- 5 saat önce
Ukrayna’da seçim, görüşmelerde ateşkes yolu açıldı
Rus basınında Bilal Erdoğan yorumları
Azerbaycan-Ermenistan: Halklar arasındaki nefret nasıl yenilir?
Kırgızistan’da neler oluyor?
Hakan Aksay yorumladı.
Rus basınında Bilal Erdoğan yorumları
Azerbaycan-Ermenistan: Halklar arasındaki nefret nasıl yenilir?
Kırgızistan’da neler oluyor?
Hakan Aksay yorumladı.
Kategori
🗞
HaberlerDöküm
00:11Ukrayna lideri Zelenski'den gerçekleşeceğine inanmak istediğimiz bazı cümleler geldi.
00:18Yaz aylarına kadar savaş bitebilir ve Ukrayna'da bu arada devlet başkanlığı seçimleri de düzenlenebilir.
00:26Gerçekten iyimserlik dolu cümlelerdi bunlar.
00:30Gerçekten öyle mi yoksa bu yine siyasi bir manevra olarak mı liderler arasında kullanılıyor?
00:39Zelenski, Putin ve Trump üçgeninden bahsediyoruz.
00:43Bu konuya bakacağız.
00:44Münih Güvenlik Konferansı ve Cenevre'de bugün yarın düzenlenecek olan Ukrayna, Rusya, ABD görüşmeleri.
00:54Bunlara bakacağız ve bunlarla ilgili birkaç konuya daha.
00:58Medya bölümünde ilginç bir şey var bugün.
01:02BBC'nin Rusça yayınından benim aldığım biten bir savaşla ilgili bitmeyen nefret boyutunu işleyen,
01:11toplumsal boyutunu işleyen Azerbaycan, Ermenistan konusu ki geçen hafta da o konuyu geçen yayında ele almıştık.
01:19Ve sizden de epeyce bir şey geldi.
01:24Bunlarla ilgili mesajlar geldi.
01:26Demek ki bu konu çok gündemimizde önemli yer tutan bir şey.
01:29Ve bu Azerbaycan, Ermenistan nefret toplumlar arası nefret konusu da çok çok önemli.
01:36Gelen bazı mesajlardan da gördüm.
01:38Eğer yeri gelirse ben de bu arada Ermenistan'da yaşadığım bir şeyi bir anı olarak da size aktarmak isterim.
01:44Ve son bölümde kısa kısalarımız var.
01:46Her zaman salı günleri olduğu gibi.
01:50Şimdi evet Münih Güvenlik Konferansı gündem ve herkes hemen hemen herkes oradaydı.
01:56Zelenski konuşma yaptı.
01:58Ayrıca oradaki pek çok liderle ve hem AB'nin liderleri, ABD'liler, NATO onlarla görüşmeler yaptı.
02:10Marco Rubio orada epeyce bir dikkat çekici konumdaydı.
02:15Epeyce açıklama yaptı.
02:16Bu açıklamalarda ilginç.
02:18Marco Rubio hem Trump'ın çizgisini yansıtmaya çalıştı.
02:23Trump'ın ve Vence'in, geçenlerde Vence'i epeyce bir konuştuk Azerbaycan ve Ermenistan ziyaretiyle.
02:31Bu ikilinin çizgisini yansıtmaya çalıştı ama bir parça fark da vardı.
02:35Kendi farkını da ortaya koymaya çalıştı ve başardı büyük ölçüde.
02:40Çünkü çok iddialı bir siyasetçi anlaşılan Marco Rubio ve pek çok analistin dediği gibi anlaşılan bir süre sonra ABD'nin
02:50liderliğine, devlet başkanlığına adaylığını koymaya niyetli görünüyor.
02:54Bu konuda Vence'le ya da başka birileriyle çekişecek mi bilmiyoruz ama NATO'yu ve bölgesel dengeleri ele aldığı konuşmalarda
03:02Rusya-Ukrayna savaşının da etkisiyle aradaki kırılmayı çok ustaca anlatmaya çalıştı ve iki tarafı birbirinden ayırmadan Avrupa'ya da biz
03:12çok önem veriyoruz diyerek
03:15NATO'nun da Avrupa kolunun ve genel olarak AB'nin, Avrupa'nın güçlenmesini istediklerini söyledi Amerika olarak.
03:22Trump'ın cümleleri biraz daha farklı, biraz daha taşlı topraklı biliyorsunuz ABD'yi, Avrupa'yı küçümseyen cümleler.
03:30Rubio biraz daha farklı bir denge çizgisini ortaya koydu.
03:34Şimdi bu denklemler içinde savaş ne olacak?
03:39Ukrayna'daki savaş nereye gidecek?
03:40Onunla ilgili tabii gözler en başta Rusya'dan şey yoktu, katılım yoktu.
03:46Rusya muhalefeti orada vardı ama Zelenski tabii ki, Zelenski'nin açıklamaları.
03:50Zelenski de demin girişte söylediğim gibi çok önemli bazı cümleler söyledi.
03:55Acaba bunlar taktiksel bir takım hamleler mi yoksa gerçek olabilir mi?
03:59Ne dedi?
04:00Yani birkaç şey var burada benim söylemek istediğim.
04:03Demin dediğim gibi eğer anlaşma olursa, onu da kendisi açıklıyor aslında,
04:08ABD Rusya'ya daha fazla baskı yaparsa, Putin'i daha fazla silkelerse, onu anlaşmaya hazır hale getirirse baskı yaparak diyor.
04:18Bunun da açıdığı çok net onun için.
04:20Kendi başına gelmez.
04:22ABD'nin baskısıyla, Trump'ın baskısıyla gelebilir Putin anlaşma noktasına diyor.
04:26Orada eğer bir ateşkes ortamı sağlanırsa, bir ateşkes anlaşması yapılırsa ve bazı güvenceler, güvence konusu da soru işaretli.
04:35Hem toprak konusu soru işaretli hem güvence konusu.
04:38Yani ateşkes olacak ondan sonra yeni bir savaşın olmayacağı, yeni bir saldırının olmayacağının mekanizmasını, güvencelerini bundan bahsediyoruz ama herkes bunu
04:47kendine göre anlıyor.
