- 2 ay önce
Son yıllarda hızla artan hobi bahçeleri, çoğu zaman tarım arazileri üzerine yasal izinler olmadan kuruluyor. İklim değişikliğiyle birlikte suyun çekildiği alanlarda yaygınlaşan bu yapılar, hem doğal dengeyi hem de tarım alanlarını tehdit ediyor. Yeşil Doğa bu hafta tarım arazilerinin korunması ve kaçak yapılaşmayı konu aldı.
Kategori
🗞
HaberlerDöküm
00:01MÜZİK
00:30Merhaba ben Güven İstanbul'u. Yeşildoğa programı ile yine karşınızdayız. Bir yürüyüş yolu görüyorsunuz. Yürüyüş yolu buradan gölün içine doğru
00:37devam ediyor.
00:38Ama Havza'nın asıl sahibi gelip geri alınca gördüğünüz gibi yürüyüş yolu su altında kaldı.
00:45Şu anda Bursa'dayız. Uluabat Gölü'nün hemen yanındayız. Kıyısındayız.
00:50Tabi bunu düşünmeyen insanlar iklim değişikliği nedeniyle sular çekildiği için, su çekildiği için herkes orayı bir şekilde kullanmaya başladı.
00:58Tarım alanlarını kullanmaya başladılar. Ama tarım alanında kalmadığı hobi bahçeleri yapmaya başladılar.
01:04Geçtiğimiz günlerde de bu konuyu ekrana taşımıştık. Çok hassas bir konu. Tarım alanlarımız giderek azalıyor.
01:10Azalan tarım alanlarını mutlaka korumamız gerekiyor. Korumamız gereken alanları biz hala yapı yapmaya devam edince ardından yasaklar gelmeye başladı.
01:20Binlerce insan hobi bahçesi yaptı. Ama çoğu bunların yasal değil.
01:25İşte bu hafta bunun hikayesini ekrana getireceğiz. Şu anda Uluabat Gölü'nün etrafında yüzlerce hobi bahçesi var. Hepsi suyun içinde.
01:47Tarım alanlarını istila eden hobi bahçeleri sık sık gündeme getirdiğimiz bir konu.
01:51Sonunda yasak geldi. Artık yapılamayacak. Yapılanlar da yıkılacak.
02:03Aslında gerçek hobi bahçeleri şehir hayatının stresinden uzaklaşmak, toprakla uğraşmak ve kendi organik sebze meyvesini yetiştirmek amacıyla
02:11genellikle küçük parsellere bölünmüş belediyeler veya şahıslar tarafından sunulan 10-15 metrekareyi geçmeyen sosyal alanlar.
02:20Türkiye'de birçok belediyenin bu tür bahçeleri var zaten.
02:28Huobi bahçelerinde elektrik, doğalgaz altyapı bulunmaz.
02:32İş güneşin doğuşuyla başlar, batışıyla biter.
02:35Gece konaklamak, genel yaşam alanı olarak kullanmak yasaktır.
02:39Çocuk bahçesi, halı sahibi sosyal donatılar yapılamaz.
02:43Bahçe kullanımı kuru aile seçilir.
02:46Yaşlı, emekli, gazi ve engellilere öncelik tanınır.
02:49Aslında konu basit ve kanun nette ama kimse dinlemedi.
02:585403 sayılı kanunun 13. maddesi der ki
03:01Mutlak tarım arazileri, özel ürün arazileri, dikili tarım arazileriyle sulu tarım arazileri tarımsal üretim amacı dışında kullanılamaz.
03:12Nasıl olsa affedilir beklentisiyle sözde Huobi Bahçesi adı altında mutlak tarım yapılması gereken alanlara 15.000 yapı inşa edildi.
03:20Yaklaşık 2.000 futbol sahası büyüklüğünde bir tarım alanından bahsediyoruz.
03:25Şimdi hepsi yıkılacak.
03:26Peki bu insanlar kandırıldı mı yoksa bilerek mi yaptılar?
03:31Aslında bu konuyla ilgili Tarım Bakanlığı'nın yaptığı yasal düzenleminin detaylarına daha önceki yayınlarımızda yer vermiştik.
03:38Tarım Bakanlığı Tarım Reformu Genel Müdürü Dr. Osman Yıldız bu konuda net açıklamalarda bulunmuş, bu tür faaliyetlere kesinlikle izin vermeyeceklerini
03:47net bir dille söylemişti.
03:50Normal şartlarda aslında tarım arazileri şerh vardır, satışı yoktur.
