- 7 months ago
Mat. sponsorowany
Category
🗞
NewsTranscript
00:00Budujemy na działce jednego z małżonków ze wspólnych, jak już ustaliłyśmy pieniędzy, ten nasz wspólny dom we wspólnocie majątkowej małżeńskiej.
00:09Tylko dom jest własnością tej osoby, na czyim gruncie powstał.
00:14Małżonkowie mają prawo dokonać wyceny każdej rzeczy wchodzącej w skład majątku dorobkowego.
00:21Począwszy od tej właśnie nieruchomości, a skończywszy na przysłowiowej łyżce do herbaty.
00:28Na pewno polecałabym przedmałżeńskie nauki majątkowe.
00:40Dzień dobry Państwu, to jest podcast pod paragrafem. Ja nazywam się Mirela Mazurkiewicz, a dziś porozmawiamy o sprawach może prozaicznych, ale ważnych.
00:50Gdy kończy się miłość, zaczynają się często kłopoty i to nie tylko związane z kończącym się związkiem, ale również ze sprawami majątkowymi.
01:00I o tym dziś porozmawiam z moim gościem, a moim gościem jest Adrianna Kacprzak-Klimkowska, radca prawny. Dzień dobry.
01:07Dzień dobry Pani redaktor, dzień dobry Państwu. Bardzo się cieszę, że zostałam zaproszona do studia i mam nadzieję, że uda mi się wyjaśnić Państwu wszystkie te zawiłości małżeńskiego prawa majątkowego.
01:19A jest ich sporo, dlatego na rozgrzewkę intercyza. Komu ona się opłaca?
01:24Jak zwykle prawnicza odpowiedź, to zależy.
01:27To zależy.
01:28Oczywiście, że tak. Zdarza się, że małżonkowie zawierają umowę majątkową małżeńską ustanawiającą rozdzielność majątkową małżeńską już przed zawarciem małżeństwa.
01:38I wtedy wchodzą do swojego małżeństwa od razu tylko i wyłącznie z majątkami osobistymi. I przez cały czas trwania małżeństwa nie tworzy się żadna masa wspólna majątkowa.
01:53Czyli każdy pracuje na swoje konto.
01:54Każdy pracuje na swoje konto. Zdarza się również tak, że w trakcie trwania małżeństwa dochodzi do rozdzielności majątkowej, bo tak można potocznie nazwać tę majątkową umowę małżeńską.
02:06I do tego sobie jeszcze wrócimy, ale raczej chciałabym zapytać na początek o tę intercyzłę na wejściu, bo stereotyp jest taki, że to takie rozwiązanie, które może sprawdzić się na przykład wtedy, gdy jeden z małżonków wnosi do małżeństwa bardzo dużo, a ten drugi zdecydowanie mniej.
02:23Rzeczywiście może tak się zdarzyć. Ta majątkowa umowa małżeńska jest efektem porozumienia małżonków, bo jest zawierana ona u notariusza, więc wiadomym jest, że jeżeli małżonkowie się na to decydują,
02:35to znaczy, że oboje tego chcieli. Rzeczywiście tym takim chyba podstawowym bodźcem do tego, żeby taką umowę przed małżeństwem zawrzeć jest nierówność ekonomiczna, z którą być małżonkowie wchodzą do małżeństwa.
02:53Prowadzone różnego rodzaju działalności gospodarcze, które mniej lub bardziej ryzykowne mogłyby się w przyszłości przełożyć na ewentualne jakieś zaburzenia funkcjonowania pod względem finansowym małżonków.
03:07Czyli te motywacje mogą być różne.
03:08Z jednej strony chcę chronić swój majątek albo chcę chronić współmałżonka przed ewentualnymi konsekwencjami moich ryzykownych biznesów.
03:17Dokładnie tak, dokładnie tak. Chociażby z tego powodu też zawiera się te umowy majątkowe w trakcie trwania małżeństwa.
03:25Więc tutaj w zależności od okoliczności te motywacje są różne. One się przydają te intercyzy i to w trakcie trwania małżeństwa najczęściej wychodzi,
03:35bo wiadomo, że wchodząc do małżeństwa mamy nadzieję na to, że będzie wszystko wspólne i że będziemy wspólnie budowali nasze małżeństwo również pod względem ekonomicznym.
03:44Z nadzieją na to, że żyli długo i szczęśliwie.
03:46Dokładnie tak, aczkolwiek nie zawsze to się udaje. Więc wchodząc do tego małżeństwa mamy taką nadzieję.
03:52Potem się okazuje, że rzeczywiście jeden z małżonków podejmuje ryzykowne działalności gospodarcze.
03:58Czy wręcz zachowuje się w sposób nie do końca wypełniający obowiązki małżeńskie i te role małżeńskie,
04:05które gdzieś tam nie tylko przypisane są w naszej kulturze jakby tak, ale również w prawie.
04:12Na przykład?
04:12No na przykład, bo w sumie mówiąc o obowiązkach małżeńskich i przełożeniu ich na majątek wspólny,
04:18no trzeba mieć na uwadze to, że każdy z małżonków jest obowiązany do wzajemnego wsparcia,
04:25pomnażania majątku wspólnego, jeżeli taki istnieje, do nietrwonienia tego majątku
04:31i zapewniania pewnej stabilności ekonomicznej swojemu związkowi.
04:35Więc w momencie, kiedy jeden z małżonków wyłamuje się z tych obowiązków,
04:40co najczęściej jest podyktowane jakimiś dysfunkcjami, które nam w tym małżeństwie się jawią.
04:47Na przykład uzależnienie od hazardu?
04:48Na przykład uzależnienie od hazardu, uzależnienie od używek, niechęć do pracy,
04:55bo też to czasami tak wygląda, kiedy słyszymy, że nie ma dla mnie żadnej pracy.
