- 1 gün önce
YAŞANAN DEĞİŞİĞİM İNSAN HAYATINI NASIL ETKİLİYOR? “DÜNYA DEĞİŞTİKÇE”
Başarılı sunucu Eda Özdemir’in sunduğu “Dünya Değiştikçe”, her geçen gün küreselleşen dünyanın toplum üzerindeki etkilerini masaya yatırıyor. Popüler kültürden teknolojik gelişmelere, alternatif tedavi yöntemlerinden tıp alanındaki gelişmelere kadar birçok konuyu uzmanlarına soran Dünya Değiştikçe, izleyenleri için önemli bilgiler paylaşıyor.
Dünya Değiştikçe’de; alışkanlıklar, yaşam tarzları, sağlıklı gıda tüketmenin önemi, ekolojik dengedeki değişiklikler gibi pek çok konu, uzmanların değerlendirmeleri ışığında ele alınıyor. Dünya değiştikçe neler değişiyor? Bu değişim insanların yaşamını nasıl etkiliyor? Değişime ayak uydurmak için neler yapmalıyız? Tüm bu sorular, Dünya Değiştikçe ile Ülke TV ekranlarında yanıt buluyor.
Dünya değiştikçe insanların hayatında yaşanan değişimi gözler önüne seren program “Dünya Değiştikçe” her pazar 15.00’te Ülke TV’de…
Başarılı sunucu Eda Özdemir’in sunduğu “Dünya Değiştikçe”, her geçen gün küreselleşen dünyanın toplum üzerindeki etkilerini masaya yatırıyor. Popüler kültürden teknolojik gelişmelere, alternatif tedavi yöntemlerinden tıp alanındaki gelişmelere kadar birçok konuyu uzmanlarına soran Dünya Değiştikçe, izleyenleri için önemli bilgiler paylaşıyor.
Dünya Değiştikçe’de; alışkanlıklar, yaşam tarzları, sağlıklı gıda tüketmenin önemi, ekolojik dengedeki değişiklikler gibi pek çok konu, uzmanların değerlendirmeleri ışığında ele alınıyor. Dünya değiştikçe neler değişiyor? Bu değişim insanların yaşamını nasıl etkiliyor? Değişime ayak uydurmak için neler yapmalıyız? Tüm bu sorular, Dünya Değiştikçe ile Ülke TV ekranlarında yanıt buluyor.
Dünya değiştikçe insanların hayatında yaşanan değişimi gözler önüne seren program “Dünya Değiştikçe” her pazar 15.00’te Ülke TV’de…
Kategori
📺
TV ve DiziDöküm
00:00Müzik
00:00Ülke TV ekranlarından herkese mutlu bir gün diliyorum.
00:18Dünya Değiştikçe programına hoş geldiniz değerli izleyiciler.
00:21Dünyanın enerji gündemi her geçen gün ısınıyor.
00:24Ve enerji dönüşümünün baskısı artık sadece uzmanların değil, hepimizin meselesi oldu.
00:30Ve bugün enerjide neredeyiz, nereye gidiyoruz, neler yapıyoruz, uzman konuğumuza danışacağız.
00:35Valla geçtiğimiz programda söylemiştim benim merak ettiklerim var diye.
00:38Sayın Elektrik Yüksek Mühendisi ve Enerji Uzmanı Bünyamin Kurt bizlerle hoş geldiniz bir kere daha.
00:42Hoş bulduk.
00:43Bünyamin Bey gerçekten hani dünyanın enerji gündemi her geçen gün ısınıyor derken ısınıyor değil mi?
00:48Dün gündem daha da böyle bir kaynama noktasına geldi.
00:51Şimdi isterseniz gündemde sıcak bir başlık var.
00:55Ben onunla başlamak istiyorum müsaadeniz olursa.
00:57COP31 bu yıl Türkiye'de olacak.
01:01Ve ilk önce COP31 nedir?
01:03Buradan başlayalım ve sonra Türkiye açısından iklim ve enerji politikalarına somut olarak ne ifade ettiğiyle devam edelim.
01:10COP yani taraflar arası klima konferansı kısaltılmışı İngilizce'den.
01:16Bu her yıl bir ülkede düzenleniyor.
01:20Bu senede ülkemiz ev sahipliğini kazandı biliyorsunuz.
01:23Evet.
01:23Avustralya ile yarış içerisinde Allah'a şükür ülkemizde kapmayı başardık.
01:28Ülkemizdeki bu yönündeki siyasi yetkililerimize de teşekkür ediyoruz.
01:31Çünkü gerçekten COP30 ya da COP31 çok önemli.
01:36Bu COP nedir?
01:40Ülkelerin özellikle de 20-30 binye yakın delege gelecek.
01:44İşte onlarca ülke lideri belki %'e yakın lider gelecek.
01:49Bunların hepsi ülkemizde buluşacak.
01:50İstanbul ve Antalya'da yapılması düşünülüyor.
01:53Ağırlık olarak toplantıların işte Antalya ama yetkililerin İstanbul'da ağırlanması hesap ediliyor.
02:01Sayın Kurum'da başkan seçildi bu sene bakanımız.
02:04Bu bağlamda ülkemiz açısına hayırlı olsun.
02:07Gerçekten eğer iyi bir değerlendirebilirsek ülkemize yenilenebilir enerji, temiz enerji ve iklim değişikliği konusunda çok büyük katkı sunacak.
02:15Yani onlarca dünya lider ülkemize gelecek ve on binlerce delege gelecek.
02:21Bunların hepsi büyük bir kazanç ülkemiz için hem turizm açısından ama bizim için daha çok önemli bir yönü
02:27enerjideki dönüşüme, temiz enerji dönüşüme, dünyadaki iklim değişikliğine çok büyük bir katkı sağlayabiliriz.
02:34Burada dünyanın bizden beklediği özellikle başta kömürden olmak üzere hızlıca uzaklaşmak, fosilden uzaklaşmak.
02:39Çünkü COP28'de Dubai'de alınan karar gereği ülkemiz de altına imza atmıştı.
02:44Fosil enerjilerden uzaklaşmak, tahavudu verdi ülkelerin yüzlerce ülke, yüzlerce derken yani 200'e yakın ülke.
02:50Ve burada yine 133 ülke yenilenebilen enerji 2030'a kadar 3 katına enerji verimini 2 katına çıkarmak karar aldı.
02:58Bizim ülke maalesef bu son iki karara imza atmadı ama buna da biz hızlıca bu sene atmamız gerekiyor ki bu dünyadaki ülkelerin hepsinin ağırlıklı olarak imza attığı bu dönüşüme bizim de katkıda sunmamız için olmazsa olmaz.
03:13Yani hem iklim konferansı ev sahipliği yapıp hem de bu dönüşümde önce olmazsak inandırıcılığımız olmaz.
03:20Yani ülkeler bizim samimiyetimize yeterince inanmaz.
03:23Bu bağlamda yenilenebilen kaynaklarımız yeterince var.
03:26Fosil de zaten dışarıya bağımlıyız yüzde 90'a yakın.
03:29Bizim için de avantaj yani.
03:30Eskiden tamam fosil kömü ucuzdu ve en azından ekonomiye katkısı oluyordu ama şimdi güneş ve rüzgarı ağırlıklı yenilenebilir temiz kaynaklar hem ekonomik hem temiz hem kendi kaynağımız.
03:42Yani fosil hem temiz değil hem pahalı hem kendi kaynağımız değil hem üç yönden zararlı.
