00:00Herkese merhaba, bu incelemede hepimizin sokakta, trafikte ya da akşam haberlerini izlerken sıkça içinden geçirdiği
00:06''Yahu nereye gidiyor bu toplum?'' dediğimiz o derin meselenin kökenine iniyoruz.
00:11Eğitim uzmanı Metin Akgün'ün gerçekten ufuk açıcı olan analizini merkeze alacağız
00:16ve yüzleşmekten kaçındığımız ama hayatımızın tam ortasında duran sorunların asıl kaynağına büyüteç tutacağız.
00:23Eğitim sistemimiz, anne baba olma şeklimiz ve en önemlisi çocuklarımıza miras bıraktığımız değerler.
00:28Gerçekten doğru yolda mıyız? Eğitimi sadece çoktan seçmeli sınavlardan, karnelerden, geçilen notlardan ibaret mi sanıyoruz?
00:36Bugün odak noktamız şu olacak, çocuklarda sorumluluk bilinci nasıl gelişir ve bu bilincin eksikliği bir toplumu yavaş yavaş nasıl çürütür?
00:45Hadi hiç vakit kaybetmeden başlayalım.
00:47İşe şu son derece çarpıcı düşünceyle girelim.
00:50Hani hep düşünürüz ya çocuklarımıza gelecekte ne bırakacağız diye.
00:53Evler, arabalar, belki de sağlam bir banka hesabı veya onlara sağlayacağımız finansal garantiler.
00:59Ama Akgün'ün burada çok haklı bir şekilde parmak bastığı gibi bir toplumun istikbalini garanti altına alan şey
01:05kesinlikle o maddi miraslar değil, çocuklara aşılanan sorumluluk bilincidir.
01:09Karakter inşası o banka hesaplarından çok ama çok daha sağlam bir yatırımdır.
01:14Düşünsenize, eğer bizler karakter ve sorumluluk temelini sağlam atamazsak üzerine inşa edeceğimiz her türlü başarı en ufak bir rüzgarda yıkılmaya
01:22mahkumdur.
01:23Peki, şimdi dürüst olalım ve kendimize şu soruyu soralım.
01:26Gerçekten bugün eğitimde asıl neyi gözden kaçırıyoruz?
01:29Etrafınıza bir bakın, her yerde devasa eğitim reformları, değişen müfredatlar, yeni nesil soru tipleri konuşuluyor değil mi?
01:36Elbette çocuklarımızın donanımlı olmasını istiyoruz.
01:38Bu çok doğal bir refleks.
01:40Ama tüm bu karmaşanın, bu bitmek bilmeyen yarışın içinde insanı insan yapan çok temel bir değeri adeta görünmez kıldık.
01:47Kafamızda idealleştirdiğimiz eğitim tanımıyla, gerçekte o karakteri beslemesi gereken eğitim arasında devasa hatta ürkütücü bir uçurum var.
01:55Şöyle bir düşünelim, bugün anne babaların, hepimizin ana kaygısı genelde ne oluyor?
02:00Çocuğum deneme sınavında kaç net yaptı?
02:03Acaba hangi prestijli okula girecek? Kodlama biliyor mu? Teknoloji ne kadar iyi kullanıyor?
02:08Tüm enerjimizi, zamanımızı bu bitmek bilmeyen akademik yarışı harcıyoruz.
02:13Fakat işin temelinde yatan o unutulan merkeze, yani sorumluluk bilincine geldiğimizde işler maalesef değişiyor.
02:20İstikbalimizin asıl teminatı olan bu bilinç, her geçen gün erizyona uğrarken,
02:25sırf matematikte çok iyi diye bir nesli kurtaramayacağımız gerçeğiyle artık yüzleşmemiz gerekiyor.
02:30O halde nedir bu sorumluluk? Çocuğun sadece ona verilen ev ödevini zamanında yapması mı?
02:36İnanın bana bu çok yüzeysel ve dar bir bakış açısı.
