- 2 gün önce
Ramazan Sevinci 13. Bölüm | Merve Yıldırım & Ali Akpınar (03 Mart 2026)
Kategori
📚
ÖğrenmeDöküm
00:00:00Bismillah, Bismillah, Bismillahirrahmanirrahim, Bismillah.
00:00:16Yer Medine, Beni Kureyza Yahudileri Hendek Savaşı sırasında yaptıkları anlaşmayı bozmuşlardı.
00:00:26Şehir zor günler yaşarken Müslümanlar bir de içeriden yapılan ihanetle karşı karşıya kaldılar.
00:00:34Bu durum bir bedel gerektiriyordu ve savaştan sonra kale kuşatılıp kendilerinden teslim olmaları istendi.
00:00:45Beni Kureyza dedi ki, biz teslim olacağız ama bir şartımız var.
00:00:50Ensardan bir sahabeyi işaret ettiler.
00:00:53Onun kendileriyle görüşmesini, aracı olmasını istediler.
00:00:57O sahabe güvenilir ve Efendimizin çok sevdiği temsil kabiliyeti olan Ebu Lübabe idi.
00:01:05Ebu Lübabe bu daveti kabul etti ve Peygamber Efendimizin elçisi olarak ve ümmetin temsilcisi olarak onların yanına gitti.
00:01:16Onlarla karşılaştığında gözlerindeki korkuyu ve telaşı, endişeyi hissetti.
00:01:24Dediler ki, biz teslim olacağız ama bize ne olacak?
00:01:29Bize ne yapacaklar?
00:01:30Ebu Lübabe bu soru karşısında Efendimiz Aleyhisselatü Vesselam'ı temsil etmenin ağırlığı, o emanetin ağırlığı ve onlarla olan geçmişi ve
00:01:42tanışıklığı arasında sıkışıp kaldı.
00:01:45Aslında bir şey söylemedi ama bir imada bulundu.
00:01:50Sonuçları çok ağır olabilir şeklinde bir imada bulundu.
00:01:55Bu ima onların moralini ve davranışlarını etkileyecek bir imaydı.
00:02:01Ve hemen ardından yaptığı şeyin ne kadar yanlış olduğunu fark ederek büyük bir pişmanlık kapladı Ebu Lübabe'nin içini.
00:02:09Hiç kimseyle görüşmeden doğrudan Mescid-i Nebevi'ye gitti ve kendisini orada bir direğe bağladı.
00:02:19Çünkü kimse ona soru sormadığı halde, bir ceza vermediği halde kendi kendisini cezalandırmak istiyordu.
00:02:28Bu yaptığı hatanın affını ancak Allah'tan gelecek hükümle idrak edecek ve öyle kabul edecekti.
00:02:36Dedi ki beni bu direkten Allah hüküm verinceye kadar çözmeyiniz.
00:02:41İşte bu süreç Efendimiz Aleyhisselatü Vesselam'ın kendisini bir gün başka bir yüz ifadesiyle karşıladığında ancak son buldu.
00:02:51İşte tevbe böyle bir şeydi.
00:02:54Tevbe Allah'ın ipine sarılmaktı.
00:02:57Pişmanlık ipine sarılmaktı.
00:02:59Kendi iç muhasebesini yapmaktı.
00:03:01Efendimiz o gün geldi ve dedi ki ey Lübabe sana müjdeler olsun.
00:03:06Allah seni bağışladı affetti.
00:03:09Böylece Ebu Lübabe bu müjdeyle gözyaşlarına boğuldu, şükretti.
00:03:14Ebu Lübabe aslında Allah'ın ipine sarılmıştı.
00:03:18Mağfiret ipine sarılmıştı.
00:03:20Gönlü Rabbinin rızasıyla ancak mutmain olabilmişti.
00:03:24Sevgili izleyenler bu akşam Kur'an-ı Kerim'i tefekkür edeceğiz.
00:03:29Oradaki bir takım kavramlardan özellikle de tefekkür, tezekkür, tedebbür gibi kavramlardan bahsedeceğiz.
00:03:36Ve çok önemli iki konuğumuz var.
00:03:39Prof. Dr. Ali Akpınar ve Merve Yıldırım.
00:03:44Kendileriyle birazdan sohbetimize başlayacağız.
00:03:48Şimdilik bizde kalın ayrılmayın birazdan sizindeyiz.
00:03:58Eûzu Billahi Minashşeytanirracim
00:04:15Bismillahirrahmanirrahim
00:15:05Tefekkür de, düşüncede yoğunlaşmayı ifade ediyor ki Kur'an-ı Kerim'de onlarca bu düşün kavramları diyoruz.
00:15:14Biz bunlarla ilgili müstakil çalışmalar da yapıldı, tezler yapıldı, kitaplar yazıldı.
00:15:20Her birinde hem ince nüanslar var hem de düşüncenin farklı versiyonlarına, farklı tonlarına işaret ediyor.
00:15:30Yani çok gönlü bir düşünmeyi istiyor Kur'an-ı Kerim'de.
00:15:34O zaman mı farklılaşıyor bu kavramlar hocam?
00:15:36Elbette. Efendimiz'in hadislerinde beyan edildiği üzere
00:15:39En-nas kel maadim buyuruyor.
00:15:42Yani insanlar madenler gibidir ve insanların etkileşim yanları, yönleri de farklıdır.
00:15:48Eğilimleri de farklıdır.
00:15:50Yani bu işte topraktan yaratıldığımızı düşündüğümüzde, topraktaki elementleri düşündüğümüzde
00:15:57zaten hadisin devamında da bunlar söyleniyor.
00:16:00İşte kimisinin taş yönü, sertlik yönü, kimisinin çamur yönü, kimisinin altın yönü, kimisinin demir yönü
00:16:09farklı özelliklerde olduğu için her bir insanın belli bir noktaya getirme noktasında etkileşim alanları da farklılaşıyor.
00:16:20Ve bu kavramlarla Cenab-ı Hak zaten Kur'an-ı Kerim'de o kadar çok gönlü deliller serdediliyor, sunuluyor ki insanlara.
00:16:27Yani bakıyorsun Kur'an-ı Kerim tarihin derinliklerine götürüyor, kısalarıyla.
00:16:34O tarihin derinliklerine bir daldırıyor.
00:16:37Olmadı, geleceğe götürüyor.
00:16:39Hem dünya geleceğine hem de ahiret.
00:16:42İşte hesap günü, sorgulanma, cennet, cehennem, amel defterleri, mizan, hesap, kitap vs.
00:16:50Geleceğe yönelik bununla da kalmıyor.
00:16:54Denizlere daldırıyor, denizlerde gezdiriyor.
00:16:57Göklere seyahat ettiriyor, göklere çıkarıyor.
00:17:01Bakıyorsunuz bazı hayvanlar alemine daldırıyor, götürüyor.
00:17:05Bir takım hayvanlar surelerimizin ismi olmuş, ayetlerimize konulmuş.
00:17:10Olmadı, bitkiler alemine daldırıyor.
00:17:13Yani çok çeşitli açılardan, farklı delillerle insanı ikna etmeye çalışıyor.
00:17:21Ve burada şunu anlıyorum ben.
00:17:23Derslerde de bu ayetler söz konusu olduğunda diyorum ki
00:17:26Allah hiçbir kulundan vazgeçmek istemiyor.
00:17:30Cenab-ı Hak için her kulu önemli, her insan önemli.
00:17:34Her insanı o şeytanın, nefsin ya da Allah'tan başka masiva dediğimiz şeylerin esaretinden kurtarmak istiyor.
00:17:43Bunun için Firavunlara Musa'ları gönderiyor Allah.
00:17:46Bunun için Nemrutlara İbrahimleri gönderiyor Allah.
00:17:50Bunun için Ebu Cehil'lere Muhammed Aleyhisselamları gönderiyor Allah.
00:17:54Hiçbir zaman onlardan da vazgeçmiyor.
00:17:56Ama tabii ki sonuçta insan kendi tercihini yapıyor.
