00:00Pahinga muna tayo sa paglusong.
00:03Mangunguha naman tayo ng isang uri ng butil na kung tawagin, dawa.
00:08Pulaga!
00:11Pamilyar ba kayo sa dawa or sa Ingles, millet?
00:16Ayan, isa itong uri ng grain, parang trigo, kaya wheat, yung ganyan, o kaya bigas, di ba?
00:30Dito sa Katanduanes, tumutubo rin ito.
00:32Ito'y isang uri ng grain na ginagawa nilang pastry, pang dessert.
00:39Ang millet ay isang very sturdy kind of plant.
00:44Kaya nitong tumubo sa mga lugar kahit na mainit, o kaya lugar na malakas ang ulan.
00:55Kumbaga, matibay siya talaga.
00:57Actually, itong millet ay tumutubo ito sa Afrika, tumutubo rin ito sa iba't ibang mga bahagi ng South America, pati
01:05rin sa Asia.
01:06Dito sa Pilipinas, tumutubo rin ito sa Katanduanes.
01:11Kasi dito sa Katanduanes, alam naman natin na yung weather dito, very unpredictable.
01:16Minsan, mainit na mainit, tas minsan naman, bumabagyo.
01:20Pero, nananatiling matibay ang dawa or millet.
01:25Tara, kuhan na tayo.
01:28Pagkatanim sa mga dawa, maghihintay lang ng 3 hanggang 4 buwan bago ito anihin.
01:37Pagkatapos natin mamitas ng dawa, kailangan ngayon itong ibilad sa loob ng dalawang araw.
01:43Ito yung itsura ng mga dawa na nabilad na for 2 days.
01:47So, kung makikita po ninyo, dry na dry na siya.
01:51Tapos, yung kanyang mga butil-butil, kusa na siyang natatanggal sa tangkay.
01:57Yan yung kailangan natin gawin.
01:58Kasi kung nakikita ninyo yung butil-butil na yan, yan yung napakikinabangan.
02:03Yan yung nagiging suman or ginagawa nilang harina.
02:07So, kailangan tanggalin natin sa kanyang tangkay itong mga butil-butil na ito.
02:12At tuturuan tayo ni nanay kung paano gawin yan.
02:14Hello po, Nay.
02:16Marilyn, okay.
02:17Paano po natin tatanggalin ito dun sa tangkay niya?
02:20Kinaapakapakan lang.
02:21At tatapakan natin.
02:23Hanggang ngayon, napapanatili pa rin ang mga taga-bato ang minanang paraan ng pagproseso ng mga dawa.
02:29Talagang mano-mano at hindi gumagamit ng makina.
02:32Ayan o, natatanggal-tanggal na siya.
02:35Bakit magaling ka mag-tsacha dito.
02:41Ayan!
02:44Tingnan niyo o.
02:46O, diba?
02:47Nabunta na siya dito o.
02:49O!
02:51Okay.
02:52Ayan.
02:55Pwede rin namang kamayin na lang.
02:57Bakit kailangan tapakan pa?
02:59Hindi mo madali pag kinamay na ganito?
03:02Natagal po mamang pag kamay lang.
03:04Ah, okay.
03:06O, sabagay.
03:07Mas alam nila yun.
03:10Ngayon naman, magtatahip tayo para mas malinis yung dawa.
03:15Sige po, paano po gagawin?
03:23Ayun!
03:25Ano po yung mga puti na yun na natatanggal?
03:28Iyan, yung dumi po to mo.
03:29Ah, yan yung dumi niya.
03:34Sige ako, try ko.
03:38Ubus to.
03:46Kunya, kunyarian lang.
03:49Wala namang nangyayari, te.
03:52Shucks!
03:54Nahulog?
03:55Ah!
03:56Ano?
03:58Ah!
04:02Wala namang lumalabas.
04:09Ano?
04:10Kinakabahan ka te.
04:12Meron mag nahulog?
04:14Ang mahal nito, 800 pesos ang isang kilo nito.
04:17So, titigilan ko na po kasi sayang po ang pera.
04:21Ano po gagawin pagkatapos po nito?
04:24Hindi na po ayun.
04:24Paano?
04:25Hindi na po.
04:28Ganyan lang.
04:29Okay, kaya ko yan.
04:46Gano'ng katagal ito gagawin?
04:48Matagal yun yun.
04:49Ah, matagal?
04:50Mm-mm.
04:50Isang oras kung matapos.
04:52Sobrang dalawang oras.
04:53Dalawang oras?
04:57Pag di masyadong mainit.
05:06Wala bang pag-giling?
05:10Kaya, ikaw naman te.
05:13Tagod na ako.
05:15Parang hindi naman na-ano na-giling.
05:18Parang ganun pa rin siya.
05:27Ah, mabaga lang.
05:30Okay, ako naman te.
05:34Sorry.
05:42So, ganito yung itsura niya ngayon.
05:45Kapag nabayo na siya ng gusto,
05:47magiging...
05:48ganito na yung itsura.
05:50Ha?
05:51Magiging yellow?
05:53Seryoso?
05:54Ha?
05:56Malayo-layo pa kami ah.
05:58Brown na brown.
05:59May kulay nito.
06:01Okay.
06:02Trabaho!
06:05Ang hirap.
06:07Diyos ko.
06:08Kailangan pala pinong pino.
06:11Ang mga dawa,
06:12mas lalo pa nilang pinapasarap.
06:16Ginagawa nila itong
06:17iba't-ibang uri ng dessert.
06:19Tulad ng suman,
06:21crinkles,
06:23cookies,
06:24olvoron,
06:25at part.
06:27Ooh,
06:49you're a
06:49human-idong.
06:50It's written,
06:51it's a
Comments