- 22 dakika önce
Gece Haberleri, 24 saatin tüm gelişmelerini ekrana getiriyor.
Kategori
🗞
HaberlerDöküm
00:00:11İzlediğiniz için teşekkürler.
00:00:30Buna ortak diyen Fransız aktorist Adel Anel'in katıldığı programın tekrarı yayından kaldırıldığı ülkede sansür tartışmaları alevlendi.
00:00:53Fransız oyuncu Adel Anel Fransa Devlet Televizyonu'nda katıldığı programda bu sözleri söyledi.
00:01:00Fransa Televizyonu ünlü oyuncunun bu sözleri sarf ettiği programın tekrarını internetten kaldırıncaya büyük tepki gördü.
00:01:10Fransa Devlet Televizyonu'nda yayınlanan bir programa katılan Adel Anel programın serbest kürsü bölümünde kameraya dönerek bir konuşma yaptı.
00:01:18Gazze'de yaşananlara değinen ünlü oyuncu sert ifadeler kollandı.
00:01:23İsrail'in soykırım yaptığını söyleyen Anel Fransa'yı da suçladı.
00:01:27Ama madem buradayım bu sessizliğin içinde yatanı tekrarlamak için konuşmalıyım.
00:01:32Böylece herkes duyabilsin.
00:01:34İsrail Devleti Filistin'de soykırım yapıyor ve Fransa'da suç ortağı.
00:01:37Kabul edilemez olanı kabul etmeyin.
00:01:39Bu yüzden İsrail'e yaptırım uygulayın ve Filistin'i özgürleştirin.
00:01:43Program hemen Fransa'da ses getirirken tekrarının internetten kaldırılması özellikle sanal medyada büyük tartışma konusu oldu.
00:01:51Aşırı sağcı siyasetçi Marine Le Pen'in partisi, ulusal birlikten bazı milletvekillerinin şikayeti ve baskısıyla Fransa'nın medya denetleme kuruluna
00:02:00taşınan olay daha da büyüyerek siyasetçilerin de katıldığı bir hal aldı.
00:02:05Kanal Gazze sansürü uygulamadığını, yoğun şikayetler nedeniyle tedbir olarak yayının tekrarının kaldırıldığını söyledi.
00:02:12Fransa Devlet Televizyonu medya denetleme kurulunun bir ihlal bulunmaması halinde yayını yeniden erişime açacağını duyurdu.
00:02:24Ünlü oyuncu Adel Annel'in açıktan politik tutum takındığı biliniyor.
00:02:28Fransız oyuncu 2020 yılında düzenlenen Cezar ödülleri töreninde hakkında istismar suçlamaları bulunan yönetmen Roman Polanski'nin ödül alması üzerine protesto
00:02:38için salonu terk etmişti.
00:02:47Rusya, Ukrayna'nın batısında Polonya sınırında yaralan bir tren istasyonunu hedef aldı.
00:02:53Aralarında İngiltere'nin eski başbakanı Boris Johnson'ın da bulunduğu üst düzey Avrupalı yetkilileri taşıyan trenin 15 dakika erken hareket
00:03:03etmesiyle saldırıdan kurtulduğu iddia edildi.
00:03:10Rusya, İngiltere'nin eski başbakanı Boris Johnson'la Avrupalı ve Amerikalı kremli üst düzey yetkililerimi hedef aldı.
00:03:18Rusya'ya ait insansız bir hava aracı Polonya sınırına yakın bir noktada bulunan tren istasyonunu vurdu.
00:03:24Moskova, Ukrayna'nın batısındaki demir yolu altyapısının hedef alındığını söylemekle yetindi.
00:03:29Saldırıya ilişkin daha fazla detay vermedi.
00:03:35Rus saldırısının son dönemde geliştirilen motorlu bir dronla gerçekleştirildiği bildirildi.
00:03:41Ukraynalı yetkililer dronu fark etti.
00:03:43Ancak Avrupalı heyeti taşıyan tren kalkış saatinden yaklaşık 15 dakika önce istasyondan ayrıldı.
00:03:49Böylece heyet saldırıdan dakikalarla kurtuldu.
00:03:56Trende bulunan isimler arasında İngiltere'nin eski başbakanı Boris Johnson'ın yanı sıra çok sayıda Avrupalı yetkili de vardı.
00:04:04Heyet başkent Kiev'de düzenlenen bir konferanstan dönüyordu.
00:04:08Saldırıda bir tren vuruldu ancak can kaybı yaşanmadı.
00:04:11İstasyonda büyük panik meydana geldi.
00:04:16Olayın hemen ardından Boris Johnson sanal medya hesabından bir açıklama yaptı.
00:04:21Johnson, Ukrayna için daha fazla hava savunma sistemi talep etti ve batı başkentlerine çağrıda bulundu.
00:04:30Ancak saldırıdan son anda kurtulan tek isim Boris Johnson değildi.
00:04:37Ukraynalı yetkililer CIA'in eski başkanı David Petraeus'un da saldırı sırasında bir başka trende olduğunu açıkladı.
00:04:44Eski İsveç Başbakanı Carl Bildt de saldırı anında istasyonda bulunan isimler arasındaydı.
00:04:53Bildt önce tren için tahliye kararı alındığını, ardından yola devam ettiklerini söyledi.
00:05:01Peki Rusya, İngiltere'nin eski başbakanı Boris Johnson'ı hedef almış olabilir mi?