05:01Troszeczkę nam się tutaj jeden serialowy bohater wtedy przypomina.
05:04To faktycznie dla ochrony rodziny warto jest przemyśleć kwestię tej rozdzielności majątkowej małżeńskiej.
05:14Wtedy, kiedy nie mamy wpływu na decyzje finansowe drugiego małżonka.
05:18A nie zapominajmy o tym, że decyzje finansowe podejmowane przez małżonków
05:23będących we wspólności ustawowej małżeńskiej dotyczą zawsze majątku wspólnego,
05:29nawet jeżeli te decyzje podejmuje jeden z małżonków.
05:32No więc jeżeli nie mamy kontroli nad tymi decyzjami ekonomicznymi,
05:37to chroniąc tą rodzinę, w której nierzadko są również dzieci,
05:41ale też chroniąc siebie i ewentualnie swój majątek osobisty,
05:46warto jest wtedy taką sytuację zawarcia umowy majątkowej małżeńskiej rozważyć.
05:51I co pani by polecała takiemu swojemu zakochanemu klientowi lub klientce,
05:56który mówi, że zamierza wstąpić w związek małżeński?
05:59Intercyza na początku, czy ewentualna rozdzielność majątkowa,
06:02gdy okaże się, że coś w tym małżeństwie poszło nie tak?
06:05Na pewno polecałabym przedmałżeńskie nauki majątkowe.
06:09O!
06:10Tak, śmiałam się kiedyś, bo jeden klient po wysłuchaniu mojej porady prawnej
06:14na temat przepływów finansowych w małżeństwie, których dokonywał,
06:18no niestety okazało się, że z niekorzyścią dla siebie,
06:21kiedy małżeństwo chyliło się ku upadkowi,
06:23właśnie tak skwitował nasze spotkanie.
06:26Mówi pani mecenas, to ja nie do kościoła, do księdza powinienem pójść,
06:30tylko pójść, przyjść do pani na nauki małżeńskie majątkowe.
06:34No i stąd nasze dzisiejsze spotkanie, my taką rolę mamy do odegrania.
06:40Jeden z punktów tych nauk pewnie powinien dotyczyć ewentualnych powstających nieruchomości,
06:46bo to często się zdarza, jest nowa rodzina, myślą o własnym gniazdku,
06:51na przykład budują dom.
06:53Mamy taki układ, ona wnosi działkę, on świetnie zarabia, mówi,
06:59ja tę inwestycję sfinansuję, albo na odwrót, on wnosi działkę,
07:02ona świetnie zarabia i decyduje się na sfinansowanie tej inwestycji.
07:06Bezpieczny wariant?
07:07No po pierwsze, zanim odpowiem, czy bezpieczny wariant,
07:10to powiem, jak tak naprawdę wygląda to jego, czy jej, sfinansowanie tej nieruchomości.
07:17Bo jeżeli jesteśmy w ustroju majątkowym małżeńskim, tym podstawowym,
07:23tym, który zawiązuje się z chwilą zawarcia małżeństwa,
07:26bo jednak zawiązując małżeństwo liczymy na tą wspólnotę na każdym poziomie,
07:31więc ten podstawowy ustrój ustawowy to jest wspólnota majątkowa,
07:36no to powiedzenie przez jednego z małżonków,
07:39ja wybuduję tutaj dom, bo ja zarabiam,
07:43no nie do końca jest prawdziwe.
07:45Znaczy on oczywiście może tak czuć,
07:47bo właśnie to jest ten z elementów niewiedzy małżonków.
07:51Pieniądze w moim portfelu są moimi pieniędzmi.
07:54No w małżeństwie tak nie jest.
07:57W małżeństwie pieniądze przeniesione w przysłowiowym portfelu,
08:01czy w przysłowiowej kieszeni,
08:03jeżeli mamy do czynienia z ustawowym ustrojem
08:05wspólności majątkowej małżeńskiej,
08:07są pieniędzmi wspólnymi.
08:10No więc to zdanie wypowiedziane,
08:13ja wybuduję, bo ja pracuję,
08:15jest to nieprawdziwe.
08:16Ja się śmieję, że ty wybudujesz za nasze pieniądze,
08:20bo te pieniądze są po prostu nasze.
08:22A z tego co pani mówi, to takie przeświadczenie chyba jest częste.
08:25Właśnie, takie przeświadczenie jest bardzo często
08:27i dlatego zaczynając rozmowę o majątku małżeńskim,
08:31który ma ulegać podziałowi,
08:33często ja pytam małżonków,
08:35powiedzcie mi najpierw, co macie,
08:37czego się dorobiliście,
08:39kto pracował, kto nie pracował,
08:41z czym przyszliście do małżeństwa.
08:42Bo potem się okazuje, że o, właśnie oto ten wybudowany dom
08:46nie jest wybudowany z jego pieniędzy,
08:49czy z jej pieniędzy, ale z naszych.
08:52Tylko, że z budową na gruncie jednego z małżonków,
08:56bo takie było tutaj pytanie,
08:58budujemy na działce jednego z małżonków ze wspólnych,
09:01jak już ustaliłyśmy pieniędzy,
09:03ten nasz wspólny dom we wspólnocie majątkowej małżeńskiej,
09:07okazuje się, że dom nie jest wspólny.
09:12I paradoks polega na tym, że nie jest wspólny,
09:15nie w tym sensie, że ten, który był przekonany,
09:17że finansował, jest właścicielem, tylko...
09:20Dom jest własnością tej osoby,
09:22na czyim gruncie powstał.
09:25Choćby powstał w trakcie trwania małżeństwa,
09:28za środki pochodzące z majątku wspólnego,
09:31no bo właśnie wynikające z dochodów
09:35choćby jednego z małżonków,
09:37to dom jest niestety,
09:39ale tego małżonka na czyim gruncie powstał.