00:18:00Yaptığı tercihe göre de sonuçlara katlanacak.
00:18:03Onun için çok delilli bir kitabımız var.
00:18:06Ve bu deliller üzerinde de çok derinlikli düşünmeyi isteyen bir kitabımız var.
00:18:13Ve her bir emirde de, her bir yönlendirmede de bu farklı kavramlar kullanılarak farklı açılardan.
00:18:20Yani tarihin derinliklerine daldın.
00:18:23Oradan hissedar olamadıysan, geleceği düşünerek aklını başına al.
00:18:28Olmadıysa bir suya daldırıp çıkarıyor, bir ıslatıyor, denizlerde gezdiriyor.
00:18:34Akarsular dünyanın dağlara çıkarıyor.
00:18:38Mesela dağlarla ilgili o kadar çok ayet var ki hocam enteresan.
00:18:41Bulutlarla ilgili o kadar çok ayetler var ki.
00:18:44Buralarda dolaştırıyor, gezdiriyor.
00:18:46Ve bu delilleri fark etmeyi bizden istiyor.
00:18:49Zaten bu kavramların temel hedefi insanın kendini fark etmesi.
00:18:55Zaten var olmak için düşünüyoruz ya ya da var olduğumuzu fark etmek için düşünüyoruz ya.
00:19:02İşte o varlığımızı kavramaya yönelik olarak Cenab-ı Hak farklı kavramlarla bizi uyarıyor,
00:19:09ikaz ediyor ve yönlendiriyor.
00:19:11Kur'an-ı Kerim Yüce Rabbimizin insanların aradığı her şeyi bulabileceği bir derinlikte bize bir tefekkür, tezekkür, tedepbir, tedepbür yöntemi
00:19:23aslında öğretmiş oluyor bu şekilde.
00:19:26Merve Hanım, tabii modern zamanlarda uyaranlarımız çok, uyaranlar çok fazla.
00:19:34Ve tefekkür de bu anlamda bir farkındalık oluşturmak anlamında nasıl bir misyona sahip sizce?
00:19:42Şöyle, aslında hocamın dediklerine zaten harfiyen katılıyorum.
00:19:46Hemen hemen benzer şeyler ama en basit haliyle, en yalın haliyle tefekkürü ele alacak olursak fikretmek zaten kelime manasıyla.
00:19:54Ama öyle böyle fikretmek değil.
00:19:57Normal düşünmekten tefekkürü ayıran şey daha detaylıca olması, derine inmesi.
00:20:02Hocamın da söylediği gibi, bir okyanusun dibine dalıp sanki o inciyi çıkarmak istercesine bir uğraş istiyor.
00:20:10Zihnimizi yoruyor ama basamak basamak çıkmayı, yani o birden inciyi de bulamıyorsunuz.
00:20:16Yola çıktığınızda, yolda gördüğünüz her bir şey malzeme oluyor, eteğinize topluyorsunuz.
00:20:22Ve en sonunda o yapbozu sanki birleştirircesine size muhteşem bir tablo sunuyor aslında Allah-u Teala.
00:20:28Ben Hira'dan da aslında biraz örnek vermek istiyorum.
00:20:32Peygamber Efendimiz Hira Mağarası'nda tefekkürün zirvesini yaşamıştır.
00:20:38Ve bizlere de çok farklı örnek olmuştur.
00:20:40Çünkü aslında yaşadığımız dönem de çok zorlu bir dönem.
00:20:43Yaşadığımız atmosferde artık işin içinden bazen sıyrılamadığımız,
00:20:49bazen o buhranın, o işte sorunların içinde kaybolduğumuz dönemleri yaşıyoruz maalesef.
00:20:55Ve Hazreti Peygamber'in hayatına baktığınız zaman, adeta o cahiliye döneminin adaletsizliğinden,
00:21:03o pervasızlığından, haksızlığından, putperestliğin getirmiş olduğu o zulümlerden vs.
00:21:10Hepsinden bir kaçış yeri olarak Hira'yı seçiyor.
00:21:13Ses yok, ışık çok az, dışarıdan malumata kapalı bir yer.
00:21:18Yani Hazreti Peygamber'i psikolojik olarak düşünelim.
00:21:20Şimdi neden acaba burayı tercih etmiş?
00:21:23Sesin olmadığı ve ışığın olmadığı bir yer.
00:21:26Gerçekten hiçbir yerden de haber alamayacağım.
00:21:29Dışarıdaki bütün dünyayı kapatmışım.
00:21:33Bu sefer Allah-u Teala diyor ki, işte orada kulum içine dönebilir.
00:21:38Yani o gerçek hazineyi görebilir.
00:21:41Aslında bizler de buradan çok farklı dersler çıkartabiliriz.
00:21:44Biz dış dünyaya kendimizi biraz bazen kapattığımızda kendi içimize dönüyoruz.
00:21:50Ve gerçekten o hazineyi görüyoruz.
00:21:53Hira Mağarası'nın böyle bir, Hira'nın böyle bir aslında bize övüde oluyor.
00:21:58Ben İmam Şafi Hazretleri'nin tefekkür hayatını da çok örnek alıyorum aslında kendime.
00:22:04Ve anlatıyorum gittiğim yerlerde.
00:22:05Hayatının bir bölümünde tamamen şanı, şöhreti, her şeyi bir kenara bırakıp Şam Emevi Camii'nin minaresinden birinde bir yerde tefekkürü
00:22:16çekiliyor.
00:22:17Ve orada da kendisine çok manalı bir hayat aslında geçirdiğini söylüyor.
00:22:23Diyor ki sadece bilmek yetmez, aynı zamanda olmak da gerekir diyor.
00:22:28Yani biz büyüklerimizden şunu anlıyoruz.
00:22:31Bazen o karmaşanın, kargaşanın içinde kaybolduğumuzda aslında kendi Hira'mızı bulabiliriz.
00:22:37Kalbimizin bir köşesinde o Hira ben olduğuna inanıyorum.
00:22:42Evet bizler Mekke'ye gidemeyiz belki.
00:22:44Medine'de Hazreti Peygamber'in dizinin dibinde oturup ağlayamayız her zaman ama
00:22:48o kalabalıkların içinde bazen yalnız kalmanın şifa olduğunu, bazen durup düşünmenin şifa olduğu kanaatindeyim.
00:22:57Ve Hira mağarasından da şunu görüyoruz ki Hazreti Peygamber tepeye çıkıyor bakın.
00:23:01Aşağıya inmiyor.
00:23:03Tepeye çıkıp Mekke'ye gökyüzünden yani daha tepeden bakıyor ve oradan gökyüzünü izliyor.
00:23:10Gökyüzü şifadır ve olaylara uzaktan bakmak da şifadır.
00:23:14O yüzden bize de bunu aslında tavsiye ediyor Hazreti Peygamber.
00:23:19Sıkıldığınızda, bunaldığınızda şöyle birazcık uzaklaşın ve uzak mesafeden olayları değerlendirin diyor.
00:23:26Yani kendi Hira'nıza çekilin diyorsunuz.
00:23:28Kendi Hira'nıza çekilin diyorum.
00:23:29Kendi Hira'nıza çekilin diyorum.
00:23:30Evet.
00:23:30Öyle diyorsunuz.
00:23:31Evet.
00:23:32Evet kolay da değil baktığınızda.
00:23:34Ama zaman zaman yani sürekli devam edecek olan bir şey değil bu.
00:23:38Evet.
00:23:38Çünkü hayatın içindeyiz zaten.
00:23:39Sanki Ramazan-ı Şerif kendi Hira'mıza çekilmek için bize fırsatlar sunuyorlar.
00:23:44Fırsat ama şunun da altını çizmemiz lazım.
00:23:47Şimdi aleyhissalatü vesselam vahiy öncesi Hira'da, vedada ama vahiye muhatap olduktan sonra
00:23:57kum fe enzir emrini aldı ve hayatın içerisine indi ve insanlarla beraber oldu.
00:24:07O ama halk içinde hakla beraber olmasını her zaman bildi.
