00:00Merhaba, meraklı ve öğrenmeyi seven herkes bu yeni incelememize hoş geldiniz.
00:05Bugün gerçekten çok ama çok ilgi çekici bir konumuz var.
00:08Yazar Mehmet Emir Özkan'ın Milli Eğitim Bakanlığı müfredatında yapılan ve ilk bakışta ufak bir detay gibi duran harita değişikliği
00:15üzerine yazdığı muazzam bir makaleyi mercek altına alacağız.
00:18Soru şu, Ege mi yoksa Adalar Denizi mi?
00:22Yani bu sadece basit bir harf değişikliği mi yoksa arkasında devasa jeopolitik satranç hamleleri mi yatıyor?
00:28Gelin hep beraber işin aslına bir bakalım.
00:31Şimdi hemen şu kritik soruyu sormak istiyorum.
00:34Uluslararası siyasette bir ismin gerçekten ne kadar ağırlığı vardır?
00:37Yani koskoca bir denize verdiğiniz isim sadece okul kitaplarında altı çizilecek bir kelime midir?
00:43İnanın bana hiç de öyle değil.
00:45Özkan'ın analizi bize şunu çok net gösteriyor.
00:48Uluslararası siyaset tam anlamıyla ama tam anlamıyla bir satranç oyunu.
00:52Ve masaya sürdüğünüz her kelime, ısrarla kullandığınız her isim sonu çok iyi hesaplanması gereken stratejik bir hamle.
00:59Peki bu karmaşık meseleyi nasıl ele alacağız?
01:03Hemen yol haritamıza bakalım.
01:05Önce Ege mi Adalar Denizi mi diyerek başlıyoruz.
01:09Sonra bu işin tarihi gerekçesini ve günümüz gerçekliğini masaya yatıracağız.
01:13Ardından isimlendirmenin uluslararası hukuktaki yerine bakıp Yunanistan'ın aslında neden tepki gösterdiğini inceleyeceğiz.
01:20Sonrasında yazarın Kuzey Akdeniz alternatifini değerlendirip en sonda da işin pratik bir sorununu yani Ege bölgesinin ne olacağını diyeneceğiz.
01:29Gerçekten dolu dolu bir içerik bizi bekliyor.
01:32O zaman hiç vakit kaybetmeden birinci başlığımızla başlayalım.
01:36Ege mi Adalar Denizi mi?
01:39İşin geçmişine bir uzanalım.
01:41Biliyor musunuz 1941 yılındaki birinci coğrafya kongresinde bu denizin adı resmi olarak Ege yapılmıştı.
01:48Ancak geldiğimiz noktada 2024 itibariyle Milli Eğitim Bakanları müfredatındaki haritalarda Osmanlı dönemindeki Adalar Denizi ismine geri dönüleceği açıklandı.
01:59Aslında burada bildiğiniz terminolojik bir zaman yolculuğu var değil mi?
02:02Peki ama neden?
02:04Neden durup dururken böyle bir geri dönüş yaşanıyor ve bu karar bizi nerelere götürebilir?
02:08İşte bu noktada ikinci bölümümüze geçiyoruz.
02:12Tarihi gerekçe ve mevcut gerçeklik.
02:14Bakın Osmanlı'nın buraya Adalar Denizi demesi o kadar mantıklı ve o dönemin şartlarına göre o kadar doğruydu ki.
02:22Neden mi?
02:23Çünkü o adaların tapusu bizzat devletteydi.
02:26Devlet burası benim fiili alanım, burada adalarım var, burası Adalar Denizi diyerek kendi jeopolitik gücünü dünyaya ilan ediyordu.
02:33Ama işte büyük bir ama var burada.
02:35Bugünün inkar edilemez bir gerçekliğiyle yüz yüzeyiz.
02:38Günümüzde o adaların ezici çoğunluğu maalesef Yunanistan'ın elinde.
02:42Yani eskiden gücümüzü simgeleyen o adalar vurgusu bugünün haritasına baktığımızda aslında bizim için potansiyel bir dezavantaj hatta ciddi bir jeopolitik
02:51kırılganlık yaratıyor.
02:52Bu da bize ÖSKAN'ın analizindeki en can alıcı yere 3. bölümümüze getiriyor.
02:57İsimlendirme ve Uluslararası Vukuk.
02:59Burası biraz teknik ama bir o kadar da hayati.
03:02Uluslararası masada Yunanistan'ın en büyük hukuki silahı takım ada devleti tezidir.
03:07Diyorlar ki bu denizin karakteri tamamen bizim adalarımız üzerinden şekillenir.
03:11Buna karşılık bizim yani Türkiye'nin yıllardır tavizsiz savunduğu tez ise kıta sahanlığıdır.
03:17Biz de diyoruz ki hayır bu deniz Anadolu'nun doğal bir uzantısıdır.
03:21Farkındaysanız iki tarafın tezi birbiriyle taban tabana zıp.
03:24İşte tam bu noktada yazar ÖSKAN o can alıcı soruyu patlatıyor.
03:29Acaba adalar kelimesi kimin tezinin ekmeğine yağ sürüyor?