09:42I tutaj w trakcie tego podziału majątku,
09:46do którego dochodzimy po ustaniu wspólności majątkowej małżeńskiej,
09:50no pojawiają się kwestie rozliczeń,
09:52no ale to co z tym zrobić?
09:54Małżonek wychodzący z małżeństwa,
09:56z przeświadczeniem,
09:57że przez cały czas trwania małżeństwa
09:59pracował i dzięki temu powstał ten wspólny dom,
10:04jak się okazuje, za wspólne pieniądze,
10:06no ma poczucie skrzywdzenia,
10:08bo dom nie jest jego własnością.
10:11Można powiedzieć, wybudowałem dom żonie,
10:13czy wybudowałam dom mężowi
10:15i wychodzę z niczym.
10:18No i tutaj w podziale majątku
10:20musimy tę wiedzę mieć,
10:23ponieważ...
10:23Najlepiej mieć ją jeszcze wtedy,
10:25zanim zaczniemy budować.
10:26Dokładnie tak.
10:27Nie jest wykluczone przeniesienie w trakcie trwania małżeństwa
10:31tej działki do majątku wspólnego.
10:33I tutaj dochodzimy jakby do kolejnego rodzaju
10:36umowy majątkowej małżeńskiej,
10:38a mianowicie rozszerzenia wspólności ustawowej małżeńskiej.
10:40Więc żona może dokonać z mężem takiej umowy majątkowej u notariusza,
10:47gdzie mocą tej umowy rozszerzamy wspólny majątek,
10:53to znaczy inaczej się wyrażę,
10:55poszerzamy naszą wspólność małżeńską
10:57na majątki, które były wcześniej majątkami osobistymi,
11:02albo które w przyszłości będą majątkami osobistymi,
11:05a od tej chwili ustalamy,
11:07że już te majątki osobiste nie będą istniały,
11:10nie będą się tworzyły.
11:11Czyli najbezpieczniej pewnie byłoby zrobić to,
11:13zanim jeszcze zaczniemy budować.
11:16Na pewno tak.
11:17I warto jest to wiedzieć.
11:18I właśnie, co jest jakby takie najważniejsze,
11:21najistotniejsze w prawie majątkowym małżeńskim?
11:24Żeby wiedzieć, zanim się podejmie decyzję.
11:28Bo potem po prostu może być to za późno.
11:30Oczywiście my po budowie domu,
11:32za majątek wspólny, bo z dochodów jednego z małżonków,
11:36ale jednak na gruncie drugiego małżonka,
11:39możemy próbować łagodną perswazją przekonać małżonka,
11:45żeby dokonać tego rozszerzenia wspólności ustawowej małżeńskiej,
11:50na przykład na ten przedmiot majątkowy,
11:52czyli dom wybudowany na działce żony.
11:57No ale ona nie musi się na to zgodzić.
11:59A zakładając właśnie, no bo powiedziałyśmy,
12:02że w teorii ma być długo i szczęśliwie,
12:04w praktyce bywa różnie.
12:06Jeżeli para orientuje się,
12:09jak wygląda sytuacja w przepisach,
12:12w momencie, kiedy te emocje już nie są fajne między nimi.
12:15I okazuje się, że ten, który miał działkę,
12:18ma też dom, drugi musi właśnie obejść się smakiem,
12:21czy ma szansę dochodzić swoich praw?
12:23I czy ma szansę, ma szansę pani redaktor,
12:26proszę Państwa, dochodzić swoich praw,
12:28ponieważ istnieje coś takiego w sprawie
12:30o podział majątku wspólnego,
12:32jak rozliczenie wydatków i nakładów
12:34oraz przepływów finansowych
12:37między masami majątkowymi,
12:40które istnieją przez cały czas trwania małżeństwa.
12:43Domyślam się, że gdybym to ja inwestowała
12:46w dom postawiony na nie mojej działce,
12:48to musiałabym udowodnić, ile zainwestowałam.
12:50Dokładnie tak. Należałoby to wykazać
12:53najlepiej dokumentacyjnie.
12:55No ale nie ukrywajmy, że w trakcie trwania małżeństwa,
12:58kiedy żyjemy sobie w tej wspólnocie naturalnej
13:01i również finansowej, nikt nie myśli o tym,
13:04żeby każdy wydatek na budowę wspólnego przecież domu
13:07dokumentować.
13:10Zdarza się tak, że małżonkowie
13:11jeden finansuje,
13:16a drugi zajmuje się tą stroną płatniczą,
13:19czyli bierze te wspólne pieniądze
13:22i wszystkie faktury, rachunki, paragony
13:24są wystawiane na tego małżonka drugiego.
13:27I potem w procesie o podział majątku
13:30dochodzi do, stajemy przed ścianą,
13:32jak udowodnić to, że...
13:35Rachunek nie jest mój,
13:36ale pieniądze były moje.
13:37Ale pieniądze były moje.
13:38Przy czym ta budowa na cudzym gruncie
13:41z majątku wspólnego
13:42w niczym nam tutaj nie pomoże,
13:44bo jak mówię, część tych pieniędzy
13:49jest jakby z racji tego,
13:51że udziały małżonków w majątku są równe
13:54i zasadniczo wynoszą po jednej i drugiej,
13:56jest pieniędzmi żony.
13:58Czyli ja musiałabym na przykład udowodnić,
14:00gdybym to ja miała udowadniać,
14:03że dom na nie mojej działce
14:05jest po części mój,
14:07musiałabym na przykład wykazać,
14:09że dostałam w prezencie, nie wiem,
14:11mieszkanie, które spieniężyłam
14:13i kwotą tą zasiliłam budowę domu.
14:16Tak? Dobrze rozumiem?
14:17Dokładnie tak.
14:18Tak się też dzieje bardzo często,
14:20ponieważ faktycznie,
14:21tak jak powiedziałam wcześniej,
14:22w trakcie trwania małżeństwa
14:24i wspólnoty ustawowej małżeńskiej,
14:27małżonkowie zachowują swoje prywatne majątki.
