00:00Mainit na isyo ng bayan ang pag-uusapan natin.
00:04Pinangalanan na nga ng nagpresintang whistleblower na si Julie Dondon Patidongan,
00:09si Atong Ang at dalawang iba pang mga mastermind umano sa pagkawala ng mga sabungero.
00:16Isa si Patidongan sa mga kinasuhan ng kasong kaugnay,
00:20sa 34 sabungerong naglahong parang bula matapos magsabong sa mga sabungang pagmamayari ni Ang.
00:28Itinanggi ni Atong Ang ang mga pahayag ni Dondon Patidongan na siya ang nasa likod ng hindi raw bababa sa isang daang missing sabungeros.
00:38Kasabay niya, naghahain din ang kampo ni Ang ng limang reklamo laban kay Patidongan.
00:44Anong sinasabi ng batas tungkol dito?
00:47Yan po ang pag-uusapan natin ngayon.
00:49Ask Me, Ask Attorney Gabby.
00:58Attorney, ano ba ang sinasabi ng batas tungkol sa pagtestigo ng mga individual na maaaring sangkot din sa kaso?
01:06Unahin muna natin mga testigo o witness.
01:09In general muna, kailangan talaga ng mga witness sa isang kaso dahil sila ang mga magpapatunay na nangyari
01:14ang mga pangyayari sa mga pinag-uusapan nga sa isang kaso.
01:19So kung ang isang kaso ay tungkol sa pagpatay,
01:22kailangan ng testigo na may personal na kaalaman tungkol sa isang kaso.
01:26Halimbawa ng personal na kaalaman sa isang murder case,
01:30sasabihin ang witness na nakita niya mismo gamit ang sarili niyang mga mata na pinatay ni X, si Y.
01:38Gamit ang personal senses na isang tao, maaaring niyang ipahayag o ikwento ito sa korte.
01:44Alam din niya dapat na susumpa siya bago magkwento,
01:47na ang kikwento niya ay ang katotohanan at pawang katotohanan lamang,
01:50at pag napatunayan nagsisinungaling siya, maaaring din siyang kasuhan tulad ng perjury or incriminating innocent persons at siya naman ang makukulong.
02:01So dahil ang requirement ng batas ay personal knowledge or kaalaman lamang ang pwede,
02:06bawal at hindi bibigyan ang value ito ng korte kung ito ay tinatawag na hearsay lamang.
02:12Bawal ang chismis, walang personal knowledge,
02:15bawal ang testigo na ang sasabihin niya ay sabi ng kapitbahay na nakita niyang pinatay ni X, si Y.
02:21Bawal yun.
02:22Ang solusyon dyan ay si kapitbahay dapat ang kunin para magkwento mismo sa korte.
02:29So ano ba ang requirements para masabing ang isang witness ay isang good witness?
02:33Siyempre dapat ay nailalahad niya ang kanyang testimonyo ng malinaw
02:37at sana ay matatawag natin siyang credible witness, ibig sabihin kapanipaniwala,
02:42hindi paligoy-ligoy ang mga sagot, believable at logical ang mga kwento
02:47at hindi contradictory ang mga statements.
02:50Sabi nga nila ang mga isda, nahuhuli sa bibig.
02:53Madalas kung gumagawa lamang kasi ng kwento, isang testigo,
02:57kapag na-cross-examine na siya, natataranta at kung ano-ano ang nasasabi,
03:01kaya't nahuhuli na nagsisinungaling pala.
03:04Importante din na may tinatawag na corroborating evidence.
03:08While importante ang testimonya niya,
03:10mas mabuti kung may supporting documents, mga litrato o video,
03:14o testimonya ng ibang tao.
03:17Of course, kung may track record ng isang witness na sinungaling pala,
03:20o maraming kaso na nagpapakita na buktot ang katauhan
03:24o patong-patong ang criminal cases,
03:26ay talagang mababawasan o totally wala ang kanyang credibility.
03:31Sa tanong naman kung paano kung sangkot mismo sa kaso ang isang witness,
03:35halimbawa na nga,
03:37kung dati ay akusado ng murder,
03:39tapos biglang kumakanta at tinuturo ang mga kasama,
03:41pwede ba ito?
03:43Pwede naman, pero may proseso dyan at atang tawag dyan,
03:46ay discharge ng isang akusado para maging state witness.
03:51Like any other witness,
03:52aaralan pa rin kung mukhang credible ang pagiging whistleblower nito.
03:56So, maraming requirement din sa ilalim ng batas para maging state witness
04:00ang isang akusado.
04:02Dahil in exchange for his testimony,
04:04ay hindi na siya makakasuhan.
04:06Immune na siya from suit.
04:08So, malaki ang danger na magsinungaling siya laban sa ibang tao
04:11para lamang maka-escape siya sa kulong.
04:14So, ano bang requirement na ito?
04:15Una, hindi siya dapat ang most guilty.
04:19Hindi sinasabing dapat siya ang least guilty.
04:22Dapat lang, hindi siya ang most guilty.
04:24Kasi, unfair naman kung yung mastermind ang magdetestigo
04:27dun sa mga inutusan niya,
04:29tapos sila lamang ang mananagot.
04:31Hindi pwede yun.
04:32Pangalawa, absolute necessity ng testimonya.
04:35Walang ibang direct evidence para matuloy ang kaso.
04:38Pero, pangatlong requirement,
04:40dapat may corroborating evidence.
04:42Ibang ebidensya na susuporta sa testimonya niya
04:45bilang state witness.
04:46At pang-apat, walang prior conviction
04:49ng crime involving moral termitude.
04:52Ibig, kailangan final judgment.
04:55Hindi pwedeng akusado lamang.
04:58So, disqualified ng isa na merong conviction,
05:01di siya pwedeng maging state witness
05:03na hindi mapaparusahan.
05:06So, alam niyo na,
05:07basta't usapin yung batas,
05:09may bigyan po natin ang linaw dito.
05:11Para sa kapayapaan ng pag-iisip,
05:14huwag magdalawang isip,
05:16ask me, ask Atty. Gabby.
05:22Salamat ka, puso.
Comments