02:40Sorumluluk aslında çok boyutlu, çok derin bir karakter özelliğidir.
02:44Bireyin, evet ben bunu yaptım ve sonucuna katlanıyorum diyebilmesidir.
02:49Yani ödevini unuttuğunda, öğretmen söylemedi veya annem çantama koymadı demek yerine,
02:54ben unuttum diyebilme cesaretini gösterebilmektir.
02:57Sadece haklarını avaz avaz bağırması değil, kendi nefsine, ailesine ve içinde yaşadığı topluma karşı yükümlülüklerini de bilmesidir.
03:06İşte bu bilinç çocuklukta gelişmediğinde, ileride sadece okul notları değil,
03:11çalışma yaşamı, aile hayatı ve koskoca bir demokratik kültür çok ağır bir yara alıyor.
03:16Bakın, bugün okullarda öğretmenlerin çok sık duyduğu tüyler ürpertici bir cümle var.
03:22Sen dersini anlat, benim çocuğumun eğitimi seni ilgilendirmez.
03:26Düşünebiliyor musunuz?
03:27Çocuğu okulda bir kuralı çiğneyen veya ödevini yapmayan bir ebeveyn,
03:31dönüp çocuğuna neden sorumluluğunu yerine getirmedin diye sormak yerine doğrudan öğretmeni suçluyor.
03:37Hatta ona sınır çizmeye kalkıyor.
03:38Çocuğunu koşulsuz şartsız, adeta bir avukat gibi savunan ve öğretmenin o hayati rehberlik rolünü tamamen reddeden bir yaklaşım bu.
03:47Bu, inanın bana, basit bir iletişim kazası falan değil.
03:50Bu durum, aileyle okul arasındaki o hayati güven bağının temelinden dinamitlenmesidir.
03:55Şunu hiç ama hiç unutmayalım.
03:57Çocuklar uzun ve sıkıcı nutuklardan değil, doğrudan bizim hareketlerimizden öğrenirler.
04:02Mesela siz hafta sonu çocuğu parka götürmeye söz verip sonra işiniz çıktı diye umursamadan bunu iptal ederseniz çocuk zihninde hemen
04:10şu dersi kodlar.
04:11Demek ki verilen sözlerin pek de bir önemi yok.
04:14Emek harcamak yerine uyanıklığı ya da kolay yolu översek çocuk çok çalışmaya gerek yok der.
04:19Hele de yetişkinler olarak kendi hatalarımız yüzünden sürekli trafiği, patronu ya da sistemi suçlarsak çocuk o efsanevi yanılgıya düşer.
04:27Hata hiçbir zaman benim değildir.
04:29Sorumluluk dediğimiz şey işte tam da böyle.
04:32Bizim rol model olmamızla ya ilmek ilmek işlenir ya da tamamen yok edilir.
04:37Ve işte evdeki o ufak tefek gibi görünen çürüme sokağa taştığında, makro düzeye ulaştığında devasa bir domino etkisine dönüşüyor.
04:47Akşam haberlerini bir gözünüzün önüne getirin.
04:49Emniyet şiridinden son süret giden sürücüler.
04:52Piknik yapıp çöpünü ormanda öylece bırakanlar.
04:55Sosyal medyada klavye arkasına saklanıp insanları acımasızca hakaret edenler.
04:59Veya liyakati zerre kadar umursamayanlar.
05:02Bunların hiçbiri birbirinden bağımsız olaylar değil aslında.
05:05Hepsinin ortak noktası şu, sorumluluk bilinci gelişmemiş çocukların büyüyüp diğer yetişkin olması.
05:10Toplumsal dejenerasyon gökten zembille inmiyor.
05:13Bireysel sorumluluk eksikliğinin yıllarca birikip devasa bir çağa dönüşmesinden ibaret.
05:18Üstelik günümüzde bu durumu çok daha çetrefilli hale getiren yepyeni bir sınavımız var.
05:23Dijital çağ.