14:31Wielu klientów nie zdaje sobie z tego sprawy,
14:33że to, co wniosłam do małżeństwa
14:35przed jego zawarciem,
14:37czyli nazwijmy to tak zwany posak,
14:39to, co odziedziczyłam
14:42w trakcie trwania małżeństwa,
14:44czy dostałam w darowiźnie od babci
14:46w trakcie trwania małżeństwa,
14:48odszkodowanie na przykład,
14:50jakie dostałam za złamaną nogę,
14:53za wypadek, który wydarzył się
14:55w trakcie trwania małżeństwa,
14:58nagroda za osobiste osiągnięcie,
15:01przy czym nie związane ze stosunkiem pracy,
15:03ale na przykład wygrana w konkursie wiedzowym,
15:05że te między innymi elementy
15:08wchodzą do mojego majątku osobistego.
15:11Czyli jeżeli babcia podarowała mi mieszkanie
15:14już w trakcie trwania małżeństwa,
15:16to ono nadal będzie moim majątkiem osobistym.
15:20Ono nadal jest majątkiem osobistym
15:21i surogat z tego mieszkania,
15:23bo przecież mogę je chcieć sprzedać w każdej chwili,
15:26również będzie moim majątkiem osobistym,
15:28czyli ten pieniądz za sprzedaż
15:30będzie majątkiem osobistym.
15:32Jeżeli za ten pieniądz kupię sobie samochód,
15:35będzie ono nadal moim majątkiem osobistym.
15:37Oczywiście nic nie stoi na przeszkodzie,
15:40żebym ja jako właściciel tego mojego osobistego majątku,
15:43ja to tak nazywam kolokwialnie moje prywatne pieniądze,
15:47dokonała przesunięcia majątkowego,
15:49z mojej masy osobistej,
15:52zrobiła nakład na majątek wspólny,
15:54na przykład na remont dachu w domu,
15:57który kupiliśmy wspólnie z naszych oszczędności
16:00w trakcie trwania małżeństwa,
16:02no ale domu do remontu.
16:03I wtedy, jeżeli taki ruch wykonam,
16:05to choć pieniądze były moje,
16:07przestają być moje,
16:08jeśli zainwestowałam w remont dachu?
16:10Dachu wspólnego domu,
16:12ale zasilają wspólny majątek
16:14i dlatego w sprawie o podział majątku
16:16będę mogła domagać się rozliczenia z tego tytułu.
16:20No oczywiście dachu ze wspólnego domu
16:22nie uda mi się odzyskać,
16:23natomiast wartość,
16:26którą zainwestowałam z majątku osobistego
16:29we wspólny majątek,
16:31jak najbardziej uda się odzyskać
16:33w rozliczeniach właśnie w ramach podziału majątku,
16:37bo ten podział majątku nie dotyczy tylko podziału fizycznego,
16:41czyli spisujemy na kartce to,
16:43czego dorobiliśmy się od dnia ślubu,
16:46bo od prezentów ślubnych
16:48przez cały czas trwania małżeństwa
16:50żyjącego we wspólności ustawowej i małżeńskiej
16:53wszystko jest wspólne,
16:55więc spisujemy na kartce
16:56nie tylko te przedmioty materialne, namacalne,
16:59jak właśnie domy, samochody,
17:01wyposażenia domów czy mieszkań,
17:04nasze oszczędności na rachunkach bankowych,
17:07osobistych rachunkach bądź wspólnych,
17:09bo to też jest wszystko wspólne,
17:11ale również dzielimy się tymi przepływami finansowymi.
17:16No może źle się wyraziłam,
17:17bo nie dzielimy się przepływami,
17:18ale rozliczamy te przepływy.
17:20Właśnie po to, żeby z prywatnych majątków
17:24nie do końca musieć finansować wspólny majątek
17:27i po rozpadzie związku małżeńskiego
17:29móc jednak odzyskać to,
17:32co było przecież moim prywatnym pieniądzem.
17:35I tu pojawia się jeszcze jedna ciekawa kwestia,
17:38bo zakładamy taką hipotetyczną sytuację.
17:41Dostałam mieszkanie, sprzedałam je powiedzmy 7 lat temu,
17:45z tych pieniędzy otrzymałam 250 tysięcy,
17:47które zainwestowałam we wspólny dom.
17:51Dzisiejsze 250 tysięcy i 250 tysięcy sprzed lat,
17:56to są, jeśli porównamy siłę nabywczą pieniądza,
17:59zupełnie inne wartości.
18:01Czy sąd rozliczając nas brałby to pod uwagę?
18:05No właśnie sąd dokonując tego rodzaju rozliczeń,
18:08musi mieć na uwadze to, o czym pani powiedziała,
18:10czyli utratę siły nabywczej pieniądza z jednej strony,
18:13zupełnie inną wartość tego pieniądza na przestrzeni lat,
18:17a zdarza się, że nakłady z majątków osobistych
18:19na majątek wspólny czynione są 20-30 lat wstecz,
18:24kiedy małżonkowie zakładali swoją wspólnotę,
18:26a rozwodzą się na przykład po 20 czy 30 latach.
18:30Jak również sąd bierze pod uwagę to,
18:33że włożenie powiedzmy 250 tysięcy
18:36w remont nieruchomości wspólnej
18:38niekoniecznie przekłada się na wzrost jej wartości
18:43o 250 tysięcy.
18:45Wzrost tej wartości może być albo mniejszy, albo większy.
18:50Więc sąd po latach rozliczający wartość tego nakładu,
18:54te wszystkie elementy musi wziąć pod uwagę.