04:48Eğer Zelenski kendilerini ya da kendilerini de tatmin edecek bir güvenlik önlemi sistemi oluşturulabilirse,
04:59iki ayı bize verin diyor, ateşkesle iki ayı verin diyor.
05:02Eskiden üç ay ve daha fazlasını söylemişti.
05:04Dikkatinizi çekerim.
05:05Pazarlıklar hep bunların tutumlarını değiştiriyor liderlerin.
05:10Putin de adım atıyor, Zelenski biraz daha fazla adım atıyor.
05:13Evet iki ayda devlet başkanlığı seçimlerini yapabilirim diyor.
05:17Yapabiliriz, Ukrayna'da bunu düzenleyebiliriz diyor.
05:19Kim gelecek, Zelenski'nin şansı vs. bu ayrı bir konu.
05:22Savaş şartlarında Zelenski'nin şansı güçlü.
05:26Zalojni ortaya çıkar çıkmaz bilmiyoruz ama savaş bitse de farklı bir ortam olsa,
05:31o zaman Zelenski'nin o kadar da gücü olmayabilir.
05:34Böyle bir şey dedi.
05:35Ve sanki Trump'a yönelik yine konuşur gibi yaza kadar bitebilir dedi.
05:41Niye? Çünkü Trump ne demişti?
05:43Bu savaşı arkadaş artık bıktım.
05:46Haziran'a kadar bitirin.
05:48Niye Haziran? Haziran'ın bir özelliği mi var?
05:51Yani Haziran'dır, Temmuz'dur.
05:54Kasım'da seçimleri var.
05:55Kasım başında Trump'ın seçimleri var da işler kötü gidiyor.
05:59Şimdi hem içeride pek çok sorun var.
06:03Ratingi düşüyor, işte Epstein'in dosyası var vs.
06:06Ve 7-8 savaş bitirdim falan diyor ama en çok bundan bahsetti.
06:10Ukrayna'daki savaşı bitireceğim dedi.
06:12Bir günde dedi, yüz günde dedi vs.
06:14Bitiremiyor bir yıl geçti.
06:16Dolayısıyla bunu bitirip bunu seçimlerde de kullanmak istiyor.
06:19E propaganda süresi olarak da yaz aylarını falan herhalde şey yapıyor.
06:22Düşünüyor, Haziran'a kadar dedi.
06:24Ona uygun bir açıklamada.
06:26Zelenski'den böyle geldi.
06:27Olur olmaz, bu taktiktir.
06:29Gerçekten öyle bir şey olabilir bilemiyoruz.
06:32Ama bu konuya Zelenski'yi değindi ve şey dedi, şunu da söyledi.
06:38Anlaşma için Putin'le bir araya gelebilirim.
06:41Ama Putin'in dediği gibi, hatta birkaç kez tekrarladığı gibi,
06:45Moskova'ya gitmem, Rusya'ya gitmem, Belarus'a da gitmem.
06:47Çünkü bunlar taraflar, o da bir ara çağırmıştı.
06:50Tabi bu şeyler, Putin Kiev'e gelsin, Zelenski, Moskova'ya gitsin falan bunlar çok ciddi şeyler değil.
06:57Adamlar birbirlerini yiyorlar.
06:58Yani birbirlerinin, ne diyelim, kanlarına susamışlar.
07:01Onun için nötr bir yerde yapılacağı, eğer yapılırsa bu kesin.
07:06Ha Rusya tarafı, evet savaşın devamından yana ama Rusya ekonomisi de çok ciddi sıkıntılar içinde.
07:12Onun için o yorgunlukla belki Putin zafer olarak bunu gösterebileceği,
07:18bu 4 yıllık savaşı, 4 yıldan fazla da olacak anlaşma yapılana kadar tabii ki en iyi ihtimalle,
07:24onu zafer olarak göstereceği bir formül olursa ekonomiyi düzeltmek,
07:28belki Batı'yla ilişkileri tekrar kurmak, enerji ihracatı falan bunları defalarca konuştuk burada.
07:33Bakın ABD'nin baskıları sonucu 1 ay, 2 ay, 3 ay derken Hindistan da çöktü.
07:38Rusya açısından tırnak içinde, yani petrol alımı açısından Rusya için kimler vardı?
07:45Çin vardı, Hindistan, Türkiye, yani Çin idare ediyor, Amerika'yı pek fazla dinlemiyor gibi en azından şu aşamada ama
07:54Hindistan geri adım attı, Türkiye'de geri adım attı.
07:57Dolayısıyla Rusya bütçesi ciddi sıkıntı içinde.
08:01Bunlardan dolayı da belki, belki, belki gerçekten bu ateşkes görüşmelerinden bir sonuç alınabilir diyorum.
08:10Böyle de ummak istiyorum aslında.
08:12Bu arada 3. tur görüşmeler kimin arasında?
08:18Ukrayna, Rusya, Amerika.
08:20Bu yeni bir görüşme şeyi, formatı.
08:24Ve biliyorsunuz 2 tur görüşme yapıldı.
08:27Nerede? Avudabi'de yapıldı, Birleşik Arap Emirlikleri'nde.
08:292 tur oldu, 3. tur şimdi ama orada değil, Cenevre'de.
08:34Cenevre'de bugün başlayan görüşmeler yarın bitebilir.
08:38Bunun da sonucunu bekleyeceğiz.
08:40Yani gerçi Putin'in sözcüsü Peskov, bugün öyle çok aham şam bir şey beklemeyin dedi ama yarınla ilgili konuşmadı.
08:48Bugün olmaz, yarın olur.
08:49Umarım oradan da bir adım çıkar, bir adım atılır.
08:54Yani ben umarım falan derken tarafmış gibi niye bahsediyorum?
08:57Evet herkes taraftır çünkü en son gelen verilere tekrar baktım.
09:02Sadece Rusya'dan bir ay içinde, son Aralık Ocak'tan bahsediyorum, bir ay içinde 35.000 ölü deniyor.
09:09Yani bir günde 1000 kişiden fazla ölü.