00:05:09Johnson, savaşın ilk günlerinden bu yana Ukrayna'ya yoğun silah sevkiyatı yapılmasını savunuyor.
00:05:15Ayrıca Rusya, İstanbul'da varılan mutabakatın bozulmasına sebep olarak da Boris Johnson'ı gösteriyor.
00:05:24Vurulan nokta ise Ukrayna'nın dünyaya açılan kapısı konumunda.
00:05:28Ukrayna'nın hava sahası kapalı olduğu için hem batılı yetkililer hem de Ukraynalı yetkililer Polonya sınırındaki demir yolu hattını kullanıyor.
00:05:43Şimdi tabi haberimizi izledik.
00:05:46Bunun yanında merceğimizi bir 2. Dünya Savaşı'na da çevirmeliyiz.
00:05:50Savaş sonrasındaki en büyük siyasi fay hattının kırıldığı ülkeye, Almanya'ya bakacağız.
00:05:561945'te yıkılan Nazi Almanya'sının ardından inşa edilen o katı siyasi kalkan 6 Eylül 2026 gecesi Saksonya Anhalt eyaletinde yerli bir
00:06:08oldu.
00:06:09Göçmen karşıtı aşırı sadece Almanya için alternatif partisi oyların %44,5'ini alarak sandıktan zaferle çıktı.
00:06:18Peki bu durum Almanya'daki Türkleri nasıl etkiler?
00:06:22Vizör haberimizde detaylara bakalım.
00:06:25Ardından kısa bir reklam saat başında devam edeceğiz.
00:06:44İzlediğiniz için teşekkür ederim.
00:07:01Dünya, Almanya'da aşırı sahanı yükselişini kaygıyla izliyor.
00:07:061930'lu yıllarda Almanya'da demokrasi çökerken, Alman halkı yoksulluğun ve çaresizliğin faturasını merkez partilere kesmiş,
00:07:15bir şansla bunlara verelim diyerek nasyonel sosyalistleri iktidara taşıdı.
00:07:19Adolf Hitler ve nasyonel sosyalistlerin iktidarı ele geçirişi hafızalara silinmez bir ders olarak kazındı.
00:07:26O faturanın bedelini tüm dünya milyonlarca canla, kanla ve soykırımla ödedi.
00:07:36İkinci Dünya Savaşı'nın küllerinden doğan modern federal Almanya Cumhuriyeti tek bir kırmızı çizgi üzerine inşa edildi.
00:07:44Bir daha asla.
00:07:46Ancak takvimler 6 Eylül 2026'yı gösterdiğinde o kırmızı çizgi Saksonya Anhalt Eyaleti'nde tuzla buz oldu.
00:07:54Şimdi haritaya yani bu siyasi fay hattının kırıldığı o coğrafyaya daha geniş bir açıdan bakalım.
00:08:01Burası başkent Berlin'in Hemmen batısında yer alan Saksonya Anhalt Eyaleti.
00:08:071990'daki iki Almanya'nın birleşmesinden bu yana ekonomik darboğazla, göçle ve işsizlikle boğuşan eski doğu bloğu toprakları.
00:08:16Aşırı sağcı Almanya için alternatif partisi yani AFD sandıktan yüzde 44,5 oy olarak çıktı.
00:08:2483 sandalye ile eyalet meclisinde 39 vekilli kazanarak tek başına iktidarın eşiğine dayandı.
00:08:30Bu sadece bir eyalet seçimi değil. 1949'dan bu yana Berlin'in inşa ettiği siyasi mutabakatın ve güvenlik duvarının tabandan çöktüğünün
00:08:56bir belgesi olarak yorumlanıyor.
00:08:58Die Welt gazetesi manşet olarak Mertz'i kullandı.
00:09:01Çünkü grafikte ikinci olarak görmüş olduğunuz parti, Hristiyan Demokrat Birlik Partisi, SDU, yaklaşık yüzde 20 oranında oy kaybetti.
00:09:10O yüzden Die Welt gazetesi de manşet olarak Mertz için onur kırıcı ifadesini kullandı.
00:09:161930'lu yılların başında Nasyonel Sosyalist Parti iktidara yürürken arkasında üç temel dinamik vardı.
00:09:22Derin bir ekonomik buhran, geleneksel merkez partilerin beceriksizliği ve yabancı düşmanlığıyla harmanlanmış radikal bir milliyetçiliği.
00:09:33Bugün Saksonya'nın haltta yaşanan tam olarak bu sosyolojinin 21. yüzyılı kopyası gibi görünüyor.
00:09:392,1 milyon nüfuslu bu eski doğu eyaleti 1990'daki birleşmeden bu yana sürekli kan kaybetti.
00:09:47Yüksek işsizlik, genç nüfusun batıya göçü ve merkez partilerin bitmek bilmeyen vaatleri.
00:09:53Tabii ki Mertz hedefte sonuçta bu seçimlerde başbakan kendi partisinde %20 oranında oy kaybettiği için hedef olarak görüyor ve en
00:10:02azından suçlusu ya da faturanın olma kesileceğini söyleyebiliriz.
00:10:05Ama tabii ki özünde bu partinin tekrar edelim 2023 yılından bu yana ırkçı olarak devlet tarafından kategorize edildiğini ve ırkçılar
00:10:15ve göçmenler üzerinden oy devşirdiğini söyleyelim.