00:24:12Ve bu noktada mesela Efendimizin o kendini dinlemesine yönelik itikafları vardır.
00:24:18İşte Ramazan tam da bu fırsat ayı işte.
00:24:21Ama itikafları da yine kendini dinleme fırsatı olarak mescitte gerçekleşiyor.
00:24:28Yani halkın yine içerisinde.
00:24:30Şimdi son 10 gün hatta son Ramazan'ında son 20 gün itikafta geçirdiğini kaynaklarımız söyler.
00:24:37Ama Peygamberimizin itikaf yeri mescittir.
00:24:41Mescitte 5 vakit cemaatin içindedir ve onlara imamlık yapıyor.
00:24:48Yeri geliyor onlara nasihatini de etmeye devam ediyor.
00:24:51Yani şöyle bir yanlış anlaşılma olmasın diye bunları söylemeye ihtiyacı duydum.
00:24:57Yani hani el etek çekme, hayattan kenara çekilme tasavvufta bile çile sınırlıdır.
00:25:05Zaten çile 40 günle çoğu tasavvuf tarikatlarda 40 günle sınırlıdır.
00:25:13Bazen bir senelik filan olanda var ama sonuçta sınırlıdır.
00:25:18Halk içinde hakla beraber olma, hayatın içerisinde belki o kendini fark etmeyi, düşünmeyi, tefekkürü yapabilme.
00:25:27Mesela Kur'an'ın içinde tefekkür, namazın içinde tefekkür, tezekkür, tedebbür ki zaten Kur'an kendisi söylüyor.
00:25:36Yani siz
00:25:36Kur'an'ı derinlemesine düşünmüyor musunuz?
00:25:43Dolayısıyla hayatın içerisinde, ayetlerin içerisinde o hali sürdürebilme.
00:25:49Hani yine eskilerin el kârda, gönül yarda anlayışı içerisinde hareket edebilme.
00:25:57Yoksa mesela şöyle bir yanlış anlayış var.
00:26:00İşte ben Hicaz'a gittim, Haç'tan geldim artık, teraziye el sürmeyeceğim.
00:26:05Dünya işlerini ben oğlanlara, çocuklara bıraktım.
00:26:09Hayır, belki o donanıma sahip olan insan daha fazla terazinin başında olacak ki daha adil olsun,
00:26:16daha ahlaki olsun davranışları, tavırları.
00:26:20Yoksa çocuklara bıraktım, onlar eksik tartmaya devam etsinler, yanlış yapmaya devam etsinler.
00:26:27Böyle bir şey yok.
00:26:28Onun için aleyhissalatü vesselam ilk vahye muhatap oldu, Hıra'dan indi.
00:26:35Hatta kaynaklar der ki bir daha hiç Hıra'ya çıkmadı.
00:26:39Hep o inzivasını da, itikafını da, halvetini de halkın içerisinde, hayatın içerisinde ama hep Rabbi ile beraber olarak gerçekleştirdi.
00:26:52Hocam tabi yeryüzü mescit olarak kabul edilir.
00:26:56Kesin, hadisimiz.
00:26:58Ayrıca mesela ailemiz içerisinde bir Hıra oluşturmak için sahur vakti, seher vakitleri var.
00:27:06Yani gecenin o sessiz ve derin anlamlı vakitlerinde.
00:27:10Secdemiz, dünyadan kopuyorsunuz, işte hocamın dediği karanlıklara gömülme anıdır.
00:27:16Yani secdeye varma da öyle.
00:27:18Yani ben aslıma dönüyorum, toprağa yüz sürüyorum ve sadece Rabbimle beraber.
00:27:25Ama secdeye vardığının farkında olabilmek,
00:27:28Sübhani Rabbi'l-Ala demenin ne anlama geldiğini bilebilmek.
00:27:33Küçüldükçe küçüldüm Allah'ım ama küçüldükçe senin ululuğunu,
00:27:40A'la oluşunu fark ettim Allah'ım diyebilmek.
00:27:43Yani sadece sana yüz sürmeyi, işte secdeyle gösteriyorum Rabbim diyebilmek.
00:27:49Dolayısıyla bütün salih amel dediğimiz davranışlarımızın içindedir aslında tefekkür.
00:27:55Yani bir hoca dersini tefekkürle, tedebbürle hazırlayacak elbette.
00:28:01O ders öncesinde yine o tefekkür, tedebbür olacak.
00:28:06Yine konuşurken, şimdi biz konuşuyoruz aslında siz sükuttan bahsederek başladın dedim.
00:28:11O zaman hocam konuşmayalım, sükrut edelim, bakışalım.
00:28:15Ama yani dervişin fikri neyse zikri de o olur.
00:28:19Bin düşün, bir söyle demişler.
00:28:23Dolayısıyla söylemlerimizi de elbette tefekkür süzgecinden, tedebbür süzgecinden geçirerek söyleyeceğiz.
00:28:31Yani ondan kopma yok.
00:28:33Yani hayatla içi içe.
00:28:34Mesela ben Mustafa hocam şunu düşünürüm.
00:28:36Yani şimdi beş vakit namaz.
00:28:38Yarım saate sıkıştırılabilir.
00:28:40Cenab-ı Hak isteseydi ya sabah iş güç başlamadan bu yarım saat içinde benimle beraber olun.
00:28:48Ondan sonra ne haliniz varsa dünya işlerine devam edin.
00:28:51Öyle yapmıyor.
00:28:53Dağıtıyor.
00:28:54Sabah namazı vaktinde, öğle namazı, ikin namazı, akşam namazı.
00:28:58Ve namaz arasında hayat devam ediyor.
00:29:02Namazda da yine tefekkür, tezekkür, tedebbür bu kavramlar ışığında.
00:29:06Ama hayatta da yani bir alışverişi yaparken o tefekkür, tezekkür ruhuyla yapmak.
00:29:13Önünü sonunu hesap ederek yapmak.
00:29:16Yani ben bu dostla bu yolculuğu yaparsam ne kazanırım ne kaybederim.
00:29:21Bunları elbette hesap ederek, planlayarak yapmak.
00:29:25Dolayısıyla iç içe bir hayatın içerisindeyiz.
00:29:29O yüzden de işte söylediğiniz gibi yeryüzü mescid kılındı, Müslümanın Müslümanca yaptığı her hareketle ibadet sayıldı.
00:29:39Bakar mısınız?
00:29:40Yani bir Müslümanın bir Müslümana bakışı da sadaka ibadet, yolda eziyet veren bir şeyi kaldırması da ibadet,
00:29:49bir güzel söz söylemesi de ibadet, ona yardım etmesi, bir yol tarif etmesi de ibadet.
00:29:55Ama Rabbin huzurunda durup namaz kılması, işte oruç tutması da bir ibadet.
00:30:01Ve biz işte aslında oruçta da bunu yaşıyoruz.
00:30:04Bakın hem oruç tutuyoruz şu anda sohbet ediyoruz.
00:30:08Oruç tutuyoruz, seyahat ediyoruz, ziyaret ediyoruz.
00:30:11Oruç tutuyoruz, alışveriş yapıyoruz, ticaret yapıyoruz, yapabiliyoruz.
00:30:16Oruç tutuyoruz, uyuyoruz.
00:30:18Böyle bir mozayiğin içerisinde aslında olabilmek.
00:30:22Ama kopmadan, asıldan kopmadan, yaratılış gayesinden sapmadan bunu yapabilmek.
00:30:29Yani aslında kulluk hayatımızın her alanında bizim yaptığımız bütün eylemleri,
00:30:36hem düşünce, zihin, halvi ve fiili eylemleri kapsayan çok daha geniş kapsamlı bir olgu.
00:30:47Bunu idrak etmedikçe insan belki sadece kulluğu namazlara, oruçlara indirger,
00:30:54sadece hususi olarak yaptığı ibadetlere indirger.
00:30:57Hatta münafığın namazı da sayılmıyor, dikkat edersek.