18:57Musi wziąć też pod uwagę to,
18:58że to nie jest przecież nowy dach,
19:00na który zainwestowaliśmy 15 lat temu
19:02pieniądze ze sprzedaży prywatnego mieszkania,
19:06ale ten dach też uległ pewnej amortyzacji.
19:09Poza tym są przepisy, które decydują,
19:12wskazują sądowi na to,
19:14w jaki sposób należy dokonać wyceny wartości nakładu.
19:19I to nie jest nominalna kwota.
19:21Z ustawy o gospodarce nieruchomościami,
19:24która odnosi się między innymi
19:26do szacowania nieruchomości,
19:29tym zajmują się już biegli
19:31z zakresu szacowania wartości nieruchomości,
19:33tam jest wskazanie, w jaki sposób tę wartość się szacuje.
19:37I sąd bez opinii specjalistycznej,
19:39biegłego właśnie z zakresu szacowania i wyceny nieruchomości,
19:44nie jest w stanie,
19:45chociażby sam był biegłym w tym zakresie,
19:48na przykład z racji hobby,
19:50nie jest w stanie dokonać,
19:52sporządzić opinii w takiej sprawie.
19:54I ona zawsze jest potrzebna w tego rodzaju rozliczeniach.
19:58Opinia biegłego z zakresu wyceny nieruchomości,
20:00oszacowania wartości nakładów,
20:03które są liczone nie nominalnie,
20:04ale w taki sposób,
20:05w jaki odbijają się na wzroście wartości nieruchomości,
20:09w której zainwestowaliśmy prywatne pieniądze,
20:12jest niezbędna w tego rodzaju postępowaniach,
20:15a warto jest, pani redaktor,
20:17zauważyć, że to są kosztowne wydatki,
20:22to znaczy, no opinie w tej chwili dochodzą do kilku tysięcy złotych,
20:27a czy my dzielimy się majątkiem wartości 100 tysięcy czy miliona,
20:31to ten wartość tej opinii,
20:32te wszystkie koszty,
20:33które są związane z procesem sądowym,
20:36czasami mogą być,
20:38mówiąc kolokwialnie,
20:39skórka niewarta jest za wyprawkę.
20:41Czyli te koszty będą tak duże,
20:43że łatwiej będzie po prostu usiąść i się dogadać.
20:45Łatwiej czasami jest się usiąść i dogadać,
20:48mając wiedzę, którą można zdobyć właśnie na takiej poradzie prawnej
20:52u radcy prawnego czy adwokata,
20:55na pewno łatwiej jest przygotować się do takiego procesu sądowego,
20:59przekalkulować,
21:00na ile małżonkom opłaca się kosztowny,
21:04a czasem długotrwały proces,
21:06bowiem procesy o podział majątku trwają różnie.
21:10Zdarza się, że jest to proces,
21:12gdzie umieją małżonkowie się dogadać
21:15i on się potrafi zakończyć na pierwszej rozprawie,
21:18a zdarza się, że te procesy trwają nawet i kilka lat.
21:23Osobiście znam takie procesy, które trwały 7 lat.
21:29Warto tutaj jeszcze jakby podkreślić,
21:31skąd się bierze taka długotrwałość procesów sądowych.
21:35Przede wszystkim, drodzy państwo, szanowna pani redaktor,
21:38stąd, że małżonkowie często skonfliktowani już po rozwodzie
21:45traktują czasami ten podział majątku jako taki element...
21:50Kolejnej walki.
21:51Kolejnej walki, tak.
21:53Więc zdarza się, że nie udaje się zamknąć tego podziału majątku
22:00na rzeczach naprawdę istotnych.
22:03Ja mówię tutaj o tak zwanych grubych rzeczach majątkowych,
22:06typu dom, mieszkanie, samochody, oszczędności na rachunkach bankowych
22:13czy jakieś lokaty, wyposażenie domu,
22:16bo to często też jest wyposażeniem drogocennym,
22:20jeżeli dzisiaj robimy wszystko na wymiar, pod zamówienie.
22:23Ten nasz poziom życia jest jednak inny niż lata temu
22:26i małżonkowie posiadają często naprawdę bogato wyposażone domy
22:31i kilka samochodów.
22:33Natomiast od tych grubych rzeczy przechodzimy do rzeczy
22:35naprawdę mało istotnych.
22:38Kiedy zaczynamy dzielić się utensyliami kuchennymi,
22:42kiedy dochodzimy do zdekompletowanych serwisów
22:45z czasów prezentu ślubnego z różami od cioci Józi,
22:50kiedy dochodzimy do zdekompletowanych mebli ogrodowych
22:56i nawet żabek do bielizny.
23:00I te listy podziału majątku ruchomego małżonków
23:05mają czasami po kilka stron.
23:09I proszę sobie wyobrazić, że w tego rodzaju procesie
23:13małżonkowie mają prawo dokonać wyceny każdej rzeczy
23:16wchodzącej w skład majątku dorobkowego.
23:19Począwszy od tej właśnie nieruchomości,
23:23a skończywszy na przysłowiowej łyżce do herbaty.
23:27To są wszystko koszty i nie tylko koszty finansowe,
23:31ale to są również koszty emocjonalne.
23:35Przekomarzanki, przekonywanie się, co jest ile warte.
23:40Czyja racja na wierzchu.
23:41Czyja racja na wierzchu.
23:42Mamy tendencję do tego, żeby te rzeczy wyceniać
23:45według cen na bycia, czasem sprzed lat,
23:48albo tego, że dzisiaj ta lodówka kosztuje 3,800.
23:52Ale to jest dziesięcioletnia lodówka, której żywot jest policzony.
23:57I jest, jak to powiedział mi kiedyś, jeden biegły z zakresu wyceny ruchomości.
24:02Pani mecenas, to jest warte tyle, ile ktoś za to da.
24:06Póki działa, to jest warte, jak się rozpadnie, to jest warte nic.