00:10:18Almanya'nın mevcut siyasi durumu da buna müsait. Özellikle ekonomik durumdan da kaynaklı olarak birazcık oyların ona kaydığını belirtmekte fayda
00:10:25var.
00:10:25Tek çok insan muhtemelen federal hükümetin politikalarından ötürü çok mutsuz ve şu anda hala bir şeyleri değiştirebilecek sonu mutluluğu olarak
00:10:33AFD'ye tutunmaya çalışıyor.
00:10:36Bu bölgede yaşayan insanlar, bu bölgelerde, bu eyaletlerde yaşayan insanlar genellikle demokrasiden çok pay almamış insanlar.
00:10:44Yani Hitler rejiminin hemen arkasından da bu sefer sosyalist rejim geldi.
00:10:49Dolayısıyla bazı şeyleri kolay kolay hazmedemiyorlar.
00:10:52Yani demokratik hazım oralarda çok fazla yok.
00:10:55Yani dikkat ederseniz geçmişte maalesef işte birçok vatandaşımızı falan da katleden bir terör örgütü vardı.
00:11:04İşte nasyonal sosyalist, sosyalist diye yer altı örgütü, aşırı sağcı, faşist, ırkçı bir yer altı örgütü.
00:11:16Bunlar hep şeyde doğuda çıktı yani başka yerde değil.
00:11:21Konu ırkçılık olunca akla ilk gelen ülkelerden biri olan Almanya'da aşırı sağın bu şekilde yükselmesi akıllara ilk bu soruyu getiriyor.
00:11:29Bu nasıl mümkün oldu?
00:11:30Die grenzen lückenlos schließen und jeden illegal und ohne papire einreisenden zurückweisen und eine ganz klare ansage an alle welt,
00:11:43die deutschen grenzen sind dicht, liebe Freunde, sie sind dicht.
00:11:50Almanya kültür ırkçılığını çok yaygın olduğu bir ülkedir.
00:11:56İngiltere'nin, Fransa'nın falan kültür, medeniyet anlayışıyla Almanya'nın kültür anlayışı çok farklıdır.
00:12:04Almanya başkalarının kendi kültürüne ulaşamayacağı, erişemeyeceği noktasında bir kere siyasi kültürünü belirlemiş yani.
00:12:15Şimdi siz ne yaparsanız yapın, Alman olamazsınız yani.
00:12:18Şimdi mesela hala kullanılan bir kavram var, Bio-Deutsche, biyolojik Alman falan yani bu aslında ırkçılık yani başka bir şey
00:12:26değil.
00:12:262013'te Euro-Karşut'u muhafazakar bir hareket olarak kurulan AFD, göç dalgaları, ekonomik kriz ve Rusya-Ukrayna savaşıyla gelen hayat
00:12:35pahalılığını arkasına alarak adım adım radikalleşti.
00:12:40Akıllardaki bir başka soruya dönelim.
00:12:42Almanya'daki Türkler için AFD ne anlama geliyor?
00:12:46AFD'nin geri göç dediği sistem nasıl işliyor?
00:12:49Burada doğup büyüyen çocukların annesi babası değil, anneannesi dedesi Türkiye'den geldi.
00:12:54Ve bu remigrasyon sistemi AFD'nin diyor ki,
00:12:57eğer bir kişi Alman vatandaşı olmuş olsa bile,
00:13:00ben bunu istediğim zaman anne babasının, hatta dedesinin anneannesinin geldiği ülkeye geri gönderebilirim.
00:13:06Bakıyorsunuz yani sosyal medya mecalarına,
00:13:10işte o denahtan yani aşırı sahadan gelen gönderilere bakıyorsunuz,
00:13:17işte bunların hepsini yollayacağız, göndereceğiz falan filan.
00:13:20Bu mümkün değil.
00:13:21Bu endişe hiç değersiz değil.
00:13:23Çünkü Almanya'daki göçmenler için aşırı sah, sadece bir seçim bülteninden ibaret değil.
00:13:28Hafızalarda hala kanayan bir yara.
00:13:302000 ile 2007 yılları arasında 8'i Türk, 10 kişiyi katleden,
00:13:35Nasyonel Sosyalist Yeraltı, yani NSU Terör Örgütü ve yıllarca süren mahkeme süreci,
00:13:42devlet ve istihbarat ağlarının aşırı sağcı şebekeler karşısında nasıl kör ve sağır kalabildiğini tüm dünyaya göstermiştir.
00:13:51Yıllarca sözde döner cinayetleri diyerek kurban ailelerini suçlayan o kurumsal akıl,
00:13:58bugün AFD'nin sokaklara indirdiği aşırı sağ dalgayla birlikte,
00:14:02Türkler ve diğer azınlıklar için güvenlik alarmının yeniden çalmasına neden oluyor.
00:14:08Almanya tarihinin en büyük davalarından biri haline gelen NSU yargılaması tam 5 yıl sürdü.
00:14:1511 Temmuz 2018'de karara bağlandı.
00:14:20Münih Yüksek Eyalet Mahkemesi hayatta kalan tek çekirdek üye BATÇP'yi tüm cinayetlerden suçlu buldu.
00:14:27Ömür boyu hapis cezasına çarptırdı.
00:14:30Örgüte silah ve lojistik sağlayan 4 yardımcı ismi ise 2,5 yılla 10 yıl arasında değişen hapis cezaları verildi.