00:31:00Yani görünüşte namaz kılıyor ama o dediğiniz, o kulluk damgası vurulamadığı için
00:31:08Allah diyor ki feveylülil musallin, öyle namaza yazıklar olsun, öyle namaz kılanlara yazıklar olsun.
00:31:14Yani en temel ibadet görünümünde olan namazı bile Allah geçerli saymıyor.
00:31:20Onun için yani o ruha sahip olmak işte tefekkür bize onu inşallah kazandırsın.
00:31:25Tefekkürden devam edelim.
00:31:29Tefekkür insanın tabii içimizde bir takım karmaşa, karışık duygular da var sürekli.
00:31:36Kaygılar.
00:31:37Birçok seslere muhatabız, hem iç seslere hem dış seslere.
00:31:40Anlam boşluğu.
00:31:40Tefekkürün böyle bir arıtıcı, sadeleştirici özelliği var mı insan için?
00:31:46Kesinlikle var.
00:31:47Özellikle kaygının ve anlam boşluğunun neden olduğunu birazcık düşündüğümüz zaman
00:31:53ve bir din görevlisi, ilahiyatçı gözüyle baktığımız zaman aslında kaygıya,
00:31:58yani bir psikolog farklı bakar ama din görevlisinin gözüyle şöyle,
00:32:02kalbimizi aslında belki de yanlış yerlere demir attığımızın, demirlediğimizin işareti,
00:32:08kaygı, anlam boşluğu aslında bize Rabbimizin bir işareti, bir alarm durumu aslında.
00:32:14Yani bazı şeylerin yolunda gitmediğinin, bazı şeylere dokunmak ve onarmak gerektiğinin bir işareti.
00:32:20O da şu ki, insan sahip olduğu şeylerin kaybolmasından korkar.
00:32:26Nedir?
00:32:26İşte insanın parası, pulu, itibarı, mevki, makamı, güzelliği, evladı, artık hani parası,
00:32:32belki Allah-u Teala ona neyi çok verdiyse onların gelecekte elinden kaybolmasından korkar.
00:32:38Ve çünkü geçmişle alakası yoktur bunun, geçmişte yaptığımız hatalar pişmanlıktır.
00:32:45Ama gelecekle alakalı, oysa ki İslam bize şu anı, şimdiyi çok iyi değerlendirmemiz gerektiğini söylüyor
00:32:52ve tefekkür de işte tam olarak burada devreye giriyor.
00:32:55Yani bu kaygılarınızdan, anlam boşluğunuzdan sizi kurtaracak asıl şey tefekkür.
00:33:01İnsan sahipmiş gibi, sanki bazı şeylerin maliymiş gibi davrandığı zaman,
00:33:07işte bu sıkıntılar baş gösteriyor ve daha da artıyor.
00:33:11Ama bir emanetçi gözüyle olaya yaklaştığınız zaman,
00:33:15başına bir şey geldiğinde o nimetin, yani sahibi kadar sıkıntıya düşmezseniz, üzülmezseniz galiba.
00:33:22Gereksiz bir sahiplenme içinde.
00:33:24Gereksiz bir sahiplenme içinde olduğumuz için, o sebeple kaygı seviyemiz, anlam boşluğu, krizler, sorunlar,
00:33:32kendi başımıza ördüğümüz o çoraplar, bazen işin içinden çıkamayabiliyoruz.
00:33:38Burada da ben ipek böceğini aslında çok beğeniyorum bu örneği.
00:33:43İpek böceği kendine bir koza belirlemiştir.
00:33:47Allah-u Teala bir kozanın içine koymuştur.
00:33:49Dışarıdan baktığınız zaman, ipek böceği bir hapis hayatı yaşar aslında.
00:33:54Yani o modern insanın zihninin karanlığından çıkamadığı tabloyla ben bunu çok benzeştiriyorum.
00:34:00Hani bazen yeter bu sorunlara işte baş edemiyorum, çıkamıyorum bu işin içinden diyoruz ya.
00:34:06İpek böceğine de baktığınız zaman o kozanın içinde, Allah-u Teala'nın emri doğrultusunda,
00:34:11etrafında bir ağ örer, ipeğini örer ve siz ona müdahale ettiğiniz zaman onun aslında fıtratına müdahale etmiş olursunuz.
00:34:23Yani elinizle makasta gelirseniz, makasla gelirseniz o kozayı parçalarsanız, o bir daha kelebek olarak çıkamayacaktır.
00:34:32Dolayısıyla biz de bazı durumlarda sabretmeyi, Allah-u Teala'nın üzerimize verdiği, yüklediği sorumlulukları yerine getirerek,
00:34:42bu işin içinden sabırla, tevekkülle ve tefekkürle çıkabilmeyi aslında öğrenmeliyiz.
00:34:49Var sonunu seyreyle, Mevla görelim neyler, neylerse güzel eyler.
00:34:53Sevgili izleyenler, bugün İzmir'e gideceğiz.
00:34:58İzmir'de bakalım bu konuyla ilgili sevgili vatandaşlarımız neler düşünüyor.
00:35:11Allah'tan geleni kabul edeceğiz.
00:35:14Hayır, onda da bir hayır vardır diyeceğiz.
00:35:17Biz böyle biliyoruz, böyle öğrendik.
00:35:19Kalbin, gönlün güzelse Allah her istediğini veriyor.
00:35:23Yeter ki sen istemesini bil.
00:35:25İste, Allah sana en güzel şekilde veriyor.
00:35:28Tam insanına sordun.
00:35:30Ben Allah'a hep dua ettim.
00:35:31Allah'ım benim karşımı hayırlı insanlar çıkartır.
00:35:34Allah'ım benim isteğimi bana, benim için hayırlıysa bana nasip eylededim.
00:35:39Allah bana istediğimi verdi.
00:35:41Tefekkür etmek insanı olgunlaştırır bir kere.
00:35:44Düşünce düşündürür.
00:35:47Sabrı, şükrü öğretir insana.
00:35:50Her şeyi Allah'tan geldiğine inanırız, şey yaparız, tefekkür ederek.
00:35:55Bu yani düşünmek.
00:35:57Derin bir şekilde düşünmekten.
00:35:59Sabretmek, şükretmek, efendime söyleyeyim.
00:36:04Yani dini duygulara daha yakın olmak, seni bütün günahlardan arınma yönünü yönlendirir.
00:36:17Ondan sonra manevi hayata hazırlamaya çalıştırır.
00:36:24Allah'ım bir canlıyı yaratmışsa niye yaratmış?
00:36:28Sebepleri vardı illa ki.
00:36:30Bunun sebepsiz hiçbir şey olmamıştır.
00:36:35Mutlaka.
00:36:36Düşünmek, bunu ikra edip uygulamak.
00:36:41Kul illa ki beşer şaşar, beşeriz şaşarız, hata ederiz ama hata yaptıklarımızdan da ders almamız lazım.
00:36:51Bize ne götürdü bizden?
00:36:54Onları idrak edip bu yanlışlara düşmemek.
00:36:58Tefekkür bu demek.
00:37:05Evet ne güzel söylüyor vatandaşlarımız.
00:37:09Halkımız gerçekten idrak seviyesi yüksek.
00:37:12Konuları doğru algılıyor.
00:37:14Hocam tefekkürün biz biraz daha somutlaştırmak adına soruyorum.
00:37:19Şimdi dediniz ya ibadet yapmada orada tefekkür, diğer bir takım kulluk faaliyetlerimizde tefekkür.
00:37:28Yani tefekkürlü bir ibadet nasıl somutlaşır zihnimizde?
00:37:32Yani gerçekten biz ne yaparsak bu ibadeti gerçekleştirmiş oluruz, tefekkürü içine derc etmiş oluruz.
00:37:40Şimdi oruçtan misal verecek olursak Cenab-ı Hak oruç ayetinde sizden öncekilere oruç farz kılındığı gibi diye başlıyor.
00:37:49Şimdi bakın orucu tutarken tarihin derinliklerine götürüyor bizi.
