00:00Adıyaman'da henüz ortaokul sıralarında olan iki öğrenci,
00:04Türkiye'nin aylarca konuştuğu dağ başındaki o felaketten etkilenerek bir bilim projesi geliştirdi.
00:10Ve bu projeyle ödül kazandı.
00:1236'sı çocuk, 78 kişinin hayatını kaybettiği ve 133 kişinin yaralandığı Kartalkaya Oteli yangının.
00:19Bu felaketi kendilerine dert edinen Taçmin ve Sıtkı,
00:23o gün neler eksik olmasaydı bu kadar kişi hayatını kaybetmezdi diye sordular.
00:28Ve insan hatalarından kaynaklanan o felaketteki eksiklikleri bir bir adım adım inceleyerek bir akıllı tahliye sistemi geliştirdiler.
00:37Geliştirdikleri sistemin en çarpıcı kısmı acil tahliye merdiveni ve merdivenin altına yerleştirdikleri bir sensör.
00:45Normal zamanda pencerelerde korkuluk işleri gören bu merdiven, acil durumlarda açılarak tahliye merdiveni görevini görüyor.
00:52Ayrıca merdivenin en altına koydukları bir sensör sayesinde kaç kişinin tahliye olduğu bir sayaç vesilesiyle sayılabiliyor.
01:01Böylece içeride kurtarılmayı bekleyen kaç kişi daha bulunduğu bilgisini kurtarma ekiplerine gönderebiliyor.
01:08İkili'nin hayat kurtaran bu projesinin ilk tohumları okullarına gelen bilim kuşağı atölyeleriyle atıldı.
01:14Peki nedir bu bilim kuşağı atölyeleri?
01:17Türkiye'nin dört bir yanındaki ihtiyaç sahibi okullarda okuyan öğrencilere yeni teknolojileri öğrenebilecekleri bilim setleri gönderilir.
01:25Türkiye İş Bankası ve Petrol Ofisi grubunun iş birliğiyle gerçekleşen bu bilim seferberliğiyle,
01:31gönüllü rol model öğretmenler aracılığıyla dezavantajlı bölgelerdeki parlak gençlere teknolojik bir donanımla araştırma yapma fırsatı tanınıyor.
01:39Bu sosyal sorumluluk projesi sayesinde bir icat yapan Taçmin ve Sıtkı'nın işlerine yakından bakalım.
01:47Besnice takımından Taçmin ve Sıtkı. Nasılsınız bakalım?
01:51İyiyim. Siz nasılsınız?
01:52Çok teşekkürler.
01:53Şimdi bu yanımda bir otel var benim. Bu otelin bir ismi var mı bu arada?
01:57Şu anlık düşünmedim.
01:58Şu an Besnice olabilir.
02:00Besnice olabilir. Peki.
02:01Sizin okulunuza bir bilim seti geldi ve ondan yaptınız siz bu oteli.
02:06Bu otelle de bir yarışmaya katıldınız değil mi?
02:08Evet.
02:09Ve orada finale kaldınız.
02:10Evet.
02:11Nedir bu proje? Biraz anlatır mısınız bunu?
02:14Bu proje bizim yapmamızdaki amaç yangın gibi acil durumlarda gaz sensörünü kullanarak yenilenebilir ve çevre dostu olan Güneş Panelli'ye akıllı bir talihestirme geliştirmek.
02:23Proje yapmamız sebebi geçen aylarda olan Boldak yangında birçok insan vefat etmesiydi.
02:30Neler olsaydı da o kadar insan vefat etmezdi diye.
02:33Düşündünüz.
02:34İçimize bir dert düştü.
02:35Evet.
02:35Biz de bunları araştırdık. Yangınlar düğünün olmadığını, elektrik kesintisinin olduğunu, insan ve duman talihesindeki yetersizlikler olduğunun sonucuna ulaştık.
02:46Biz de böyle bir projeyle onu çözdük.
02:48Orta meraleştirdiğimiz gaz sensörü sayesinde yangın daha duman halindeyken tespit edilecek.
02:54Bu sayede buzzer yardımıyla ses uyarısı, led yardımıyla ışık uyarısı yapacağız.
02:58Aynı zamanda çalışan fan yardımı ile dumanı dışarı tahmin edeceğiz.
03:03Bu sayede görüş alanına açılacak, zehirlenme riski düşecek ve can kaybı riski azalacak.
03:08Aynı zamanda çalışan servo motor yardımıyla tahliye merdivenimizi ışıkıyoruz.
03:12Ortamda gaz bulunmadığında yani yangın olmadığında servo motor kapalı kalacak ve canlı olarak korkuluk görevi görecektir.
03:19Servo motorumuz tahliye merdivenimizi açtığında tahliye olan kişi sayesinde merdivene yerleştirilmiş olduğumuz proksimist sayesinde ölçeceğiz.
03:27Proksimist sensörümüz önüne bir insan geldiğinde sayacımıza bir bildirim gönderecek ve sayacımız bir artacaktır.
