Mainit pa rin ang usapin sa korapsyon sa flood control projects. Kasama natin si Atty. Severo C. Madrona Jr., DPA–Professorial Lecturer ng UP-NCPAG para talakayin kung ano ang dapat managot at ang sigaw ng bayan. Panoorin ang video.
Hosted by the country’s top anchors and hosts, 'Unang Hirit' is a weekday morning show that provides its viewers with a daily dose of news and practical feature stories. Watch it from Monday to Friday, 5:30 AM on GMA Network! Subscribe to youtube.com/gmapublicaffairs for our full episodes.
00:00Mga kapuso, buong bansa, nakatutok pa rin sa issue ng bayan na katakot-takot na korupsyon sa flood control projects.
00:06Bukong bibig ng mga mamayan, ang daing sa issue na ito.
00:11Palakihin nilang bahay nila, pahirapan nila kami.
00:14Hirap po kasi yung sitwasyon namin, mami.
00:17Kasi yung anak namin nag-aaral, tumitigil dahil sa bahay.
00:22Sa tagal ko po dito sa Dela pa, siguro 10 years na kami.
00:26Once a year, every year, gunong iyayari ito.
00:29Ganito, e sabi may flood control project daw kayo, 200 million.
00:33Ayun nga po, hindi po namin, hindi namin nararamdaman po.
00:40Malakas na lang sila, sana kurako.
00:42Tama na ang pagnanakaw, tama na ang drama, totoong accountability naman.
00:47Sana may kasuhan, sana may makulong.
00:50Kaya ang sigaw ng sambayanan, dapat may managot.
00:53Dapat nauna.
00:55Ano pa na nagutan ng mga may sala?
00:57May babalik pa nga ba ang pera ng bayan na ninakaw?
01:00Yan at iba pang tanong ang sasagutin natin sa issue ng bayan.
01:03At sa mainit na paksang ito, mga kausop natin ngayong umaga,
01:12Atty.
01:12Tony Severo, si Madron, a junior professional o professorial lecturer mula sa UP National College of Public Administration and Governance, NCPAG.
01:21Attorney, good morning.
01:23Thank you for joining us this morning.
01:25Ito ho, simulan na natin.
01:26Buo na yung Independent Commission for Infrastructure na binubuo ni na former Supreme Court Associate Justice Andres Reyes,
01:34former Public Works Secretary Rogelio Singson, at yung managing partner ng SGV, Miss Rosana Fajardo, magsisilbi namang special advisor dyan,
01:44at investigador si Baguio City Mayor Benjamin Magalong.
01:47So, your comments, your thoughts, dito po sa composition ng komite, baka may personal knowledge kayo, personal experience working with any of the members of the commission.
01:58I don't have any personal knowledge working with them, but I know them based on their reputation.
02:03So, Justice Reyes actually was there for a long time, almost 30 years in the judiciary.
02:09And likewise with Secretary Singson, he knows very much in the DPWH.
02:14And likewise with the SGV managing partner, so she has a good reputation in the industry.
02:20And of course, with Mayor Magalong, we're looking forward for his investigatory skills actually in doing with this.
02:28I got the same feedback kay Miss Fajardo, maganda po ang reputation niya sa industriya.
02:33Anyway, itong komite na ito, attorney, may quasi-judicial powers.
02:37Parang korte, ano? Pwede magpa-subpina and all these things.
02:40Pero, may nakikita ba kayong possible legal challenge sa powers and authorities?
02:46Definitely. Actually, dahil ito ay creation lang ng isang executive order, hindi ito siyang batas.
02:50So, limitado lang ang kanyang kapangyarihan.
02:53So, maaari itong questionin sa korte.
02:55So, magkaroon ng mga challenges okol sa kapangyarihan na tungkol dito.
02:59Recommendatory nga lang daw eh.
03:00Recommendatory lang siya actually.
03:01So, wala siyang kapangyarihan na maghatol o magbigay agad ng mga parusa sa mga nagkakasalan.
03:08Actually, doon nga sa ipapasumpina ka, pag inignore mo yung subpina, wala silang contempt powers.