00:37:56Hazreti Adem'in, Hazreti Nuh'un, Hazreti İbrahim'in yaptığı bir ameli ya da salih diğer insanların yaptığı bir ameli
00:38:05yapıyoruz.
00:38:06Ve oruç öyle bir ibadet ki bireysel tutuluyor ama şu anda dünya üzerinde belki bir milyar insan
00:38:15bu ibadetin içerisinde bizi ümmet bilinciyle, diğer kardeşlerimizle buluşturuyor.
00:38:23Oruç bizi, bize hatırlatıyor.
00:38:28İşte şu anda artık iftara yakın bir saatte insan ne kadar savuru sağlam da yapsa bittiğini, acziyetini fark ediyor.
00:38:37Kendini hatırlatıyor.
00:38:39Yani insanın sınırlı bir varlık oluşunu hatırlatıyor.
00:38:42Ve yüce yaratıcının da böyle bir emri bize buyurmasındaki hikmeti anlamaya, kavramaya çalışıyor.
00:38:50Ve sonuçta o sahur ayrı bir tefekkür fırsatı.
00:38:56Sadece yeme içme değil.
00:38:58İftar ayrı bir tefekkür fırsatı.
00:39:01İşte teravih ayrı bir tefekkür fırsatı.
00:39:04Dolayısıyla bunu diğer ibadetlere de taşıyabiliriz benzeri şekilde.
00:39:10Yani yapmış olduğumuz eylemi, ameli niçin yapıyoruz, nasıl yapıyoruz, kim için yapıyoruz, kime karşı yapıyoruz?
00:39:20Ve buradan beklentimiz ne, hedefimiz ne?
00:39:23Bütün bunları düşünerek işte tefekkür o zaman gerçekleşmiş olur.
00:39:28Yoksa yüzeysel bir ibadet, sabahtan, iftardan, sahurdan, iftara kadar aç durma birçok insanı yaptı.
00:39:37Hani alimler işte avamın orucu, havasın orucu, havasul havasın orucu.
00:39:44Bütün organları orucu tutturabilmek.
00:39:46Bütün organları Allah'a, yaratıcıya tabi ve teslim kılabilmek.
00:39:51Asıl olan bu.
00:39:52Onun için oruç sadece midenin değil.
00:39:55Tefekkür de öyle.
00:39:56Bütün organların iş birliği içerisinde gerçekleştirdikleri kalbi bir eylemdir.
00:40:01Kur'an-ı Kerim'de
00:40:02Her insanın kalbi var.
00:40:08Ama Allah diyor ki bunları kalbi olan anlar düşünür.
00:40:13Kalbi olan anlar.
00:40:15Yani kalbiyle anlama.
00:40:16Çünkü kalp iman merkezidir.
00:40:18O tabi sadece kan pompalayan fiziki et parçası kalp kastedilmiyor burada.
00:40:23Bizi Allah katında değerli kılan iman merkezi kalp.
00:40:28O kalp ile irtibatlı olanlar anlarlar, fark ederler, kavrarlar şeklinde.
00:40:34Dolayısıyla bütün organların iş birliği içerisinde, bütün ibadetlerde, bütün eylemlerde biz bu tefekkür amelini işletebiliriz, görebiliriz.
00:40:47Ama düşünmekten korkan bir güruh haline geldi bugün insanlık.
00:40:53Beynimiz eskir diye düşünmekten korkmayalım.
00:40:58Derinlemesine düşünmenin üzerine gidelim.
00:41:01Çünkü insan düşündükçe kendini fark edecek.
00:41:04Zaten oruç ve diğer ibadetlerde insanın iç dünyasına doğru bir yolculuk vardır.
00:41:09Kendini tanımaya yönelik bir yolculuktur.
00:41:11Kendisini tanırsa Rabbini tanıyacak çünkü.
00:41:13Kendisini fark ederse dünyaya geliş gayesini ya da dünyada varoluş gayesini fark edecektir.
00:41:20İşte o fark etmeye götüren bir anlayışın içerisinde olmamız.
00:41:24Biz tefekkür düşünmek diyoruz da hocam.
00:41:28Bunun da herhalde bir yöntemi var.
00:41:31Yani düşünmeyi bilmek de lazım.
00:41:34Kesinlikle.
00:41:34Nasıl tefekkür edilir?
00:41:36Nereden başlayacağız?
00:41:37Evet yani ibadet yaparken, işte kendi başımıza, içimizdeki hiraya çekilirken, itikaftayken neyi düşüneceğiz?
00:41:47Neyi tefekkür edeceğiz?
00:41:48Bu konularda da kendimizi besleyen kaynaklara ihtiyacımız var.
00:41:52Elbette, elbette tabii ki.
00:41:53İşte Kur'an ve sünnet başta olmak üzere.
00:41:56Nitekim Efendimizin bir hadisi malumdur.
00:41:59Tefekkeru fi ala illa ve la tefekkeru fi dâtillah buyurur.
00:42:03Yani Allah'ın neliği konusunda düşünmeyin.
00:42:07Allah'ın nimetleri üzerinde düşünün.
00:42:10Ya Allah nasıl bir varlık, nasıl bir şey?
00:42:14Bunun üzerine düşünmeyin diyor.
00:42:15Ama yine insan merak ediyor.
00:42:18Düşündüğünüz zaman bunun altından kalkamazsınız.
00:42:21Yani bu terazi, bu ağırlığı taşıyamaz buyuruyor Peygamberimiz.
00:42:24Ama Allah'ın nimetleri üzerinde düşünün.
00:42:27O nimetlerde o erişilmez kudreti göreceksiniz, fark edeceksiniz anlamda.
00:42:33Tabi ki sınırlar önemli.
00:42:35Kur'an ve sünnet ışığında olma.
00:42:37Peygamber seçilmiş bir insan ama Cebrail'in nezaretinde o vazifesini yerine getiriyor.
00:42:45Ve işte cemaat oluyoruz, bilen bir kardeşimizi öne getiriyoruz.
00:42:50Onun nezaretinde.
00:42:52Okula gidiyoruz, öğretmenin nezaretinde.
00:42:55İş yerine gidiyoruz.
00:42:56Ustamızın, işverenimizin, müdürümüzün, yöneticimizin nezaretinde bu işi yapıyoruz.
00:43:01Tabi ki kontrollü olacak.
00:43:03Yani başıboş şimdi pek çok felsefi düşünür de şaşırmış, yoldan çıkmış Allah korusun.
00:43:12Yani derinlemesine düşünme ama işte o dediğiniz çok önemli.
00:43:16Sınırları bilmek, kontrolü ve bir eğitmenin, öğretmenin, rol model insanların önderliğinde bu işi yapabilmek önemli.
00:43:26Önemli. Bir de şu var hocam, siz Ebu Lübabe ile başladınız.
00:43:31Kur'an-ı Kerim akıl kelimesi yalın olarak hiç geçmez Kur'an-ı Kerim'de.
00:43:37Eylemsel akıl, işlevsel akıl olarak ya akılün, ta akılün fiil kalıbında geçer ama Kur'an'ın kullandığı bir lüp kavramı
00:43:44var.
00:43:45Ebu Lübabe, Lübabe de akıl babası demek.
00:43:48Yani oradan çağrışım yaptı.
00:43:50Şimdi lüp, özü temiz olan akıl sahibi demek.
00:43:54Yani sorumlu olan her insan akıllıdır.
00:43:57Ama bugün pek çok yanlış işleri yapan, soyguncu, vurguncu, insanlara zarar verenler de akılsızlar değil, akıllılar.
00:44:04Çok zekiler üstelik.
00:44:05Çok zekiler tabii.
00:44:06Gece sabahlara kadar çalışan kimi sektörlerde çok zeki insanlar çalışıyor.
00:44:11Dolayısıyla lüp der Kur'an, ülül elbab der.
00:44:14Özü temiz, hakikat gerçeğin peşinde olan, gerçek arayışın peşinde olan akıl sahipleri olmak önemli.
00:44:23O lübü çalıştırmak, onu devreye sokmak önemli.