09:13Rusya, Ukrayna biraz daha az kayıt veriyor ama yani yine de ortalama günde 2000'e yakın insan 1500 olsun ölüyorsa
09:21bu korkunç bir felakettir.
09:22Ve bu savaşın bir an önce bitmesi, en azından ateşkes sağlanması gerekir.
09:27Onun için Trump bile olsa, öyle hiç hayran olmadığımız Trump bile olsa bu aracılık önemli sonuç alabilir.
09:35Şimdi Batı ne yapacağını bakarken birbirine de bakıyor.
09:38Gayet kuşkulu bir şekilde.
09:40Avrupalılar ABD'ye kuşkuyla, ABD'liler Avrupalılara kuşkuyla bakıyor.
09:44Hatta orada NATO toplantısı, NATO görüşmeleri de yapıldı ve pek açmasa da içeriğini.
09:50Rutte ilginç bir şey söyledi NATO Genel Sekreteri ki gayet Trumpçı biridir ama herkesi de idare etmesi lazım.
09:57Bu benim için en önemli, en zor toplantılardan biriydi dedi.
10:00Şimdi demin dediğim usta manevraları Rubio'nun Avrupa güçlenmeli diyor, askeri olarak da güçlenmeli.
10:08Ne demek yani siz NATO'dan çıkacak mısınız?
10:10Trump öyle laflar etmişti.
10:12Zor bir iş ama yani Avrupa NATO'su mu olacak ya da bütün mesele Avrupa'nın daha fazla para vermesi mi?
10:18Yani %5'e çıkartması mı bütçesi içinde NATO harcamalarını?
10:22Ki bu konuda biçimsel olarak en azından ABD'nin haklı olduğu söylenebilir.
10:27Yani bütün NATO'nun giderlerinin %60'ını bir tek ABD karşılıyorsa,
10:32o kadar millet sadece %30 suçunu falan karşılıyorsa veya işte en fazla 40'ını ki 40'tan daha aşağıda bir rakam
10:42var.
10:42O zaman ABD'nin talebi bu açıdan doğru görülebilir ama Trump'ın kafasında tabii hangi şeyler planlar var bunları bilmiyoruz
10:49ama
10:50böyle birbirlerini tartıyorlar.
10:51Avrupa ile ABD bir araya gelebilecekler mi eskisi kadar kenetlenmiş halde?
10:57Yoksa Trump'la birlikte bu ayrılık gidecek mi, sürecek mi?
11:02Bu arada Trump o seçim şeyini, sınavını nasıl verecek Kasım ayında?
11:08Bu arada her şeyi Trump'a göre konuşan Zelenski size 10 puanlık soru.
11:12Zelenski Trump'ın başarılı olmasını sizce ister mi istemez mi?
11:16Savaş bağlamında, ateşkes bağlamında, Ukrayna bağlamında ne dersiniz?
11:22Şeylere, yorumlara görüşünüzü söyleyebilirsiniz.
11:26Bu arada Batı'dan bir hamle geldi.
11:29Batı'nın 5 ülkesi İngiltere, Almanya, Fransa, İsveç ve Hollanda.
11:34Tam da bu Münih Güvenlik Konferansı sırasında aynı zamanda Navalny'nin ölümünün 2. yıl dönümüydü.
11:41Ölümünün ya da öldürülmesinin bunu siz istediğinizi seçebilirsiniz.
11:45Bunu kanıtlamak çok zor çünkü ama bu 5 ülke dediler ki biz bunu enine boyuna araştırdık ve
11:52Navalny'nin kesinlikle zehirlendirdiğini, Rusya tarafından öldürüldüğünü söyleyebiliriz dediler.
11:58Ve o zehir de özel bir zehirmiş.
12:01Ok kurbağası zehri.
12:03Yani Rusya'da bir film seyretmiştim.
12:08Basilaşvili'nin oynadığı Rus tarihinde zehirlenme şeyi.
12:11Geleneksel falan pek çok şeyi biraz da mizahi olarak veriyordu.
12:16Şey falan değil, muhalif falan bir film değil.
12:18Rusya'da yayınlanmış bir filmden bahsediyorum.
12:20Şimdi ok kurbağası zehri bunu bilmiyorum.
12:23Morfinden 200 kat daha şeymiş falan.
12:25Yani bu doğrudur, yanlıştır bunu bilemiyorum ama ilginç bir şey.
12:28Dikkatimizi çeken 2 yıl geçti ve Münih toplantısında bunu böyle patlattılar.
12:34Daha önceden de söyleyebilirlerdi.
12:35Niye böyle?
12:37Kafalarında bir plan var.
12:38Bu arada Navalny'nin ölüm haberi de 2 yıl önce Münih toplantısına gelmişti.
12:44Ve eşi büyük bir şeyle, ne diyelim ruhsal bir güçle, direnişle orada çıkıp bir de konuşma yapmıştı ertesi gün.
12:55Böyle bu şeyler de var.
12:57Onun dışında ne diyelim, bir iki cümle daha edelim.
12:59Savaş sürüyor.
13:01Rusya yine Ukrayna'nın enerji kaynaklarını vuruyor.
13:05Yine soğuk hava, yine Ukraynalılar donuyor vesaire.
13:08O konuda bir şey yok.
13:09Yenilik yok.
13:10Bu arada Ukrayna da Moskova'ya epeyce bir atak yaptı.
13:15Dronlarla falan Moskova'da yine uçuşlar ertelendi.
13:19Birkaç havaalanı etkilendi.
13:21Krasnodar, güneydeki Rusya'nın önemli yerlerinden biri.
13:25Oraya ciddi bir şey oldu.
13:26Atak oldu.
13:28Ukrayna tarafından.
13:29Ukrayna içinde yine sansasyonlar, yine skandallar.
13:33Eski enerji bakanı Kalushenko gözaltında ve adamın 9 milyon avro civarında para aldığı falan söylüyor.
13:41Ya savaş mavaş bu Ukrayna'daki şeyler bitmiyor.
13:45Yolsuzluklar bitmiyor.
13:46Adamların şey yani her şeyi para.