03:33Düşünsenize biz kendi resmi haritalarımızda bu denizi adalar üzerinden tanımlamaya başlarsak farkında bile olmadan kendi kıta sahanlığı tezimizden uzaklaşmaz mıyız?
03:44Yunanistan'ın takım ada devleti söylemine alttan alta destek vermiş olmaz mıyız?
03:48Bu gerçekten kullandığımız kavramların öyle boşlukta süzülmediğini gösteren çok ama çok güçlü bir uyarı.
03:54Hatta yazar sadece tarihi duygusallıkla hareket etmenin ne kadar tehlikeli olabileceğini şu sarsıcı soruyla yüzümüze vuruyor.
04:01Yarın Yunanistan çıkıp madem öyle tarihi terminolojiyi esas alıyorsunuz hadi bakalım İstanbul'a da Konstantiniye deyin derse ne diyeceğiz?
04:10Çok sağlam bir argüman değil mi?
04:11Yani mesele ecdadın mirasını reddetmek falan değil.
04:15Mesele diplomasinin karşılıklı bir kılıç dövüşü olması.
04:18Siz tarihi gerekçeyle bir kapı aralarsanız karşınızdaki de anında o kapıdan içeri girmeye çalışır.
04:24Peki komşu bu işe ne diyor?
04:26Dördüncü bölümümüzde Yunanistan'ın gerçek tepki sebebi var.
04:30Piyasada dolaşan yaygın bir yanlış anlaşılmayı hemen düzeltelim.
04:34Yunanistan bizim haritalara adalar yazmamıza falan öfkelenmedi.
04:37Hayır. Onları asıl çileden çıkaran şey Ege kelimesinin silinip atılması.
04:43Neden mi?
04:44Çünkü o Egean yani Ege ismi onların bütün o antik Helen mitolojisinin tarihsel egemenlik iddialarının tam anlamıyla şah damarı.
04:53Siz tutup o tarihsel anlatıyı taşıyan ismi resmi düzeyde yok saydığınızda işte o zaman doğrudan onların sinir uçlarına dokunmuş oluyorsunuz.
05:02Öyleyse ne yapmalı?
05:03Geldik beşinci bölümümüze alternatif öneri Kuzey Akdeniz.
05:08Adalar Denizi isminin Yunan tezleriyle örtüşme riski var dedik değil mi?
05:12İşte Özkan burada inanılmaz pratik bir sentez öneriyor.
05:16Kuzey Akdeniz.
05:17Bu isim bir kere jeopolitik olarak tamamen tarafsız.
05:21Dahası uluslararası hukukta bir yeri var ve en önemlisi bizim mavi vatan doktrinimizle, kıta sahanlı tezimizle cuk diye oturuyor.
05:29Madem Yunanistan'ın işine gelen bir ismi değiştirmek istiyoruz, o zaman neden bizi köşeye sıkıştıracak bir isim yerine hukuki argümanlarımızı
05:38çelik gibi yapacak Kuzey Akdeniz etrafında birleşmiyoruz?
05:41Son derece mantıklı ve zekice bir çıkış yolu.
05:45Ve son olarak altıncı bölüm, işin bir de pratik sorunu var.
05:48Yani Ege bölgesi.
05:50Aklın yolu bir.
05:52Eğer siz denizin adını değiştirirseniz, sadece suyu değil, o suya komşu olan karayı da düşünmek zorundasınız.
05:59Yılların Ege bölgesine ne olacak o zaman?
06:01Suyun adı Adalar Denizi olunca yanındaki o kocaman coğrafi bölgenin adı da mı değişecek?
06:07Evet, mantıkken bölgenin adının da Adalar Denizi bölgesi olması gerekecek.
06:12Ama yazar burada çok haklı bir şekilde sosyolojik bir gerçeğe parmak basıyor.
06:17Bu kulağa inanılmaz yapay gelmiyor mu?
06:20Düşünsenize, hava durumunda Adalar Denizi bölgesinde sanak yağış bekleniyor demek ne kadar suniye duruyor.
06:26Toplumda bunun karşılık bulması, günlük dile yerleşmesi gerçekten ciddi bir sürtünle yaratacaktır.
06:32Bütün bu keyifli ve derinlikli analizi Özkan'ın şu tokat gibi tespitiyle bitirelim.
06:38Coğrafyayı isimlendirmek, sadece geçmişi yad etmek değil, geleceği inşa etmektir.
06:44Gerçekten de öyle değil mi?
06:45Ecdadımızın mirası başımızın tacı ama bunu yaparken uluslararası masada kendi elimizi zayıflatmamak zorundayız.
06:52Karar verirken sadece geçmişi mi onurlandırıyoruz yoksa yarınki haklarımızı savunacak akıllı hamleler mi yapıyoruz?
06:59Mehmet Emir Özkan'ın bu incelemesi kelimelerin ne kadar keskin bir diplomasi silahı olduğunu bir kez daha kanıtlıyor.
07:05Bu soruyu zihninizde iyice bir tartmanızı tavsiye ederim.
07:09Bu incelememizin de sonuna geldik.
07:11Bir sonrakinde görüşmek üzere.
07:12Kendinize çok iyi bakın.
Yorumlar