00:44:26Yani fıtri akıldan bahsediyoruz.
00:44:29Akli selim diyoruz ki aklı selim ile, kalbi selim ile o zevki selim ve salim amellere ulaşmış olacağız inşallah.
00:44:36Tabii Merve Hanım çocuklarımızı bu anlamda eğitmek, düşünceye sevk etmek, bu şekilde yetiştirmek önemli tefekkür ve
00:44:49tabii tefekkürün yanına bu defa bahsettiğiniz eğer lübü koyacaksak tezekkür de gerekiyor sanki.
00:44:58Yani birbirini besleyici, destekleyici iki temel kavram gibi duruyor. Ne dersiniz?
00:45:03Aile de aslında anne ve babanın rolü çok önemli bu noktada.
00:45:07Aslında bütün topu Kur'an kurslarına, okulları atmamak lazım.
00:45:11Eğitim deyince çünkü insanın aklına direkt okul geliyor ama eğitim bence önce evde başlar.
00:45:17Hatta anne karnından itibaren başlar, hatta daha da öncesinden başlar ama çok derine dalmamak lazım.
00:45:23Tezekkür deyince tabii ki çocuğun beslendiği kaynaklar çok önemli.
00:45:28Sadece karnına doyurarak o çocuğu beslemiyoruz. Kulağından da besleniyor haliyle.
00:45:34Neyi zikredersek, neyi zikrederek onu uyutursak, neyi zikrederek onu beslersek, ona işte ne anlatırsak, hangi masalı, hangi hikayeyi dinletirsek çocuk
00:45:45o yönde zaten karakterini inşa edecek aslında.
00:45:49Benim tavsiyem şu noktada Allah'ı ve Peygamberi çok güzel tanıtmalıyız.
00:45:54Sevdirmeliyiz. Yani korkutarak değil, sevdirerek. Sevgi ve şefkat bu işin olmazsa olmazıdır.
00:46:00Ve anlatılması gerekenleri anlatmak, yaşa göre. Ben şu an çok küçük yaşlardan itibaren bunu anlatmak istiyorum.
00:46:08Yani dört yaştan, beş yaştan bahsetmek istiyorum.
00:46:12Dört yaştan, beş yaştan sonra eğer artık bir şeyler anlatacaksak dinimize dair bu anlatılabilir şeyler olmalı.
00:46:19Yani Hz. Yusuf'un kardeşlerinin onu kuyuya attığı hadiseyi anlatmamalıyız mesela.
00:46:24İşte Hz. İbrahim'in oğlu İsmail'e kurban edişini anlatmamalıyız. Ona daha zaman var.
00:46:31Onun yaşı o değil çünkü. Yani ne anlatacağımızı bilmemiz gerekiyor.
00:46:35Ve korkutarak, ceza vererek değil. Hadi bakayım ye şunu. Eğer yemezsen işte şöyle olur, böyle olur.
00:46:41Böyle diyen bir annenin, böyle üsluba sahip olan bir annenin hemen tılsımlı bir değne dokunmuş da işte dinimizi anlatırken sevgi
00:46:49pıtırcığına dönüvermiş.
00:46:51Şimdi çocuk buna inanmıyor zaten. Bu topyekün düşünülmesi gereken bir konu.
00:46:56Genel bir üslubu olmalı.
00:46:57Genel bir üslubu, kendisine yakıştırabileceği bir Müslüman hanımefendiye yakışacak bir üslubu kendisine elbise olarak giymeli.
00:47:06Baba da hakeza öyle. Dinimizi anlatırken Allah'ı ve Peygamber Efendimiz'i anlatıyoruz ama bu hayatın her alanına yayılmalı.
00:47:15İşte gezmeye götürüyoruz. Bir tefekkür gezisi yapabiliriz mesela.
00:47:18Ağaçları inceleyebiliriz. Ağaçlardan yere dökülen yaprakları inceleyebiliriz.
00:47:23Bir tohumu filizlenmesine şahitlik edebiliriz.
00:47:27Bir portakalın aslında sert bir dış kabuğu vardır ama içindeki o sulu kısmı ve kokusunu her türlü hava şartına rağmen
00:47:35kaybetmez mesela.
00:47:37Ya da bir narı örnek gösterebiliriz çocuklara.
00:47:40Bunlar aslında tefekkür sebebidir.
00:47:42Hani biraz önce sordunuz ya düşünelim ama nasıl düşünelim?
00:47:45Özellikle yapay zekanın çok fazla hayatımıza girmesinden sonra artık düşünme kısmını da sanki ona bırakmış olduk anneler babalar olarak.
00:47:55Ama hakikaten bu konuda mesai harcamalarını istiyorum.
00:47:59Ve doğru masallar, doğru hikayeler anlatılmalı.
00:48:03Biraz daha büyük yaş grubunda özellikle ailelerde masa sohbetleri, tefekkür sohbetleri çok önemlidir.
00:48:11Yani bir masanın başına bütün aile üyeleri oturabilirler.
00:48:15İşte baba, anne ve çocuklar bilimsel olarak bir veri sunabilirler.
00:48:20Onun yanında onun ayetini, delil ayetini gösterebilirler.
00:48:24Hani daha somut örnekler vermek istiyorum bu anlamda.
00:48:28Böyle yaparsak, üzerine düşünürsek çok daha iyi olur.
00:48:33Bir de şükür kavanozu biz yaparız.
00:48:35Bir kavanoz vardır ve onun içine bütün aile üyeleri neye şükretmemiz gerekiyorsa, Allah bize hangi nimetleri verdiyse küçük küçük kağıtlara
00:48:47yazarız.
00:48:47Kaç yaşında olursa önemli olan söyleyebilmesi.
00:48:52Diyelim ki 5 yaşında ama annesi onun adına yazabilir.
00:48:54O kavanozu doldururuz ve bir gün belirleriz.
00:48:58Sonrasında kavanozu, kapağını açtıktan sonra içimizden birisi teker teker o kağıtları okur.
00:49:04En sonunda da dua yaparak Allah'ım sana teşekkür ederiz, şükürler olsun.
00:49:08Yani şükretmemiz gereken ne kadar çok şey varmış diye düşünürüz.
00:49:12Ve bu uygulamalardan sonra hakikaten anneler babalar görecekler ki çocuklar daha çok hüsnü zan etmeyi öğreniyorlar.
00:49:21Akran zorbalıkları daha az yaşanıyor aslında bu kimselerde.
00:49:24Hatta hiç yaşanmıyor diyebilirim.
00:49:26En çok sıkıntı yaşadığımız konu çünkü akran zorbalığı biliyorsunuz.
00:49:30İlkokullarda, anaokullarında dahi var.
00:49:32Ortaokullarda, liselerde özellikle.
00:49:35Her gün çok farklı olaylara şahitlik ediyoruz.
00:49:38Çocuk tefekkür ederek, Allah'ın yarattığı kainattaki onca güzelliği görerek, bunları düşünerek, muhasebe yapmayı öğrenirse, bakmayı öğrenirse,
00:49:51bir canlıya zarar vermeyi düşünmüyor, içinden geçirmiyor gerçekten.
00:49:57Hocam.
00:49:57Şunu özür dilerim, yani Merve Hanım'a katkı olsun diye söyleyeyim.
00:50:02Yani bugün biz anne babalar olarak çocuklarımıza yeterince zaman ayırmıyoruz maalesef.
00:50:10Kur'an-ı Kerim'de Lokman suresinde Allah, hani Lokman oğluna vaaz ediyordu diye bir cümle kurar.
00:50:18Vaaz ediyordu.
00:50:19Yani bir baba, bir kişilik cemaati oğluna vaaz ediyor.
00:50:25Biz çocuklarımıza bugün emrediyoruz.
00:50:28Emretme başka bir şey.
00:50:30Yani öğüt anlamında diyorsunuz değil mi?
00:50:32Hadi namazını kıl diyoruz, hadi elini yemekten önce elini yıka diyoruz, sigara içme, zararlı alışkanlıklardan uzak dur diyoruz.
