00:00Dün 30 Ekimdi. Dün 30 Ekim olması vesilesiyle Mevlüt Egenç'i de bugün rahmetle anıyoruz ama Mevlüt Egenç kimdi?
00:07Zollingen'de 90'lı yıllarda Avrupalı Türklerin hepsinin hemen hemen herkesin hatırlayacağı bir facia yaşanmıştı.
00:14Mevlüt Egenç ailesinden 5 kişiyi kaybetmişti.
00:17Ve ondan sonra aslında ondan beklenen tepkinin biraz daha farklı bir şekilde bir tepki vermişti.
00:24Barış'a çağrı da bulunmuştu. Sağduyu'nun çağrısına bulunmuştu ve birlik beraberlik çağrısına bulunmuştu.
00:30Bu hem Türk toplumundan hem de Alman toplumundan büyük ilgi gördü.
00:34Aslında Avrupalı Türkler için de önemli bir mesaj vermişti ve o doğrultuda da insanlar ilerledi diyebiliriz.
00:41Bugün 4 yıl oldu vefat edeli. Tekrar rahmetle anıyoruz ama bu çağrının, bu birlik ve beraberlik çağrısının
00:48Almanya'da ırkçılığın her geçen gün arttığı bir toplumda nasıl karşılanıyor, nasıl bir yankı uyandırdı ve uyandırmaya devam ediyor?
00:56Sosyolog Cemil Şahin'e sözü bırakalım.
01:03Merhabalar Kibra Hanım.
01:05Merhaba.
01:06Evet, bugünlerde 1993'te Zollingen'de yaşananları ve Mevlüt Egenç'i anıyoruz, hatırlıyoruz.
01:12Ve Mevlüt Egenç'in mesajının bugün hala çok önemli olduğunu düşünüyorum.
01:16Hatta günümüzde yaşanan ayrımcılığı, ırkçılığı, toplumsal kutulaşmayı düşündüğümüzde yani onun söylediklerine daha çok benimsememiz, yeniden hatırlamamız gerekiyor.
01:26Çünkü Merüüt Egenç, işte Zollingen'de yaşanan ırkçı kundaklama saldırısında 5 aile ferdini kaybetti.
01:332 kızını, 2 torunu ve 1 yeğenini kaybetmişti. Allah rahmet eylesin hepsine tekrar.
01:38Ve bir anne olarak yani bir insan olarak yaşanabilecek en ağır acılardan birisini yaşadı.
01:44Ama buna rağmen intikam çağrısı yapmadı.
01:47Kin ve nefret üzerinden konuşmadı.
01:50Tam aksine barıştan bahsetti, insanların birlikte yaşayabilmesinden söz etti ve hatta affetti.
01:57Yani affetmek tabii ki şöyle, yaşananları unutmak anlamına gelmiyor.
02:01Yani yapılan haksızlığı kabul etmek de değildir.
02:04Ama Merüüt Egenç'in büyüklüğü bu kadar büyük bir acının ardından bile nefretin kendisini yönetmesine izin vermemesinde yatıyor diye düşünüyorum.
02:15Yani kendi acısını başka insanlara düşmanlık üretmek için kullanmadı.
02:21Tam tersine işte toplumun birbirine daha fazla yaklaşması gerektiğini anlattı.
02:27Ve bunu hayatı boyunca yaptı.
02:28Ve bu yüzden Mevlüt Egenç'i işte yalnızca Zollingen faciasını bir kurban yakını olarak hatırlayamamalıyız.
02:36Yani çünkü o aynı zamanda bir barış ve uzlaşma sesiydi.
02:40Ve bugün de Almanya'ya baktığımızda hatta tüm Avrupa'ya baktığımızda bu mesajın neden önemli olduğunu da görüyoruz.
02:46İşte mesela Almanya Federal Ayrımcılıkla Mücadele Dairesi'nin verilerine göre 2025 yılında kuruma yapılan ayrımcılık başvuralı 13.000'den fazlaya ulaşmış.
02:58Bir önceki yıla baktığımız zaman yaklaşık %15'lik bir artış var.
03:02Ve bu başvuruların en büyük bölümü de ırkçı ayrımcılık oluşturuyor.
03:06Ve tabii ki bu rakamlar Almanya'daki bütün ayrımcılık vakalarını göstermiyor.
03:11Bunlar sadece oraya kuruma bildirilenler. Daha bildirilmeyenler de var.
03:16Her gün onlarca olay bildirilmiyor mesela daha. Veyahut normal olarak karşılaşılıyor artık.
03:21Fakat işte bu rakamlar bile insanların ayrımcılık konusunda yaşadığı sorunların hala önemli olduğunu ortaya koyuyor.
03:30Günlük hayatında önemli olduğunu gösteriyor.
03:33Yani bir insan düşünün işte Almanya'da doğmuş, işte Almanya'da okulaya gitmiş, çalışmış, vergisini ödemiş, ödüyor.
03:40Belki ailesi 3 kuşaktır burada yaşıyor. Kaçıncı nesil?
03:44Ama buna rağmen bazen kendisine hala bir yabancıymış gibi davranılıyor.
03:50İşte burada insan aklına tabii ki şöyle bir soru getirebiliyor.
03:54Ben bu toplumun gerçekten bir parçası mıyım?
