#dailymotion #youtube #facebook #twitter #twitch #motiongraphics #deezer #tv #dlive #instagram #stream #motion #twitchstreamer #fightingmentalillness #twitchclips #twitchretweet #twitchaffiliate #twitchshare #ant #scribaland #tiktok #grecja #spotify #gelio #gry #vimeo #google #motionmate #youtuber #greekquotes
Category
馃帴
Short filmTranscript
00:00W czasach poga艅skich S艂owianie uto偶samiali b贸stwo lasu,
00:27zwodnicze, z艂e i m艣ciwe, z pot臋偶n膮 zawieruch膮 lub postaci膮 wilka.
00:57KONIEC
02:31Z odleg艂o艣ci do dw贸ch i p贸艂 kilometra.
02:34Wytropione drapie偶niki otacza si臋 sznurem z czerwonymi chor膮giewkami, fladrami.
02:40Zwierz臋ta boj膮 si臋 przekroczy膰 fladry i mo偶na schwyta膰 je w sieci.
02:44W艂odek, Krzysiek, Krzysiek, W艂odku, no Irek tutaj m贸wi, 偶e ju偶 jest gotowy w tej chwili do ruszania.
02:50I do ruszaj膮.
02:51Irek s艂ysza艂e艣?
02:52No to powodzenia.
02:55Zaliczy艂e艣, pozitaj korek zasta艂u.
02:58Niech wszyscy si臋 zatrzymaj膮 i czekajcie, z艂apa艂 si臋 wilk.
03:05Zabieraj, czekaj po...
03:07Zoologowie wa偶膮, mierz膮 i dok艂adnie badaj膮 ka偶dego schwytanego wilka.
03:20Zwierz臋 otrzymuje te偶 imi臋.
03:22W czasie polowa艅 notowano przypadki przej艣cia wilka przez lini臋 fladr.
03:27Doros艂y osobnik powraca艂 na ofladrowany teren i wyprowadza艂 m艂ode lub ranene wilki.
03:33Pomaga艂 im prze艂ama膰 strach.
03:37Jeszcze mamy.
03:54Za艂o偶enie nadajnik贸w kilku wilkom 偶yj膮cym na rozleg艂ym obszarze, a wi臋c pochodz膮cym z r贸偶nych rodzin,
04:00po艂膮czone z cyklicznym tropieniem jest najbardziej miarodajn膮 ze znanych metod ustalenia liczebno艣ci wilk贸w
04:06oraz granic zajmowanych przez nie terytorium.
04:09Lekka obro偶a z nadajnikiem radiowym, zasilanym z baterii litowej, dzia艂aj膮cym od 2 do 3 lat, w zupe艂no艣ci nie przeszkadza zwierz臋ciu.
04:17Nadajnik wysy艂a sygna艂y odzwierciedlaj膮ce ruch i spoczynek.
04:21Mo偶na je namierzy膰 w promieniu do 2 kilometr贸w i okre艣li膰 kierunek, z kt贸rego dobiegaj膮.
04:26Nadajnik wystarczy za艂o偶y膰 tylko jednemu wilkowi ze stada.
04:30Znaj膮c jego ruchy, poznaje si臋 ruchy ca艂ej rodziny, kt贸ra najcz臋艣ciej bytuje razem.
04:35Kierunek, z kt贸rego dobiega sygna艂, okre艣la si臋 dzi臋ki specjalnej antenie kierunkowej.
04:40Si艂a sygna艂u 艣wiadczy o orientacyjnej odleg艂o艣ci do miejsca, gdzie przebywa wilk.
04:45Ko艣ci贸艂 w bia艂owie偶y.
04:53Dominuj膮ca nad okolic膮 wie偶a to najlepszy punkt do odbierania sygna艂贸w.
04:57Ze szczytu wie偶y codziennie okre艣la si臋 pozycj臋 zwierz膮t.
05:01Nadajnik ka偶dego zwierz臋cia emituje sygna艂 na innej cz臋stotliwo艣ci.
05:05Pod膮偶aj膮c samochodem w kierunku pozycji namierzonej zwierzy,
05:21zoologowie 艣ledz膮 zachowania i ruchy wilczych rodzin w terenie.
05:25Nie, ju偶 tak poni偶ej kilometra ju偶 jeste艣my od nich.
05:48Oni jest jeszcze bardzo blisko, ale ju偶 wiesz.
05:51Mnie si臋 wydaje, 偶e raczej to si臋 zmienia, ale raczej tu.
06:00Tropienie prowadzi si臋 prawie ka偶dego dnia.