13:49Savaş, vatanseverlik, bilmem yurtseverlik falan bunlar hikaye pek çokları için.
13:53Bu da işin garip bir tarafı.
13:56Neyse bu bölümü şeyle bitirelim.
13:58Kuzey Kore'den bir haberle bitirelim.
14:00Kuzey Kore'nin meşhur bir lideri var ya.
14:02Hani enteresan dış görünüşlü de birisi.
14:05Kim Jong-un.
14:08Ukrayna'da hayatını kaybeden Kuzey Koreliler için toplu konut projesi yapmış.
14:15Adam.
14:16Kuzey Kore'nin lideri.
14:18Ve onun açılışını yaptı.
14:21Kaç kişi öldü Ukrayna'da Kuzey Kore'den?
14:266 bin civarında söyleniyor.
14:28Bu daha az olabilir, daha çok olabilir.
14:29Bunları kesin söyleniyor.
14:30Kendileri de söylemiyorlar zaten.
14:32Ne adına öldü?
14:34Görüyorsunuz açılışı yaparken kurdelesini kesiyor.
14:38Binlerce oraya gönderdiği genç katlı oldu.
14:42Ne adına oldu?
14:43Yani Rusya ile ilişkiler falan o ayrı bir şey.
14:46Onlara eğer yanlış bilmiyorsam 2 biner dolar ödeme yapıldı.
14:50Rusya tarafından.
14:51Onun yarısı ya da 3'te 2'si devlet tarafından.
14:55Kuzey Kore tarafından.
14:56Bu adam tarafından.
14:57Alındı falan.
14:58Ne adına?
14:59Ve o çocukları gömdü.
15:00Bir arada ağlamıştı yani.
15:03Bu duygulu da birisi.
15:05Lider.
15:05Yani halkın sevdiği lider.
15:07Çünkü ağlayabiliyor.
15:08Çocukları ölüme gönderiyor.
15:09Ondan sonra ağlıyor.
15:10Ondan sonra geride kalanları da Toki açıyor.
15:12Daha ne olsun?
15:13Hadi bu bölümü kapatalım ve basın bölümüne geçelim.
15:23Son zamanlarda Rusya basınında Türkiye'deki iç siyaset yine epey yer tutuyor.
15:31Vurguları biraz farklı.
15:33Yani Erdoğancı vurgu yok.
15:36Tam muhalefetçi bir vurgu falan da yok.
15:38Ama Erdoğan iyi gidiyor güçlü muhalefete bastırdı.
15:42Muhalefet her an güçlenebilir.
15:44Bu yorumların da olduğu bir şey var.
15:47Ben bunu bu böyle ortada gidişi çok temkinli gidişi.
15:50Türkiye'nin batıyla ilişkilerinin güçlenme sürecini ABD ile ilişkilerinin İngiltere ile ilişkilerinin güçlenme sürecine bağlıyorum.
15:59Ve Rusya Türkiye'ye biraz daha uzak mesafeden bakıyor.
16:03Ama muhalefeti savunarak falan değil.
16:05Zaten muhalefet de ona pek ilgi göstermiyor.
16:07İlginç tarafı ama kim gelir Erdoğan'dan sonra başa.
16:11Erdoğan devam edebilir mi?
16:12Yasalar el verir mi?
16:13Sağlığı el verir mi?
16:14Hep bunları Rusya basınında görüyoruz.
16:17Şimdi bu konuda Bilal Erdoğan ile ilgili baya bir yorum çıkıyor.
16:22Son zamanlarda bunları medya gündeminde bir derlemesi yapılmış.
16:30Moskova'da gazetecilik yapan arkadaşımız Murat Saparov ilginç bir şekilde derlemiş.
16:35Tabi burada pek çok Rus yayınında var.
16:37Moskovski Komsomoles de var.
16:38Versiye'de var.
16:40İşte komersant mesela önemli bir şey.
16:42Epeyce oldu komersantta ben de görmüştüm.
16:44Erdoğan kendi yerine geçecek kişiyi belirledi falan diyor.
16:48Acaba öyle mi?
16:49Ben kuşkuluyum ama böyle bir yorum vardı.
16:52Temkinli bir dillere de olsa şeyleri veriyorlar.
16:55Bu arada Vizgilat internet sitesi de etkili bir site denilebilir ona da.
16:59Yani farklı gelişmeler olabilir.
17:01Muhalefet de bir an öne çıkabilir vesaire diye.
17:04Ve bu arada Bilal Erdoğan ile ilgili epeyce bir yorum var.
17:07Kimisi işte öne çıkıyor.
17:08Her zaman önlerde gösteriliyor.
17:10Kimisi daha ciddi bir başarısı yok falan diyor.
17:13Vizgilat'taki yorumu yapan siyasi analist bir ara şey diyor.
17:18Ya Bilal Erdoğan bizim Lenin'e benziyor ya diyor.
17:22Yani bilmiyorum benziyor mu benzemiyor mu?
17:24Bunu da Pencere Gazetesi'nde bizden arkadaşlar yapmışlar.
17:28Yani o sizde tabii bunu Türkiye'de yankı uyandırması tabii anlaşılır bir şey ama
17:34orası da şeyin memleketi Lenin'in memleketi bir benzerlik görmüşler.
17:38Ve bunu onlar da bir şekilde gazete sayfalarına internet sitesi satırlarına taşıyorlar.
17:43Şimdi gelelim ikinci şeye yazıya.
17:47Bu yazı beni etkiledi doğrusu her şeyine katılmıyorum.
17:50BBC'nin Rusya yayını.
17:53Ne diyor Ermenistan ve Azerbaycan barışa hazırlanıyor.
17:57Ama halklar arasındaki nefreti nasıl yeneceğiz?
18:03Çok çok önemli bir şey bu ikinci cümle.
18:05Halklar arasındaki nefret uzun yıllar sürebilecek gibi tıpkı Türkiye ile Türkiye'nin savaştığı ya da gerginlik yaşadığı çeşitli uluslar gibi
18:15tıpkı bugün dört yıldır anlattığımız gibi Ukrayna ile Rusya arası.