03:57Aidiyet konusu.
03:59Çocukların burada kendilerini güvende hissedebilecek mi?
04:03Geleceklerini burada kurabilecekler mi?
04:05İşte Mevlide Genc'in mesajını bence tam da bu sorular üzerinden düşünmemiz gerekiyor.
04:11Yani çünkü birlikte yaşamak insanların aynı ülkede yan yana yaşamasından ibaret değil elbette.
04:19Birbirimizi işte tanımamız, birbirimize saygı duymamız ve farklılıklarımızla birlikte yaşayabilmemiz gerekiyor.
04:27Elbette tabii Almanya'da Mevlide Genc'in temsil ettiği bu değerleri benimseyen, ırkçılığa karşı mücadele eden, farklı topluluklar arasında köprüler kuran
04:38ve çok sayıda insan ve kurumda var.
04:40Onun adına verilen işte Mevlide Genc madalyası var.
04:43Eğitim çalışmaları, anma etkinlikleri de bu mesajın yaşatılmasına katkı sağlıyor.
04:47Yani toplumda yalnız ayrımcılık ve kutuplaşma yok.
04:52İşte dayanışma, empati, birlikte yaşama iradesi de var.
04:56Ama burada önemli olan, dikkat çekmek istediğim, hani Mevlide Genc'i yılda bir kez anmakla yetinmemek.
05:04Anmaktan bir şekilde anlamaya geçmemiz gerekiyor.
05:07Örneğin işte bir okulda bir çocuk kökeni nedeniyle dışlanıyorsa, veya işte iş başvurusunda bir insan adı veya soyadı nedeniyle dezavantaj
05:18yaşıyorsa, bir komşumuz inancı yüzünden aşağılanıyorsa, o zaman hepimizin sorumluluğu var.
05:25Ve bunlar anlattıklarım hayal ürünü de değil.
05:27Yani az önceki rakamlardan bahsettim.
05:30Çünkü bizim bu sorumluluğumuzu gündeme getirmemiz gerektiği için Mevlide Genc'in mesajını da içselleştirmemiz gerekiyor.
05:40Çünkü ırkçılık yalnızca saldırganın yaptığı bir şey değil.
05:45Bazen ayrımcılığa tanık olduğumuz halde sessiz kalmamızla da ırkçılığı güçlendiriyor olabiliriz.
05:52Çünkü normalleşiyor, ses çıkmadı. Aynısını benzerin tekrar başka bir yerde de tekrar yapabilme ihtimali doğuyor.
05:59Bir de şu var tabii ki, şimdi affetmekten bahsettik.
06:03Mevlide Genc'in affetme tutumunu ve mağdurların sürekli savrılı olmalığını beklemek için de kullanmamalıyız.
06:10Yani mesela ırkçılığa maruz kılan bir insan, işte sen de affet, işte sen de sinene çek gibi öyle şeyler,
06:18Veyahut sabret gibi sözler yeterli değil.
06:22Asıl sorumluluk ayrımcılığı yapanların hesap vermesi.
06:27Ve toplumun bu tür olayların tekrar yaşamaması için gereken adımları atmasıdır.
06:33Yani barış adaletin yerine geçemez.
06:37Tam tersine, kalıcı bir barış için adaletin de olması gerekiyor.
06:41Hem barış hem adalet.
06:45İşte bence Mevlide Genc'in bize bıraktığı en önemli mesaj da bu.
06:49İnsan yaşadığı acıya rağmen nefret üretmek zorunda değil.
06:54Ama bu haksızlıklara sessiz kalmamız gerektiği anlamına da gelmiyor.
07:00Hem adaleti savunabiliriz hem de insanlığımızı koruyabiliriz.
07:05Çünkü Mevlide Genc'in yaptığı da buydu zaten.
07:07Yani bir kötülüğe karşı en güzeliyle cevap verdi kendisi ama mücadeleye de devam etti.
07:12Yani hem ırkçılığa karşı mücadele edebiliriz hem de toplumda yeni düşmanlıklar oluşturmamaya dikkat edebiliriz.
07:20Dolayısıyla bugün onun mesajına karşılık vermek istiyorsak bunu sözlerimize değil davranışlarımızla göstermeliyiz.
07:29Anmaktan anlamaya geçmek zorundayız.
07:31Çocuklarımıza farklı insanlarla bir arada yaşamayı öğretmeliyiz.
07:35İşte ayrımcılığa uğrayan insanların yanında durmalıyız.
07:39İnsanları kökenlerine göre değil insan olarak görmeliyiz.
07:43Çünkü Mevlide Genc'in hikayesi bize bunu gösteriyor, bunu hatırlatıyor.
07:47Nefret bir insanın hayatını, bir ailenin geleceğini hatta bütün bir toplumu yarayabilir.
07:54Ama insanın gösterdiği merhamet ve cesaret de başka insanların hayatında iz bırakabilir.
08:01Yani onu gerçekten anmak, barış ve hoşgörü sözlerini tekrarlamak değil, onun temsil ettiği değerleri günlük hayatımıza yaşamaktır diye düşünüyorum.
08:12Evet, çok teşekkür ederiz kıymetli.
08:15Değerlendirmeleriniz için Cemil Bey.
Kommentare