06:03Okresowo tak偶e nieprzerwanie, dniem i noc膮, nawet przez tydzie艅.
06:07Mo偶na si臋 pobierza膰 tutaj raczej ni偶 przy...
06:16Poczniemy na drog臋.
06:17Wydaje mi si臋, 偶e mo偶na i艣膰 w du偶ej drogi.
06:22No, pr贸bujcie na 艣rodku.
06:32Praktycznie po drodze do...
06:34Ju偶 si臋.
06:36Nie, p贸jdziemy bez wys艂yszenia.
06:49P贸jdziemy bez wys艂yszenia.
06:50Pocznie.
06:52Pocznie.
06:53Pocznie.
07:00Co si臋 zrobi艂o?
07:01Nie, p贸jdziemy bez wys艂yszenia.
07:03P贸jdziemy bez wys艂yszenia.
07:04P贸jdziemy bez wys艂yszenia, zobaczymy na nast臋pny przy...
07:06Star膰 ciaskowy.
07:08A potem pojedziemy do tego.
07:10Jak nosisz?
07:11Nie poka偶 tego ptaka, bo to jest podejrzana sprawa.
07:13Musisz przy tym d臋bie tutaj.
07:15No, wiesz, st膮d by艂 taki kierunek.
07:17Ale to si臋 zgadza艂o.
07:18Tak naprawd臋 mia艂e艣 st膮d, pierwszy kierunek mia艂e艣 tutaj.
07:20Taki sobie, nie?
07:21Nie, nie.
07:22St膮d mia艂em taki.
07:23Wz艂贸偶 drogi?
07:24Wz艂贸偶 drogi.
07:25No i wiesz, tutaj jak 偶e艣my stali, to by艂 taki.
07:27Ja my艣l臋, 偶e one mog艂y mnie.
07:29One mog艂y przej艣膰 kawa艂ek.
07:30Wszystkie dane umiejscowione w czasie i przestrzeni s膮 dok艂adnie notowane.
07:54Miejsca polowa艅, odpoczynku, zabawy, liczebno艣膰 w atach i odcinki przemierzane przez wilki w ci膮gu doby.
08:01Zebrane informacje z艂o偶膮 si臋 na obraz 偶ycia wilk贸w w d艂ugim okresie.
08:06Wszys艂owie m贸wi, 偶e wilka 偶ywi膮 jego nogi.
08:20W ci膮gu doby wilki mog膮 pokona膰 do kilku lat.
08:25Wszys艂owie m贸wi, 偶e wilka 偶ywi膮 jego nogi.
08:30W ci膮gu doby wilki mog膮 pokona膰 do kilku lat.
08:35Kilkudziesi臋ciu kilometr贸w.
08:37W marszu wilki st膮paj膮 w jednej linii.
08:40Z regu艂y na czele grupy pod膮偶a dominuj膮cy w watasze samiec alfa.
08:44Niebezpieczne, odkryte miejsca, jak tutaj t膮 drog臋, kt贸r膮 widzimy, tory, kana艂 lub rzek臋, wilki pokonuj膮 jeden za drugim.
08:52Pojedynczo przemykaj膮 przez niebezpieczn膮 okolic臋.
08:55Mo偶na wtedy policzy膰, ile zwierz膮t liczy rodzina.
08:59W Polsce watachy licz膮 najcz臋艣ciej od pi臋ciu do o艣miu osobnik贸w.
09:03Muzyka
09:13Muzyka
09:23Muzyka
09:33Muzyka
09:38Muzyka
09:42Wilcze rodziny zajmuj膮 艣ci艣le okre艣lone terytoria, w kt贸rych granice oznakowuj膮 moczem i ka艂em.
09:48Samiec unosi nog臋, aby mocz znalaz艂 si臋 jak najwy偶ej.
09:52Dzi臋ki temu zapach rozchodzi si臋 dalej i jest wyczuwalny dla innych wilk贸w z wi臋kszej odleg艂o艣ci.
09:58Muzyka
10:02Muzyka
10:12Muzyka
10:22Muzyka
10:32Muzyka
10:34Muzyka
10:44Muzyka
10:46Muzyka
10:56Muzyka
10:58Muzyka
11:00Muzyka
11:10Muzyka
11:12Muzyka
11:14Muzyka
11:32Muzyka
11:33Muzyka
11:34Muzyka
11:54Muzyka
11:58Muzyka
12:22Muzyka
12:23Muzyka
12:33Muzyka
12:35Muzyka
12:36Muzyka
12:37Muzyka
12:51Muzyka
12:53Muzyka
13:21Muzyka
13:31Muzyka
13:33Muzyka
13:34Muzyka
13:35Muzyka
13:49Muzyka
14:15Drugi
14:16Drugi w hierarchii samiec ulegle oczekuje na sw膮 kolej.