00:14:39Ancak verilen bu cezalar ne kamuoyunu ne de acılı aileleri tatmin etti.
00:14:44Mahkeme bu cinayetlerin yalnızca 3 kişilik izole bir hücre tarafından işlendiği tesini kabul ederek dosyayı kapattı.
00:14:53İstihbarat servisinin örgüt çevresindeki maaşlı muhbirleri,
00:14:57cinayetler ortaya çıktığında resmi kurumlarda imha edilen belgeler ve devletin içindeki o görünmez bağlar hiçbir zaman aydınlatılamadı.
00:15:07Daha da eskiye gidelim.
00:15:0929 Mayıs 1993 gecesi Solingen.
00:15:14Kuzeyren Vesfalya eyaletindeki genç ailesinin evi 4 aşırı sağcı faşist tarafından benzin dökülerek ateşe verildi.
00:15:22Alevlerin arasında kalan aynı aileden ikisi kadın 3'ü çocuk tam 5 kişi feci şekilde can verdi.
00:15:29Çok sayıda insan ağır yaralandı.
00:15:33Sonuç olarak bu endişeler hiç değersiz değil.
00:15:36Parti yöneticilerinin nazi döneminin yasaklı sloganlarını kullanması,
00:15:40istihbaratın partiyi aşırı sağcı şüpheli listesine alması bile bu dip dalgayı durdurmaya yetmedi.
00:15:472029'da Almanya'da genel seçimler yapılıyor.
00:15:49O zamana kadar Mertz'in ve diğer demokratik partilerin bu gelen dip dalgayı durduracak siyaset geliştirmesi gerekiyor ki,
00:15:56alternatif adıyla öne çıkan ve göçmenler ve yabancılar üzerinden oy devşiren bu partinin bu yükselişini durdursun.
00:16:04Ben erken federal meclis seçimlerinin yapılacağını öngörüyorum.
00:16:07Hatta mevcut şansölyenin erken bir şekilde Noel'den önce görevden ayrılmasını bekliyorum.
00:16:13Seçim gecesi sandıktan çıkan en ürkütücü veri yaş gruplarının dağılımında gizliydi.
00:16:19Saksonya alhattaki o %44,5'luk rekor oy aranının arkasındaki asıl şifreler tam da arkamda gördüğünüz bu yaş dağılımı grafiğinde
00:16:28gizli.
00:16:29Yıllardır aşırı sağa yalnızca nostaljik yaşlar yöneliyor ezberi yapıları da ancak bu tablo o tezi tamamen çöp atmış durumda.
00:16:38Peki grafiğe baktığımızda hangi yaş grubu hangi partiye oy vermiş?
00:16:42Bakın 18-24 yaş grubunda sandığa giden gençlerin tam %42'si oyunu aşırı sağcı AFD'ye verdi.
00:16:5125-34 yaş aralığında ise bu oran %44'e çıkıyor.
00:16:55Peki Almanya Başbakanı Friedrich Merz'in partisi SDO gençlerden ne aldı?
00:17:00Yalnızca %5.
00:17:03Evet, iktidar partisi genç seçmende adeta silindi.
00:17:07Tabii bir olaya bir bütün olarak bakmak lazım.
00:17:10Yani Almanya genelinde ciddi bir aslında sıkıntı var.
00:17:15Fakat bu yeni bir şey değil.
00:17:17Yani genel bir işte umutsuzluk, bezginlik, memnuniyetsizlik öteden beri egemen.
00:17:24Buna biz orta sınıf krizi diyebiliriz belki.
00:17:28Yani bu biraz doygunluktan da doymuşluktan veyahut kaynaklanıyor.
00:17:34Gençlerin bu kitlesel savruluşunun arkasında iki devasa silah var.
00:17:38Birincisi dijital mecraların ve algoritmaların kusursuz kullanımı.
00:17:43AFD'nin 35 yaşındaki liste başı adayı Ulrich Sigmund, geleneksel siyasetin hantal dilini terk edip, TikTok üzerinden gençlerin öfkesini örgütledi.
00:17:52İkincisi ise geleceksizlik korkusu.
00:17:55Göçmenlere yönelik sosyal yardımların kesilmesini, Alman gençlerine konut ve iş önceliği verilmesini savunan popülist söylem,
00:18:02dijital yalnızlıkla birleşince sandıkta devasa bir aşırı sağ patlamasına dönüştü.
00:18:08Başbakan Friedrich Merz'den de itiraflar geldi.
00:18:12Şunu açıkça ifade edebilirim ki, hepimiz derin bir şok içerisindeyiz.
00:18:17Böylesi bir tabloyu kesinlikle beklemiyorduk.
00:18:20Elbette bu sonucu kabul etmek zorundayız.
00:18:22Demokrasimizin kuralları bunu gerektirir.
00:18:24Ancak dünden itibaren yalnızca Saksonya Anhalt'ta değil, tüm Almanya'da bir şeyler değişti.
00:18:30Ve bu seçim sonucunun yansımaları olacaktır.
00:18:33Uluslararası dengeleri de doğrudan etkileyecektir.
00:18:37Eğer Saksonya Anhalt'tan yükselen bu aşırı sağ dalgası kuzeye ve başkente de sıçrarsa,
00:18:44Başbakan Merz liderliğindeki koalisyon hükümeti için erken seçim çağınları çok daha yüksek sesle çalmaya başlayacak.