03:13Wala silang contempt powers.
03:14So, pwede mo silang islabin.
03:15Pwede nga islabin.
03:16Olo na kalagay naman sa EO na may liability pang pinatawag nila isang government employee.
03:21Yes. Nako.
03:22Ito.
03:23Isang challenge po yung nabanggit natin.
03:24Pero ano po ba yung mga challenges na pwedeng kaharapin itong komite?
03:28Given na, ngayon po, people are angry.
03:31People want blood as soon as possible.
03:32Kasi ang pinaka-major challenge nila is yung public pressure versus slow process.
03:38Kasi nag-expect ang tawa na mabilis.
03:40Dahil na-create na yung komite, mabilis na dapat sa positive limit.
03:43So, again, it would take time.
03:45So, ito yung pinakamalaki nila.
03:46At pangalawa, maari yung powerful personalities mula sa nakaraang administration.
03:51Sabi, 10 years kasi eh.
03:52So, 10 years from yung mga political personalities from the past and the present administrations.
03:58At yung kanilang kina-question independence.
04:01Kasi nga, dahil nga ang iba ay appointees dati ni Pangulong Duterte.
04:06At kasalukuyan naman ngayon kay Pangulong Marcos.
04:09At yung limited capacity, ito ay nationwide supposedly.
04:12Hindi lang ito usapin sa Bulacan o sa Mindoro.
04:15Kundi nationwide po ang kanilang katalakayo ng mga issues.
04:18Nationwide.
04:18And 10 years ang binabalikan natin.
04:21Ang sinabi ni Pangulong Marcos, hindi raw siya makikilam sa trabaho nila.
04:27After niyang binoo, bahala sila sa kanilang gagawin trabaho.
04:30Is it possible at all, attorney, for a president, for the president, to take a hands-off stance?
04:36Hindi kaya pwedeng, siguro sa monthly ang reporting daw ng commission eh.
04:41Siguro, during the monthly meetings,
04:42posible kaya ma-influensyaan ng Pangulo ang magiging kalalabasan ng investigasyon?
04:46In theory, yes, pwede sila magkaroon ng hands-off policy.
04:51Pero sinabi mga kanina na may monthly reporting na ginagawa ang committee.
04:56At ang misa nakita pa rin itong pinakamalaking hamon sa kanila,
05:00it can be dissolved anytime.
05:02Merong sunset clause na nakalagay doon sa 1894.
05:05Na always sinabi doon na it can be dissolved kung tapos ng trabaho nila
05:09or anytime by the president.
05:11So, napakalaking pressure po noon.
05:12Kasi kung maaaring hindi maganda yung kanilang mga investigasyon,
05:17pwede silang anytime matanggal.
05:18So, it could be an added pressure on them.
05:20Attorney, ito, may pagka-legal question ito.
05:24Nakita natin, nakakapangilabot,
05:25ipahandel-bandle na pera, nasa mesa, pinagpaparte-parte.
05:28At tanong ng bayan, may babalik pa ba ito sa kaban?
05:32At papano?
05:34Definitely it will.
05:35Meron tayong usapin ng forfeiture.
05:39Meron tayong civil forfeiture at criminal forfeiture.
05:43So, pwede umpisahan nito.
05:44Meron tayong batas tungkol sa Ilgatin Wealth.
05:47Talo na doon sa ating mga empleyado ng DPWH.
05:51Kung hindi nila may paliwanag kung saan galing yung kanilang yaman
05:54at hindi ito disproportionate sa kanilang kinikita,
05:57then definitely they will be part with the Ilgatin Wealth.
06:01Pwede silang kasuhuhan ng plunder.
06:02At marina rin dito yung malversation.
06:04At even yung, sabi niya sa tradison nga,
06:06yung Anti-Money Laundering Council.
06:08Akausapin ninyo for the start na po dapat ng phrasing
06:12at later on yung forfeiture.
06:14Both of the government employees at pati yung mga private entities na kabilang dito.
06:21So, bukod sa kulong, soli pera, pwede yun?