14:20Posila si臋 dopiero po parze dominuj膮cej, a po nim inne wilki z Watachy.
14:25Muzyka
14:31Muzyka
14:35Miejsce w hierarchii okazuj膮 sobie tak偶e g艂osem i j臋zykiem cia艂a.
15:05Wilk dominuj膮cy nosi ogon wyprostowany poziomo.
15:14Pod jego spojrzeniem podporz膮dkowany kuli si臋 i podwija ogon.
15:19Wilk dominuj膮cy unosi ogon i demonstruje sw贸j obszar analny.
15:25Wilk podporz膮dkowany mo偶e okazywa膰 uleg艂o艣膰, k艂ad膮c si臋 na grzbiecie i ods艂aniaj膮c wra偶liwe miejsca, brzuch oraz gard艂o.
15:34Wiosn膮 w okresie rozrodu wilki, je偶eli nie s膮 prze艣ladowane lub je艣li nie wyst膮pi g艂贸d,
15:45bardzo cz臋sto powracaj膮 do miejsca, kt贸re wybra艂y jako najodpowiedniejsze do za艂o偶enia gniazda.
15:51Wilki najcz臋艣ciej zak艂adaj膮 gniazda pod wykrotami, g臋stymi 艣wierkami lub te偶 po prostu wygrzebuj膮 niewielk膮 jam臋 przy pniu drzewa.
16:00W jakich艣 piaszczystych wzg贸rkach lub niewielkich wynios艂o艣ciach.
16:04Budowa nory wilcze jest do艣膰 prosta.
16:07Jest to najcz臋艣ciej jedno lub dwa wej艣cia, kt贸re prowadzi do do艣膰 d艂ugiego korytarza zako艅czonego troszeczk臋 bardziej obszern膮 komor膮.
16:14Komora jest albo niczym niewy艣cielona, albo bardzo sk膮po mchem lub jakimi艣 zes艂ymi li艣膰mi.
16:20Wilki wykorzystuj膮 skomplikowane systemy nor innych zwierz膮t, na przyk艂ad jenot贸w, borsuk贸w albo lis贸w.
16:28Wilki mog膮 dojrzewa膰 p艂ciowo ju偶 w dziesi膮tym miesi膮cu 偶ycia i rodzi膰 potomstwo w wieku oko艂o jednego roku.
16:37Wilki nie s膮 ca艂kiem monogamiczne.
16:39To oznacza, 偶e w trakcie danego sezonu rozrodczego partnerem samca alfa mo偶e by膰 jedna samica.
16:47Natomiast w kolejnym sezonie rozrodczym jego partnerk膮 mo偶e by膰 ju偶 inna samica.
16:51Najprawdopodobniej w warunkach naturalnych wilki posi膮gaj膮 pe艂n膮 dojrza艂o艣膰 fizyczn膮 i p艂ciow膮 dopiero w okolicach 4-5 roku 偶ycia.
17:00Znane s膮 przypadki, 偶e jeszcze dziesi臋cioletni samiec i dziewi臋cioletnia samica rozmna偶a艂y si臋 i wychowywa艂y potomstwo.
17:07W rozwoju fizycznym i rozwoju zachowania szczenion wilczych wyr贸偶nia si臋 cztery etapy.
17:22Okres pierwszy, tak zwany neonatalny, trwa do otwarcia oczu przez ma艂e wilczki, co nast臋puje najcz臋艣ciej w jedenastym do pi臋tnastego dnia 偶ycia.
17:33Okres drugi, tak zwany przej艣ciowy, trwa on od otwarcia oczu do mniej wi臋cej dwudziestego dnia 偶ycia.
17:41Zmieniaj膮 si臋 zdecydowanie mo偶liwo艣ci m艂odych w tym czasie.
17:45Pocz膮tkowo widz膮 jeszcze bardzo s艂abo, a potem ju偶 ca艂kiem dobrze.
17:48Potrafi膮 ju偶 chodzi膰, warcze膰 i rzu膰.
17:51Wy偶yna si臋 tak偶e kilka pierwszych z膮bk贸w.
17:54Okres trzeci, zwany nauk膮 偶ycia w grupie, trwa prawie do trzeciego miesi膮ca 偶ycia.