24:11Więc warto, drodzy Państwo, rozważyć to,
24:15czy my naprawdę w tych podziałach majątku dorobkowego
24:18chcemy brnąć w takie drobiazgi.
24:22I tutaj muszę przyznać, że udaje się,
24:29jeżeli ten proces tak bardzo pączkuje,
24:33zmęczyć troszkę strony tym długotrwałym procesem,
24:37bo to wymaga ciągu nowych dowodów, nowych wniosków dowodowych.
24:42Też ze strony stron procesu aktywności,
24:45ty musisz to w takim razie wykazać.
24:47Jeżeli ty chcesz wykazać przepływ finansowy,
24:49musisz to zrobić.
24:51Nikt nie zapisuje przepływów finansowych
24:53z mas osobistych do wspólnej,
24:56czy ze wspólnej do osobistej,
24:57któregoś z małżonków,
24:59kiedy małżeństwo jest zgodne i funkcjonuje prawidłowo.
25:02Czyli konkluzja pewnie jest taka,
25:04że im szybciej się dogadamy,
25:05tym tak naprawdę, jeżeli walka toczy się o pieniądze,
25:08to więcej tych pieniędzy zostanie w naszym portfelu.
25:10Dokładnie tak, jak mówi pani redaktor,
25:12dlatego, że jak mówię, koszty będziemy musieli ponieść oboje,
25:15bo zasadniczo sąd gdzieś te koszty
25:17potem rozkłada po połowie.
25:19Jest to ten czas, który również gdzieś można by spożytkować
25:24zupełnie w innym celu,
25:25a nie na procesy trwające latami.
25:28Poza tym te emocje, które cały czas utrzymywane,
25:30są gdzieś tam na poziomie bardzo wysokim,
25:34bo okazuje się, drodzy państwo,
25:37że nic tak nie łączy czasami małżonków,
25:40jak właśnie wspólne finanse,
25:43czy wspólne kredyty,
25:45wspólne zobowiązania.
25:47Więc warto jest to wszystko przepracować.
25:50Czemu na przykład,
25:51nie chciałabym tu odchodzić od naszego tematu,
25:53ale cieszę się, że mogę też o to zahaczyć,
25:56może służyć mediacja.
25:58A mówię to dlatego,
25:59bo również jestem mediatorem,
26:01wpisanym na listę mediatorów
26:03przy sądzie okręgowym w Opolu.
26:06I zdarza mi się, że te moje porady prawne,
26:10to są również takie porady mediacyjne,
26:12zmierzające do tego,
26:13żeby małżonkowie jednak przystępując do tego
26:16podziału majątku,
26:17mieli wypracowane jakieś zdrowe podejście do tego,
26:23żeby nie zapętlać konfliktu finansami,
26:26które jednak myślę,
26:28że powinny być kwestią przyziemną w małżeństwie.
26:30To zapytam o jeszcze jedną przyziemną kwestię.
26:33Po części już ją wywołałyśmy.
26:35Gdy okazuje się,
26:37że na przykład jeden z współmałżonków
26:39jest uzależniony,
26:40chociażby od hazardu,
26:41trwonie pieniądze,
26:42o czym ten drugi dowiaduje się
26:43w trakcie, kiedy ten proces trwa,
26:46kiedy straty na majątku wspólnym
26:47są już znaczne.
26:50Czy to jest dobry moment,
26:52żeby zabezpieczyć się
26:53przed ewentualną odpowiedzialnością
26:55za szkody poczenione,
26:58na przykład, nie wiem,
26:58za wzięte kredyty,
26:59które jak się domyślam są wspólne?
27:01Czy tu jest jakaś dodatkowa ochrona,
27:03która pozwala,
27:04że tak powiem kolokwialnie,
27:06temu pokrzywdzonemu małżonkowi
27:08wymiksować się od tej odpowiedzialności?
27:10Jest to dobry moment,
27:12żeby rozważyć ochronę swojego majątku,
27:15tej części swojego majątku wspólnego,
27:18ale też jakby no dobra funkcjonującej jeszcze,
27:21jak mnie mam rodziny.
27:23I można to rozwiązać na dwa sposoby,
27:26aczkolwiek muszę powiedzieć,
27:27że prawo obecnie
27:29chroni takiego małżonka
27:30nie przyczyniającego się
27:33do trwonienia majątku
27:34poprzez na przykład
27:35zaciąganie kredytów.
27:36To oznacza,
27:38że jeżeli mój małżonek
27:39zaciągnie zobowiązania
27:41bez mojej wiedzy,
27:42to mogę za nie nie odpowiadać?
27:43Dokładnie tak jest,
27:44dlatego, że warunkiem odpowiedzialności
27:47za zobowiązania małżonka,
27:50który je zaciąga,
27:52jest wiedza drugiego małżonka
27:55o tym,
27:56że jest zaciągnięte zobowiązanie
27:58i zgoda tego małżonka,
28:01który zobowiązania nie zaciąga,
28:03na zaciągnięcie takiego zobowiązania.
28:06Czyli tak naprawdę
28:07uzależniony na przykład
28:08od hazardu małżonek
28:10może roztrwonić majątek wspólny
28:14i ta strata może być
28:16nie do odrobienia,
28:17natomiast jeśli by w grę
28:19wchodziły zobowiązania,
28:20to tutaj sytuacja
28:21tego drugiego małżonka
28:23jest lepsza.
28:24Jest lepsza,
28:24gdyż w razie kiedy
28:26wierzyciele małżonka dłużnika,
28:29a podkreślmy,
28:30że dłużnikiem
28:30z jakichkolwiek tytułów zobowiązaniowych,
28:34no akurat mówimy o kredytach,
28:35jest to bardzo dobry przykład,
28:36żeby to łatwo sobie wyobrazić,
28:39wytłumaczyć,
28:39więc dłużnikiem takiego banku
28:41czy instytucji pożyczkowej
28:42jest ten małżonek,
28:44który umowę kredytu zawiera.