00:18:51Kısacası bu harita Almanya'nın doğusundan başlayıp tüm ülkeyi etkisi altına alan yeni bir siyasi çağın haritasıdır.
00:18:59Afiyet'e eş başkanları Alice Weidel ve Tino Çurupalla ise Berlin'e doğrudan meydan okudu.
00:19:07Friedrich Merz, iki yıl önce AFD'nin oylarını yarıya indireceğim demişti.
00:19:11İfadesi aynen buydu.
00:19:13AFD'yi ikiye böleceğim.
00:19:15İşte bu söz hepimiz için, biz SDU'yu yarıya indireceğiz deme motivasyonu oldu.
00:19:19Ve buna bugün itibariyle başladık.
00:19:23Peki şimdi ne olacak?
00:19:24AFD tek başına iktidar için gereken 42 sandalyenin sadece 3 vekil gerisinde kaldı.
00:19:3039 sandalye kazandı.
00:19:34Ulrich Sigmund, hükümet kurma görevimiz var.
00:19:37Diğer vekillerle görüşmelere başladık diyerek, merkez partileri içeriden bölme taktiğini devreye soktu.
00:19:43Geleneksel partilerin, AFD ile koalisyon kurmama yemini, yani güvenlik kordonu ilk kez çatırdıyor.
00:19:52%5 barajını aşan sol popülist Zara Wagenknecht İttifakı, BTV, Rusya ile barış ve göç karşıtlığı konusunda, AFD ile aynı çizgili.
00:20:01Eğer bu iki uç birleşir veya merkezden birkaç vekil saf değiştirirse,
00:20:06Almanya'da 1933'ten bu yana ilk kez aşırı sağ bir yönetim eyalet koltuğuna oturacak.
00:20:14Ancak asıl fırtına ufukta bekliyor.
00:20:17Eyaletlerden yükselen bu aşırı sağ dalgasının ardından,
00:20:202029'daki federal genel seçimlerde nasıl bir tablonun ortaya çıkacağıysa,
00:20:25tüm dünya için tam bir merak verir.
00:20:46Günaydın CNN Türk ekranlarına tekrar hoş geldiniz değerli izleyicilerimiz haberleri aktarmaya devam edelim.
00:20:52Kıbrıs Rum kesiminde ezberleri bozan ve adada geniş yankı uyandıran,
00:20:59Kıbrıs'lı Rum tarihçi ve emekli akademisyen Ceri Kosifor,
00:21:04katıldığı bir yayında Güney Kıbrıs Rum yönetimini ise İsrail konusunda çok sert uyardı.
00:21:11Rum tarihçi, toprak satışını derhal durdurmalıyız.
00:21:15Filistin'deki taktiğin aynısını uyguluyorlar, Kıbrıs'ta ikinci bir İsrail kuracaklar, dedi.
00:21:22Kıbrıs'ta ikinci bir İsrail kurmak istiyorlar.
00:21:25Üstelik mevzuatta bunu yapmalarına izin veren yasal boşluklar var.
00:21:29Rum tarafında tabuları yıkan bu tarihi itiraflar,
00:21:32Kıbrıslı Rum tarihçi ve emekli akademisyen Ceri Kosifor'dan geldi.
00:21:39Rum Avrupa Parlamentosu Milletvekili Fidiyas Paneiotu'nun yayınına katılan Kosifor,
00:21:45ilk olarak Güney Kıbrıs'ta hızla yayılan İsrail sermayesini ve arazi alımlarına dair konuştu.
00:21:51Adanın adım adım elden çıktığını savunan Rum tarihçi, acil müdahale çağrısı yaptı.
00:21:58Topraklarımızın satılmasına artık bir son vermeliyiz.
00:22:01İsrail'deki bu insanlar kaçmak istiyor.
00:22:03Bir gün gelecek tıpkı Filistin'in en güzel topraklarını satın almayı başardıkları gibi
00:22:08bizim de en iyi arazilerimizi satın almayı başaracaklar.
00:22:11Onların asıl amacı yaşam alanı bulmak.
00:22:13Şayet şu an tehlikeyi görüp kaçtıkları İsrail'de barınamazlarsa Kıbrıs'ta yaşamaya çalışacaklar.
00:22:19Rum tarihçinin asıl ezber bozan çıkışı ise Kıbrıs Cumhuriyeti'nin yıkılışına ve 1963 kanlı saldırılarına dair oldu.
00:22:29Rum toplumunun geçmişteki hatalarla yüzleşmesi gerektiğini söyleyen Kosifor,
00:22:33Türklerin haklarının gasp edildiğini açıkça dile getirdi.
00:22:37Ama biz 1963'de başladık.
00:22:39Çünkü biz Kıbrıs'ta çok büyük hatalar yaptık.
00:22:42Yapmamamız gereken şeyler yaptık.
00:22:44Başlangıçta Türkleri taciz etmeye, onlara kötü davranmaya başlayanlar bizdik.
00:22:49Bir çukur kazıp Kıbrıs Türklerini diri diri gömdüler.
00:22:52Kıbrıslı olanlar çok büyük hatalar yaptı.
00:22:55Oysa biz onlarla her zaman dostça bir arada yaşardık.
00:22:58Kıbrıslı Türkler de bizimle beraberdi.