03:35Bu da bize olay yerine gelen arma kurtarma ekiplerine içeride kaç kişinin olabileceği bilgisini verecektir.
03:41Bu bilim seti geldiği zaman siz anladınız mı her şeyi hemen?
03:45Çözdünüz mü?
03:46Aa işte tamam biz hemen bunları yaparız dediniz mi yoksa nasıldı o?
03:51Bilim setleri geldiğinde ilk başta hiçbir ilginiz yoktu ama daha sonradan öğrene öğrene yaptık.
03:58Başka ne projeler vardı mesela aklınızda?
04:01İlk aklınıza gelen bu muydu yoksa biraz düşündünüz mü ne yapabilirsiniz?
04:05Yok düşündük mesela ben akıllı sera yapmayı düşünmüştüm.
04:09Akıllı sera?
04:09Evet.
04:10O nasıl bir şey olacaktı?
04:11O da pompa yardımıyla mesela diyelim besli biberi olsun besli biberini o geceleri sulayacaktı ve hem su tasarrufu olacaktı.
04:21Mesela yağmur sularını toplanacaktı su tasarrufu olacaktı.
04:25Aslında biraz sürdürülebilirlikle ilgili siz bir şeyler yapıyorsunuz değil mi?
04:29Evet.
04:29Neden önemli sizin için peki bu?
04:32Yani bizden sonraki nesline daha iyi bir yaşam ve daha iyi bir hayat sunabilmek için.
04:38Peki bu projede sürdürülebilirlikle ilgili ne var burada?
04:43Sürdürülebilirlik aklım hedefleri ile ilişkisinde 3 madde vardır.
04:46Temiz enerji, sağlıklı ve kaliteli yaşam ve sürdürülebilir şehir ve tapınlıklar.
04:50Yarışmaya katıldığınız sonucu öğrendiğinizde finale kaldığınızı sevindiniz mi? Ne oldu?
04:56Haber kimden geldi? Nasıl geldi?
04:58Haber bakkas hocamızdan geldi.
05:01Dördüncü, ilk dörde girdiğimiz için.
05:04Yani o zaman çok heyecanlıydık.
05:06Hala da heyecanlıydık.
05:07Taş mısın?
05:08Çok emek harcadık ve emekimizin sonucunu aldığımız için gerçekten çok mutlu olmuştum.
05:12Sınıf arkadaşlarınız da sevindi mi onlardan?
05:14Evet sevindim.
05:15Bilim setlerini, bu bilim yarışmalarını başka çocuklara da öneriyor musunuz?
05:20Sizce ne kattı size bunlar?
05:22Ya ben şöyle söyleyeyim.
05:24Ben herkese öneririm yeni bir bilgi öğrenmek gibidir.
05:27Yani çok güzeldi.
05:28Mesela numarınız, gaz sensörünün ne olduğunu bilmiyorduk.
05:32Servo motor ne?
05:33İlk başta hiç bilmiyorduk.
05:34Ama daha sonradan bilim setlerini öğrene öğrene, hepsini öğrendik.
05:39İlk başta çok karışık görünüyordu aslında.
05:42Fakat öğretmenimiz yardımıyla yavaş yavaş öğrendikçe aslında daha da kolay olduğunu öğrendik.
05:49Bu şekilde yaptık.
05:51Siz ikiniz çalıştınız sadece bu projede.
05:53Böyle çalışırken hiç kavga, gürültü çıktı mı aranızda?
05:57Her şey iyi miydi?
05:59Evet.
05:59Çok iyiydi her şey.
06:00Çok iyiydi.
06:00Mesela benim dediğimi Semet onayladı.
06:04Semet'in dediğinde ben onayladım.
06:06Böyle kavga çıkartmadan yaptım.
06:09Güzel.
06:10Aklınızda bir meslek var mı sizin?
06:12Yazılım mühendisliği.
06:13Yazılım mühendisliği.
06:14Bu projeden sonra mı acaba gelişti bu yoksa önceden de düşünüyor muydunuz bunu?
06:19Daha önceden öyle çok bir yoktu ama daha sonra projeyi yapa yapa daha böyle bir istek uyanı.
06:26Benim daha önceden de vardı böyle bir fikrim fakat bunları öğrendikten sonra daha böyle bir istekli bu mesle olmak istedim.
06:34Aynı yazılım mühendisliği ben de istiyorum.
06:36Niye yazılım mühendisliği peki nasıl duydunuz bunu?
06:40Bir akrabamız da yazılım mühendisliği okuyor şu an ve ben hani insanların hayatını kolaylaşacak, insanların yararlı olacak uygulamalar tasarlamak istediğim için yazılım mühendisliği olmak istiyordum.
06:51Okuluza gelen bu bilim projesinden sonra sizin hem derslerinizde hem hayata bakış açınızda bir değişiklik oldu mu?
07:00Tabii ki de oldu.
07:02Mesela bir soruna karşılaştığımda geceleri kafamı yansıla koyduğumda içime bir dert düşüyor ve onu bir düşünüyorum.