28:47No chyba, że jest to dług wspólny,
28:48bo oboje małżonkowie zawierają,
28:50ale nie mówimy tutaj
28:51o takiej sytuacji.
28:52Więc jeżeli nasz niefrasobliwy,
28:54nazwijmy go dysfunkcyjny małżonek,
28:57zawiera taką umowę kredytu
28:58bez naszej zgody i wiedzy,
29:01to wierzyciele tego dłużnika
29:05nie mogą pociągnąć nas jako małżonków
29:09do odpowiedzialności,
29:10ponieważ nie wyraziliśmy zgody,
29:13ani nie mieliśmy wiedzy
29:14na temat zaciąganego zobowiązania.
29:17I ten małżonek, dłużnik,
29:20odpowiadać będzie za takie zobowiązanie
29:22zasadniczo majątkiem osobistym,
29:25a jeśli takowy posiada,
29:26no ale również niestety
29:29majątkiem wspólnym,
29:31no bo ma jednak ten swój
29:32przypisany z ustawowej wspólności
29:35majątkowej małżeńskiej,
29:36bo takie zakładamy ustrój
29:38w naszym tutaj przykładowym małżeństwie,
29:41ten majątek wspólny.
29:43No niemniej jednak
29:44egzekucja z takiego majątku wspólnego,
29:47z racji tego, że pokrzywdza
29:49tego drugiego małżonka,
29:50bogu ducha winnego,
29:51bo ani nie mającego wiedzy o kredytach,
29:53ani nie będącego uczestnikiem takiej czynności
29:57zobowiązującej małżonka do spłaty,
30:00no a jednak mającego tą wspólnotę
30:03niestety z tym małżonkiem,
30:04dłużnikiem,
30:05egzekucja będzie ograniczona
30:08właśnie tymi aspektami,
30:09o których mówię,
30:10czyli zgodą i wiedzą małżonka.
30:13I to wierzyciel,
30:14który będzie chciał prowadzić egzekucję
30:16z majątku wspólnego,
30:17z tych składników na przykład domu,
30:19czy samochodu,
30:20będzie musiał wykazać,
30:21że ten nasz dłużnik,
30:23że małżonek dłużnika,
30:24przepraszam,
30:25miał wiedzę
30:26i wyraził zgodę
30:28na zaciągnięcie takiego zobowiązania.
30:30I to wykazać
30:31nie swoim przekonaniem,
30:33tylko już dokumentacyjnie.
30:35Więc najczęściej
30:36w umowach kredytu
30:37czasami zdarza się,
30:39że dłużnik zaciąga małżonka
30:41do tego banku
30:42czy instytucji pożyczkowej
30:43i tam jest taka rubryczka,
30:45wyrażam zgodę
30:46na zaciągnięcie zobowiązania
30:48przez mojego męża
30:49i oświadczam,
30:50że zdaję sobie sprawę,
30:51że mąż zaciąga,
30:52czy tam żona zobowiązanie.
30:54No i to już jest ta zgoda,
30:56którą potem rzeczywiście
30:57w trakcie egzekucji
30:59ten wierzyciel jest w stanie
31:01udowodnić dokumentem,
31:03że jest ta zgoda,
31:05jest ta wiedza
31:05i faktycznie taki wierzyciel
31:07może sięgnąć do tego,
31:09co stanowi majątek
31:10wspólny małżonków,
31:12czyli do tego,
31:13no niestety,
31:14naszego wspólnego domu
31:15czy wspólnego samochodu,
31:18natomiast nigdy
31:19nie sięgnie do majątku
31:21osobistego małżonka
31:22niebędącego dłużnikiem.
31:24Przy braku tej zgody
31:25i wiedzy
31:26już w postępowaniu
31:28egzekucyjnym,
31:29klauzulowym,
31:30nadanie klauzuli
31:31wykonalności
31:31przeciwko małżonkowi
31:33dłużnika
31:33jest również obarczone
31:35właśnie tymi przesłankami,
31:37które muszą być spełnione,
31:38więc to w pewien sposób
31:39chroni,
31:40przynajmniej po części,
31:41na pewnym etapie
31:43ten udział małżonka
31:45niezobowiązanego
31:47od odpowiedzialności
31:49za długi małżonka
31:51tego dłużnika.
31:53I pani redaktor,
31:53ja przepraszam,
31:54widzę, że chciałaby pani jeszcze,
31:56żebym powiedziała o tym,
31:59o co też
32:00wcześniej pani mnie zagadnęła,
32:01a mianowicie,
32:02czy to jest dobry moment
32:03też na pomyślenie
32:04pod kątem intercyzy.
32:06No jest to też dobry moment,
32:07zanim dojdziemy do egzekucji,
32:09pomyślmy o rozdzielności majątkowej.
32:11Tylko, że ona,
32:13jak już powiedzieliśmy na początku,
32:14jest umową
32:15i trzeba by było tego naszego małżonka
32:17zadłużającego,
32:19czy trwającego majątek wspólny,
32:22przekonać do tego,
32:23żeby poszedł z nami do notariusza
32:24i taką intercyzę podpisał.
32:26Intercyzę, czyli umowę majątkową,
32:27małżeńską,
32:28ustanawiającą rozdzielność,
32:30co bywa niezwykle
32:31trudne.
32:33Ale jest na to wejście.
32:35I właśnie o tym wejściu
32:35chciałabym teraz powiedzieć,
32:37a mianowicie jest coś takiego,
32:38jak przymusowy ustrój
32:41rozdzielności majątkowej,
32:43który jest niczym innym,
32:45jak ustanowieniem rozdzielności
32:47przez sąd
32:49na żądanie jednego z małżonków.
