00:00Ay, walang tunog.
00:03Pero mga kapuso, ilang oras na lang po,
00:06sasalubungin na natin ang bagong taon.
00:09Paalala lang po ah,
00:11i-welcome po natin ang 2026 ng Ligtas at Buo.
00:17Gumamit na lang po ng mga alternative pampaingay,
00:20gaya nitong Torotot,
00:21pero dapat siguraduhin natin na may quality control
00:25at saka talagang meron siyang tunog, di ba?
00:28Pero eto nga po ang realidad,
00:30marami pa rin ang nagpapaputok.
00:33Sa Tondo, Maynila, patay ang isang bata,
00:36batapos masabugan ang sinindihang paputok.
00:40Habang ang isa pang 12 years old na bata,
00:43sugatan at isinugod sa ospital.
00:46Sa Taguig City naman, sa gitna mismo ng kalsada,
00:50sinindihan ang isang whistle bomb
00:51na sakto namang sumabog ng may napadaang motrosiklo.
00:55Nabalutan ng usok ang rider,
00:58pero tuloy-tuloy naman itong nakadaan.
01:01Hindi malinaw kung nagtamo ng injury ang rider.
01:04At sa Iloilo City,
01:06ang mga batang tila ginawang battlefield
01:08ang magkabilang bahagi ng sapa.
01:11Gamit ang mga paputok,
01:12nagbaril-barilan ang mga menor de edad.
01:15Pag-usapan natin ang mga insidente niyan,
01:18Ask Me, Ask Attorney Gabby.
01:25Atty, nakakalungkot sa lubungin ng bagong taon
01:32nang may disgrasya.
01:34Ano ba ang sinasabi ng batas sa paggamit ng paputok?
01:38Paano kung makapahama ka ng iba sa paggamit no
01:42or worse, makasunog pa?
01:45Well, tama po, nakakalungkot na sasalubungin natin
01:48ang bagong taon nang may disgrasya,
01:50pero pwede po natin niyang maiwasan.
01:53Sa batas po natin,
01:54upang mabawasan ang paggamit ng paputok,
01:58mahigpit na nire-regulate ang paggamit at pagbenta nito.
02:02Meron tayong Republic Act 71-83
02:04at meron ding Executive Order No. 28
02:07na nagsasabing ipinagbabawal
02:09ang paggamit ng paputok ng mga individual.
02:12Lalo na yung mga band na paputok
02:14tulad ng Watusi, Judas Belt,
02:17Goodbye Philippines,
02:18at marami pang iba.
02:20Ngunit kailangan pa rin kayong mag-check
02:22kung ano ba ang mga ordinansa
02:24sa inyong mga syudad o munisipalidad
02:26dahil posibleng meron pang mga strictong mga rules
02:30na umiiral sa inyong lokalidad.
02:32Halimbawa, sa alam ko,
02:34may ordinansa na ipinagbabawal
02:36ang paggamit ng mga paputok
02:38at pati na rin mga pailaw
02:41kahit na nasa loob kayo
02:42ng sarili niyong bakuran o garden.
02:45May multayan at posibleng kulong
02:46na hanggang 6 na buwan
02:48kung lumabag kayo sa ordinansang to.
02:50Ganito din sa Marikina at sa Davao City.
02:53Pinapayagan lang ang mga fireworks
02:55sa mga community fireworks display
02:57na may permit
02:59at may trained professionals.
03:01Ngayon, paano kung may mga taong
03:03gumamit pa rin ng mga bawal na paputok
03:05at wala sa designated firecracker zone?
03:08Lalo na kung nakapahama ka ng iba
03:10dahil sa paputok,
03:12halimbawa may nasugatan o namatay,
03:14nasunog ninyo ang bahay
03:16ng inyong kapitbahay.
03:18Kahit na hindi po nun yung sinasadya,
03:20ay malamang ay kayo ang mananagot
03:23sa ilalim ng revised penal code
03:25dahil sa kapababayaan
03:26or reckless imprudence na yan
03:28na magre-resulta sa physical injuries
03:31or homicide
03:32or damage to property.
03:34Ibig sabihin,
03:36kahit nasabihin niyong
03:36hindi ko naman sinasadya,
03:39may pananagutan pa rin kayo
03:41at ang posibleng mas mabigat dyan
03:43ay ang tinatang nating
03:44civil liability o pananagutan
03:46na bayaran ang damages o danos
03:49which would include
03:50yung pagpapagamot,
03:51pagpapalibeng kung may nasawi,
03:53na walang sweldo
03:55kung hindi nakapagtrabaho
03:56ang biktima
03:57at ang halaga
03:58ng mga nasunog
03:59ng mga ari-arian
04:00kung ito
04:01ay damage to property.
04:03Kaya hindi lang simpleng
04:05triplang ang paputok,
04:06seryosong pananagutang legal
04:08ang kapalit.
04:10Attorney,
04:11ba dala sa mga nababalitan
04:12nating nabibiktima
04:13at gumagamit nga
04:14ng paputok?
04:15Mga bata,
04:16ano po ba ang sinasabi
04:17sa bata
04:18sa pagbebenta ng paputok
04:19sa mga minor de edad?
04:22Well,
04:22sa ilalim po ng
04:23Implementing Rules
04:24and Regulations
04:25ng Republic Act
04:267183,
04:28mahigpit na ay
04:29pinagbabawal
04:29ang pagbenta
04:30ng mga paputok
04:31at pailaw
04:32sa mga minor de edad
04:34at ang paggamit
04:35ng mga ito
04:35dapat always
04:36under adult supervision.
04:38Ang paglabag
04:39sa mga ito
04:39ay maaaring umabot
04:41sa 30,000 pesos
04:42na fine
04:43at kulong
04:44na hanggang
04:44isang taon
04:45at pananagutan
04:46siyempre
04:47ang mga posibleng
04:48damages
04:49kung magkaroon
04:50ng aksidente
04:50ng mga magulang.
04:52Ito ay importanteng
04:53mensahe natin
04:55para sa mga magulang
04:56dahil alam nyo naman
04:57na sa huli palagi
04:59ang pagsisisi.
05:01Huwag nating tularan
05:02ang nasapit na
05:03ng ibang mga bata
05:04at pamilya ngayong taon
05:05dahil sa maling
05:06paggamit
05:07ng paputok.
05:08Ang pagpaputok
05:09o pag-iingay
05:10sa pagsalubong natin
05:11sa bagong taon
05:12na hindi lamang
05:12usaping tradisyon
05:14kasama na rin dito
05:15ang kaligtasan
05:16ng ating pamilya
05:18at komunidad.
05:19Mas magiging
05:20masaya
05:20ang bagong taon
05:21kung lahat
05:22ay ligtas
05:23at malayo
05:24sa disgrasya.
05:26Ang mga usaping batas
05:28bibigyan po
05:28nating linaw
05:29para sa kapayapaan
05:31ng pag-iisip
05:32huwag magdalawang isip
05:34Ask me
05:35Ask Attorney Gabby
05:37Happy New Year po
05:40sa inyong lahat.
05:43Nagulat ako
05:43sa sarili kong
05:44paingay.
05:48Ikaw,
05:49hindi ka pa nakasubscribe
05:50sa GMA Public Affairs
05:51YouTube channel?
05:52Bakit?
05:53Mag-subscribe ka na
05:54Dali na
05:55para laging una ka
05:56sa mga latest
05:57kwento at balita.
05:58I-follow mo na rin
05:59ang official social media pages
06:01ng unang hirit.
06:02Salamat ka puso.
06:04Salamat ka puso.
Comments