18:00M艂ode wilki zaczynaj膮 pojawia膰 si臋 na zewn膮trz gniazda.
18:04Bawi膮 si臋, wtedy walcz膮, ustalaj膮 mi臋dzy sob膮 struktur臋 dominacji.
18:08Jedynymi istotami w pobli偶u m艂odych wilczk贸w s膮 ich rodzice oraz rodze艅stwo.
18:15I przez to tworzy si臋 mi臋dzy nimi pewna specjalna wi臋藕 emocjonalna,
18:19kt贸ra stanowi podstaw臋 trwania macierzystej batachy lub te偶 utworzenia nowej w przysz艂o艣ci.
18:24Muzyka
18:34Muzyka
18:36Muzyka
18:38Muzyka
18:40Muzyka
18:42Muzyka
18:44Muzyka
18:48Muzyka
18:50Muzyka
18:52Muzyka
19:02Muzyka
19:04Muzyka
19:06Muzyka
19:16Muzyka
19:18Muzyka
19:20Muzyka
19:34Muzyka
19:36Muzyka
19:50Muzyka
19:52Muzyka
20:08Muzyka
20:09Muzyka
20:10Muzyka
20:12Muzyka
20:38Muzyka
20:39Muzyka
20:40zwany m艂odzie艅czym trwa do osi膮gni臋cia dojrza艂o艣ci p艂ciowej w wieku oko艂o 22 miesi臋cy.
20:46M艂ode osi膮gaj膮 pe艂ni臋 zdolno艣ci ruchowych.
20:49Pocz膮tek tego etapu charakteryzuje si臋 zdecydowanie zmniejszon膮 mo偶liwo艣ci膮 m艂odych
20:54do nawi膮zania wi臋zi emocjonalnych.
20:57Dzi臋ki temu spotykaj膮c w p贸藕niejszym 偶yciu wilki spoza w艂asnej watachy,
21:01nie s膮 one w stanie zwi膮za膰 si臋 z nimi silnie emocjonalnie.
21:04Mechanizm ten chroni jedno艣膰 watachy i ca艂膮 wewn臋trzn膮 organizacj臋 populacji wilk贸w.
21:20M艂ode wilki zaczynaj膮 w pe艂ni uczestniczy膰 w polowaniach watachy w wieku oko艂o jednego roku 偶ycia.
21:28Wilk nie ma wrodzonej tendencji do zabijania.
21:30Rodzi si臋 on jedynie z pewnymi wzorcami zachowa艅, kt贸re w okresie p贸藕niejszym pozwol膮 mu nauczy膰 si臋 zabija膰.
21:38Techniki oraz sposob贸w polowania na du偶e ofiary uczy si臋 od doros艂ych cz艂onk贸w grupy.
21:57Wilki wykrywaj膮 ofiar臋 g艂贸wnie w臋chem.
22:00Wilk alfa zatrzymuje si臋 i odwraca w kierunku woni, a reszta grupy na艣laduje go i odnajduje zapach.
22:07Wtedy wilki tworz膮 kr膮g, prawie dotykaj膮 si臋 nosami i machaj膮 ogonami.
22:12Nast臋pnie skrycie zbli偶aj膮 si臋 do ofiary, a czasem zatrzymuj膮 si臋 i wpatruj膮 si臋 w ni膮.
22:18Ucieczka ofiary wyzwala wilkach pasj臋 po艣cigu.
22:38Wilk goni ofiar臋 tylko kilkaset metr贸w, bo zbyt d艂uga pogo艅 to nieop艂acalna strata energii.
22:44W naszej strefie klimatycznej g艂贸wnymi ofiarami wilk贸w s膮 dzikie zwierz臋ta kopytne, jelenie, sarny i dziki.
22:52Zdoby膰 nie przychodzi jednak wilkom 艂atwo.
23:02Przeci臋tnie tylko jedna na pi臋膰 pr贸b polowania ko艅czy si臋 sukcesem.
23:07Wilk mo偶e zje艣膰 naraz do 9 kg mi臋sa, ale r贸wnie偶 mo偶e g艂odowa膰 nawet przez okres do dw贸ch tygodni.
23:13Najd艂u偶sz膮 g艂od贸wk臋 wilka, bo a偶 17 dni, zanotowano w dawnym Zwi膮zku Sowieckim.
23:18Podczas polowania wilki niekiedy dziel膮 si臋 na grupy.
23:24Jedna czeka w ukryciu, a druga nagania ofiar臋 do zasadzki.
23:28Czasem zap臋dzaj膮 ofiar臋 na l贸d, po kt贸rym trudno jest ucieka膰.