00:23:00Dostça yaşayıp gidiyorduk.
00:23:02Türk dış politikasından ve Osmanlı diplomasi mirasından da övgüyle söz eden Kosifor,
00:23:08Türklerin tarihin en köklü diplomasilerinden birine sahip olduğunu vurguladı.
00:23:13Türkler tarih boyunca dünya tarihinin en iyi diplomatik dış ilişkilerine sahip olmuştur.
00:23:18Osmanlı İmparatorluğun her zaman çok iyi bir diplomasisi vardı.
00:23:22Her zaman.
00:23:23Rum kesiminin Türkiye ile düşmanca tutumu bir kenara bırakıp doğrudan yapıcı ve iyi ilişkiler geliştirmesi gerektiğinin altını çizdi.
00:23:36İsrail'de genel seçimler yaklaşırken iktidardaki Başbakan Benjamin Netanyahu ve partisi Likud anketlere göre güç kaybediyor.
00:23:45Netanyahu'nun partisi Çari'yi rakip olarak gördüğü Arap çoğunluklu iki partinin seçimlere girmesini engellemekte buldu.
00:23:54Netanyahu'nun Likud partisi Arap çoğunluklu partileri engellemek için harekete geçti.
00:24:05İsrail'de yapılacak genel seçimlere neredeyse bir ay kaldı.
00:24:08Seçim anketlerinde iktidardaki İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu ve partisi Likud'un güç kaybetmesi olası görülüyor.
00:24:16Seçimleri kısa süre kadar Netanyahu'nun partisi Likud, Arap çoğunluklu iki partinin seçimlere katılmasının engellenmesi için harekete geçti.
00:24:27Likud, Arap çoğunluğa sahip ortak liste ve Birleşik Arap listesinin diskalifiye edilmesi için başvuruda bulunmayı planladığını açıkladı.
00:24:36Netanyahu'nun partisi her iki partiyi de terörizmi desteklemekle suçladı.
00:24:41İsrail askerliğini aşağıladıklarını ve Hamas'la Hizbullah'ı terör örgütü olarak tanımlamayı reddettiklerini iddia etti.
00:24:48Ancak Netanyahu'nun partisi Likud açıklamada suçlamaları destekleyecek herhangi bir kanıt sunmadı.
00:24:57Yaklaşan seçimlerde oy kaybetmesine kesin gözüyle bakılan Likud'un hedefinde yalnızca Arap partileri yok.
00:25:04Likud, İsrail'in eski genelkurmay başkanı Gadi Ayzenkot'a da siyasi saldırılarını yoğunlaştırıyor.
00:25:10Ayzenkot'un partisinin Netanyahu'nun başlıca seçim rakiplerinden biri olması dikkat çekiyor.
00:25:16Likud engellemeye çalıştığı iki Arap partisini Ayzenkot'un doğal ortakları olarak nitelendirdi.
00:25:22Son anketlerde Ayzenkot'un partisi Netanyahu'nun partisinin önünde görülürken,
00:25:28Netanyahu'nun bloğu da muhalefette hükümet kurmak için gereken 61 sandalyeye ulaşmak için net bir yol bulamadı.
00:25:35Uzmanlara göre bu durum Arap partilerine seçim sonrası koalisyon hesaplamalarında önemli bir rol bırakabilir.
00:25:42Ya da İsrail 27 Ekim'den sonra bir hükümet krizine girebilir.
00:25:53Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, 15-16 Eylül tarihlerinde Azerbaycan'ı ziyaret edecek.
00:25:59Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev tarafından kabul edilecek olan Bakan Fidan,
00:26:04Azerbaycanlı bakanlarla da görüşecek.
00:26:07Bakan Fidan, muhataplarıyla Karabağ'daki son gelişmelerle Türkiye-Azerbaycan ilişkilerini ele alacak.
00:26:18Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Azerbaycan'a iki günlük bir ziyarette bulunacak.
00:26:23Gündeminde ikili ilişkiler, 15 milyar dolarlık ticaret hacmi hedefi ve Karabağ'daki son durum var.
00:26:29Milletimizin kararlılığı devam edecektir.
00:26:32Bakan Fidan, 15-16 Eylül tarihlerinde Azerbaycan'a gidecek.
00:26:36Fidan, Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev tarafından kabul edilecek.
00:26:40Dışişleri Bakanı Ceyhun Bayramov ve Savunma Bakanı Zakir Hasanov'la görüşecek.
00:26:47Görüşmelerde ikili ilişkiler ve bölgesel meseleler masada olacak.
00:26:51Enerji ve ulaştırma alanlarındaki ortak projelerin yanı sıra ülkeler arası savunma ve güvenlik işbirliklerine dek görüşmelerde parantez açılacak.
00:27:02Diplomatik kaynaklardan edinilen bilgiye göre Bakan Fidan, Azerbaycan-Ermenistan arasında barışın sağlanması için tarihi bir fırsatın yakalandığına dikkat çekecek.
00:27:11Azerbaycan ve Ermenistan arasında kaydedilen olumlu gelişmelerin memnuniyette karşılandığının notunu düşecek olan Fidan,
00:27:17Karabağ'da altyapının iyileştirilmesi ve bağlantısallığın güçlendirilmesi çalışmalarındaki son durumu da ele alacak.