03:47Bu yönüyle yenilenebilir enerjiler ne kadar hızlı olursak yani bunu dünya ülkeleri için değil kendimiz için yapmış olacağız.
03:53Kazançlı olan çıkartma biziz.
03:54Bazıları şöyle düşünüyor.
03:57Avrupa Amerika benzer ülkeler fosili çok kullandılar böyle geliştiler kalkındılar.
04:01E biz de şimdi engellemeye çalışıyorlar.
04:04Ya biz de kalkınalım da ondan sonra biz de bırakırız.
04:06Öyle değil.
04:07Yani geçmişte tamam belki biraz ekonomikti bu mantık biraz kirlili yönü olsa da en azından ekonomik olarak düşünebiliyoruz.
04:15Şimdi artık ekonomik de değil.
04:16Yani güneş ve rüzgar o kadar ucuzladı ki enerjide petrolün alternatifi güneş rüzgar artık gazın alternatifi güneş rüzgar kömürün alternatifi aynı şekilde güneş rüzgar su bunların hepsi dediğimiz gibi bu COP'la beraber COP31 ile ev sahipliği yaparak bizim de en önemli misyonumuz vizyonumuz olması lazım.
04:35Anladım.
04:36Şimdi enerji başlığı bugün herkesin gündeminde ama bununla beraber enerji maliyetleri de var.
04:43Bunu da öğrenmek istiyorum.
04:44Onu belirleyen temel faktörler neler?
04:46Bunu nasıl ifade edeceksiniz?
04:47Hangi dinamikler daha etkili oluyor?
04:49Ya enerjide onu ikinci grafiye arkadaşlar getirebilirse son yıllarda özellikle 2010'lardan sonra nüklerde sürekli bir pahalanma görüyoruz.
05:00Yani nükleer işte 100 dolar civarında megawatt saati şu an 200 dolar civarında çıktı.
05:06Güneş ve rüzgar ise tam tersi ucuzladı.
05:0812. grafik arkadaşlar getirebilirseniz.
05:11Bu bağlamda nükleer bir de uranyuma bağlı biliyorsunuz.
05:16Dışarıda enerji fiyat, nurayim fiyatları arttığınızda sizin ülkenize yarım gün nükleer santral olduğunda onun fiyatları da artacak.
05:22Yani bağımlılığımız eğer nükleer yağmurdan kaçayım derken doluya tutulmayalım.
05:27Neden? Yani biz fosilden kaçalım derken bazen nükleere çok ağırlık verirsek eğer çünkü orada dışarı bağımlı.
05:34Hem teknolojisinde hem uranyumunda.
05:37Bizi istedikleri zaman kriz dönemlerinde özellikle 5-10 kat fiyata satabilir de geçmişte kömürde ve doğalgazda yaptıkları gibi.
05:45Onun yerine güneş ve rüzgarımız kendi kaynağımız.
05:47Temiz kaynağımız, ucuz kaynağımız onlar sürekli fiyatı düşüyor.
05:51Son dönemde özellikle batarya fiyatlarında düşüşü bu konuda artık işte güneş var ya gündüz gece ne olacak sorusuna da çözüm oldu.
05:59Yani güneş varsa gündüz gece için depola, batarya kur, depolama sistemleri yap.
06:04Yani 24 saat kesintisiz yenilenebilir enerjiyle artık enerjiyi tedarik etmek hiç de sorun değil.
06:11Bu tablo bize neyi anlatıyor?
06:12Bu tablo işte gördüğünüz gibi sol taraftaki 2019'dan itibaren fiyatlar sarı olanı güneş en yüksekti.
06:21Şu an güneş en ucuzu 2025 civarında.
06:25Nükleer ise ortalardaydı.
06:27Şu an en yükseklere çıktı sağdaki.
06:31Bundan dolayı dediğimiz ki güneşte tamamen düşüş eğrisi varken rüzgarda da düşüş var.
06:37Nükleer ve gaz fiyatları yükseliyor.
06:41Bundan dolayı bu enerji fiyatlarının artık sürdürülemez olduğu da gün gibi apı çık ortada.
06:47Evet şimdi nükleer dediğiniz zaman nükleer başta da çok konuşuluyor.
06:51Öyle değil mi?
06:51Dünyada küçük modüler reaktörler var.
06:53Yeni SMR doğru söylüyorum değil mi?
06:56Onun üzerinde de ciddi bir ilgi var.
06:58Bu teknoloji gerçekten oyunu değiştirebilir mi?
07:01Büyüme Bey.
07:02Bu SMR olayı epey çok abartılıyor da çok büyük bir lobi faaliyeti var.
07:06Özellikle de Microsoft'un sahibi işte Bill Gates'in de kendi nükleer şirketi var.
07:13Bu arkasında medyaya çok büyük para yatırıp propaganda yaptırıyor.
07:17Yani çoğu bugün geçen Avrupa'nın önemli basınlarından birisi de yaptı.
07:22Nükleerin tamamen lobilerinin bir dünyada hiçbir teknolojide yapılmayacak kadar lobi faaliyeti medyada faaliyet yapılıyor.
07:30Yani gerçekle alakası olmayacak şekilde çok abartılıyor.
07:33Ekonomik olduğu veya geleceğin teknolojisi olduğu veya çok fazla yapıldığı yapılacağı.
07:39Dünyada şu anda ticareleşmiş bir tane dahi nükleer SMR yok.
07:43Bir tane dahi.
07:44Çin ve Rusya'dan birkaç tane denemeleri yapıldı ama Amerika iptal etmek zorunda kaldı.
07:50Mesela 21. grafikte görürsek fiyatı o kadar pahalandı ki nükleer şirketinin yaptığı SMR'i iptal etmek zorunda kaldı.
08:00Başlangıçtaki hedef fiyatı bakın şuradaki satmayı görüyorsunuz.
08:03Kırmızı olan SMR'ın enerjideki fiyatı yaklaşık 2-3 katına çıktı.
08:11Amerika bunu iptal etmek zorunda kaldı.
08:13Öbür tarafta yeşil olan da batarya fiyatları o kadar düşüyor ki şu an SMR'a en büyük alternatif.
08:19Yani SMR'ı ne için daha çok söylüyorlardı?
08:22İşte baz güç 7-24 sürekli enerji üretebiliyor, çok enerji üretebiliyor gibi bahanelerle ön planı sıkıyordu.
08:29Ama şu an bataryalar o kadar ucuzladı ki 7-24-365 gün rahat bir şekilde depolamalarla enerji sunabilirsin.
08:36Yani orada nükleere bir ihtiyaç yok.
08:37Şu an mesela Brezilya'da %90 yenilenebilir enerji.
08:41Nükleer çok düşük %3-4 civarı diye yanılmıyorsam o rakamlarda.
08:44Aynı şekilde Çin'de de çok abartılıyor, Çin'de de çok nükleer yapılıyor diyor.
08:49Nükleer Çin'de %4 civarı.
08:50Şu an dünyada yapılan güneşin yaklaşık yarısını veya daha fazlasını 350 bin megavat civarı veya 300 bin megavat civarı güneş santrali bu sene kurması bekleniyor Çin'in.
09:01Yani 2025'te öyle bir hedef vardı ki büyük oranda ulaştılar.
09:06Bu bağlamda yani nükleerin genel olarak baktığımız zaman bir düşüş var.
09:13Daha önceki programlarımızda da anlatmıştık.