23:32Wilki zjadaj膮 upolowane zwierz臋 prawie ca艂kowicie, natychmiast po zabiciu go.
23:37Gdy zdobycie pokarmu przychodzi 艂atwo, wilki zabijaj膮 wi臋cej ofiar i zjadaj膮 tylko najbardziej od偶ywcze cz臋艣ci.
23:48To zachowanie sta艂o si臋 藕r贸d艂em mitu o bezmy艣lnym zabijaniu przez wilki dla samego tylko zabijania.
24:01Resztkami po wilkach 偶ywi si臋 wiele gatunk贸w zwierz膮t, wszystko偶ernych i padlino偶erc贸w.
24:05Puszcza Bia艂owieska jest drugim pod wzgl臋dem liczebno艣ci wilk贸w obszarem po Bieszczadach.
24:23W ca艂ej Polsce wed艂ug Ministerstwa Ochrony 艢rodowiska 偶yje 700 do 800 wilk贸w.
24:29Kr臋gi zainteresowane intensywnym odstrza艂em podaj膮 liczb臋 wy偶sz膮, ponad tysi膮c, wskazuj膮c na zagro偶enie przez wilki populacji jeleni oraz szkody w艣r贸d zwierz膮t gospodarskich.
24:40Dane zebrane przy pomocy telemetrii na rozleg艂ym obszarze Puszczy Bia艂owieskiej po przetworzeniu ukazuj膮 liczb臋 watach,
25:01ka偶da oznaczona jest innym kolorem, miejsca najcz臋stszego przebywania wilk贸w oraz granice terytori贸w zajmowanych przez ka偶d膮 z rodzin.
25:10Czaszk臋 wilka, trofeum, ocenia si臋 sumuj膮c d艂ugo艣膰 jej profilu od nasady siekaczy do najdalszego punktu na grzebieniu strza艂kowym z szeroko艣ci膮 czaszki na 艂ukach jarzmowych.
25:40XIX-wieczny racjonalizm nape艂ni艂 cz艂owieka przekonaniem, 偶e przenikn膮艂 istot臋 natury i mo偶e kszta艂towa膰 j膮 wedle swych upodoba艅, wygody i kaprysu.
26:02Polowanie zamieni艂o si臋 ze zdobywania po偶ywienia w towarzyski rytua艂 i rozrywk臋.
26:07Masowe, zorganizowane t臋pienie wilk贸w zacz臋艂o si臋 w Prusach i zaborze pruskim.
26:34Dopuszczano ka偶d膮 metod臋. Ustalono 艣cis艂膮 urz臋dow膮 taryf臋 nagr贸d w talarach.
26:4012 za wilczyc臋, 10 za wilka, 4 za szczeni臋 ul臋g艂e i 1 talar za nieul臋g艂e.
26:48Wzorem Prus car nakaza艂 t臋pienie wilk贸w w Rosji.
26:53Zalecono zabijanie szczeni膮t w gniazdach, wbrew przes膮dowi, 偶e wilczyce mszcz膮 si臋 za zabicie potomstwa.
27:00Nagrody wyp艂acano za komplet, obci臋te uszy plus ogon.
27:04Wkr贸tce wysz艂y najaw nadu偶ycia. W Grodnie wyp艂aty nie mia艂y pokrycia w ilo艣ci uszu i ogon贸w.
27:12Do 11 ogon贸w uszu nie znaleziono.
27:15Zosta艂y opiecz臋towane piecz臋ciami s膮du i urz臋dnika do specjalnych zlece艅.
27:20Komisja zniszczy艂a ogniem 244 ogony i 488 uszu.
27:26T臋pienie wilk贸w ustawa艂o tylko podczas wojen.
27:35W dwudziestoleciu mi臋dzywojennym 偶y艂o w 贸wczesnych granicach Polski oko艂o 1800 wilk贸w uwa偶anych za szkodniki.
27:44Nowelizacj臋 prawa 艂owieckiego przekre艣li艂 wybuch wojny.
27:48W PRL powo艂ano sie膰 komisarzy do spraw t臋pienia wilk贸w.
27:52Naczelny komisarz poucza艂. Okres wojny oraz dzia艂ania band dywersyjnych wystarczy艂y, by wilki rozmno偶y艂y si臋 do dzikiej plagi.
28:02Akcja t臋pienia m艂odych w gniazdach nie da艂a wynik贸w.
28:06W ostoi panuj膮 zwyczaje przypominaj膮ce regulamin organizacji konspiracyjnej.