00:50:40Halbuki hocamın dediği gibi, yani her gün bir gündem belirleyip, yarım saat onlarla bir ilgi, alaka, sevgi ve bilgi paylaşımı
00:50:50yapma,
00:50:50onları dinleme, onların konuşmalarına fırsat verme ve onları ikna edeceği o delillerle, hayatın içerisinden örneklerle,
00:51:02örnek olma da var, onlara işte o vaazı yapabilme, o dersi sunabilme çok önemli.
00:51:07Hocam Ankara'ya çok az kaldı iftara ama şunu ilave etmek isterim.
00:51:12Hazreti Mevlana'nın bir sözü var, diyor ki insan kulağından beslenir.
00:51:17Onun için de yirmi beş bin beytlik mesnevisine dinle bişnev diye başlıyor Mevlana.
00:51:25Tabii dinleme çok önemli tabii ki yani.
00:51:27O zaman çocuklarımızı neyle beslediğimiz, yani kulağından besleniyorsa hangi seslerle besleniyoruz?
00:51:33Kesinlikle, kesinlikle.
00:51:35Doğar doğmaz ezan okuyoruz biliyor musunuz çocuklarımızın kulaklarına?
00:51:40Halbuki çocuk, bebek ne anlar ezandan demeyin.
00:51:43Yani bugün bilim adamları diyorlar ki, doğduğunda çocuğun ilk duyduğu sesler kişiliğini etkiler.
00:51:50Ve öyle başlıyor.
00:51:52İşte anne karnında eğitim dedik ya, anne karnındayken çocuk,
00:51:56annenin dinlediği sesler çocuğun kişiliğini etkiler diyor.
00:51:59Sadece besinler değil, sadece annenin stresleri değil,
00:52:04duyduğu, dinlediği seslere varıncaya kadar.
00:52:07Bunların hepsi tabii ki önem arz ediyor o çocuğun gelişmesi, yetişmesi açısından.
00:52:12Dolayısıyla bir bütün olarak bakmamız gerekiyor.
00:52:16Ve insanın değişmesi, yetişmesi, gelişmesi anlık bir mesele değil.
00:52:22Bir süreç istiyor.
00:52:24O süreci de sabırla eğitimciler olarak birlikte.
00:52:27Bazen eğitirken eğitilmeyi de göze alacağız.
00:52:31Yani bu da önemli.
00:52:32Yani çocuklarımızı eğitirken çocuklarımızdan da biz bazı şeyleri öğreneceğiz.
00:52:36Bu da bir kazanımdır.
00:52:39Dolayısıyla bunların hepsini birlikte yapacağız.
00:52:41Onun için Kur'an da
00:52:42وَاِذَا قُرِيَ الْقُرْآنِ فَاسْتَمِعُوا لَهُ وَاَنْسِتُوا لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُونَ
00:52:47Kur'an okunduğu zaman dinleyin, susun, kulak verin ki merhamet olmasınız.
00:52:53Ve ilginçtir Mevlana mesnevisini keşafül Kur'an diye tanımlar.
00:52:59Kur'an'ın tefsiri diye tanımlar.
00:53:02Ama mazul Kur'an der.
00:53:04Ama Kur'an'ın ilk emri ikradır.
00:53:07O dinle diye sözü başlar.
00:53:09Evet, şimdi ezanı dinleyelim efendim.
00:53:13Ankara için iftar vakti.
00:53:15Afiyet olsun, Allah kabul etsin sevgili izleyenlerimiz.
00:53:19Evet, amin diyoruz biz de bu güzel duaya.
00:53:22Sevgili izleyenler, Ankara'mız iftarını yaptı.
00:53:27Açtılar oruçlarını şu anda Allah'ın verdiği o güzel nimetlerden tekaddi ediyorlar, istifade ediyorlar.
00:53:33İnşallah bütün ülkemizde yavaş yavaş böyle vakit geldikçe iftarlarını yapacaklar, o sevinci yaşayacaklar.
00:53:42Hocam, bu bahsettiğimiz kavramlar bir anlamda da bizim özellikle kainat kitabını okumak diye bir tabirimiz var.
00:53:52Yani aslında Allah Celle Celaluhu Kur'an-ı Kerim ile bizzat bizi muhatap kılarak içerisindeki ayetleri, işaretleri, delilleri fark etmemizi
00:54:03ve buradan istifade etmemizi isterken dışarıdaki ayetlerle de içerideki ayetleri desteklemiş oluyor.
00:54:11Bu da tefekkür, tezekkürle çok ilişkili olsa gerek. Ne dersin?
00:54:15Kesinlikle. Şimdi malumdur, ilk emir İkra geldiğinde okunacak kitap yok.
00:54:24Kur'an yok henüz, ayetler inmemiş. Ama oku diyor Allah.
00:54:28Onun için ve ilk beş ayette de İkra emri iki kere tekrarlıyor.
00:54:33İkra, Bismi Rabbikellezi halak, İkra ve Rabbükel ekram şeklinde.
00:54:38Bunu biz müfessirler şöyle izah ediyorlar kaynaklarımızda.
00:54:45İnsan iki oku emriyle karşı karşıya çünkü iki kitapla karşı karşıya.
00:54:52Önce kainat kitabı.
00:54:53Ve zaten Cenab-ı Hak yaradan Rabbinin adıyla oku, insanı alaktan yarattı buyurarak da zaten yaratılış ayetine vurgu yapıyor, dikkat
00:55:03çekiyor.
00:55:04Dolayısıyla tek kanatla uçulmuyor hocam.
00:55:08İki kanat. İki kitapla biz rotamızı belirleyeceğiz.
00:55:12Kainat kitabı, Kur'an kitabı.
00:55:14Dikkat edersek Kur'an-ı Kerim'de Şems suresi var.
00:55:19Gökyüzünde de Şems var, güneş.
00:55:21Güneş. Güneş'in hem suresi hem ayetleri de var başka ama gökyüzünde de güneş.
00:55:26Şimdi bir taraftan o Şems suresi, Şems ile güneşle ilgili ayetleri okuyacağız.
00:55:31Bir taraftan da o doğarken, batarken işte iftar saatlerimizi ayarlamamıza vesile olan o güneşin üzerinde tefekkür eder.
00:55:40Onu okuma o şekilde. Güneş'te herhangi bir yazı yok.
00:55:42Zaten güneşe çıplak gözle bakamayız uzun süreli gözümüzü alır ama
00:55:47onu işte yaratanı, o güneşi ayarlayanı, planlayanı tefekkür etme, düşünme ile okuma başlıyor.
00:55:55Yani kainat kitabını okuma, düşünme ile, tefekkür ile başlıyor.
00:56:01Daha sonra Kur'an-ı Azimüşşan'daki Şems, güneşle ilgili ayetler.
00:56:05Kamer, gökyüzünde ayımız var, Kur'an-ı Kerim'de Kamer suresi.
00:56:10Gökyüzünde yıldızımız var, Kur'an-ı Kerim'de Necim suresi.
00:56:14İşte hayvanlar aleminden bir takım hayvanlar surelere isim olmuş.
00:56:19İşte Ankebut'u okuma.
00:56:20Ama Ankebut suresini okumadan o örümceyi bir fark etme okuma.
00:56:25Nemil suresini okumadan karıncayı bir okumak.
00:56:30Karınca kainat kitabının ayeti ya da suresi, Nemil de Kur'an kitabının suresi karınca demek.
00:56:37Dolayısıyla kainat kitabını okuyarak işe başlamak ve bu konuda da kimsenin mazereti de yok biliyor musunuz?
00:56:44Yani ben okuluna gitmedim ki.
00:56:47Gerek yok ki.
00:56:47İnsan iç içe yaşıyor.
00:56:50O bitkilerle, gökyüzüyle, yeryüzüyle, şu içtiğimiz suyla, tükettiğimiz gıdalarla iç içe yaşıyoruz.