09:15Nükleer kurulan nükleer gücü geçen sene güneşin %1'i bile değil.
09:20Yani size soruyorum güneş alternatif güzel bir enerji kaynağı olsa ülkeler yatırım yapmaz mı?
09:26Tabii ki yaparlar.
09:28Yapmadıklarına göre demek ki mantıklı karlı değil.
09:30Karlı değil.
09:31Şimdi yenilenebilir enerji artıyor sizin de ifade ettiğiniz gibi.
09:33Özellikle güneş ve rüzgar bunu her defa siz de dile getiriyorsunuz.
09:37Ama şebeke tarafı da en az üretim kadar önemli değil mi?
09:41Yani bu artış taşıyacak altyapı bugün ne durumda Büyüm Bey?
09:46En çok kafaları kurcalayan noktalardan birisi de o.
09:49Doğru güneş ve rüzgar biraz farklı bir enerji kaynağı.
09:52Yani değişken bir enerji kaynağı dendiği için bunun tabii bazı şebekeler buna göre ayarlanması lazım.
10:00Yani burada da hızlı bir şekilde şebekeyi uyumlu hale getirmek lazım.
10:05Bunlara biz aynı zamanda dağıtık enerji sistemleri diyoruz.
10:10Bunun çözümü önceden hava tahminlerine göre güneşin ve rüzgarın ne kadar ürettiğini az çok biliyorsunuz.
10:17Ve fazla ürettiği zaman depoluyorsunuz.
10:20Az ürettiği zaman depolamadan enerjiyi şebekeye veriyorsunuz.
10:23Altyapı sorunları büyük sistemler için belki belli noktalarda ülkemize hızlı, acil hareket edilmesi gerekir.
10:30Son Dünya Bankası'yla yapılan kredi anlaşmasında da bu konuda iletim hatları teyyaş yenileyecek belli oranda ya da güçlendirecek.
10:38Ama çatılardaki güneş sistemleri için çok büyük bir hatta hiç şebekeyi yenilemeye gerek yok.
10:45Eğer yeni iletim hattı yapmaya gerek yok.
10:47Çünkü çatılarda tersten besleniyor.
10:49Yani siz bu diyelim ki burada Tekirdağ'dan enerji santralından enerji geliyorsa veya Kocaeli'nden o zaman enerji gelmeyecek.
10:56Yani o iletim hatlarına yük binmeyecek.
10:58Çünkü çatınızda üretiyorsunuz ve tersten enerji veriyorsunuz, yerinde tüketiyorsunuz.
11:03Dolayısıyla onlar için iletim hatlarına gerek yok.
11:05Bazıları onu çok ön plana bahane olarak sürüyor da bu gerçekten çok büyük bir bahane değil.
11:09Özellikle çatı güneş santralları için.
11:11Diğer büyük sistemler için de bir an önce tabii şebeke güçlendirilmesi lazım.
11:16Özellikle de dijital hale getirilmesi lazım.
11:19Ve dışarıdan olabilecek saldırılara karşı skada türü sistemlerin daha da yaygınlaştırılması gerekiyor.
11:26Bundan dolayı yerli yazılımla, milli yazılımla ve daha güçlü bir şebeke altyapısıyla inanın yapamayacağımız hiçbir şey yok.
11:35Türkiye bu anlamda güçlü aslında.
11:37Evet.
11:37Şimdi küresel gelişmelerle birlikte enerji arz güvenliği var.
11:41O da çok daha kritik bir başlık haline geldi.
11:43Bu çerçevede baktığımızda bugün Türkiye'nin enerji arz güvenliği ne durumda?
11:51Şu anki durumlarda enerjimiz genelde çok ülkeden enerji aldığımız için çok büyük bir sıkıntımız yok.
11:58Evet.
11:59Sıkıntımız ithalatta.
12:00Yani %76 oranında final enerjide dışa bağımlıyız.
12:05Yani bu da işte kriz dönemlerinde çok büyük bir zarar veriyor.
12:0970-80 milyar dolarlık harcamamız 150 milyar dolara kadar çıkabiliyor enerji maliyetlerimiz.
12:16Bu da ülkenin ünlüye çok büyük bir sıkıntı veriyor.
12:20Şu anki enflasyonda da enerji arka planda görünmüyor ama en çok etkili olan şey hala o konuda belimizi toparlayamadık.
12:28Bu bağlamda bir dahaki sefere kriz de çok uzak değil.
12:32Yani dünyada Amerika, İsrail ve Rusya üçlüsü 5-6 yılda bir kriz çıkartıyor.
12:39Bir yerlere saldırıyorlar, vuruyorlar.
12:40En sonunda gördünüz Venezuela'da.
12:42Şu an fiyatları çok yükselmedi ama yarın bir gün yükselmeyeceğinin deliliği yok.
12:46Yani garantisi yok.
12:48Bunun için bu %76 ithalattan kurtulmamız gerekiyor.
12:51Enerji arz güvenliğimiz aslında çok ülkeyle anlaşma yapmakla sağlayamazsın.
12:55Belli oranda ölçü faydası olsa da asıl az güvenli neyle olur?
12:59Kendi enerjini üretmekle.
13:00Doğru mu?
13:01Yani biz eğer kendi enerjimizi üretmezsek istediğimiz kadarıyla ülkeyle anlaşma yapalım.
13:05Yarın bir gün komşularımıza Amerika baskı yapıp istediği zaman enerjiyi kestirebilir.
13:09Doğru mu?
13:10Yapıyor mesela.
13:11Yani züyalı İran'ın böyle istediği gibi kıskacı alabiliyor.
13:13Burada enerjinin stratejikliği açısından enerji arz güvenliği sağlamamız için yine güneş ve rüzgar ve su kaynaklarımız bizim istemediğimiz kadar var.
13:22Yani enerjimize çok fazlasını yapabiliriz.
13:25Sadece akıllıca Avrupa ve Amerika'nın yaptığı gibi özellikle Avrupa ülkelerinin,
13:29Amerika şu an biraz yavaşlasa da Trump yüzünden, onlar %100 yenilenebilir enerjiye doğru hızla gidiyor.
13:35Hepsi öz kaynakları, yani kendi kaynaklarına.
13:37Bir an önce bizim de bundan dolayı enerji arz güvenliği için de yüzde yüz yenilenebilir enerjiye doğru hızlanmamız lazım.
13:44Evet, şimdi az önce enerji ithalatından bahsettiniz ama işin ekonomi boyutu bu.
13:49Bu da çok kıymetli.
13:50Cari açığın ana kalemlerinden biri değil mi enerji ithalatı?
13:53Peki enerji tarafından atılacak hangi adımlar var denge üzerinde daha belirleyici olması gereken?
14:00Özellikle enerji tarafında güneş sonsuz bir enerji kaynaklarımız.
14:05Biz 17. grafik getirirlerse arkadaşlar bizim güneşteki durumumuzun da zayıflığımızı ifade etmek için çok güzel bir tablo.
14:1217. grafik.
14:13Evet, 17. grafik.
14:15Yani güneş santrali özellikle çatılarımızda çok zayıf.
14:21Yani %10-15 civarı, dünyada %70'e yakını çatılarda yapılıyor.
14:26Çatılar mesela nükleercilerin en çok provokandalarından birisi, güneş çok alan kaplıyor diyorlar.
14:32Tam arazilerde belli bir alan kaplıyor, doğru.
14:34Ama çatılarda %0 yeni alan, doğru mu?
