00:00Nilinaw ng Department of Agriculture na maraming stock ng imported rice ang pumapasok sa bansa.
00:07Yan ang ulat ni Vell Cospodyo.
00:10Hilang-arang bago ang implementasyon ng 60-day importation ban sa Bigas.
00:15Tumaas na ang farm rate price sa palay ng hanggang 4 piso
00:18batay sa tala ng National Food Authority at Philippine Rice Research Institute.
00:23Nalayo ng pamahalaan matapos ang direktiba ni Pangulong Ferdinand R. Marcos Jr. si import ban sa Bigas simula sa Septyembre.
00:31Pero hindi pa man nagsisimula ang 60-day import ban.
00:34Tumaas na ng hanggang 2 piso kada kilo ang presyo na imported rice sa palengke.
00:39Yung delivered po sa amin noong nakaraang araw, mga 3 days passing,
00:43tumaas na ng mga 20 pesos pero 25 kilos.
00:46Sa kabila nito, lumalakas na man ang benta ng 20 pesos na Bigas sa National Food Authority.
00:51Yung matumal ang Bigas kaya sa aramdam mo yan na dahil tayong may kadiwa,
00:56ay parang nagbabago yung bentahan sa komersyan.
00:59Nilinaw din ang Department of Agriculture na maraming stocks na imported rice
01:03na patuloy na pumapasok sa bansa ilang araw bago ang importation ban.
01:08Kaya hindi dapat tumaas ang presyo na imported na Bigas.
01:11Ano yan? Price is speculation.
01:14Kasi yung reason kasi nila na sinasabi, wala na raw imported na Bigas.
01:19Gusto natin yung pabulaanan kasi in fact,
01:23alaki ng pumasok na Bigas sa atin April-May,
01:27more than 500,000 bawat buwan.
01:30So normally nasa 300,000 metric tons lang pada buwan.
01:34Yung August, as of mid-August,
01:37meron pang pumasok na more than 200,000 metric tons.
01:41At syempre, na-expect natin madatagdagan pa yan hanggang bago.
01:44Mag-start ang ban ng import by September 1.
01:50Regular din na nag-iinspect ang DA, Department of Trade and Industry,
01:54at mga kapulisan para matundo ng promotor sa price manipulation.
01:58Ayon pa sa DA,
01:59inaasahang mahigit 11 million metric tons din ang maaaning palay sa harvest season sa susunod na buwan.
02:06Pagsapit naman ang 60-day import ban,
02:08makikipagtulungan ng DA sa Bureau of Customs
02:11upang tiyaking walang imported rice sa mga kapusnid sa bansa.
02:14Of course, una, hindi yan i-issuehan ng SPSIC ng Bureau of Plant Industry,
02:21ang agency na namamahala sa SPSIC issuances.
02:27At pangalawa, of course, we have to coordinate with Bureau of Customs
02:32sa ating mga pantalan.
02:34Of course, ganoon din sa ating mga investigative at saka doon sa intelligence community
02:40para tingnan at mabusisi yung mga posibleng gumawa ng smuggling.
02:49Kasi pag talagang yung mga 5%, 10%, 15% broken, hanggang 25% broken,
02:55pag pumasok yan sa panahon ng ban, smuggled yan.
02:58Tanging ang mga special rice lang ang papayagang pumasok sa bansa
03:02sa panahon na importation ban.
03:04Vel Custodio para sa Pambansang TV sa Bagong, Pilipinas.