03:55Yani o için izin yoktur, haberimiz yoktur ki biraz şey oluyor, açık kalıyor.
04:00Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü'nize zaten biz mevcut tarım arazinin satış konusunda şehri olduğu için bizden izin almadan satış gerçekleştiremez.
04:07Yani tapu müdürlükleri de bize, il müdürlüklerimize sorar.
04:10O 5.400 sayılı kanundan kaynaklı bir yetkidir bu.
04:13Ona göre satışlar gerçekleşiyor, vasfı ona göre değişiyor.
04:18Yani il müdürlüklerimizin bilgisi dahilinde bu faydın yapılması mümkün değil.
04:22Yapılıyorsa da ya kandırılmış durumdalar ya da farkındalar ama değilmiş gibi hareket ediyorlardır.
04:28Şu an kanun net.
04:30Diyor ki izinlendirilmemiş yapılar yıkılır ya da yıktırılır.
04:35Cezası işte metrekası 2025 için 73,5 liradır.
04:39Bu büyük ovadaysa iki kat alınır.
04:4130 gün içerisinde eski haline getirilmesi 2 ay sonra 3 katı ceza verilir ve eski haline getirilir diyor.
04:58Burası Ulu Abat Gölü.
04:59Uluslararası yasalarla koruma altına alınmış, mutlak korunması gereken sulak alanlardan biri.
05:06Nilüferlerle kaplı koyları, sazlıkları ve tepeli pelikan gibi nesli tehlike altındaki türleri ev sahipliği yapan muhteşem bir göm.
05:29Türkiye'nin en önemli leylek köyleri de Ulu Abat Gölü etrafında kümelenmiş.
05:33Bu köylerden biri de Fadıllı Köyü.
05:36Kara inciri ile tanınan meyve ve sebze üreten katma değeri yüksek bir leylek köyü.
05:42Dinlenmek doğayla baş başa bir gün geçirmek için çok güzel bir yer.
05:46Ancak köy içinde incir bahçelerinin yanında doğaya uyumlu olmayan sular altında kalmış yapılar göze çarpıyor.
05:53Bunların hepsi sözde hobi bahçesi adı altında yapılan kaçak yapılar.
06:04Köylü buraya bina yapmayın burası göl ve tarım alanı sonra sorun yaşarsınız diye uyarmışlar.
06:11Göl o kadar şişmiş ki tarım arazileri bile risk altında.
06:34Fadıllı Mahallesi 126 hane ama inanılmaz bir üretim var.
06:38Özellikle incir konusunda Bursa'da bir numara.
06:42Şu anda incir bahçeleri tamamen su altında.
06:44Çoğu su altında kaldı.
06:46Göl bizim göl oynak bir göl.
06:48Oynak olacağı havalarda çok yağmurlu gittiği için göl geldi.
06:51İncilen çoğu şeftalilikler, armlıklar su altında.
06:54Ne olacak bir zarar verir mi?
06:56Valla bunu bilemiyoruz.
06:57Eğer çok eğilir de hava sıcaklığa çok olursa, su ısınırsa incirlere zarar verir.
07:02Armıda bir şey olmaz.
07:03Şeftaliler gurudur.
07:04Şeftaliler gurur.
07:05Şeftaliler de kurtulmaz.
07:06Niye kurtulmaz?
07:08Şimdi göl geldi, geri çıkması en az bir buçuk iki ay.
07:11Nisan'da da sıcaklığı alıyor, göl ısınıyor.
07:13Sıcak su, pişiriyor.
07:14Köklerini pişiyor.
07:15İncirin ve şeftalinin kökü biraz yufkada yapı olarak.
07:19Bu sefer sıcak, pişiriyor onları, gururuyor.
07:21Dağ göl gelmesi devam ediyor.
07:22Çok oynak bu göl.
07:23Dünyanın en oynak beşinci gölü bu.
07:25Göle dayanıklı meyve ekiyoruz ama çoktan beri gelmedi.
07:28İncir de ektik, şeftaliler de ekiliyor.
07:31Havalarda iklim değişikliği, kurak geçecek dediniz.
07:34Kurak değişikliği oluyor falan.
07:35Bu göl arada böyle geliyor.
07:37Kaç yıllı bir oluyor böyle bir şey?
07:382015'te geldi, bir tane şeftali bırakmadı.
07:41Göl boylandı, aşağı yukarı 3-5 bin ağa şeftali kurudu.
07:452015'ten bu yöne gelmiyordu.