28:10W lutym 1957 roku przyby艂 radziecki ekspert w zakresie t臋pienia wilk贸w Zajcew.
28:25Poda艂 receptur臋 dawek z luminalem stosowan膮 w Zwi膮zku Radzieckim.
28:29Nie zg艂osi艂 zastrze偶e艅 co do fachowego przygotowania wilczarzy.
28:33Wszelkimi sposobami zabijano po kilkaset zwierz膮t rocznie.
28:55W 1970 roku mniej ni偶 100 celnych strza艂贸w mog艂o zako艅czy膰 istnienie wilka w Polsce.
29:09W 1973 zaprzestano trucia.
29:14Rok 1981 da艂 wilkowi ochron臋 w okresie rozrodu.
29:19Od 1989 zamiast nagrody obowi膮zuje op艂ata za odstrza艂.
29:24Od 1998 roku wprowadzono ochron臋 gatunkow膮 wilka na obszarze ca艂ego kraju.
29:32Wilki rozpocz臋艂y w臋dr贸wk臋 na zach贸d Polski.
29:36Niekiedy wchodz膮 w konflikt z gospodarczym interesem cz艂owieka.
29:39Najwi臋cej strat to mia艂em w zesz艂ym roku.
29:51Zacz臋艂y wilki po prostu atakowa膰 od samej wiosny.
29:54Ca艂e lato sp臋dzi艂em w tej budce, kt贸ra jest na przyczepie.
30:10By艂a przewo偶ona tam gdzie owce nocowa艂y, tam by艂a przewo偶ona i spa艂em w tej budce ca艂ymi nocami.
30:17Ale to niewiele dawa艂o, bo jak wilk przyszed艂 w nocy, w ciemn膮 noc, zanim ja zd膮偶y艂em zauwa偶y膰 wyj艣膰 z tego, to ju偶 tam 3-4 owce le偶a艂y po艂o偶one.
30:26A w tym roku postanowi艂em nie spa膰 w budce, tylko zacz膮艂em fladrowa膰 od wiosny.
30:31Zgin臋艂a mi tylko na wiosn臋 jedna owca jeszcze przed fladrowaniem i p贸藕niej po zabiciu tej owcy przez wilka postanowi艂em wszystko zfladrowa膰 i w ko艂o ca艂e paswiska pofladrowa艂em.
30:42I od tego czasu w tych fladrach mam mo偶na powiedzie膰 spok贸j.
30:46Teraz jeszcze pr贸cz tych fladr贸w, kt贸rych mam ofladrowane, postanowi艂em wdro偶y膰 sobie do owiec jeszcze takie obsawy chowa膰, 偶eby pas owce i 偶eby ca艂y czas dzie艅 i noc siedzia艂 z owcami.
30:55Mimo, 偶e jemu si臋 uda po prostu pilnowa膰 te wilki, jako艣 odgoni膰 od owiec. No i najlepiej by mi da艂 znadzie, 偶ebym wiedzia艂, 偶e co艣 tam si臋 z owcami dzieje.
31:05Wykorzystanie ps贸w pasterskich do pilnowania owiec jest to prastara tradycja, znana szeroko w Europie, szczeg贸lnie w krajach g贸rskich.
31:14U nas tak膮 ras膮 jest owczarek podhala艅ski, wykorzystywany tradycyjnie przez g贸rali z Podhala.
31:20Natomiast metoda ta nie jest wykorzystywana na Bieszackim Pog贸rzu, gdzie stosunkowo du偶o owiec si臋 wypasa.
31:25A ludno艣膰, kt贸ra tutaj osiad艂a najcz臋艣ciej pochodzi z teren贸w nizinnych.
31:30Dlatego, 偶eby ograniczy膰 szkody powodowane przez wilki na tym terenie, postanowi艂em promowa膰 wykorzystanie tych ps贸w.
31:40I w tym roku Ministerstwo Ochrony 艢rodowiska Naturalnego zdecydowa艂o si臋 sfinansowa膰 wyszkolenie trzech ps贸w.
31:46I to jest w艂a艣nie jeden z tych tutaj piesk贸w, kt贸ry bardzo dobrze si臋 ju偶 sprawuje.
31:51Sam pilnuje ju偶 owce, zostaje na noc.
31:54No i my艣l臋, 偶e kiedy doro艣nie b臋dzie skutecznie ochrania艂 owce przed wilkami, by膰 mo偶e, 偶e b臋dzie mia艂 w przysz艂o艣ci r贸wnie偶 pomocnika.