00:27:24Görüşmelerde Türk Devletleri Teşkilatı başta olmak üzere çok taraflı platformlardaki işbirlikleri gözden geçirilecek.
00:27:30Türkiye'de gerçekleştirilecek Türk Devletleri Teşkilatı zirvesi hazırlıkları masaya yatırılacak.
00:27:38Türkiye, Kasım 1991'de Azerbaycan'ın bağımsızlığını tanıyan ilk ülke olarak kayda geçerken,
00:27:44Cumhurbaşkanları Erdoğan ve Aliyev arasında 2021'de imzalanan Şuşa beyan namesiyle ilişkiler müttefiklik seviyesine yükseltildi.
00:27:522025'te 7 milyar dolar seviyesinde gerçekleşen ikili ticaret hacminin 15 milyar dolara çıkarılması için çalışmalarsa sürüyor.
00:28:05Adalet Bakanlığı bünyesinde kurulan faili meçhul suçları araştırma daire başkanlığı koordinasında karanlıkta kalan faili meçhul cinayetler tek tek aydınlatılıyor.
00:28:16Şu ana kadar 46 dosyada sır perdesi aralandı. Peki yıllar sonra o cinayet dosyaları nasıl aydınlığa kavuşuyor?
00:28:24Hangi yol ve yöntemler izleniyor? İzleyelim.
00:28:31Kimi tütün ürünü izmaritinden, kimi boya parçasından, kimi ise dijital ayak izinden tespit edildi.
00:28:38Adalet Bakanı Akın Gürlek, 46 dosyada 52 maktul ve 7 yaralının bulunduğu faili meçhul olayların üzerindeki sır perdesini kaldırdık demişti.
00:28:46Buna göre yürütülen soruşturmalar kapsamında kriminal laboratuvarlarda görev yapan uzman ekipler en son teknolojinin sunduğu imkanları kullanarak en ince ayrıntıları
00:28:58daim ercek altına alıyor.
00:28:59Gözden kaçanlar mikroskop yardımıyla büyütülerek görülebilen detaylar yeniden inceleniyor.
00:29:05Öyle ki sadece biyolojik izler değil, cinayete kurban giden kişinin üzerine bulaşan bir kaporta boyası parçacığı da olayın seyrini tamamen
00:29:14değiştiriyor.
00:29:15Bu duruma örneklerden biri de Bursa Mustafa Kemal Paşa'da 7 yaşındaki Medine kesmenin ölümünün aydınlatılması.
00:29:22Buna göre soruşturmayı yol kenarında kalan 6 küçük far parçası yönlendirdi.
00:29:28Araştırmalar tanucu parçaların hangi araca ait olabileceği belirlendi.
00:29:32Benzer 90 araç tespit edildi.
00:29:36Yıllar sonra gelen ihbar sonrasındaysa kazaya karıştığı öne sürülen aracın olaydan sonra tamir edilip boyandığı bilgisi ortaya çıktı.
00:29:44Tamirci belirlendi. Daraltılmış bas kayıtlarının birleştirilmesiyle şüphelilere ulaşıldı.
00:29:50Bir şüpheli tutuklandı.
00:29:53Diyarbakır'ın Çarmik ilçesinde 18 Nisan 2016'da çobanlık yaparken başından vurularak öldürülen Mehmet Emin Karaal cinayetini de sigara izmeriti aydınlattı.
00:30:03Olağan yerinde bulunan 4 sigara izmeriti üzerinde moleküler genetik inceleme yapıldı.
00:30:09Örnekler şüphelilerle eşleşti.
00:30:11Soruşturma kapsamında 5 şüpheli hakkında tutuklama karar verildi.
00:30:19Yakın tarihin önemli şahitlerinden biri olan İzmir'deki Sazak köyü 1923 yılından beri terk edilmiş durumda.
00:30:29O yıllardaki nüfus mübadelelerinden sonra Rumların terk ettiği köye haberimizle gelin birlikte bakalım.
00:30:38Sazak eski bir Rum köyü 1923 mübadele öncesinde Rumlar ve Türkler Sazak'ta yukarıda ve aşağıda şu anda içinde bulunan bulunduğumuz
00:30:51Parlak mahallesini burada yaşarı birlikte yaşarlarmış.
00:30:56İzmir'in Karaburun ilçesinde bulunan yakın tarihin en büyük tanıklarından biri olan Sazak köyü 1923 yılından beri terk edilmiş durumda.
00:31:05Sazak'ta ağırlıklı nüfus Yunan nüfusu toplam 120 hane işte bunun 100 hanesinin Rumlardan kalan 20 hanesinin Türklerden oluştuğu biliniyor.
00:31:16Yunanistan'la Türkiye Cumhuriyeti arasında gerçekleştirilen ilk nüfus mübadelesinde yaşadıkları yurdu terk eden Rumların ardından Sazak köyü sessizliğe büründü.
00:31:261923'teki mübadeleden sonrasında Sazak'ta bulunan parlakta boynakta bulunan yaşayan Rumlar mübadeleyle Yunanistan'a sakıza midilliye geçmiş oradaki Türklerden de buraya
00:31:39gelenler olmuş.
00:31:40Son yıllarda ise baba ocaklarını bulmak isteyen Rumlar Sazak köyüne dönüp evlerini arıyor.