07:46Buralarda ev yaptılar, bilmem buralara gongol ev yaptılar.
07:49İhsen ediyorlar, ihsen etmeyecek.
07:50Biz onlara söyledik, bu göl buradan geliyor arkadaş.
07:53Geliyor senin arkadaşın ya diyor, ben oradan ev alacağım.
07:55Bak arkadaşım ev alacağım ama bu göl geliyor.
07:58Ben bu gölün bu yolu kestiğini kaç defa biliyorum.
08:00Sizin geldiğiniz yolu daha yukarı çıkıyor.
08:03Ben orlara geldiğini biliyorum.
08:04Söyleyeyim sana, diyor ki ya bu göl aşağıda.
08:06Arkadaşım aşağıdan mı geliyor?
08:08Buraya kadar geliyor.
08:09Bunun yatağı bu.
08:10Orası tarım arazisi miydi?
08:12Ya şimdi vatandaşlar abi yazın kendi şimdi orayı bizim köylüler sattı.
08:16Köylü oraya hayvanlara mısır ekiyordu yazın.
08:19Patıcan ekiyordu o zaman değerlendirebilir ama meyveye böyle şeye değerlendiremezsin.
08:25Çünkü bu göl gelen bir göl.
08:26Göl yerine alıyor, göl bizden bir şey almıyor.
08:48Gölün asıl sahibi pelikanlar da şaşkın.
08:51Bu yapılara anlam veremiyorlar.
08:53Aralarında dolaşmayı deniyorlar ama çitler izin vermiyor.
09:04Bursa Tarım ve Orman İl Müdürü İbrahim Acar da daha önce emlakçılarla konuştuklarını,
09:09bu tür işlere girmemeleri gerektiğini söylemişler.
09:12Bizim mevzuatımızda da olmadığı için ve tarımsal üretimi engellediği için biz bakanlık olarak çok olumlu bakmıyoruz.
09:18Zaten burası da bizim ceza işlem yaptığımız bir yer.
09:22Yani cezasını yazdık.
09:23Önümüzdeki aydan muhtemelen yıkımla ilgili belediye yazısını yazacağız.
09:27Bakanlık olarak bakış açımız 5403.
09:30Tarım arazilerini koruma kanunu.
09:31Yani bu arazileri tarımsal üretimin dışına çıkarma, tarımsal üretimi engelleme.
09:35Biz bu açıdan bakıyoruz.
09:36İster bina olsun, ister başka bir uygulama yapsınlar.
09:39Tarımsal üretime engel oluyorlarsa, tarımsal üretimin dışına çıkardılarsa biz gerekli işlemleri yapıyoruz zaten.
09:44Bunlar daha önce tarım alanıydı değil mi?
09:46Tabii ki tarım alanının tapudaki vasfı tarla mesela buraların.
09:49Peki nasıl yaptılar, nasıl girdiler bu işe?
09:52Yani şöyle bir durum var.
09:54Genelde kooperatif yöntemiyle yapılıyor.
09:56Yani bu işi yapan kişiler kooperatifi kuruyorlar, kooperatife üye alıyorlar, parselliyorlar.
10:01Mesela bizim 5400 sayılı kanunda tarım arazilerinin parçalanması da, yani uygun şeyin dışarısında, bütünlüğün, büyüklüğün dışında parçalanması da yasak.
10:11Parçalıyorlar 300, 500 veya 1000 metrekarelik alanlara.
10:14İşte kooperatif üyelerine devrediliyor.
10:16Onlar da sanki böyle yasal bir şeymiş gibi görüyorlar onu kooperatif olduğu için.
10:20Ama bir şekilde onlar da kandırılmış oluyor.
10:22Ayrıca bu 5403'e aykırı hareket ettikleri için savcılığa suç duyurusunda da bulunuyoruz bunlarla ilgili olarak.
10:28Bunların fiyatları baktık sağda solda bayağı da ucuz değiller yalnız.
10:32Ya şöyle bir şey var.
10:33Ben şimdi Bursa'ya 2003'ün sonunda geldim.
10:362003'ün sonundan beri ciddi anlamda bir yıkım gerçekleştirdik biz.
10:39Özellikle bu tip yapılarla ilgili olarak.
10:41O zamanlar hatta bu internet şeyleri var, siteleri var.
10:45Bunların satışlarının yapıldı.
10:46Onları dahi takip ettik biz.
10:48Oradaki rakamlar 3-4 milyonken artık 1 milyonun altına düşmeye başladı bu rakamlar.