00:56:56Ya da insanın kendi organizması, yani şu etin içinden çıkan tırnak, şu kıllar, şu parmakların hareketleri,
00:57:05şu et parçasının görmesi, şu et parçasının duyması, bu et parçasının konuşuyor olması, yürüyor olması vesaire.
00:57:11Kendini okuma.
00:57:13Bunların hepsi tefekkürle, tedebbüle, çocuklarımıza, gençlerimize de bunları fark ettirme.
00:57:19Ama biz maalesef bir organımızın Allah korusun işlerliğini kaybettiğimiz zaman onu anlıyoruz.
00:57:27Hastalandığımız zaman bir organımızın farkına varıyoruz.
00:57:31Yani işte gözlük takınca gözlerimizi fark ediyoruz.
00:57:34Halbuki ondan önce fark edebilmek, o zaman belki daha kıymetdar olacak, kadri kıymetini bileceğiz,
00:57:42daha koruyacağız.
00:57:43Çünkü tefekkür hayatı da anlamlandırıyor, insanın varlıklara bakışını da anlamlandırıyor,
00:57:51eşyaya bakışını da anlamlandırıyor.
00:57:53Ve hiçbir şeyin boşuna anlamsız yaratılmadığını fark ettiriyor bize.
00:57:57Ve kainatta hiçbir şey, yani o haşerat dediğimiz, hani zarar verdiğini konuşuyoruz.
00:58:05Biliyorsunuz eczacıların amblemi yılandır.
00:58:10Yılan tamam zehirlidir ama o zehirde ne panzehirler vardır.
00:58:14Pek çok ilaçların oradan elde ediliyor.
00:58:17Dolayısıyla hiçbir şey yüce Rabbimizin boşuna anlamsız yaratmadığını fark etme.
00:58:22Onun için dediğiniz gibi kainat kitabıyla Kur'an kitabını birlikte okumak son derece anlamlı.
00:58:27Hocam gençlerden de bahsetti ve dijital çağda sanki hani insanlar aklını böyle kiraya verircesine,
00:58:35gençlerimiz onun yerine düşünen ve o düşünülenleri uygulayan bir pozisyonda gibi gözüküyor.
00:58:42Bu da onların doğru düşünme melekelerini, gerçekleri fark etme melekelerini olumsuz etkileyebilir.
00:58:50Ne dersiniz? Bunu tefekkürle, tezekkürle, tedebbürle aşabilir miyiz?
00:58:55Şöyle aslında Ramazan bunun için çok güzel bir zaman dilimi ama gençlerin, sadece gençler de değil biz yetişkinler de artık
00:59:03hatta çocuklar da elimizdeki telefonlar sebebiyle çok fazla duygu geçişi yapıyoruz.
00:59:10Yani bu da bizim ruhumuzdaki dengenin bozulmasına sebep oluyor.
00:59:14Yani bir genç, gençten yola çıkacaksak heyecanlı bir video izlediğinde, işte izledikten sonra çok korku dolu bir video izleyebiliyor.
00:59:25Sonrasında çok üzülebiliyor, sonra çok seviniyor, mutlu oluyor.
00:59:28Yani bu hal geçişleri, duygu geçişleri aslında bizim ruhumuza tamamen fıtratımıza aykırı.
00:59:34Çünkü ruh dinginliği sever, ruh yavaşlığı sever, sindire sindire bazı şeyleri hazmederek, içselleştirerek kabul etmeyi ister.
00:59:43O yüzden ruhun önce bir dengesini bulmak lazım.
00:59:48Bunun için de ben şöyle diyorum, tefekkürle beraber irade eğitimi gerekiyor.
00:59:54Yani neye hayır diyeceğimizi bilmemiz lazım.
00:59:57Çocuklarımızı bu noktada daha küçükten irade eğitimi vererek yetiştirmemiz lazım.
01:00:03Eğer hayır diyeceği şeyleri bilirse çocuklar, iradeleri kuvvetli olursa, güçlü olursa, o zaman tefekkür yaparken de hakikaten çok tatlı bir,
01:00:14manalı bir tefekkür içinde bulurlar kendilerini.
01:00:17Oruç tabi biliyorsunuz, irade eğitimidir aynı zamanda.
01:00:21Yani bunun tefekkürü de şurada.
01:00:23Şu an açım, her şeyi yiyebilirim.
01:00:26Ama emri ilahi, Allah emrettiği için şu an yemiyorum ve bunu ben kendim tercih ediyorum.
01:00:32Yani yiyebilirim.
01:00:32Allah emrediyor, evet.
01:00:34Çünkü Allah'ın her emrettiğini uygulamıyoruz değil mi?
01:00:38Ne yazık ki.
01:00:38Ama burada benim tercihim.
01:00:41İşte bunu bilmek lazım.
01:00:43Hayır diyeceği şeylerde de aslında genç, hayır dedikçe, yani onu yoldan çevirmeye çalışan, ona zorbalık yapan, ya herkes yapıyor nasılsa,
01:00:53biz de bunu yapabiliriz.
01:00:55Cümlesinin ardına sığınmadan aslında şunu bilmeli.
01:00:59Hayır dedikçe genç özgürleşir.
01:01:01Bu irade eğitimini tamamlamalı.
01:01:04Tefekkürüne tadı tuzu olsun diyelim.
01:01:07Eyvallah.
01:01:07Efendim, bugün güzel bir tefekkür yaptık stüdyomuzda.
01:01:13Hem ekranları başında izleyenlerimiz tefekkür ettiler, tezekkür ettiler.
01:01:19Ve böylece konumuzun sonuna gelmiş olduk.
01:01:23Hocam, teşekkür ediyoruz.
01:01:25Allah razı olsun, biz teşekkür ederiz.
01:01:27Güzel bilgilerinizle bizi aydınlattınız.
01:01:29Merve Hanım, size de çok teşekkür ediyoruz.
01:01:30Ben teşekkür ediyorum, sağ olun.
01:01:31İnşallah, tefekkürlü ve doğru tefekkürlü, nihayetinde erdemi, hikmeti yakalayan bir anlayışla inşallah sonuca gitmiş olalım.
01:01:44İnşallah.
01:01:45Hocam, İstanbul için iftara çok az bir zaman kaldı.
01:01:49Lütfederseniz bir dua ile inşallah taşınalım bu vakti.
01:02:06İlahi oruç ibadetiyle ellerimizi ve gönüllerimizi sana açtık.
01:02:12Rahmet kapında durduk.
01:02:13Bağışlamanı dileriz, bizleri bağışla.
01:02:16Allah'ım, gönül coğrafyamız kan gölüne döndü.
01:02:20Ya Rabbi, gönül coğrafyamıza sulhü, barışı lütfeyle.
01:02:24Müslümanlara basiret, firaset nasip eyle.
01:02:27Tuttukları orucu, Ya Rabbi, mizana kadar sevabını götürecek şekilde muhafaza etmelerini,
01:02:34oruç ruhuyla yaşamalarını, senin emrine riayet ederek yaşamalarını nasibi müyesser eyle.
01:02:40Ya Rabbi, ayaktayken, otururken, yan üzere yatarken zikredenler diyorsun, tefekkür edenler diyorsun.
01:02:48Her zaman, her daim, her yerde, her şartta senin emir ve öltülerine riayet etmeyi hepimize nasibi müyesser eyle.
01:02:55Şu iftar savur saatlerini dakika dakika hesap ettiğimiz gibi emir ve yasaklarına da harfiyen uymayı hepimize nasibi müyesser eyle.
01:03:06Nefislerimizi ıslah eyle, nesillerimizi ıslah eyle.
01:03:09Ya Rabbi, müminlere, ümmeti Muhammed'e izzet nasip eyle Allah'ım.
01:03:15Dualarımızı, ibadetlerimizi dergah izzetinde kabul ve karine eyle.
01:03:20Amin.
01:03:21Ve ahiru davana en elhamdülillahi rabbil alemin.
01:03:25Sevgili izleyenler, İstanbul için iftar vakti.
01:03:29Afiyet olsun. Allah kabul etsin efendim.