00:06Alas 4 ng umaga, sabay na gumising si Sirene Tubig, 14 taong gulang, at kanyang pinsa na si Liza Tubig,
00:146 taong gulang.
00:21Kailangan nilang baybayin ng isang tila malawak na lawa para makapasok sa paaralan.
00:32Nagbabangka po kami tapos po yung tatay ko po yung nagsasaguan.
00:35Pag po nung malakas yung alam, hindi po kami makahahon.
00:46Makalipas ang 20 minuto na pagsasaguan ng ama ni Sirene na si Rene.
00:57Narating na nila ang San Gabriel Elementary School sa Baka Bebe, Pampanga.
01:11Nasa second floor ang classroom ni Sirene na nasa grade 5 ngayon.
01:27Habang si Liza, dahan-dahan na tumawid sa isang tulay na gawa sa pinagtagpitagping mga kahoy para marating ang classroom
01:36ng grade 1.
01:42Hindi ka na tatakot.
01:43Kaya ko na po na mag-tulay.
01:46Kaya ko na.
01:48Nanghulog po minsan.
01:49May classmate kang nahulog mo yan.
01:53Nagkasugat po sa mukha.
01:57Musik
02:21Yung fokus ko sa work, pero yung usap ini yung ngingisip ko.
02:23At mga bata, at mga mga bata, makasama yung panahon, kumukulog kahit biglang uulan.
02:29Every year, lumalaki.
02:30Parang kung sakali kami rito, biglang mawala ng bahay.
02:34Sa tato sinumbuhay.
02:35Kasi mga bata, kahit nag-aaral sila, kailan makatapos kahit may tubig na papalaki o ano man.
02:46Mahigit dalawang dekada na raw na lubog sa tubig ang covered court ng paaralan.
02:53It's a stage for school events.
02:57It's a stage for the school events.
03:00At the top of the covered court,
03:04it's been a three classrooms that didn't use it.
03:11It's a lot of water that comes in here.
03:14If it's like this situation, it's not possible.
03:19It's not possible to use it to use it to use it to use it to use it.
03:24Sa kabila ng pagtitiis,
03:26pursigido pa rin daw si Sireen na tapusin ang kanyang pag-aaral.
03:31Gusto po makapagtapos para po sa dunya.
03:34May hirag po siya kaya tinutulungan ko.
03:37Ano bang gusto mo maging?
03:41Teacher, kag nga hindi ang teacher po ako, dito po ako magtutunuhin.
03:46Okay, inat-inat tayo sa inyong mga pag-aaral.
03:50Ilang buwan na lang,
03:51iaasay na ang principal na si Teacher Femi.
03:53Sa ibang paaralan.
03:56Kaya hindi niya maiwasang maging emosyonal.
03:59Dahil hanggang ngayon,
04:00hindi pa rin daw naaayos ang sitwasyon ng kanilang eskwelahan.
04:07Nakakalungkot.
04:07Sabi ko sa kanila,
04:08kahit na wala na ako sa school,
04:10yung pag-aaral niyo tuloy pa rin.
04:12Yung motivation niyo na pagpupulsig sa pag-aaral,
04:15huwag niyo ngaayahan.
04:16Kahit na ganyan ang sitwasyon ng ating eskwelahan.
04:18Sanay na kayo, di ba, sa San Gabriel?
04:21Lahat tayo, nilulubog yung bahay natin.
04:23Sa school, ganun din.
04:24Kaya sanay na kayo, sabi kong ganun.
04:27Sanay na po yung mga bata.
04:30Ayon kay Teacher Femi,
04:31may mga plano naman daw ang kanilang lokal na pamahalaan
04:35para masolusyonan na ang problema nila sa baha.
04:37Mayroon na po budget yung aming covered court.
04:41Itataas po yan, ma'am.
04:43At saka po yung ground ng school.
04:45Kasama ang ilang taga-municipal engineering office
04:48na Makabebe, Pampanga,
04:49binisita ng kapitan ng barangay ang eskwelahan.
04:54Sa kanilang pagsusukat sa taas ng tubig,
04:57umabot na ng dalawang metro
04:59o anim na talampakan ang lalim nito.
05:01Lahat ng mga barangay dito sa lugar namin,
05:04hinihingan niya ng mga priority projects
05:06yung every barangay.
05:07Kasi napaka-importante din ang pag-aaral ng mga estudyante rito.
05:11Pag-aaral ng mga estudyante rito,
05:17Pani ma'am, 1991 pumutok yung pinatubo, di ba?
05:21Tapos 1995 yung uli naming paghani ng palay.
05:26Maganda yung buhay nun,
05:28kahit mahirap yung pera.
05:29Maraming alaman dyan,
05:30mga gulay,
05:32pwede ka magtanim ng gulay.
05:38Pagpataka ng alas 5 ng hapon.
05:47Dumating na si Rene sa eskwelahan
05:49mula sa kanyang trabaho bilang construction worker.
05:57Nagsagwa na uli sila,
05:58pauwi sa kanilang bahay.
06:00Para sa education nila,
06:02para makatapos.
06:04Kasi di naman pwede hindi sila magtapos.
06:06May mga pangaral din kasi mga bata
06:08na makapagtapos sa pag-aaral.
06:10Tapos mabigyan ng mga gandang buhay,
06:12kahit di na para sa akin,
06:14sa kanila na lang.
06:21Makalipas ang halos isang taon,
06:23muli naming binalikan
06:24ang lugar ni na Rene at Sirene.
06:27Dahil bakasyon na,
06:29pahinga muna ang mag-ama
06:30mula sa araw-araw na pagsaguan
06:32papuntang paaralan.
06:34Kahit na walang pasok ang anak.
06:38Si Rene,
06:40tumatawid pa rin papuntang bayan
06:41kada umaga
06:42para magtrabaho pa rin
06:44bilang construction worker.
06:45Pagpasok pa sa trabaho,
06:47abang ka pa rin,
06:49hanggang sa pag-uwi,
06:50kahit mabibigat yung
06:51ginagawa namin,
06:53kailangan kayanin
06:54para sa pamilya.
06:56Kailangan pa rin magtrabaho
06:57dahil sa
06:57kiyat ng buhay.
06:59Sa darating na pasokan,
07:01grade 6 na si Sirene.
07:03Ito na ang huling taon niyang
07:04papasok
07:05sa San Gabriel Elementary School.
07:08Ang langkot po.
07:09Nabog po yung school.
07:12Graduating na po ako.
07:14Hindi ko na po
07:15nakabutan yung school namin
07:16na hindi lubog.
07:19Sa pagbisita ng
07:20reporter's notebook
07:21sa eskwelahan,
07:22lubog pa rin
07:23ang covered court
07:24at stage
07:24at hindi pa rin magamit.
07:29Ang inabutan namin noon
07:30na lubog
07:31ng mga classroom.
07:32Abot bintana
07:34na ang tubig ngayon
07:34at hindi pa rin
07:36pwedeng gamitin.
07:39Pero bilang paghahandaro
07:40sa darating na pasokan
07:41sa Hunyo,
07:44sinisibulan na
07:45ang pagtambak
07:46ng buhangin
07:47sa loob
07:47ng mga classroom
07:48ng main building.
07:50Ito ang nakikitang paraan
07:51para mapigilan
07:53ang pagpasok ng tubig
07:54lalo na tuwing tagulan.
07:56Sa last year ko,
07:58sana po hindi na kami
07:59nilugod ng
07:59baha
08:00para po makapagaran
08:02ang maayos.
08:07Sa last year ko,
Comments