14:37Çatınızı kullanıyorsunuz, 0 yeni alan.
14:39Yani ne tarım arazisi ne başka arazi kullanmak zorunda kalıyorsunuz.
14:41Gerçi Türkiye'nin tarım arazisi de sıkıntılı değil.
14:44Çünkü yeterince kıraç alanımız var.
14:47Yani diğer arazilerde de.
14:49Bak güneş santrali sayısı ABD, Almanya'da neredesin 5'er milyon civarı.
14:52Avustralya'da 4 milyonu geçti.
14:54Avustralya'nın nüfusu bakın 27 milyon.
14:56Yani neredesiniz 3'te 1'in nüfusumuza sahip.
14:58Buna rağmen 4 milyon.
14:59Bizde 30 bin, bu sene 35 bin civarına çıktı.
15:02Bir güneş santrali sayımız var.
15:05Bu da oradaki küçük sistemlerin daha çok yaygın olduğunu, çatı sistemlerin çok daha yaygın olduğunu gösteriyor.
15:12Bu da halkın ona yatırım yaptığını.
15:14Bakın bu yönüyle uzun dönüp oraya vurgu yapmaya çalışıyoruz.
15:19Çatılarda güneş santrallarının sayamayacağımız kadar faydası var.
15:23Bir, enerji tasarrufu sağlıyor.
15:26İletim masrafından kurtuluyorsunuz.
15:28Enerji kaybı olmuyor.
15:29Halk yatırım yapıyor.
15:30Altınını güneşin sarısına yatırıyor.
15:33Sarı metalden sarı güneşe dönüştürebiliyorsunuz.
15:36Evet.
15:37Ve dışarıya bağımlılık kurtarıyor.
15:39Savaş anında bir de batarya depolamalarıyla yaparken stratejik dış ülkeler, düşmanlar vurduğu zaman enerji,
15:46merkezi santrallarımızı enerjisiz kalabiliyorsunuz.
15:49Ama güneşiniz çatıdayken onların hepsi milyonlarcasını düşmanın vurması mümkün değil.
15:55Ham madde sorununuz yok.
15:57Çünkü Allah'ın gece gündüz sürekli güneş gecelerinde rüzgarı veriyor.
16:01Enerjiniz bol.
16:03Yeter ki buna doğru gerektiği şekilde düzenlemeleri, yasal altyapıları, şu an prosedürümüz fazla.
16:09Mesela prosedüde bize sıkıntı ne çatı güneş santrallığında, Almanya'da kesinlikle ne çatıda statik rapor istiyorlar,
16:15ne itfaiye rapor istiyorlar, ne de böyle geniş çaplı bir proje.
16:19Basit bir proje, tek hatçaması diyorlar elektrik mühendisliğinde.
16:24Diğerlerinde de sorumluluk yapıcı firmaya, mühendise ait.
16:28Yani çatına santrallığı kurdun, yani devlet orada gelip niye statik hesabı yaptırmadın falan demiyor.
16:32Sen sorumluluğu almışsın.
16:34Nasıl olsa sıcak suda mesela şu an Türkiye'de kuranlar var mı?
16:36Var yüz binlerce, milyonlarca var.
16:38Kimse soruyor mu orada niye çatına sıcak su koyuyor diye, sormuyor.
16:43Niye güneş santrallığında bunu zorlaştırıyorsunuz?
16:45Halkımız dışarıda enerjiye dışarıya bağlıyız.
16:47Bunu zorunlu hale getirmenin anlamı yok.
16:49Yani ülkenin enerjiyi engelliyor.
16:52Kendi enerjimizi kullanmamızı engelliyor.
16:54Şimdi az önce dediniz ki enerjinin tabana yayılması, yani halkın kullanmasından bahsettiniz.
16:58Vatandaşlar kendi elektriğini üretmede ne kadar ölçüde, daha doğrusu vatandaş için ne ölçüde kolaylaştı bu?
17:04Yani burada işte grafik gösteriyor, çok kolaylaşmadığını.
17:07Yani çok rakamımızın düşük olduğunu gösteriyor.
17:11Bu halkı artık üretici.
17:12Zorlayan noktalar.
17:13Halkın tüketici değil, üretici olarak görülmesi lazım.
17:17Yani bizim şimdi en büyük sıkıntı faiz, işte dolar, döviz arasında gidip gelirken ekonomide en çok çektiğimiz kıtlardan birisi halkın yatırımcı olmaması.
17:27Halk yatırım yaparsa döviz sıkıntı olmaz.
17:30Üretim Türkiye'de olursa ne yapar?
17:33Paramız içeride kalır.
17:34Dövizümüz dışarıya gitmez.
17:35Doğru mu?
17:36Faiz yükselmez.
17:37Halk yastık altına koyacağı borsada veya faizde değerlendireceği parasını üretimde değerlendirir.
17:44Üretim eğer ağırlık verilmezse bir ülke ne kadar iyi olursa olsun bir gün mutlaka ekonomisi zayıflar.
17:50Yani üretim, üretim, üretim olması gerekiyor.
17:53Üretimin de en büyük bizim cari açığımız ve bütçe açığımızın sebebi enerji.
17:59Ve enerji olmadığında ekonomi yürümüyor.
18:01Doğru mu?
18:01Hayatın olmazsa olmazı haline gelmiş.
18:03Artık her şey elektrik bazı gitmeye başladı.
18:07Bundan dolayı halka bir artık tüketici değil, üretici olarak görmemiz lazım.
18:11Bunun için de önüne açılması gerekiyor.
18:12Önüne açılması gerekiyor.
18:14Şimdi enerji desteklerinin nasıl yönlendirildiği de çok önemli bir yön.
18:18Fosil yakıtlara ayrılan kaynaklar var.
18:20Bunlar yenilenebilir enerjiye kayması durumunda.
18:23Az önce ekonomi dediniz.
18:24Ekonomiyi nasıl etkileyecek?
18:28O çok güzel etkileyecek.
18:29Çünkü ekonominin de temel kaynağı dediğimiz gibi üretim.
18:34Üretimin de en önemli ayağı enerji.
18:37Enerji en büyük giderler.
18:38Bugün sanayicinin en büyük sıkıntılarından birisi elektrik fiyatlarının yüksek oluşu.
18:43Kendi çatısından yeterince kurabilse.
18:44Ki sanayici de bugün büyük sıkıntı içerisinde enerji yapamıyor.
18:48Bakın bu sene şuraya değinmeyi unuttuk.
18:52Avrupa sınırda karbon yasasını uygulamaya geçirdi biliyorsunuz.
18:56Çelik, demir ürünler ve benzeri çoğu üründe artık karbon vergisi uygulayacak.
19:02Ve bu bizim sanayicimize büyük zararı olacak.
19:04Eğer temiz enerjiye geçmezlerse.
19:07Neden?
19:08Çünkü bizim %50'ye yakın ihracatımız nereye?
19:11Avrupa Birliği'ne.
19:12Avrupa Birliği karbon yasasını uygulamaya başladı.
19:14Eğer diyecek ki sanayiciye, halka biraz daha anlaması için şöyle açalım.
19:20Yani elektriği kömürden tükettiyse sanayici.
19:22Veya demir çeli eritirken kömür kullanmışsa orada ne yapacak?
19:29Bu karbon ayak izi hesaplanacak.
19:31Ve bu da vergi olarak senin rekabet çantısını düşürecek.
19:35Çünkü Avrupa Birliği çok yerden ürün alıyor.