06:23Pwede po yun.
06:23Pwede po yun.
06:24At attorneys na palagay nyo, with the ICI, how soon bago makapag-file ng charges?
06:29Kasi nakikita natin, parang yung iba, obvious naman eh.
06:32Halimbawa, ghost project, pumira ba ka dyan?
06:34So, andyan na.
06:36Ibig sabihin, hindi nag-exist yung project na sinabi mong nag-exist at sumingil ka.
06:41So, pwede na ba yun, agad-agad na i-file na yung mga kaso?
06:44We have to look at it.
06:45Kasi ang kwa natin dito, matibay ba yung mga ebidensya natin?
06:49Kasi we have to consider the other three factors dito.
06:52Yung una, yung complexity ng corruption scheme na ginagawa.
06:56Yung pangalawa, yung matibay ba yung ebidensya?
06:58So, saka yung efficiency ng ating mga korte.
07:01Kasi parang, we're looking for it.
07:02Let's say, yung ICI, you could conduct investigation for 6 to 12 months, salimbawa.
07:07But it would take 1 to 3 years for the prosecution.
07:10Ah, ganun ba?
07:11Thank you for the ombudsman and likewise the DOJ to give it.
07:15Si due process pa rin tayo.
07:16Then, for the court later on, we'll have 3 to 10 years pa.
07:19Iniisip pa naman nung manong sa kanto, bago magpasko, may nakakulong na.
07:22Hindi ganun, no?
07:23Hindi ganun, hindi ganun.
07:23Hindi ko, agad ganun.
07:24Kasi we have due process.
07:25We have to also consider, bigyan sila ng chance na din sumagot sa mga aligasyon lang sa kanila.
07:30Right.
07:30Naintindihan natin, nanggigigil yung tao eh.
07:32Pero siyempre, yun nga ho, may due process tayo.
07:34Ang sabi rin ng Pangulo Attorney, supportado niya ang pagpapahayag ng galit
07:37ng mga mamamayan sa mga rally na ikinakasah.
07:41Unusual ito sa gobyerno, which openly supports a protest action.
07:46Paano ba dapat ito tignan ng publiko lalo ngayon?
07:50May napatalsik na leader sa mga kilos protesta sa Nepal at Indonesia.
07:54Actually, sabi mo nga, ito ay hindi karaniwan.
07:57Kasi sumakay ang Pangulo dito, he attempts to ride yung wave of anger.
08:03So instead of being the one to be targeted, sumama siya doon, nakabilang siya.
08:07So, dinidefine niya yung issue ngayon as more of issue.
08:10I mean, it should be issue-based rather than personality-based.
08:14So parang, it would be either a break from the idea na siya ay party ng authoritarian family
08:21o kaya ito ay PR maneuver.
08:23So, pwede niyang gawin dito.
08:26Huwag lang maging, katulad sa Indonesia at sa Nepal-Indonesia nga,
08:30na magkaroon bigla ng anti-regime instead of anti-issue.
08:34And let's keep it peaceful, of course.
08:35Very, very important.
08:37Where do you stand on those, yung nagkakaroon na ng violence,
08:40ng nagsusunog na anarchy na...
08:43It will not really solve the process kasi we still have to follow the rule of law.
08:47So, yun ang dapat natin gamitin pa rin.
08:50Walang masama sa pagpapahayag, pero again, let's keep it peaceful.
08:54Attorney Madrona, sir. Thank you very much.
08:56Salamat po.
08:57Nakasama po natin, Attorney Madrona, lecturer mula sa UP National College of Public Administration and Governance.
09:03Mga kapuso, sama-sama po natin tutukan ang mailit na isyo ng bayan dito lang sa Unang Hire.
09:08Wait! Wait, wait, wait!
09:12Wait lang! Huwag mo muna i-close.
09:15Mag-subscribe ka na muna sa GMA Public Affairs YouTube channel para lagi kang una sa mga latest kweto at balita.
09:22I-follow mo na rin ang official social media pages ng Unang Hire.
Be the first to comment