32:52I w tym momencie małżonek
32:53zainteresowany ustanowieniem
32:55takiej rozdzielności majątkowej
32:57i, co ciekawe,
32:59również z datą wsteczną,
33:01będzie mógł zwrócić się do sądu
33:03z odpowiednim żądaniem,
33:04aby sąd mocą swojego orzeczenia
33:07taką rozdzielność ustanowił.
33:09I wtedy nie musimy zaciągać małżonka
33:10do notariusza
33:11i wydarzy się to również
33:13poniekąd wbrew jego woli,
33:15natomiast będzie to na pewno chroniło
33:17tego małżonka,
33:18który takiej rozdzielności,
33:20właśnie z tych przyczyn,
33:21o których rozmawiałyśmy się do mak.
33:23Pani mecenas,
33:24było o sprawach mało przyjemnych,
33:26jak kredyty i zadłużenia,
33:28to skończmy dosłownie w dwóch zdaniach,
33:30ale czymś przyjemnym.
33:30Załóżmy, że wygrałam w grze liczbowej.
33:34Muszę podzielić się z współmałżonkiem?
33:37W grze liczbowej musi się pani podzielić.
33:39I właśnie wracamy tu jakby
33:40tak naprawdę do początku naszej rozmowy.
33:43Czym jest majątek osobisty,
33:45czym jest majątek wspólny?
33:47Zasadniczo przystępując do małżeństwa,
33:49prawo zakłada zasadę.
33:51Wszystko jest domniemanie,
33:53obowiązuje domniemanie,
33:54że wszystko, co w małżeństwie,
33:55jest wspólne.
33:57Jest dosłownie, autentycznie, dosłownie.
33:5910 kategorii rzeczy,
34:02które nie wchodzą do majątku wspólnego.
34:05Jeżeli dana rzecz nie znajdzie się w tej kategorii,
34:08to oznacza, że jest wspólna.
34:11I o ile wygrana w grze liczbowej,
34:14czyli niezależna od naszych umiejętności,
34:18niezwiązana z osobistymi zdolnościami,
34:21czyli wydrapanie przysłowiowej zdrapki,
34:24tudzież właśnie puszczenie totolotka w kolekturze,
34:27taka wygrana będzie już majątkiem wspólnym.
34:30I nie ma znaczenia, kto kupił kupon.
34:32Nie ma znaczenia, kto kupił kupon.
34:35No chyba, że, no właśnie,
34:37prawo nie zna jednoznacznych odpowiedzi.
34:40Chyba, że udowodnimy,
34:41że kupiłam kupon za prezent,
34:45który otrzymałam od mamy na urodziny
34:47w postaci 100 zł.
34:49I postanowiłam te sprezentowane mi 100 zł
34:53przeznaczyć na 10 kuponów w totolotka.
34:56Jeżeli będę w stanie udowodnić coś takiego,
34:59to rzeczywiście możemy uznać,
35:02że surogatem mojego osobistego prezentu,
35:05bo prezenty właśnie wchodzą do majątku osobistego,
35:09jest ten kupon
35:10i w związku z tym surogatem tego kuponu
35:13jest ta wygrana w totolotka.
35:14Natomiast jeżeli pani redaktor
35:16wytańczyłaby nagrodę
35:19w znanym konkursie tanecznym,
35:22ta nagroda byłaby nagrodą
35:24za osobiste osiągnięcie
35:26i wtedy stanowiłaby majątek osobisty pani redaktor
35:30i kupiony za tę nagrodę
35:32potem luksusowy samochód
35:33również byłby majątkiem osobistym.
35:36A propos samochodów,
35:37jeżeli mogę pani redaktor
35:39tu jeszcze coś dodać,
35:4180% samochodów w małżeństwach
35:44zarejestrowanych jest na mężczyzn.
35:47I często klientki
35:48przychodzące do mnie na porady prawne
35:50mówią, no pani mecenas,
35:51my nic nie mamy,
35:52no bo to mąż ma samochód,
35:54bo ma na siebie zarejestrowany.
35:55No to, że pojazd jest zarejestrowany
35:57na jednego z małżonków
35:59nie oznacza, że jest on składnikiem
36:01majątku osobistego tego małżonka.
36:04Okazuje się, że jest on wspólny,
36:06bo został nabyty w małżeństwie.
36:08Wtedy pojawia się kolejne pytanie,
36:09no ale pani mecenas,
36:10on go spłacał,
36:11bo na niego stał kredyt.
36:13Więc pytam,
36:14ale z jakich środków go spłacał?
36:17No z pensji go spłacał swojej.
36:20No okazuje się,
36:21że jego pensja
36:22jest naszymi pieniędzmi.
36:26Dokładnie tak.
36:27I wtedy pojawia się pani mecenas,
36:30ale on tylko pracował.
36:34No właśnie,
36:35to jest bardzo ważny aspekt.
36:36Co z tego,
36:37że on tylko pracował?
36:38Bo ty prowadziłaś dom
36:40i miałaś tą rolę takiej pieczy naturalnej
36:43i wkładu w formie naturalnej alimentacji,
36:46że się tak wyrażę,
36:47rodziny,
36:48a on tylko pracował.
36:50To znaczy, że wszystko jest jego?
36:52No nie, tak nie jest.
36:53Jak państwo widzicie,
36:55jest to temat rzeka
36:56i wszystkich wątków
36:58na pewno nie wyczerpałyśmy,
37:00ale myślę,
37:01że pani mecenas
37:02pomogła
37:03tymi specyficznymi
37:04poradami przedmałżeńskimi.
37:07Bardzo pani dziękuję
37:08za to spotkanie.
37:09Państwu dziękuję za uwagę,
37:10a moim gościem była dziś
37:11Adrianna Kacprzak-Klimkowska,
37:13radca prawny.
37:14Dziękuję bardzo pani redaktor.
37:16Dziękuję państwu.
37:17Dziękuję.
Comments