19:38Mesela Çin zaten ucuz üretiyor.
19:40Biraz da temiz enerji kaynakları Çin çok hızlı yöneldiği için o karbon ayak izi onda daha düşük olacak.
19:45Aradaki rekabeti Çin lehine çevirecek eğer biz de temiz enerji kaynaklarına çok hızlı yönelmezsek.
19:52Bunun için özellikle sanayicinin çatılarında da herkese lisansız dediğimiz projelerde çok hızlı bir şekilde önüne açılması lazım.
20:01Çok hızlı bir şekilde.
20:02Bir de uzun vadeli yatırımlar var.
20:04Evet.
20:04Onlara da şöyle bakalım.
20:06Nükreer santraller bu çerçevede önemli ama maliyetli projeler.
20:10Siz daha iyi biliyorsunuz.
20:11Bu tür yaratımlarda en kritik risk sizce hangisi?
20:14Maliyet mi süre mi?
20:16Şimdi bir nükleer santralı yapacaksanız mesela 10-15 yılda zor yapıyorsunuz.
20:21Çünkü bakın Akkuyu başlayalı 2010'da sözleşme imzalandı.
20:2515 yıl oldu daha enerji verilemedi.
20:27Bu sene verilmesi bekleniyor ama o da daha kesin değil.
20:30Yine sorun çıkabilir.
20:31Ta 2023'te güya enerji verecekti.
20:34Yatırım süresi hem çok pahalı hem de zaman çok alıyor.
20:39İkisi de bizim için kayıp.
20:40Yani hem parasal olarak maddi kayıp hem de zaman.
20:44Çünkü bizim acil enerjiyi dönüştürmemiz lazım.
20:46Küresel ısınma var.
20:47Bakın şu an Ankara'da biz 3 aydır böyle su sıkıntısı çekiyoruz.
20:51Neden?
20:51Küresel ısınma yüzünden yeterince yağmur yağmıyor.
20:54Veya yağsa bile havada buharlaşıp gidiyor.
20:57İstanbul'da hakeza benzeri Türkiye'nin çoğu büyük şehirlerinde su sorunu var.
21:02Yani çevresel felaketlere de yol açıyoruz.
21:04Ekonomiye zarar verdiği gibi yarın bir gün susuz su kıtlığı da apaçık önümüzde duruyor.
21:11Bunlardan dolayı da bu iklim konferansını COP31'i çok iyi değerlendirip eksiklerimizi giderip bir an önce COP3028'de imzalanın 3 katına yenilenebilir temiz enerjiyi çıkarma hedefine bizim de imza atmamız lazım.
21:25Taahhüt etmemiz gerekiyor.
21:27Taahhüt etmemiz gerekiyor.
21:28Şimdi Türkiye'nin bir de doğal gazlı bir merkez ülke olma hedefi var.
21:34Öyle değil mi?
21:35Peki dünya genelinde gazdan çıkış konuşulurken bu hedef sizce uzun vadede ne kadar sürdürülebilir olur?
21:42Bu pek maalesef Avrupa Birliği'nin Rusya'dan gazı almayı kesmeye başlamasıyla resmi olarak önümüzdeki yıllarda kesilecek kesinlikle sıfıra indirecek.
21:54Çok azalttılar zaten bu mümkün değil artık yani çok ufak bir oranda olsa bile bunun Türkiye'ye çok büyük kazancı getirisi olmaz.
22:02Yani hap olma imkanımız artık biraz zor olsa bile ufak bir oranda.
22:06Çünkü Avrupa Birliği zaten şeyden çıkacak gazdan çıkacak hem de Rusya ile ilişkilerinden dolayı çok azalttı Rusya'dan gaz almayı ve alternatif rotalara da bakıyorlar.
22:18LNG şu an daha çok gündemde.
22:20LNG'nin de çok büyük bir geliri yok.
22:2235. grafikte arkadaşlar bir sembol izlettik.
22:25Dünya nereye gidiyor?
22:28Sağ taraf temiz enerji kaynakları, sol taraf doğal gaz ve nükleer bağımlılığına götürüyor.
22:34Bundan dolayı bizim sağ tarafı tercih etmemiz gerekiyor.
22:37Yani temiz enerji kaynaklarının olduğu.
22:39Sol taraf karanlık.
22:41Ucu görünmez karanlığa girmek ülkeyi karanlığa götürebilir.
22:43Bir an önce mesela bazıları diyor ki doğal gaz yerine işte nükleer alırsak doğal gazdan şu kadar ithalattan kurtulacağız.
22:52İyi de doğal gazdan kurtulduk mu nükleer de yerli kaynak değil ki.
22:55Yani doğal gazı tamam azaltalım iyi güzel de.
22:58Nükleer yağmurdan kaçarken doluya tutulmak gibi.
23:01O da dışarıya bağımlı yapıyor.
23:02Ve güneş ve rüzgara göre 5-6 kat nükleer daha fazla emisyonu var.
23:06Onu hiç hesaplanmıyor.
23:07Sadece belki santralda enerji yakarken o kadar bir kirliliği yok ama
23:13uranyum madenciliğini de hesapladığınızda nükleerin güneş ve rüzgara göre kilovat saat yaydığı emisyon 5-6 kat daha fazla.
23:24Yani çok temiz bir enerjide değil.
23:26Zaten şey hiç saymadık daha.
23:29İşte radyoaktif tehlikesi savaşlarda bir vurulduğunda düşünün şu an bir savaşta olsak onu korumak da kolay değil.
23:36Sizi bir nükleer santralı vurulduğu zaman avantaj değil.
23:39Aynı zamanda nükleer bomba atılmış gibi kendi ülkenize büyük bir tehdit olacak.
23:43Anladım.
23:44Şimdi yenilenebilir enerjinin kesintili olma meselesi var.
23:48Evet doğrudur.
23:48Değil mi?
23:49O da sıkça konuşuluyor.
23:50Batarya depolama.
23:52Bu kesinti sorunu ne kadar çözecek?
23:54Özellikle depolamada RES ve GES var.
23:56Ona ilgi nasıl?
23:57Siz bu durumu nasıl değerlendiriyorsunuz?
23:5921. grafiği arkadaşlar getirebilirsek bu Amerikal bir profesörünü de orada gündeme getirdik.
24:04Sürekli Jakobson var, Mark Jakobson var şeyde, Stanford Üniversitesi'nde.
24:12Bu yenilenebilir enerji üzerine çalışmaları çok takdir ediliyor dünyada.
24:16Burada da kendisi de yazıyor.
24:19Yani 70 dolar böyle kilo vat saati kadar şey düştü batarya fiyatları.
24:24Bu 70 dolar kilo vat saati.
24:251474'den şu son 10 yıl içerisinde neredesiniz 20 kat fiyat düştü.
24:32Batarya o kadar ucuz hale gelmeye başladı ki artık ne nükleer ne kömür ne de başka santrallara pek ihtiyaç kalmayacak.
24:39Anladım.
24:39Almanya'da bu sene yaklaşık yine milyon civarı bir batarya depolama yapıldı.
24:45Ev türü 2 milyon civarında şu an depolama var.
24:50Herkes kendi enerjisinde üretip aynı zamanda depolama yapıyor.
24:53Depolamanla şu an var, şebeke çökse bile savaşlarda ya da krizde veya ani bir olayda kendi enerjinizi devam sağlayabiliyorsunuz.
25:04Yani off grid olarak çalışabiliyor.