05:24Hepimiz dijital okuryazarlığı inanılmaz önemsiyoruz değil mi?
05:27Evet, çocuklar ekrana her dokunduklarında anlık bir ödül alıyorlar.
05:31Bilgiye saniyeler içinde ulaşıyorlar.
05:33Ama bu muazzam hız, onları sabır gerektiren süreçlerden, emek vermekten ve disiplinden aynı hızda uzaklaştırıyor.
05:41İşte bu yüzden çocuğun sadece tableti iyi kullanması kesinlikle yetmez.
05:45Dijital okuryazarlık dijital sorumluluk ile desteklenmediği sürece inanın çok tehlikelidir.
05:51Çocuklarımıza ter dökülen çabaların, ekrandaki o anlık beğenilerden çok daha kıymetli olduğunu sabırla öğretmemiz şart.
05:58Tamam, hastalığı teşhis ettik, tehlikenin boyutlarını gördük.
06:01Peki çözüm ne?
06:02Sadece yeni nesil şöyle, yeni nesil böyle diyerek eleştirmek, kenara çekilmek işin en kolay kısmı.
06:08Ama biz odaklı öğrenenler olarak çözüme bakmalıyız.
06:11Şimdi tamamen şu soruya odaklanıyoruz.
06:12Çocuklarda sorumluluk bilinci aslında nasıl gelişir?
06:16Unutmayalım ki sorumluluk sahibi bireyler yetiştirebilen toplumlar,
06:20sorumlar karşısında başkalarını suçlamak yerine bizzat çözüm üreterek engelleri aşan toplumlardır.
06:25İşte değişimi başlatacak o sihirli adımlar aslında oldukça net.
06:29Bir kere sürekli çocuğun etrafında pervane olan o helikoptere bebeğini bir kenara bırakmamız lazım.
06:36Çocuğunuzun adına her şeyi yaparak ona sorumluluk öğretemezsiniz.
06:40İlk adım onlara yaşlarına uygun gerçek görevler vermek.
06:44Yatağını toplamak, sofrayı kurmak gibi basit ama çok etkili adımlar.
06:48İkinci ve belki de en zoru yaptıkları hataların sonuçlarını yaşamalarına izin verin.
06:53Bırakın düşsünler, ödevini unuttuğunda o düşük notu alsın ve bundan bir ders çıkarsın.
06:57Üçüncüsü, çocuğun adına her problemi çözen süper kahraman olmaktan vazgeçip, ona kendi çözümünü bulması için yol gösteren bir rehber olmaya
07:05geçmeliyiz.
07:06Ve son olarak okul ile aile arasındaki o sarsılmaz güveni yeniden inşa etmek zorundayız.
07:11Güvenin olmadığı yerde kalıcı bir eğitim başarısı falan bekleyemeyiz.
07:14Uzun lafın kısası, çocuklarımızı o güçlü geleceğe hazırlamak sadece onlara durmadan test çözdürmekle ya da en iyi kodlama kurslarına göndermekle
07:24bitmiyor.
07:24Bilgi kadar sorumluluğu, akademik başarı kadar karakter gelişimini ve o yıpratıcı rekabet kadar birbirimize duyduğumuz güveni inşa edebilen yeni bir
07:33anlayışa ihtiyacımız var.
07:34Aksi takdirde en iyi üniversiteleri bitiren ama kendine, ailesine, çevresine karşı hiçbir sorumluluk hissetmeyen nesillerle bu toplumsal huzuru korumamız imkansız.
07:44Şimdi bu incelemeyi bitirirken lütfen kendinize dürüstçe şu soruyu sorun.
07:49Bugün çocuğunuzun kendi hatasının sorumluluğunu almasına gerçekten ama gerçekten ne kadar izin veriyorsunuz?
07:55İşte bunu düşünmek o büyük değişimin başladığı ilk yer.
07:59Bu incelememizden bu kadar, bir sonrakinde görüşmek üzere, hoşçakalın.