32:01Nazywam si臋 Obrokta, zajmuj臋 si臋 hod膮 lomowiec i tu baczy艂em w sezonie.
32:12Co chodzi o wilki, no to wilki robi膮 du偶e straty.
32:17No w tym roku akurat nie by艂o takiej straty, ale w zesz艂ym roku niewielka by艂a, ale by艂a.
32:23A po inne lata to by艂y du偶e straty.
32:26Pi臋膰 lat temu, no to mi zabi艂 ko艂o trzydziestu st贸p.
32:30Akurat tak jako艣 mia艂em takiego Johasa, kt贸ry poszed艂 na piwo, a owce zostawi same i akurat wilk wykorzysta艂 okazj臋.
32:41Tak偶e zabi艂 w tym dzie艅 ko艂o po艂udnia trzydzie艣ci szt贸p.
32:44Karnasz, karnasz, karnasz, zb贸j, zb贸j.
33:00No zrapiam si臋 owczary i du偶o noc pomagaj膮 w tym wypa艣cie, tym w se odgoni臋 wilka.
33:10Odgoniam tak, 偶e daj膮 si臋 z jednym wilkiem rady.
33:13No przychodzi pod zagrod臋, pod koszar przychodzi wilk.
33:19One go wyczuj膮, no i zaraz jad膮 na nim do lasu.
33:25No to si臋 zdarza, 偶e odgoni膮 go raz, ale automatycznie wraca zaraz na drugi raz.
33:32A w tym roku to jest co noc.
33:35Co noc przychodzi wilk.
33:36I tak偶e bardzo si臋 tak nie chce ba膰, ale te psy jednak du偶o pomagaj膮.
33:43Zdarza si臋, 偶e jaki艣 wilk wyspecjalizowa艂 si臋 w 艂atwym zabijaniu zwierz膮t domowych.
33:54Tylko wtedy dopuszczalny jest, zdaniem specjalist贸w, pojedynczy odstrza艂 interwencyjny.
34:00Lecz jedynie jako wyj膮tek.
34:02Antoni Pawlak osiad艂 w Bieszczadach po s艂u偶bie wojskowej w rz膮dowym o艣rodku.
34:14Cz臋sto polowa艂 na wilki.
34:16Toczy艂 pojedynek sprytu, przebieg艂o艣ci i rozszyfrowania przeciwnika.
34:21Tak, pierwszego chyba ka偶dy zapami臋ta艂by.
34:29Naprawd臋 by艂a to ci臋偶ka charuwa i akurat tego pierwszego wilka pewnie bym m贸g艂 przypomnie膰,
34:34znaczy da膰 jako przyk艂ad wszystkim tym ludziom, kt贸rzy m贸wi膮, 偶e naprawd臋 wilka jest bardzo 艂atwo strzeli膰.
34:40Siedzia艂em na ambonie, ca艂膮 noc oczywi艣cie tam, zimno, oko艂o 20 stopni jest.
34:48Poszed艂em, po艂o偶y艂em si臋 tam na tej ambonie i zamkn膮艂em okienko i spa艂em do godziny trzeciej,
34:55bo mi tam sz贸艂y taki olbrzymi wiatr, wywali艂 mi okienko, wtedy si臋 obudzi艂em i zobaczy艂em na placu,
35:02w og贸le tam by艂o troch臋 padliny wyrzuconej, jak wilki chyba siedem sztuk, siedem albo dziewi臋膰 ju偶, siedem.
35:10Warcza艂y, kopulowa艂y si臋, gryz艂y, to by艂 akurat okres r贸i, cieczki i d艂ugo sk艂ada艂em si臋 chyba ze dwie godziny,
35:19bo nie mog艂em trafi膰 do 偶adnego, i tak si臋 trz膮s艂em z tego przyj臋cia.
35:23Postrzeli艂em tego wilka, poszed艂em za nim szuka膰 go, chodzi艂em od samego rana do 16, po 艣niegu ponad metr.
35:29Wzi膮艂em ze sob膮 takiego m艂odego koleg臋, ale poniewa偶 byli艣my m艂odzi, silni i koniecznie chcieli艣my tego wilka doj艣膰 dzisiaj,
35:37doszuli艂em go tam oczywi艣cie gdzie艣 wysoko w g贸rach, dzisiaj gdybym mia艂 jeszcze raz to samo zrobi膰,
35:43na pewno bym si臋 nigdy nie odwa偶y艂. I w艂a艣nie to jest taka metoda wilcza, 偶e one uciekaj膮 wysoko w g贸ry,
35:49gdzie jest teren w og贸le dla my艣liwego niedost臋pny.