25:06Bu yönüyle batarya depolamaları da geleceğin en büyük yatırım alanları olması lazım.
25:11Mesela SMR'a yatırım yapılacağı ifade ediliyor.
25:14Özellikle de Baykar'ın bizim mili savunmada göz bebeğimiz Baykar.
25:18Mesela bazı ifadeler var.
25:19Onun yerine mesela batarya da yaparsak çok daha iyi kazanır.
25:22Çünkü gelecek burada.
25:23SMR çok büyük riskli bir alan.
25:27Ve bu enerji güvenliğimize, enerji katkımıza da çok büyük faydası olur eğer buraya yatırım yaparsa.
25:33Sizce? Nasıl öngörüyorsunuz?
25:35Ben Baykar yetkililerim bunları bekliyorum inşallah.
25:39Bu alanda da izel bir yatırım yapıp ülkemize de aynı insansız hava araçlarındaki bir katkı olacağına inanıyorum.
25:46Peki enerji arz güvenliği.
25:48Bu da her ülke için çok kritik.
25:50Büyüme Bey.
25:51Türkiye'nin kömürle ilgili dengeli yaklaşımını nasıl değerlendiriyorsunuz?
25:55O kömür konusu biraz bizim üzücü boyutumuz.
25:58Yani açık söyleyeyim biraz daha.
25:59Kömür de bizde artan bir oranda devam ediyor artış.
26:06Yani şu arkadaşlar 26. grafikte şey getirebilirse yazı.
26:12Yani şu an kömür santrallarına bile teşvik vermek zorunda kalıyoruz.
26:17Neyle?
26:17Çalışmayın kömür santrallarına bile.
26:19Evet.
26:21Kömür santralları Türkiye'de %35'e oranı var.
26:26Avrupa'da şu an %9'un civarı.
26:28Yani geçti sene %16. güneş ve rüzgar kömürü geçmeye başladı çoktan orada.
26:32Bizde güneş ve rüzgar daha çok düşük.
26:34%18-20 civarlarında.
26:36Yani kömürün çok altında.
26:38Avrupa Birliği'nde kömürü çoktan geçti güneş ve rüzgar oranı.
26:42Yani bir an önce kömür olayına, yavaş yavaş çıkış olayına son başlamamız lazım.
26:48Tamam yerli kaynağımız var kömür ama %3'te 2'si yine kömür ithal.
26:53Yani Amerika'dan geliyor, Kolombiya'dan geliyor, Avustralya'dan geliyor.
26:57Avustralyalılar geçen ilginç bir şey yaptı.
27:00Niye kömür ihraç ediyorsunuz diye kendi ülkelerini protest ettiler.
27:04Yani dünyada en büyük kömür ihraççılarından biri.
27:07Yani bizde olsa hain ilan edilir.
27:09Yani kendi ülkesinin ihracatını engellemeye çalışıyor diye.
27:13Biz bak adamlar temiz enerjiye verdiği değeri gösteriyor bu.
27:17Başka ülkeler bile ihraç etse bile karşı çıkıyor.
27:19Bu bağlamda kömür havamızı, bizim 50 bine yakın insanımız ölüyor yılda.
27:25Bunun da çoğunu solunum yolundan kaynaklı.
27:27Yani basit bir olay değil.
27:28Kömür verilen mesela alım garantisi ülkemizde 75 dolar megawatt saatine.
27:33Güneş'e geçen sene yapılan ihalelerde yaklaşık 35 dolar.
27:37Yani kendi yerli kömürümüze dahi güneş ve rüzgar 2,5-3 kat daha ucuz.
27:45Yani bakın kendi kömürümüzden bile güneş ve rüzgar 2,5-3 kat daha ucuz.
27:51Bu devletin alım garantilerinde görebilirsiniz bunu.
27:54Yani birisi 35 dolar, birisi 75 dolar.
27:57Niye kirli hem de hem kirletelim hem de aynı affedersin biliyorum sigara içiyor musunuz da sigara içen insan gibi.
28:04Hem kendi sağlığına zarar veriyor hem de maddiyet gidiyor değil mi?
28:07Kömür öyle yani onun gibi bakmak lazım.
28:09Ben üzülüyorum zaten tütüne verilen rakamlara maalesef.
28:13Şimdi elektrikli araçlarda da bir iğme var Büyön Bey.
28:16Bu iğmenin sürdürülebilir olması için sizce hangi alanlar öne çıkmalı?
28:22Elektrikli araçlarda biz bu sene dediğimiz gibi artışımız iyi.
28:25200 bin civarı elektrikli araç satıldı.
28:29Ama kişi başı Avrupa'dakine göre daha çok düşük orandayız.
28:34Çin kadar en azından satmamız lazım.
28:36Çin %50 civarı şu an elektrikli araç satıyor.
28:39Bizde %18.
28:41Yani bu 1 milyon üzerinde araç satıldı.
28:44Bunun en azından 500 binini bu sene 2026'da elektrikli araç satmamız lazım.
28:50İşte bu sene yükseltilen ÖTV yüzünden biraz zayıfladı.
28:55Aslında bu sene 300-400 bin rahat satılırdı.
28:58ÖTV'nin tabii biraz fosil araçlı araçlarda da bazıları düştü.
29:02İnsanlar fosil araca yöneldi.
29:03Yani ithalat azalmadı.
29:05Belki ithalat azalsın diye yapıldı ama
29:06öbür tarafta insanlar elektrikli araçtan kaçıp belli bir kısımı diğer işten yanmanı yani fosil araçlı yeni araçlar aldılar.
29:18Fosil yakıtlı.
29:19Bu da iki yönde bize zarar.
29:20Hem çevremizi kirlettiği hem dışarı ithalat arttırdığı yetmiyormuş gibi bir de enerjisini de dışarıdan almak zorunda kalıyorsunuz.
29:26Elektrikli aracı en azından güneş ve rüzgarın önü açılırsa hem enerjisini kendimiz üretiriz hem de elektrikli araçlarda dediğimiz gibi batarya teknolojilerine iki arabanın kalbidir elektrikli aracın bataryalar.
29:38Yatırım yapılırsa ülke Türkiye çok büyük batarya üstü olması lazım.
29:44Yani hap olarak doğalgaz üstü ya da benzer bir üst değil batarya üstü olabiliriz.
29:50Özellikle de nadir toprak elementleri işte eski şehirde bahsediliyor.
29:53Onları çok iyi değerlendirebilirsek kendimiz üretebilirsek çok iyi bir potansiyelden bahsediliyor.
29:59Bunu çok büyük ekonomiye kazanç olarak dönüştürebiliriz.
30:03Kazanç olarak dönüştürebiliriz.
30:04Şimdi enerji şirketlerinde yeşil dönüşüm mesajları var.
30:07Bunu nasıl okumalıyız?
30:09Bir bu var.
30:10Bunun dışında bir de gerçek dönüşümü nasıl ayrıştıracağız?
30:15Yeşil dönüşüm dediğimiz işte enerji dönüşümü son 20 yılın özellikle 10 yılda çok hızlandı.
30:22Ülkelerin işte son 100-200 yıllık bir sanayi devriminden sonraki dönüşümünün temel ayak izleri.
30:28Evet.
30:29Yeşil dönüşüm o kadar muazzam ilerliyor ki yaklaşık şuradaki 37. grafiği arkadaşlar gösterirse 2.5 trilyon dolarlık geçen sene yatırım, 2024'de yatırım yapıldı.