18:20Yani bugün barış yapsanız bile birkaç kuşak alacak o dostluğun sağlanması ya da düşmanlığın eritilmesi.
18:26O da çok ciddi çabalarla ve burada da işte bunu veriyor önce bu BBC'nin Azerbaycan Ermenistan konusundaki yayınında ilginç
18:38bir şeyi alarak başlamış.
18:40Kazakistan'da düzenlenen bir İpek yolu yıldızı müzik yarışmasında o finalde.
18:46Azerbaycanlı şarkıcı Samira Efendi Ermeni yarışmacıya ilginç bir şekilde sesleniyor.
18:53Tüm dünyada ben barış istiyorum ve senin hakkını da yiyemem.
18:57Onun için de en yüksek puanı sana veriyorum.
18:5912 puanı veriyorum diyor.
19:01Öteki onun dediğine göre bir hareket yapıyor.
19:04Şöyle bir jest ya da bir kucaklama ya da teşekkür.
19:06Ve gidiyor bir de Samira Efendi Ermeni şarkıcı Sero Gevorkyan'a sarılıyor.
19:14Çok ne diyelim duyguları uyandıran bir şey.
19:18Ama duygular derken gözyaşları vesaire işte halklar dost oluyor.
19:24Bunu diyenler de var.
19:26Tam tersini diyenler de var.
19:28Vay nasıl böyle bir şey yaparsın bunlar düşman.
19:30Bunlar Karabağ'da bilmem şöyle yaptılar böyle yaptılar şu kadar kişiyi öldürdüler.
19:34Ölenlerin anısına saygısızlıktır, analara saygısızlıktır vesaire.
19:40Zaten ondan sonra olay kopuyor.
19:41Tepkiler geliyor falan ve bununla ilgili yani tabii ki farklı farklı yorumlar olabilir.
19:47Doğrusu olay nasıl gelişti o yarışmayı falan seyretmedim ama şu bildiğim kadarı bir iki kaynaktan daha baktım BBC'ye sonuna
19:54kadar güvenmediğim için.
19:55Evet böyle bir şey olmuş falan.
19:57Ne diyeyim size?
19:58O yarışmada ben de jüri olsaydım ve gerçekten iyi bir şey olsaydı.
20:02Ya Azerbaycan, Ermenistan ne bileyim bir Kürt olması, bir Rus olması, bir Amerikalı olması bir bir bir kim olursa olsun.
20:11Hele hele benim halkımın çatıştığı gerginlik yaşadığı birisi olursa veya bir ulusun temsilcisi olursa ve iyi bir eserle çıkarsa ben
20:21de 12 verirdim.
20:2215 verirdim.
20:24Yani anlatabiliyor muyum?
20:25Yani halklar arası dostluk zor iş.
20:27Politikacılar her şeyi berbat ediyorlar.
20:29Ondan sonra halkların da bilincinde bu yerleşiyor.
20:31Ondan sonra da olayı temizleyemiyorsunuz.
20:33İşte bir şey derler ya hani bir kuyuya taş atar ondan sonra çıkaramaz.
20:38Yeni millet onu çıkaramaz.
20:40Tam böyle değildi ama anladınız.
20:41Böyle bir şey ve onun üzerinden olayın geçmişini aktarıyor.
20:46İkinci, üçüncü bölümlere geliyoruz.
20:47Oralara pek girmeyeceğim.
20:48Yani neredeyse 35 yıl süren savaş, işte pogromlar, kanlı gelişmeler, düşmanlık.
20:5494'te Ermenistan'ın, 20'de şeyin Azerbaycan'ın kazanması vs. vs.
20:59Ve Paşinyan'ın evrimi, Lider Paşinyan Ermenistan Başbakanı önce işte Karabağ bizimdir, şudur budur falan derken daha sonradan o yenilgiyi
21:09kabul ediyor.
21:09Azerbaycan'ın pek çok talebine evet diyor ve barışın kurulmasında özel bir rolü var ve bu barış kurulma süreci devam
21:19eden barış ticaretle gelişiyor.
21:22Yani ticaret şu an başladı, birkaç aydır başladı ve daha da gelişecek anlaşılan.
21:27Orada da ilginç bir şey verilmiş, örnek verilmiş.
21:31Meraklıları araştırabilir.
21:33Bir Gürcü köyünde Azerbaycanlıların çok olduğu, onların Ermenistan sınırındaki bir Gürcü köyü Sadaklo'da 2000'li yılların başında ticaret için pek
21:42çok şey,
21:42ulusun temsilcileri, Azerbaycanlılar, Ermeniler falan bunlar bir araya gelirdi falan.
21:46İşte ticaret yakınlaştırıyor falan diyor.
21:48Ve bu düşmanlığın nasıl geçeceği sorusunu ortaya atarken, burada da ayrı bir bölümü, 3. ya da 4. bölümü.
21:57Ermenistan yönetimi daha yapıcı davranırken Azerbaycan yönetimiyle ilgili eleştiriler var.
22:02Onlar biraz daha üstten bakıyor.
22:04İşte savaşı da kazandıkları için yeni şeyler dikte etmeye çalışıyorlar.
22:08Batı Azerbaycan diyerek Ermenistan'dan yeni talepleri olabileceğini düşündürüyorlar vesaire.
22:12Ve anayasasının, Ermenistan'ın değiştirilmesini istiyor ki,
22:15Ermenistan'da Paşingen yönetimiyle anayasayı değiştirecek gibi görünüyor şu Haziran'daki seçimleri kazanırsa.
22:23Belki de bu yıl bitmeden bu barış anlaşması da resmi olarak imzalanabilir.
22:27Bu işin farklı tarafları.
22:28Ama tekrar ediyorum, halklar arası dostluğun kurulması çok zor, yıllar alacak bir şey.
22:33Çünkü birileri bize, Türklere Kürtleri, Kürtleri, Türkleri düşman diye belletirse,
22:39ondan sonra nereye kadar gidiyorsun sen?
22:41İşte komşu istemiyorum.
22:43Türklerden komşu istemiyorum.
22:44Türklerden komşu istemiyorum.
22:45Buralara gidiyor.
