przepisów w gospodarowaniu odpadami
16:36tutaj w Pani Kuchni coś zmieniła?
16:39No tak.
16:41Wszyscy członkowie rodziny mamy taki już nawyk,
16:43kupując coś patrzymy,
16:45w co to jest zapakowane.
16:47Czy dałoby radę to ponownie użyć?
16:51A co my z tym zrobimy?
16:53W naszym przypadku, w przypadku naszej gminy,
16:55no koszt dla mnie, dla mojego gospodarstwa domowego
16:58jest niższy niż do tej pory płaciłam,
17:01a do tego jeszcze nie mam ograniczonej ilości odpadów,
17:04więc właściwie co wytworzę,
17:05to jest zabrane za tą samą cenę,
17:08więc dla nas jest to zysk.
17:17Co dwa tygodnie odbierany jest worek z odpadami zmieszanymi
17:36oraz jeden z worków z posortowanymi surowcami.
17:39Na przemian raz papier i tekstylia,
17:42a raz szkło, plastik i metal.
17:44Wywozem zajmuje się Miejskie Przedsiębiorstwo Oczczczania w Warszawie.
17:48Czy dla Państwa, jako operatora odbierającego odpady z Izabelina,
17:59coś się zmieniło w momencie,
18:01kiedy gmina przejęła odpowiedzialność za odpady?
18:03Tak, zmieniło się i to wyłącznie lepsze.
18:08Przede wszystkim praca w duchu nowej ustawy
18:11dla operatora takiego jak Miejskie Przedsiębiorstwo Oczyszczanie
18:13jest łatwiejsza.
18:15Każda posesja w gminie jest nasza.
18:18Wydajność pracy wzrasta, więc taki wywóz jest tańszy.
18:21A co można powiedzieć o samych odpadach z Izabelina?
18:25One się czymś wyróżniają?
18:26System zbiórki i dyscyplina w zbieraniu tych odpadów
18:29jest dalece inna niż średnia.
18:33Jest zdecydowanie lepsza.
18:34Odpady segregowane w pojemniku oznaczonym odpowiednią frakcją
18:38są naprawdę posegregowane.
18:40Stopień zanieczyszczeń sięga maksymalnie 15%,
18:42co jest bardzo dobrym wynikiem.
18:45A jak Pan sądzi, z czego to wynika?
18:48Ja myślę, że z podstawowej zasady
18:50mój pojemnik na moim podwórku należy do mnie
18:54i świadczy o mnie.
18:56Czyli taka sytuacja, kiedy śmieci nie są anonimowe
18:59jest dla Państwa korzystna?
19:01Zdecydowanie tak.
19:02Wiadomo z kim rozmawiać, żeby coś można było poprawić.
19:12W ramach stworzonego przez gminę systemu gospodarki odpadami
19:16powstało też niewielkie centrum recyklingu.
19:20Tutaj mamy taki punkt, gdzie mieszkańcy mogą dobrowolnie przywozić
19:24segregowane odpady.
19:26I ten punkt powstał też w ramach tej opłaty.
19:29Jest finansowany z opłaty.
19:30To jest punkt, do którego mieszkańcy mogą przywozić
19:32nadmiar odpadów segregowanych
19:34oraz gabaryty, zużyty sprzęt AGD,
19:38świetlówki, baterie, opony.
19:41Również jest taka możliwość.
19:43Oraz opakowania po zużytych olejach,
19:46pośrodkach ochrony roślin.
19:47Jeżeli ktoś nie chce, żeby dużo tych odpadów było u niego,
19:50to zawsze może dowieść i zostawić je tutaj.
19:52I przywożą mieszkańcy?
19:54Dużo się tego zbiera?
19:55Są przywożone szczególnie w lecie,
19:57kiedy mieszkańcy korzystają z urlopów.
19:59Nie zawsze trafią na odbiór według harmonogramu u siebie.
20:03No i wtedy dowożą nam tutaj.
20:18Oprócz tego w kluczowych punktach miejscowości
20:21ustawiono pojemniki na odpady niebezpieczne
20:24i niektóre odpady problemowe.
20:28Jednym z podstawowych celów nowej ustawy
20:31jest likwidacja dzikich wysypisk
20:33i przerwanie strumienia odpadów
20:35nielegalnie trafiających do lasów.
20:38Jeśli chodzi o testowanie skuteczności nowych przepisów,
20:42to trudno o lepsze miejsce niż Izabeni.
20:45Ogromna większość gminy
20:46to teren objęty Kampinoskim Parkiem Narodowym.
20:49Czy w lesie jest czyściej,
20:54odkąd gmina przejęła odpowiedzialność za odpady?
20:58Tak, rzeczywiście Kampinoski Park Narodowy
21:00jest świetnym poligonem dla testowania tej ustawy
21:03i dla działalności gminy.