30:442024'de 2.4 trilyon Amerikan doları.
30:49Yani bu da bizim ülkemize düşünen nedir?
30:53Yüzde bir nüfusuna sahibiz dünyanın.
30:55Yaklaşık 25 milyar dolar ülkemize yapılması lazım.
30:58Evet.
30:58Ama yüzde yapılan yaklaşık 5 milyar dolar civarıydı.
31:01O civarda bir yatırım yerine biz ne yapabiliriz aslında?
31:054-5 kat daha hızlanmamız lazım dünyaya yaklaşık durmak için.
31:09Yani burada görüş görünüyor.
31:10Avrupa Birliği işte dünyanın diğer gelişmiş ülkelere enerji dönüşümünde yeşil enerji kaynakları, güneş rüzgar, işte biyo enerji, jeotermal, su, elektrikli araçlar, ısı pompaları, yeşil enerji dönüşümün temel direkleri.
31:26Bunlara yatırım işte görüyorsunuz 2.5 trilyon Amerikan doları.
31:32Bizde de bunu ulaşabilmek için en az 25-30 milyar dolar yıllık yatırım yapmamız lazım.
31:37Anladım.
31:38Peki bu yıl AB'nin sınırda karbon düzenleme mekanizması var.
31:42O devreye girdi.
31:44Sanayi tarafından en kritik başlık sizce ne olacak?
31:47Burada sanayide işte özellikle elektrifikasyona da geçmesi lazım sanayinin.
31:52Şu an bizim sanayide normal elektriğin dışında kömür yine çok kullanıyor demir, çelik veya benzeri ürünlerin üretilmesinde.
31:59İşte en çok emisyon yayanlar işte nedir demir, çelik Türkiye'de ve dünyada sanayide.
32:05Ondan sonra işte çimento fabrikaları emisyonu çok yüksek.
32:09Bunlardan hızlı bir şekilde modern yöntemlere dönüşülmesi gerekiyor.
32:13Hidrojenin kullanılması lazım yavaş yavaş.
32:15Mesela hidrojende dünyada çok büyük projeler başladı.
32:19Ülkemizde şu an daha fazla ciddi bir şey yok ama ilçenlerde çok büyük bir Çin hidrojen üretim tesisi açtı.
32:31Ülkemizde de hidrojen projelerine yatırım yapılıp doğalgazın yerine, kömürün yerine ısı sistemlerinde sanayide şey kullanması lazım.
32:40Yeşil hidrojen kullanması lazım.
32:43Hidrojenin bir kısmı şu an kömürden üretiliyor ama yeşil hidrojen değil onlar, yeşil hidrojenin de yolu güneş ve rüzgardan elektrolize edilmesiyle yöntemiyle ancak sağlanabilir.
32:52Bundan dolayı sanayide de bir an önce yeşil dönüşüm olmazsa Avrupa Birliği'nde biraz önce bahsettiğimiz gibi şirketlerimiz rekabeti kaybedecek.
33:00Türkiye'de emisyon sistemine geçiyor yavaş yavaş bu yılın ortasında bakanların, yetkililerin açıkladıklarına göre.
33:08Bu da güzel bir uygulama olur inşallah.
33:11Eğer güzel değerlendirse sırf sanayiciden bir emisyon masraf alma değil, onun yönüne yenilenen bir enerjinin önünü açıp kolaylaştırıp sanayicinin buna yatırım yapmasını teşvik etmek lazım.
33:23Şimdi Büyün Bey, deniz üstü güneş bundan bahsediliyor.
33:28Yüksek potansiyeli var söz konusu bu.
33:30Peki bu potansiyel şu an hangi aşamada?
33:33Dokuz numaralı grafikte görürsek Çin bu senenin 2025'in sonunda bir tane güneş santrali kurdu.
33:41Deniz üstünde.
33:42Bizim Karapınar'daki güneş santralini gördünüz değil mi?
33:45Evet.
33:46Çok muazzam bir alan.
33:48Burada da Çin'dekini de görüyorsunuz.
33:49Bunu da yeni açtılar.
33:51Karapınar'daki Türkiye'nin en büyük güneş santrali büyüklüğünde.
33:54Yani o da muazzam bir güç yaklaşık bin megawatt civarı.
33:582.3 milyon güneş paneli.
34:00Deniz üstünde güneş santrali şu avantajları da var.
34:04Isınmayı daha az yapıyor alttan su olduğu için ve daha çok yüksek verimli.
34:09İkincisi eğer diğer deniz üzerinde değil de barajların üzerinde yaparsanız yüzerges deniyor bunlara.
34:17Türkiye'de pek yok maalesef.
34:18Dünyada çok yaygınlaşmaya başladı.
34:20Suyun bağırlaşmasını da engelliyor.
34:23Yani bizim şu an en büyük sıkıntılarımızdan biri nedir?
34:25Barajlarımızda suyun azlığı.
34:27Eğer su üzerine yüzerges yeterince yaparsak suyun daha az bağırlaşmasını sağlayacağız.
34:32Ve daha fazla su tasarrufu yapacağız.
34:34Hem alttan su kazancımız hem de enerji üreterek hem alan sorunu olmayacak.
34:39Bu yönüyle de 3 tarafımız denizlerle çevrili.
34:42Aynı deniz rüzgar santralları gibi deniz güneş santralları da çok arttırılması gerekiyor.
34:46Deniz rüzgar santrallarının da şu avantajı var.
34:49Deniz rüzgar santralları normal karasal rüzgar santrallarından daha iyi enerji üretebiliyor.
34:55Yani daha fazla kapasite faktörü yüksek.
34:57Deniz güneş santralları %50-60 oranda kömürü de geçebiliyor.
35:01Kapasite faktörü.
35:04Karasal'da %35'lerde başlarken denizde %50'lerde daha istikrarlı bir rüzgar esişi var.
35:11Ondan dolayı deniz rüzgar santralları da çok önemli.
35:13Deniz güneş santralları ile beraber gerçekten çok uygun şekilde ülkemizin kıyıları değerlendirilirse
35:20çok muazzam bir güç potansiyeli ortaya çıkar.
35:23Kıyı kesimleri değerlendirilirse.
35:25Anladım.
35:25Şimdi enerjide tam bağımsızlık hedefi var.
35:28Bu da sıkça dile getirilenler arasında.
35:30Peki bu hedefe giden yolda en belirleyici unsur nedir Büyük Bey?
35:3434. grafiğe getirirsek burada OASD, G7 ülkeleri…
35:41G7 ülkeleri…
35:4137. de dediniz değil mi?
35:43Pardon 34.
35:4434. grafik peki.
35:46Tablo.
35:47Burada görüyoruz mesela OASD ülkeleri, G7 ülkeleri, Amerika, Avrupa Birliği bazıları bunların…
35:55Mesela ABD enerji ithalat ediyordu önceden.
35:59Evet.
36:00Ama ihracata geçti.
36:01Yenilenebilir enerji çok arttı.
36:02OASD, Avrupa Birliği enerji ithalatını çok azalttı yenilenebilere geçerek.
36:08Bu rakamlar orada gözüküyor.
36:10Mesela OASD yaklaşık 1619 milyon ton enerjiden yaklaşık 2024'de 538'e düşmüş.
36:21Yani 1080 azaltmış.
36:25Bunlar çok büyük rakamlar.
36:26Yani burada bilimsel olarak enerjiden anlayanlar bilir bunu.