22:46Bizim bilincimizi, bizim zihnimizi, bizim yüreğimizi zehirliyorlar.
22:51Yani o zehir, bilmiyorum, ok kurbağası zehri değil ama çok daha uzun süre bizi etkileyen,
22:58öldürmese de böyle bizi korkunç bir hale getiren bir zehir.
23:02Bunun giderilmesi için resmi temaslar yetmez.
23:07Ticaret, o önemli ama insanlar arası, sanatçılar arası, sıradan insanlar arası temas da gerekir.
23:13Başta sözünü verdiğim için fazla da zaman almadan kısaca söylemek istiyorum.
23:17Bir süre önce, kaç yıl geçti, tam hatırlamıyorum, 5-6 yıl mı, biraz daha fazla mı, Ermenistan'a gitmiştim.
23:25Epeyce gezdim.
23:26Bir sürü şeyi çok da beğendim orada.
23:28Hem başkenti hem o civarda pek çok yeri.
23:32Bir, çoğunlukla yaptığım gibi tek başıma gezerim ve orada da pek çok kişi iyi ya da kötü her neyse Rusça
23:38biliyor.
23:38Bir pazara gitmiştim.
23:41İşte insanlar, çoğu yoksul insanlar bir şeylerini satıyorlar ya işte meyve, sebze, evde yaptıklarla el işi bir şeyler.
23:47Çok yaşlı bir teyze vardı orada.
23:49Umarım şimdi yaşıyordur, umarım sağlıklıdır.
23:52Onunla çok uzun konuştuk.
23:55Tanışmadan konuştuk, hayat üzerine sohbet ettik falan.
23:58Birbirimizi sevdik, o ne kadar sürdüyse işte.
24:0015 dakika mı sürdü?
24:02Pek çok şeyden konuştuk.
24:03O kadar sevecen bir kadın ki ben de çok teşekkür ettim ayrılırken.
24:08Yani böyle sevecen, böyle yüreği iyilikle dolu bir kadınla tanıştığıma falan.
24:13Çok teşekkür ettim vedalaşarak.
24:15O da dedi ki benim yüreğimde de herkesle ilgili iyilikle doludur.
24:20Ben herkesi severim.
24:21Bir tek ulus hariç dedi.
24:24Eyvah.
24:25Tam da gitmek üzereyim.
24:27Yani boynumuzun borcu soracağım.
24:29Kim dedim?
24:31Türkler dedi.
24:33Yani 1915'te bizi kesenler.
24:36O ana kadar ne ismimiz, ne ismimiz tanışmadık.
24:41Dedim ki birkaç saniye düşündüm açıkçası.
24:44Oradan gideyim mi sessizce?
24:46Yok.
24:46Yani işte bizim mesleğimiz, karakterimiz falan biraz olayları değişmeye götürüyor, itiyor bizi.
24:52Dedim benim kim olduğumu biliyor musun teyze?
24:55Ve dedi herhalde iyi Rusça konuşuyorsun, Rusya'dan gelmişsin falan.
24:59Tamam Rusça tarafı eyvallah da ben Türkiye'den geldim dedim.
25:04Kadının rengi değişti.
25:06Sustu kaldı.
25:07Değil değil sen şaka yapıyorsun, beni deniyorsun falan dedi.
25:10Yok dedim pasaportum yanında gösterebilirim, gösterme dedi.
25:13Epeyce bir düşündükten sonra biraz gülümsemeye çalıştı falan.
25:17Peki o zaman sen hariç diğer Türkler falan dedi.
25:20Keşke öyle de demeseydi ama neyse.
25:22Yani keseyim burada anıyı.
25:24Daha anlatılacak çok şey var ama halklar arası dostluk, düşmanlık bunlar kolay şeyler değil.
25:30Ve bu uğurda sadece resmi çabalar yetmez.
25:34Toplumlar arası, insanlar arası çabalarda çok önemli de diyelim.
25:39Ve epeyce uzattığım bu basın bölümünde kapatalım.
25:42Kısa kısalarla bu yayının son bölümüne gelelim.
25:51Son bir haftanın en önemli gelişmeleri, en hareketli gelişmeleri Kırgızistan'dan geldi.
25:57Evet uzak bir coğrafya ama Türk dünyasının önemli bir parçası Kırgızistan'da çok sık darbeler olur.
26:03Bazen kan dökülen gelişmeler olur.
26:05Acaba böyle bir şey mi dedik.
26:07Şu anda kan dökülmüyor ama böyle ortalık acayip karışmış durumda.
26:11Devlet Başkanı Sadır Japarov en iyi, daha 2010'lu yıllardan beri en iyi arkadaşı olarak nitelenen ya da yakın zamanlara
26:21kadar siyaset arkadaşlık da tanımaz.
26:24Arkadaşı, yoldaşı Kamçıbey ya da Kamçıbek diyelim Kırgızca.
26:30Kamçıbek Taşıyev'i görevinden aldı.
26:35Kamçıbek Taşıyev de iki numaralı kişiydi iktidarda.
26:39Ve bunlar çok yakın arkada, birlikte iktidara yürüdüler, geldiler vs.
26:442021'de, evet, Japarov başta, başa geldi seçimlerde.
26:4927'de bir kez daha adaylığını koymaya niyetli gibi görünüyor.
26:52Bir arada gittiler ama son zamanlarda bunlar arasında birazcık ilişkiler gerildi.
26:58Ve özellikle Taşıyev, çünkü kendisi istihbarat kendisinde, güce bağlı bakanlıklar, kuruluşlar kendisinde, Milli Güvenlik Komitesi'nin başında.
27:08Onlarla birlikte yavaş yavaş artık Devlet Başkanı'na karşı bayrak açma durumuna doğru geliyordu.
27:15Ya da en azından böyle bir şey var.
27:17İşte iktidar dilinden şey diyorlar.
27:19İşte son zamanlarda diyorlar, Kırgızistan'da aksakallar, koksakallar bunlar iyice başkaldırmaya başladı diyorlar.
27:25Aksakallar, ne de koksakallar var.
27:27Çift başlı yönetimi savunmaya başladılar.
