00:00Ve İstanbul Stüdyosu'nda Almanya Bielifelt'e uzanıyoruz.
00:03Sosyolog Cemil Şahinoz yayınımızda.
00:04Cemil Bey, yayınımıza hoş geldiniz.
00:06Almanya'ya selamlar.
00:07Hoş bulduk Yüra.
00:08Hoş bulduk Yüra'nın, merhabalar.
00:09Çok teşekkürler.
00:11Bugün sizin de aslında yıllardır konuştuğunuz, anlattığınız,
00:16destek olmaya çalıştığınız konulardan bir tanesi olan bağımlılığı konuşuyoruz.
00:20Son dönemlerde Almanya'da, aslında Almanya'da dört bir yanıdı.
00:23Yani Augsburg'da da var, Hamburg'da da var.
00:25Operasyonlar düzenleniyor ve artık suç ve bağımlılık noktasında
00:29başka bir noktaya ulaşıldığında göstergesi olsa gerek bu son zamanlarda yapılan operasyonlar.
00:36Bağımlılıklar artık başka bir noktaya mı evrildi?
00:38Yani sadece birkaç tane vakadan değil de toplumsal bir olaydan mı bahsediyoruz?
00:43Ne dersiniz?
00:45Kesinlikle Kübra Hanım.
00:46Yani ister yasal olsun, ister yasa dışı olsun, kumar oynama oranları ciddi bir şekilde artıyor.
00:51Bunu Almanya'daki Sağlık Bakanlığı'nın verileri de net bir şekilde gösteriyor.
00:55Tabii bunun arkasında aslında birkaç temel neden var.
00:59Bu sadece bir kumar meselesi değil.
01:01Nedenlerden, yani ekonomik nedenlerden bahsedebiliriz, psikolojik nedenlerden bahsedebiliriz.
01:05Hatta dijital bir sorundan bile bahsedebiliriz artık.
01:09Mesela ekonomi faktörüne baktığımız zaman kumar oynayan bir kişi,
01:12daha doğrusu kumara yeni başlayan birisinde genellikle kısa yoldan para kazanma hayali var.
01:18Bu özellikle gençlerde ve ekonomik olarak kırılgan gruplarda çok daha güçlü.
01:22Yani kumar oynamak için bir bağımlılık olarak değil de kumarı para kazanma yöntemi olarak görülüyor başlangıçta.
01:29Hatta verilerde şu da var mesela, Almanya'ya yurt dışından gelenlerde şunu çok görüyoruz.
01:34Geldikleri ülkelerde kumar soranları yasaksa, kumarı riskli bir durum veyahut bağımlılık yapabilecek bir hastalık olarak dahi görmüyorlar.
01:43Çünkü kendi ülkelerinde yasak olduğu için normal gibi algılıyorlar.
01:46Bunu mesela danışanlarda özellikle Kübü Hanım spor bahislerinde görüyoruz.
01:51Birçok genç futbol bahislerinde mesela kumar olduğunu dahi algılayamıyor veyahut normalmiş gibi görüyor.
01:57Çünkü bugün bir futbol maçı izlediğinizde bir kumar reklamına rastlamamanız neredeyse imkansız.
02:03Bu da tabii kafada bilinçaltında sanki normalmiş gibi, kumar değilmiş gibi bir algı oluşturuyor.
02:09Diğer önemli faktör de demin bahsettiğim gibi dijitalleşme.
02:12Yani yaygınlaşmasının sebeplerinden bir tanesi dijitalleşme.
02:15Çünkü eskiden kumar oynamak için bir mekana gitmeniz gerekiyordu.
02:20Yani gizlice gittikleri oyun salonlarından bahsediyorlardı oynayanlar.
02:23Fakat bugün baktığımız zaman bir telefon yeterli.
02:26İster yasa dışı bazı siteler olsun veyahut işte online platformlar üzerinde her an gizli veya açıktan kumar oynama imkanınız var.
02:35Bu da hem yayılmasını hızlandırıyor hem de bir şekilde demin de bahsettiğiniz gibi o baskınlardan bahsettiğiniz kontrolü de zorlaştırıyor devlet açısından.
02:43Fakat en önemli mesele hani temel mesele psikolojik boyut tabii ki bu yıllardır aynı değişmeyen bir mesele olduğu için.
02:50Yani kumar bağımlılığı genelde başka bir boşluğun üzerine kuruluyor.
02:54Yani bu yalnızlık olabilir, stres olabilir, işsizlik olabilir, başarısızlık hissi, depresyon olabilir.
03:00İnsan bir zaman sonra kumarı para için değil de belli duyguları bastırmak için oynuyor.
03:06Hatta beyin şöyle bir şey var daha oynamadan, oynamaya giderken dahi oyun salonuna giderken telefonu aldığı zaman dopamin salgılıyor.