36:29G7 aynı şekilde 1346'dan 267'ye düşmüş.
36:33O da 1080 civarına indirmiş.
36:35Benzer ülkelerin bir kısmı enerji ithalatını Amerika gibi işte Brezilya gibi ithal eden ülkeler ihracata geçti.
36:46Şu an Brezilya %90 elektriğini şeyden üretiyor, yenilenebilir kaynaklardan.
36:51Bunun anahtarı, başta sorduğunuz sorunun yenilenebilir enerji.
36:55Yani tek yeşil enerji dediğimiz enerji.
36:58Güneş hepsinden kat kat fazla.
37:00Dünyanın en büyük enerji kanalığı güneş.
37:01Ondan sonra işte rüzgar, su kaynaklarımız.
37:04Bunları değerlendirdiğimiz zaman Türkiye'nin ise bu arada dışarıya bağımlılığı arttı.
37:09Yani grafikte de şey tabloda da görüleceği üzere altlarda.
37:13Bizim 75'den 7 milyon ton olarak petrol eşdeğer olarak 117'ye çıktı.
37:20Bunun azaltmamızın en hızlı ve kesin yöntemi yenilenebilir enerji.
37:26Yani fosil kaynakları ararken bulup bulamayacağımız kesin mi? Değil.
37:29Yani deliyoruz yerini ama kesin bir kaynak olup olmadı belli değil.
37:33İkincisi kirli, hedefler uzun vadeli 2053 sıfır emisyon hedeflerimiz de var biliyorsunuz.
37:39Onunla da sıkıntılı.
37:41Eğer çok fazla fosil yakıt kullanırsanız petrol, kömür, gaz ve çok büyük paraya masraf arıyorsunuz.
37:48Onun yerine hazır güneş var, rüzgar var.
37:51Arama derdi yok, bulma derdi yok.
37:53Yatırım masrafları çok yüksek değil.
37:54Uzun vadede geleceği var ve sıfır emisyon hedeflerimize uyumlu.
38:00Bu alanda da bunun çözüm yolu da enerji ithalatına kurtulmanın ve enerjide arz güvenliğinin yolu da yenilenebilir.
38:08Yeşil kaynaklarımızdan geçiyor.
38:09Şimdi yeşil kaynaklardan biri de yeşil hidrojen, geleceğin enerjilerinden biri olarak görülüyor.
38:14Türkiye bu alanda nasıl bir rol üstlenebilir sizce?
38:19Aslında bu rolü mesela Almanya, Suudi Arabistan veya bazı ülkelerle enerji, hidrojen ithalatı üzerine anlaşmalar yaptı ciddi boyutta.
38:29Kendileri İspanya tarafından binlerce kilometre şu an boru hatları yapıyorlar.
38:36Almanya şu an bu sene başladı.
38:422030'a kadar binlerce kilometre hidrojen boru hatları.
38:49Yani doğal gazın hatlarının biraz daha modernize edilmesiyle, hidrojene uyumlu hale getirmesiyle artık siz hidrojenle tanış yapabiliyorsunuz.
38:57Almanya niye hidrojeni dışarıdan alıyor?
38:59Kendi ülkesinde güneş düşük olduğu için çok ucuz üretemiyor.
39:02Yani güneşin maliyeti biraz Almanya'da pahalı, bizimki gibi ucuz değil.
39:08Bize de aslında bizimle de görüşmeler yapıldılar.
39:10Almanın ekonomi bakanı ve diğer enerjiden sorumlu bakanlar.
39:14Evet.
39:14Biz eğer gerçekten altyapıyı hızlıca yapabilirsek Almanya, Avrupa'ya doğal gaz değil de hidrojeni ihraç edebiliriz.
39:21Doğal gazın ihtimali pek zor.
39:23Yani bu saatten sonra da biraz sıkıntılı.
39:25Eğer hidrojeni ucuza üretmemiz mümkünse ki mümkün.
39:28Güneşimiz, rüzgarımız iyi olduğu için hidrojen bizim gelecekte enerjiyi ihracatımızdaki en önemli kaynağımız olabilir.
39:36Yani elektrik de satabiliriz Avrupa'ya, hidrojen de.
39:39Şu ana kadar ne petrol satabildik ne kömür ne de başka.
39:43Doğal gaz zaten yoktu.
39:45Doğal gaz sadece aracılık yaptık.
39:47Ama hidrojeni kendimiz üretip satabiliriz.
39:49Yeter ki hızlı bir şekilde projelendirmelere geçip uygun bir şekilde yeşil hidrojeni üretelim.
39:54Ve Avrupa'ya ihraç edelim.
39:56Peki şimdi Bünyamin Bey size diyorlar ki bu enerji politikasının içinde enerji uzmanı olarak.
40:03Geleceğimiz için Bünyamin Kurt bir şeyleri değiştirsin.
40:06Neyi değiştirsin?
40:0917.2'nin oğlu grafikte özetle şunu diyelim.
40:13Değişiminiz de grafikle ilgili mi?
40:15Özetle söyleyelim.
40:18Yani bizim yaklaşık olarak şu okla gösterdiğimiz yerde 3529 km2'lik çatı alanımız var.
40:27Yani dünyadaki enerji güneş santrallarının yaklaşık %1.5'ünü biz üretebiliriz.
40:31Bu da 3529 km2 alan muazzam bir enerji.
40:37Yani biz bunların hepsini sadece çatıları diyorum bakın.
40:40Çatılara kursak ne petrole ihtiyacımız kalır ne kömüre ne doğal gaza.
40:45Bunların hepsini değerlendirebilsek binalarımızı.
40:48Ama bunun için hızlı bir şekilde mevzuatı değiştirmemiz lazım.
40:52Enerji tariflerini değiştirmemiz lazım.
40:54İyi bir liyakatli teknik personel yetiştirilmesi lazım.
40:59Burada hızlı bir şekilde bu dönüşme ayak uyduralım dünyada.
41:02Bakın COP31'e güzel bir şekilde sevindik ülkemizde yapılması.
41:05Bizi memnun etti.
41:07Eğer ayak uydurulursa inşallah enerji dışı hızlı bir şekilde bağımsızlıkımızı kazanırız.
41:13Enerji az güvenliğimizi sağlarız.
41:15Hem de enerji ihraç etmeye başlarız.
41:16Yani hem elektrik hem de hidrojen dünyaya rahat bir şekilde ihraç edebiliriz.
41:20Ki dünya elektrik çağı başladı.
41:22Güneş çağı başladı.
41:23Ülke olarak ben buna inanıyorum.
41:25Bizim bu gücümüz bu enerjimiz var.
41:27Yeter ki gereğini yapalım.
41:28Yeter ki gereğini yapalım.
41:29Yeşil enerji yeşil enerji dedik.
41:31Ben de bugün konuya uygun giymişim herhalde.
41:32Güzel de oldu.
41:34Çok teşekkür ediyorum geldiğiniz için.
41:36Ben de teşekkür ederim.
41:36Yolunuz açık.
41:37Başarınız daim olsun.
41:38Sağ olun.
41:39Efendim Ülke TV'de Dünya Değiştikçe programının sonuna geldik.
41:43Sayın elektrik yüksek mühendisi ve enerji uzmanı Bünyamin Kurt bizlerle beraberdi.
41:47Haftaya farklı bir misafirimizle sizleri Ülke TV ekranlarına bekliyoruz.
41:51Görüşmek dileğiyle.
41:51Hoşçakalın.
Yorumlar