35:52To znaczy, chyba z tego powodu, 偶e najtrudniej go strzeli膰 jest, to my艣liwym chyba najbardziej zale偶y na nim.
36:03Bywaj膮 my艣liwi, 偶e siedz膮 40, 50, kto艣 tam nawet 70 siedzia艂 na wilka i wilka nie strzeli艂.
36:10Tak偶e nocy, nocy na ambonie, w mrozie 20-30 stopni. Bywa艂o tak, 偶e schodzi艂em przy 33 stopniach z ambony,
36:19bo ju偶 nie sz艂o wysiedzie膰. No i ten wilk jednak jest strasznie ostro偶ny.
36:25Zanim on podejdzie do ambony, to on b臋dzie klucz ze wszystkich stron.
36:29I zewsz膮d go wida膰, tylko nie z okienka, to jest ambony. No jest dla my艣liwego najwi臋ksze chyba wyzwanie.
36:35No bo kto strzeli, to jaka艣 nobilitacja jaka艣 jest i jest ju偶 tam na tym szczycie.
36:44No to trzeba powiedzie膰, 偶e to jest co艣 najwy偶szego u nas w tej chwili w Polsce.
36:50No bo c贸偶 mo偶e by膰 jeszcze? Afryka, nie wystarcz膮 wilki, je偶eli...
36:56To znaczy, trzeba to powiedzie膰, 偶e to nie z zaci臋to艣ci si臋 w og贸le poluje.
37:00Tylko kiedy艣 m贸wi艂em, 偶e znalaz艂em jednego dnia cztery byki zagryzione.
37:06Przy czwartym polecia艂y mi ju偶 艂zy boku na...
37:09To jest w og贸le ko艅czenie si臋 艂owiska.
37:11To jest koniec ca艂ego tego jelenia karpackiego, kt贸rego tak si臋 tutaj hodowa艂o.
37:16Mo偶e jest 50, mo偶e nie ma. Reszta wilki to za艂atwi艂y.
37:19No i oczywi艣cie troch臋 my艣liwie, ale to trzeba czym艣 z tym co艣 zrobi膰.
37:23I zostanie na moim terenie, to jest codziennie jaka艣 sztuka zagryziona.
37:39Wilk jest drapie偶nikiem selekcjonuj膮cym zwierzyn臋.
37:42Poluj膮c, eliminuje osobniki najmniej warto艣ciowe.
37:46Wilki atakuj膮 i zabijaj膮 g艂贸wnie sztuki s艂abe, chore oraz m艂ode.
37:49Tam, gdzie 偶yj膮 wilki, stada zwierzyny s膮 mniej liczne, ale za to zdrowsze i dorodniejsze.
37:55Wilk nie ma wrodzonej tendencji do zabijania.
37:58Rodzi si臋 jedynie z pewnymi wzorcami zachowa艅, kt贸re pozwalaj膮 mu nauczy膰 si臋 zabija膰.
38:04McKmistrzewa
38:16Cz sid foss锟诫
38:21Szja艣niki
38:22Tcz
38:23KONIEC
38:53W legendzie Czeczen贸w, kt贸rzy wilka, symbol wolno艣ci, uczynili swym god艂em,
39:17B贸g rozgniewany grzesznym 偶yciem ludzi zes艂a艂 na ziemi臋 straszliwy huragan.
39:23Ludzie i zwierz臋ta porzucali swe siedziby, szukaj膮c schronienia, lecz nic ich nie mog艂o ocali膰.
39:30Tylko wilk nie ucieka艂.
39:33Zas艂oni艂 przed huraganem wilcz臋ta swym cia艂em.
39:36B贸g, widz膮c niepokornego, wzm贸g艂 huragan.
39:39Wilk trwa艂 jednak, cho膰 wichura zdziera艂a ze艅 sk贸r臋, zabija艂a go.
39:45Umiera艂, ale si臋 nie poddawa艂.
39:48Ludzie i zwierz臋ta, widz膮c to, przestali ucieka膰 i stan臋li za wilkiem.
39:54B贸g dostrzeg艂 dum臋 i godno艣膰 wilka, chroni膮cego swe dzieci.
40:00Powstrzyma艂 huragan.
40:01I rzek艂 B贸g, to stworzenie warte ocalenia i szacunku.
40:08Muzyka
40:21Muzyka
40:34Muzyka
40:35Muzyka
41:04Muzyka
41:34Muzyka
41:35Muzyka
Comments