07:09Ne gibi vicdanlı bir şekilde ne yapabiliriz diye.
07:12Daha önceden bilim setleriyle tanışmadan önce mesela bir olumsuz bir şey olduğunda onu hani ben yapamam ya ben buna bir çözüm bulamayabilirim diye düşünüyordum.
07:23Fakat bilim setleriyle tanıştığımızda hani bunları kullanarak daha yararlı bir şeyler bu sorun olarak çözmeye yönelik bir şeyler yapabileceğimi düşündüm.
07:32Bütün dünyada kullanılabilecek bir şey icat etmişsiniz siz gerçekten.
07:36Tebrik ediyorum sizi.
07:37Çok teşekkürler.
07:38Hocam çocuklar harika bir proje yapmış. Sizi de tebrik ediyorum gerçekten.
07:43Teşekkür ederim.
07:43Ben biraz sizin bilim kuşağı atölyeleriyle tanışma hikayenizi öğrenmek istiyorum. Nasıl başladı bu sorun?
07:49Biz 2023 yılında Sayın İbrahim Erdemoğlu bunun besneyi sahiplenmesiyle biz bu bilim kuşağı atölyeleriyle tanıştık.
08:00Bilim setleriyle tanıştık.
08:01Çocuklarımızı onlarla işte tanıştırdık.
08:05Rol model öğretmenler programına dahil olduk.
08:07Biraz ondan da bahsedebilir misiniz?
08:09Rol model öğretmenler programı nedir?
08:11Rol model öğretmenler programı işte Türkiye'nin farklı illerinde, farklı branşlardaki öğretmenlerin insanlık yararına faydalı işler yapmak için bir araya geldi aslında bir platform.
08:2310 haftalık bir program var çocuklara uyguladığımız bunları uyguladık.
08:27Aynı zamanda buna hiç zamanla online ve çevrim içi, işte robotik, kodlama, yapay zeka, bunlarla ilgili kişisel gelişim, mesleki gelişim bu anlamda böyle online çevrim içi eğitimler aldık.
08:43Öğretmenlere yönelik bir eğitim.
08:45Evet, böyle eğitimler aldık.
08:47Şunu gördüm, mesela bilim setleriyle tanıştı, çocuklar bir şeyler yapmaya çalıştı.
08:53Dünyadaki problemlerle dertlenmeye başladılar.
08:57Çevresindeki problemlerle bunları çözüm aramaya başladılar.
09:00O zaman ben diyorum ki çocuk hani çevresindeki problemlere duyarlı, dünyadaki problemlerle dertleniyor.
09:09O zaman kendisi için de kaygılanır.
09:12Aslında bu anlamda da beni mutlu etti.
09:15Yani tanıştığım bu setler çocuklara çok katkısı oldu.
09:20Beni heyecanlandırdı aynı şekilde.
09:22Şunu gördüm, çocukların hayalleri artık o kutuların içindeydi.
09:27Yani biz Aralık ayında tanıştık bu setlerle.
09:30Çocuklar o kutuların içindekilerle hayal etmeye başladılar.
09:34Bu beni çok mutlu ediyordu.
09:36İşte yeni eğitim, öğretim yılına başladık.
09:39Şimdi daha mutlu eden bir şey var.
09:43Gerçekten çocukların hayalleri o kutulara sığmıyor.
09:46O anlamda da gerçekten çok mutluyum.
09:49Sizin öğretmenlik hayatınız için meslek adına bu atölyeler, bu rol model öğretmenler programı sizde neyi değiştirdi?
09:59Şunu anladım, köklü çözümler.
10:03Hani çözümler üretiyoruz ama köklü çözümler üretilmesi gerektiğini anladım.
10:08Hani biz yaptığımız çözümler mesela geçici olabilir ama mesela bu bende o fikrin oluşmasına da neden oldu.
10:15İşte farklı pencerelere bakarak farklı şeyler görmek.
10:19Sonuçta farklılık zenginliktir yani.
10:22Türkiye'deki diğer öğretmenlere bu atölye için ne söylemek istersiniz?
10:28Öğrencilerimizin gözlerindeki ışık ve heyecanı bizim en önemli motivasyon kaynağımız.
10:37Bir defa öğrencilerin kendilerini ifade etmelerine imkan sağlamalıyız.
10:41Fırsatlar sunmalıyız.
10:44Bu bilim setleri bunlar için aslında bir imkan sağlıyor.
10:47Böyle bu bilim setleriyle tanışıp işte çevresinde nasıl diyeyim böyle rol model öğretmen, rol model arkadaşlardan ilham alarak vicdanlı ve donanımlı bir şekilde yetişen gençlerin gerçekten dünyayı değiştirebilecek,
11:07işte dünyadaki problemlere çözüm üretebilecek, köklü çözümler üretebilecek gençler olduğuna inanalım istiyorum yani.
11:16Çocuklar merak etsin, öğrensin, icat etsin ve öğretebilsin diye.
11:24Okul sıralarından dünyaya açılabilsinler diye.
11:27Bilim kuşağı çözüm.
Yorumlar