21:05W przeszłości było różnie.
21:06Były wysypiska w rowach moderacyjnych,
21:09przydrożnych, w lesie,
21:11typu lodówki, pralki, meble zużyte itd.
21:16Rok ubiegły, kiedy gmina już wdrożyła program
21:20na terenie parku,
21:21przestały istnieć wysypiska śmieci.
21:24W Izabelinie odpady nie są anonimowe.
21:34Inaczej jest w większych miejscowościach,
21:36gdzie przeważa budownictwo wielorodzinne.
21:39Tu spółdzielnie mieszkaniowe nie mają mocnych narzędzi
21:41do egzekwowania segregacji odpadów.
21:44Trudno sprawdzać każdy worek wyrzucany przez mieszkańców.
21:47Za złe sortowanie można ukarać ogół,
21:50podnosząc wszystkim opłaty.
21:51Ale to wylewanie dziecka z kąpielą.
21:56Jak sobie poradzić z problemem anonimowych odpadów?
22:00Ciekawym sposobem jest system działający
22:02w niektórych miastach w Niemczech.
22:04To Jena.
22:06Wszyscy mieszkańcy tego osiedla
22:08zostali wyposażeni w coś w rodzaju
22:10śmieciowej karty kredytowej.
22:13Ale zacznijmy od początku.
22:16W Niemczech zbiórkę wszystkich odpadów opakowaniowych
22:19finansują producenci wyroków,
22:21które były w tych opakowaniach zawarte.
22:24W praktyce oznacza to finansowanie zbiórki makulatury,
22:27plastiku, metalu i szkła.
22:29Zostają jeszcze odpady organiczne i pozostałe odpady zmieszane.
22:33Za te płacą sami mieszkańcy.
22:36Opłata za odpady organiczne jest symboliczna,
22:39więc nie są problemem.
22:41Gorzej z odpadami zmieszanymi.
22:43Znaczna większość lokatorów
22:48chciała płacić proporcjonalnie
22:50do ilości wyrzucanych odpadów.
22:52Ale jak to zrobić?
22:54Nie da się przecież przed każdym blokiem
22:56ustawić kilkuset indywidualnych kubułów na śmieci.
22:59Wymyślono więc jeden duży pojemnik,
23:01który zapisuje, kto i ile do niego wrzuca.
23:04Włączam system.
23:09Zapaliło się żółte światło.
23:11Jest sygnał.
23:12Teraz przykładam mój czip do czytnika.
23:15Zapaliło się zielone światło.
23:17Mogę otworzyć klapę.
23:18Wrzucam śmieci i zamykam klapę.
23:20To bardzo proste.
23:21Podobnie ze śluzą na worek 20-litrowy.
23:25Każdy użytkownik dostaje taki wisiorek ze swoim czipem.
23:29Indywidualny czip to identyfikacja użytkownika.
23:32Dzięki sygnałowi z czipa system zapisuje,
23:35ile razy dany użytkownik otwierał śluzę
23:37i która to była śluza.
23:39Na podstawie tych danych system oblicza,
23:42kto ile śmieci wyrzucił.
23:44Na koniec miesiąca użytkownicy dostają rachunek,
23:47jak za prąd, gaz czy wodę.
23:50Proszę zobaczyć.
23:51Zbliżam obcy czip z innego budynku
23:53i zapala się czerwone światło.
23:55Szufladka pozostaje zablokowana,
23:57bo system nie identyfikuje użytkownika.
23:59Dzięki temu śmieci nie da się podrzucić sąsiadom.
24:08Elektroniczny system jest zasilany przez baterie słoneczne
24:12umieszczone na pojemniku.
24:18Zanim założyliśmy system śluzowy,
24:20mieszkańcom naliczano opłatę za śmieci
24:22według powierzchni mieszkania.
24:24To nie mobilizowało do segregacji.
24:26Czy się segregowało, czy nie, płaciło się tyle samo.
24:29Teraz w systemie śluzowym,
24:31jeśli mieszkaniec przyłoży się do segregacji,
24:33to wyrzuci mniej pozostałych odpadów zmieszanych.
24:36Jeśli wyrzuci ich mniej, to mniej zapłaci.
24:39Jest oczywisty zysk dzięki segregacji.
24:45Systemy gospodarki odpadami z Izabelina,
24:48Żywca czy Jeny
24:49są wynikiem długich konsultacji
24:51z lokalną społecznością.
24:53W dużej mierze właśnie to zaważyło o sukcesie.
24:55Mieszkańcy zaakceptowali nowe rozwiązania,
24:58bo czuli, że ich zdanie zostało uwzględnione.
25:02Muzyka
25:07Muzyka
25:08Muzyka
25:09Muzyka
25:10Muzyka
25:11Muzyka
25:12KONIEC
25:42KONIEC