27:30Erken Cumhurbaşkanlığı seçimi yapılsın demeye başladılar ki,
27:34burada da muhtemelen aday olarak önerecekleri Taşıyev'di falan derken,
27:39Taşıyev Almanya'ya tedaviye gidiyor.
27:42Kalbiyle ilgili rahatsızlığı var.
27:43Tam oraya gitmişken ve konumu biraz daha zayıfken,
27:48pek çok insanı ve bu arada kendisini görevden alıyor,
27:52en iyi dostu olan bir zamanlar Devlet Başkanı Chaparroff ve kendisine telefon açıyor diyor ki,
27:57bak dostum ben seni görevden alıyorum.
27:59Sana şey vereceğim, güvenlik koruma vereceğim.
28:03Dön, seni hapse atmayacağım.
28:05Atmayacak, atacak bilmiyorum ama döndü adam.
28:07Ama bundan sonra devlet şeyinde sen olmayacaksın.
28:10Çünkü seni destekleyerek ortaya çıkanlar artık benim altımı oyuyor diyorlar.
28:15Ve halka dönüyor, açıklamalar yapıyor.
28:18Bayağı açık konuşuyor aslında.
28:20Epeyce diyor bir şey vardı diyor.
28:21Çift başlı yönetim, ben bunu kaldırmam.
28:23Bundan sonra bir de yoğun kadro değişimi olacak diyor.
28:26Kuzey-Güney ayrımını gidereceğim diyor.
28:28Bu 10 yıllar boyunca Kuzey-Güney ayrımı Kırgızistan'da çok önemlidir.
28:33Güneyliler, Kuzeyliler birbirlerini sevmezler.
28:35Öğrencileri Güneylileri Kuzey'e, Kuzey'lileri Güney'e göndereceğim falan diyor.
28:38Bundan sonra güç değil, ki gücü biraz o taşı eve mal ediyor.
28:42Güç değil, akılla yönetilecek Kırgızistan diyor.
28:45Bakalım bu iş nerelere gidecek?
28:47İkisi de 57 yaşında, iki eski dost, siyaset dostluk tanımıyor.
28:52İlginç.
28:53İkinci sırada geçen hafta epey verdiğimiz için kısaca geçeceğiz.
28:57Aliyev demin dediğimiz Münih Güvenlik Konferansı'nda Zelenski ile görüştü.
29:03Ve şu fotoğraf artık eskidi dedirten sözler etti.
29:07Rusya ile barışmışlardı falan, hiç de öyle barışma falan yok.
29:10En son zaten Rusya Milletvekili Zatuli'nin kendisini, Azerbaycan'ı provoke eden sözleri,
29:17Rus Büyükelçinin bakanlığa çağrılması falan.
29:21Şimdi burada dedi ki Aliyev, Rusya dedi, bizi Ukrayna'daki Büyükelçiliğimizi vurdu.
29:29Biz dedi ilk kez vurduğu zaman bu tesadüfen olmuştur dedik, bizim koordinatları gönderdik falan.
29:35Aa yok adam bir daha vurdu, bir daha vurdu.
29:37Üç kez vurdu, ondan sonra bizim enerji şirketimiz Sokar'ın işte Odessa'daki şeyini falan da vurdu.
29:43Rusya bizi bilinçli olarak vurdu Ukrayna'da defalarca dedi.
29:47Çok sert bir açıklama. Yani Rusya-Azerbaycan ilişkileri yakın zamanda düzelecek gibi değil.
29:54Ya konuyla ilgili değil ama bir saat önce falan haberlere bakarken gördüm.
29:59Geçen hafta bahsetmiştik ya, Ermeni lider hani Karabağ'ın da başına geçme heveslisi Ruben Vardanyan milyarder.
30:07Onunla ilgili dava da bugün sonuçlanmış, 20 yıl vermişler. Geçelim.
30:12Gürcistan'a bakalım, Kafkasya'dan gitmeden.
30:14Ben Gürcistan, ben bu hafta sonu bir yazı yazmıştım, pazar günü.
30:19Azerbaycan, Ermenistan gezilerini yapan Vence, ABD Başkan Yardımcısı epeyce kendisi için, ABD için, Trump için olumlu hamleler yaptı.
30:28Yaptı ve odunlu adımlar attı ve bundan sonra ABD belki de hak etmediği biçimde güçlenecek.
30:34Bir tek Gürcistan kaldı. Eskiden Gürcistan'la ilişkileri daha iyiydi. Şu anda tam tersine Gürcistan dışlanıyor ama Gürcüler de artık
30:40Rusya'nın zayıflamasını hissettikçe fikir değiştirebilirler demiştim.
30:45Nitekim geçen gün öyle bir açıklama geldi.
30:48Gürcistan Dışişleri Bakanı Maka Boçarışvili, Bayan Boçarışvili açıklama yaptı ve ABD ile ilişkilerde yeni bir ortam, yeni bir hava, bir
30:58tür perestroika yapabiliriz dedi.
31:00Hayırlısı bakalım bundan sonra ne olacak?
31:02Dördüncü sırada kısaca vereceğim bir başka şey, söylenti diyelim.
31:05Şu fotoğrafta görüyorsunuz artık iyice yaşlanan, epey sağlık sorunları çıkan 73 yaşındaki Tacekistan lideri İmam Ali Rahmon epeydir ortada yoktu
31:16son haftalarda.
31:18Evet iki gün ortaya çıktı. Çin lideri şeyi kutladı, Çin yılı başladı falan diye ama bu ortaya çıkması bile kesmedi.
31:27Daha önce dediler birkaç defa yok olmuştu işte ortalara çıkmamıştı.
31:30Ekim 23'te olduğu gibi uzun süre hastalıkları var işte ölüm döşeği olabilir bilmem ne falan ve artık gidebilir diye bakıyorlar
31:38ve oğlu Rüstem'i liderliğe hazırladığını söylüyorlar.
31:42Onun da Rusya, Rusya'ya epeyce bağımlı görünen bir cumhuriyet.
31:45Rusya lideri Putin tarafından kabul edilmediği bu değişikliğin söylentileri var. Bunlar söylenti.