03:13Daha oyun başlamadan yani kısa süreli bir mutluluk hissi oluşuyor.
03:17Bu his tabii ki hızla kayboluyor.
03:19Özellikle oynadıktan sonra hatta oynarken pişmanlık geldiği zaman.
03:22Ama oynayan kişi tekrar o duyguyu tekrar arıyor.
03:25Tekrar o duyguyu o hissetmek istiyor.
03:27Böylece bir bağımlılıktan bahsedebiliriz.
03:30Yani başlangıçta belki para kazanmak için oynayan kişi zaman ilerledikçe para kazanamayacağını anlasa bile o duygu için, o mutluluk, o dopamin için oynuyor.
03:41Yani burada belki bir kısır döngüden de bahsedebiliriz.
03:44Yani kişi önce küçük oynuyor, bir iki kez belki kazanıyor, kendine güveni artıyor, dopamin vesaire.
03:50Sonra kaybediyor ama kaybını telafi etmek için daha fazla oynuyor.
03:53Gittikçe çoğalıyor bu Kübra Hanım.
03:55Ailesinden, çevresinden de tabii ki saklıyor.
03:58Yalanlar çoğalıyor.
03:59Yalanları çok görüyoruz kumarda.
04:00Stres artıyor.
04:01Stres arttıkça da tekrar kumara yöneliyor.
04:03Ve bu bir döngü haline geliyor.
04:06Ve bir noktadan sonra kumar artık gerçekten para kazanma aracı olmaktan çıkıyor.
04:10Bir kaçış mekanizmasına dönüşüyor.
04:12Onun için bu psikolojik boyutu gerçekten çok önemli.
04:15İnsan sorunlardan kaçmak için kumar oynuyor olabilir.
04:18Ama kumar bizzat en büyük sorunu haline geliyor.
04:21Çünkü ilişkiler bozuluyor, yalanlar çoğalıyor, iş performansı düşebiliyor, borçlar büyüyor, psikolojik çöküş başlıyor.
04:31Çünkü şöyle psikolojik boyutuna baktığımız zaman kumar sadece oynayan kişiyi değil, tüm toplumu, ailesini, herkesi, çevresini etkiliyor.
04:38Bu yüzden güvenlik güçlerinin yaptığı bu operasyonlar sadece ekonomik suçla mücadele gibi değil öyle gözükse de aynı zamanda gerçekten toplum sağlığıyla ilgili bir müdahale.
04:49Çünkü bağımlılık sadece bireli değil işte aileyi, bütün toplumu etkiliyor.
04:53Bir kişinin kumar bağımlılığı çoğu zaman birkaç kişinin hayatını bozduğunda görüyoruz biz.
04:58Ama şunu da eklemek gerekir belki.
05:00Hani dışarıdan bazen kumar oynayan kişinin yakınları şöyle bir soru aklına gelebilir.
05:06Yani bağımlı olduğun şey ne ki? Oynama bitsin işte gitme, oynama, alma eline telefonu gibi bazen düşünceler gelebiliyor.
05:12Böyle bir sorular gelebiliyor.
05:13Çünkü madde bağımlılığı olmadığı için böyle düşünülebilir.
05:17Fakat şimdi terapilerde veyahut danışanlarda da baktığımız zaman kumar bağımlılığı aslında bir yani zayıf karakter meselesi değil.
05:24Yani bir irade sorunu da değil.
05:27Gerçekten nörolojik ve psikolojik bir hastalıktır.
05:30Bundan dolayı da dolayısıyla tedavi gerektirir, destek gerektirir.
05:32Dolayısıyla yakınlara burada tavsiye etmemiz gereken şey yani suçlamak yerine bir şekilde farkındalık oluşturmak lazım.
05:40Oynayan kişi de yani bunun bir riskli bir bağımlılık olduğunu ve tedavi için, destek için de motivasyon vermek gerekir diye düşünüyorum.
05:48Yani çünkü bu kısır döngüden tek bakışına çıkmak gerçekten zor olabiliyor Kibre Hanım.
05:53Evet çok teşekkür ediyoruz değerlendirmeleriniz için.
05:55Sizi zaten takip edenler biliyordur.
05:57Yıllardır ben şahidim en azından.
06:00Çokça büyük bir sorun aslında.
06:02Avrupa'daki Türk gençleri açısından da çok açığa çıkmasa da söylediğiniz gibi dijital olması sebebiyle de artık evlerde dahi bu sorun ortaya çıkabiliyor.
06:12Çok teşekkür ediyoruz katkılarınız için.
06:14Almanya Bilifelt'e çokça selamlar.
06:16Ben teşekkür ederim.
06:17Haydi yayınlar dilerim.
06:18Çok teşekkürler.
06:19Evet Cemil Şahinöz yayınımızdaydı.
06:22Onunla aslında Almanya'daki son dönemlerdeki baskınları konuştuk.
Kommentare