10:53Yıkılmasından dolayı yıkılmasaydı belki fiyatlar daha da çok artacaktı.
10:56Bursa'daki yaklaşık 200-250 civarında emlakçıyı topladık.
10:58Tüm sorularına cevap verdik.
11:00Bu tip yapılaşmalara kesinlikle izin vermeyeceğimizi, böyle çalışmalara girmemelerini.
11:04Çünkü ortada sadece vatandaş kalıyor ve vatandaş mağdur oluyor.
11:08Bizim savcılığa yaptığımız suç duyurularında veya para cezalarında.
11:11Buralardan hissi alan vatandaşlar mağdur oluyor.
11:13Bununla ilgili emlakçılara da gerekli uyarları yaptık.
11:16Bunlara izin vermeyeceğimizi, böyle bir çalışma içerisine girmemeleri gerektiğini de söyledik.
11:20Ki ondan sonra da bir azalma oldu zaten.
11:22Ama buna rağmen yine arkada yapılmış.
11:24Buna rağmen sonucu görüyoruz aynen.
11:38Şimdi diğer tarafa geçiyoruz.
11:40Akçalar köyüne.
11:42Orada da bir benzer bir manzara var.
11:44Ama bütün yol yine bu bölgede göle bütün yakın yerler su altında göl kendine ait olanı almış gibi görünüyor.
11:56Şimdi bütün köylü şey bekliyor.
11:57Sular çekilsin de işe başlayalım.
12:00Çünkü araziler var girip çıkamıyorlar.
12:02İlaçlama yapmaları lazım.
12:04Onlar için de büyük bir sorun.
12:15Hakçalar köyünde de manzara aynı.
12:17Ancak bunlar hobi bahçesi değil, bağ evi.
12:20Göl çekilince kuru göl havzası parsellini bağ evi yapılmış.
12:24Şu an hepsi görevine dönüşmüş.
12:26Bunlar da yıkılacak.
12:28Ev sahipleri konuşmak istemedi.
12:30Yapıyorlar mı bahçecik?
12:32Vallahi hiç eken diken de yok.
12:35Telekeler için hem ekerler.
12:36Geliyorlar buraya kafa dinlemeye.
12:38Ne oldu bu şimdi?
12:40Sular altta kaldı.
12:42Kuruya çıkınca gerçekten yine.
12:44Zaten şey olmuş, Venedik gibi olmuş bunlar.
12:46Bir arkadaşım biri alıyor.
12:49Biraz kurnazlardan birisi.
12:51Muhtarlar falan iyi bakmadı bu işe.
12:53O bir bahçesi yapıyor.
12:55Yedi dönüm yere alıyor.
12:56İşte beşer yüz metremi.
12:58Bunları satmış ona buna işte.
13:01Yani bizim buradan hiçbir kişinin yeri yok.
13:04Şahsı olan arkadaşlar var.
13:06Aileden miras düşmüş, bölmüşler.
13:08Onların güzel ekiyor, dikiyor.
13:11Ama sayı da baya fazlalaşmış burada.
13:13Çok.
13:23Tarım ve Orman Bakanlığı'nca hazırlanan tarım arazilerinin korunması ve kullanılması hakkında yönetmelik resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe girdi.
13:31Artık sorumluluk kurum ve kuruluşlarda.
13:35Bu yapılara kesinlikle izin verilecek.
13:37Yapılanlar da yıkılacak.
13:39Gıda güvenliği her şeyden önce gelir.
13:55Ulu Abat Gölü yavaş yavaş geri çekilmeye başlayınca biz ileri gidip işgal etmeye başladık.
14:02Tabii insanoğlu olarak yaptığımız şeylerden en önemli şeylerden bir tanesi bu.
14:05Ama ev sahibi geri geldi.
14:07Hala geri gelebilir, daha da geri gelebilir.
14:10O zaman daha büyük sorunlarla karşı karşıya kalabiliriz.
14:13Yapabileceğimiz tek şey var bu sulak alanları olduğu gibi korumak.
14:16Çevresinde olduğu gibi korumak.
14:18Bunu yapmadığımız için nehir kenarları olsun, ovalar olsun, bataklıklar olsun, sulak alanların çevresi olsun hep riskli alanlar.
14:27Eğer buna dikkat etmezsek bu felaketlerle sık sık karşı karşıya kalabiliriz.
14:32O yüzden doğayla barışık yaşamayı öğrenmek zorundayız.
14:35Haftaya bir başka yerde, bir başka hikayede buluşmak üzere.
14:39Hoşçakalın.
Yorumlar