31:51Kendisi 73 yaşında ve 33 yıldır iktidarda Tacekistan'ın başında 33 yıldır.
31:57Evet 5. sıradaki haberimiz biraz eğlenceli mi diyelim, trajikomik mi diyelim.
32:04Özbekistan 50 yaşın üstündeki arabaların hepsini iptal ediyorum. Kaldırın bunları kullanılmayacak dedi.
32:10Otomobiller olsun, kamyonet olsun, ne olursa olsun şurada da yakışıklı bir Moskoviç'in bilmem kaç yılından tarihi bir şeyini görüyorsunuz.
32:20Örneğini görüyorsunuz. Ben de Moskova'dayken ilk aldığım şeylerden biri Moskoviç değil ama Jiguli'ydi.
32:25Hani Ladasamara cinsinden bilmem kaç kuşak kuşak öncesi biraz onu hatırladım.
32:30İşte onlar falan yok. Bunlar böyle olabiliyor Orta Asya ülkelerinde ya da ne bileyim yani bu tür yönetimlerde.
32:36Bunu istemiyorum, bunu kaldırın diyor. Kim nasıl yararlanır, zararlanır, zarar eder vesaire önemli değil.
32:41Bundan daha beterini Türkmenistan yaşamıştı ve yaşıyor. Arabalar beyaz olacak kardeşim.
32:47Özellikle de koyu renk arabalar yasaklıyorum. Bitti. Türkmenbaşı böyle diyor veya Türkmenistan lideri böyle diyor.
32:53Kaç yıldır işte açık renkli arabayla gezeceksin, beyaz arabayla.
32:56Ve son sırada Rusya içinden bir haber verelim.
32:59Pek çok Rus arkadaşımla ben WhatsApp üzerinden yazıştım. Çünkü Rusya'da da çok yaygındır.
33:05WhatsApp'ın kendi açıklaması eğer doğruysa 100 milyonun üzerinde insan.
33:09Rusya nüfusu zaten 146. Doğru mu değildi bilmiyorum.
33:12Bir de bana şey diyorlar. Hakan Aksa her şeyden şüpheleniyor.
33:15E şüphelenirim tabii. Yani Rusların savaşla ilgili ya da herhangi bir konuyla ilgili yaptığı açıklamada propaganda unsuru var mı?
33:21Batılıların var mı? Batılı şirketlerin var mı? Zelenski'nin var mı?
33:24Hiçbiri babamızın oğlu değil. Ayrıca babamızın oğlu da olsa şüphelenmemiz lazım.
33:28Bizim işimiz bu. Gazetecilik başka türlü yapılmıyor.
33:31Gazetecilik yandaşlık olamaz. Onun için de şüpheyle ilerler.
33:34WhatsApp demiş ki 100 milyon falan nasıl olur böyle bir şey? Nasıl yasaklanır? Yasaklanır.
33:39Daha önce Facebook, Instagram yasaklanmadı mı? Ne oldu? Millet sokağı mı çıktı?
33:43Yok öyle olur. Yalnız orada dananın kuyruğu başka yerde kopuyor.
33:48Telegramı da yani bir Rus'un Pavel Dorov'un bulup geliştirdiği telegramı da epeyce bir sınırlayınca Rusya içinde bir anlaşmazlık
33:58çıktı.
33:59Çok ilginç. Putin'e bu işin Putin'den bağımsız yapıldığını düşünüyor musunuz? Bilmiyorum.
34:03Putin'e çok yakın mesela Sergei Mironov, Deningrad'dan 40 yıllık arkadaşı ve Adil Rusya Partisi'nin lideri.
34:10O ve komünistler ve bir takım birileri çıktılar.
34:13Ağızlarını bozarak alçaktır. Bunu yapan alçaktır. Telegramı kısıtlayanlar vs.
34:18Hayrola niye böyle şeyler? Acayip laflar ediyorsunuz.
34:21Çünkü cephede savaşanlar biliyorsunuz Starlink falan da engellendi.
34:24Elon Musk'la Ukraynalıların anlaşması falan dediler.
34:28Telegram üzerinden anlaşıyor. Telegram'dan mesaj gönderiyor.
34:31Şurayı vuralım edelim, geri çekilelim, şurada saldıralım falan.
34:35Bunu Peskov ya olmaz öyle şey falan dedi ama pek çok Rus'ta yo diyorlar.
34:40Yani Telegram da haberleşiyor.
34:41Telegramı kesersen Ruslar da orada vuruluyor.
34:44Yani böyle garip bir şey var. Nasıl bitecek bilmiyorum ama Rusya konuya dönelim.
34:49Kendi çıkardığı devlete bağlı Rus imzalı Max sosyal medyasına, haberleşme şeyine herkesi yöneltmek istiyor.
35:0190 milyonu buldu falan diyorlar ama pek öyleye benzemiyor.
35:04Dolayısıyla illa ki Max'a geçer mi yoksa Telegram'ı kullanırlar mı?
35:08Başka yöntemlerle o şeylere, sosyal medyalara erişmek de BPM falan bunlar da izleniyor diyorlar.
35:16Başka şeyler başa gelebilir falan diyorlar. Öyle bir korku da var.
35:19Bu arada yine evvelsi haftanın bir haberiydi.
35:22Onu vermek fırsatım olmamıştı.
35:24Metro girişlerinde telefonunuza bakabilirler.
35:27Nedir? Bir bomba düzeni, şu bu falan olabilir mi?
35:29O ara başka şeyler göze çarpar mı? Çarpmaz mı falan?
35:32Yani Rusya'da özgürlük falan değil, güvenlik planlı, güvenlik şeyli, öncelikli adımlar atıyor.
35:42Biz bunları zaten biliyoruz. 10 yıllarda bunu yaşıyoruz.
35:45Onun için uzun anlatmama gerek yok.
35:47Zaten programın son bölümü kısa kısa bölümüydü.
35:51Böylece bu kısa kısalarla da bu haftaki programı, bugünkü programı bitirmiş olduk.
35:56Perşembe günü yeni bir programda tekrar görüşmek üzere. Hoşçakalın.
Yorumlar