00:31:45Kurulan bağlantılar sayesinde Yunanistan'dan buraya gelip de evlerini bulan, anılarını tazenleyen, fotoğraflarla yaşadıkları evi bize getirip gösteren Yunanlı vatandaşlarımız da
00:31:57oldu.
00:32:05Sivas'ın Divriye ilçesinde 4 gündür kayıp olan 11 aylık Büşra balıkçı için arama çalışmaları sürüyor.
00:32:12Anne Büşra'nın para karşılığı satıldığını iddia ederken baba bebeğin kaybolduğu yönündeki ifadesini sürdürdü.
00:32:19Bölgedeki kameralar incelenirken ailenin diğer 4 çocuğu devlet korumasını alındı.
00:32:2811 aylık Büşra'dan günlerdir haber yok.
00:32:31Arama ekipleri araziyi adım adım tararken soruşturmada da dikkat çeken iddialar gündeme geldi.
00:32:39Sivas'ın Divriye ilçesine bağlı Göndüren köyünde yaşayan aile 10 Eylül'de ekipleri aradı.
00:32:45Anne Elif balıkçı, 11 aylık kızı Büşra'yı çadırda bulamadığını söyledi.
00:32:50AFAD komando ve jandarma ekipleri bölgede geniş çaplı arama başlattı.
00:32:54Yapay zeka destekli İHA ve İSTAKİP köpekleri de çalışmalara katıldı.
00:32:58Çadırdan 2 kilometre uzaksa Büşra'ya ait bazı kıyafetler bulundu.
00:33:03Jandarma köydeki ve karayolları üzerindeki güvenlik kameralarını incelemeye aldı.
00:33:07Soruşturma kapsamında 9 şüpheli gözaltına alındı.
00:33:12Gözaltına alınan anne Büşra'nın para karşılığı satıldığını ve kayıp ihbarının kurgu olduğunu iddia ederken,
00:33:19baba bebeğin kaybolduğu yönündeki ifadesini sürdürdü.
00:33:22Ayrıca Cumhuriyet Savcısı gözetiminde Büşra bebeğin annesi Elif balıkçıya,
00:33:26İnce Dere Yaylası civarında yer gösterme işlemi yaptırıldı.
00:33:31Soruşturmada gözaltına alınan 9 şüpheliden 3'ü serbest bırakılırken,
00:33:35ailenin diğer 4 çocuğu da devlet korumasına alındı.
00:33:44Okullar açıldı değerli izleyicilerimiz.
00:33:46Yaz tatilinin ardından yaklaşık 17 milyon öğrenci geride kalan gün pazartesi günü okula döndü.
00:33:53Öğrenciler arkadaşlarına ve öğretmenlerine kavuştukları için heyecanlıydı.
00:33:58Yeni eğitim ve öğretim yılında yeni uygulamalarda ilk kez hayata geçirildi.
00:34:08Yaklaşık 17 milyon öğrenci 3 aylık tatilin ardından yeniden okullarına döndü.
00:34:142026-2027 eğitim öğretim yılı başladı.
00:34:20Tekrardan arkadaşlarıma ve öğretmenlerime kavuşacağım.
00:34:24Özlemişim.
00:34:25Evet.
00:34:25Çok heyecanlıyım abla.
00:34:27Son senemiz oluyor liseye geçeceğiz.
00:34:29LGS dönemi.
00:34:30Yaz tatili sona erdi.
00:34:32Okullar yeniden doldu.
00:34:34Şu anda okulların bahçeleri cıvıl cıvıl çocukların sesleriyle dolu.
00:34:39Bu birazdan öğrenciler ilk ders zilinin çalmasıyla birlikte 3 aydır boş olan sınıflarını dolduracaklar.
00:34:47Daha çok aslında tempoyu özledik.
00:34:50Yine de yatmak da çok güzel evde ama güzel ya.
00:34:54Temposu güzel buranın.
00:34:56Yaz tatilinde her şeyi dengeli yaşamaya çalıştım.
00:34:59Hem gezdim hem tadını çıkardım tatilinde.
00:35:01Hem de yine de biraz kitap okuma, çalışma var.
00:35:04Bu sene Şanlıurfa ve Kahramanmaraş saldırılarının ardından okullarda yenilikler de hayata geçirildi.
00:35:10Artık veli görüşmeleri okul randevu sistemi üzerinden planlanarak yürütülecek.
00:35:15Velilerin randevusu ziyaretlerine izin verilmeyecek.
00:35:18Öncelikli okullara yaklaşık 3 bin el dedektörü temin edildi.
00:35:22Riskli görülen durumlarda gerekli arama ve kontroller yapılacak.
00:35:2681 ilde 30 bin görevli okullarda görev yapacak.
00:35:29Okullar ve çevresinde 24 saat kayıt yapacak olan güvenlik kameraları da yaygınlaştırıldı.
00:35:34Birçok okulun giriş çıkışlarına da turnike sistemi kuruldu.
00:35:41İşte tüm bu önlemlerle öğrencilerin okullarına güvenle girip çıkmaları, derslerini huzurla işlemeleri amaçlandı.
00:35:48Öğrenciler ise arkadaşlarına ve öğretmenlerine kavuştukları için heyecanlılardı.
00:35:53Bu sene bence çok güzel bir sene olacak.
00:35:55Tüm arkadaşlarımız için.
00:35:57Zaten bir sene sonra da sınavımız var lise sınavı.
00:36:00Şimdiden Galatasaray Lisesi'ni hedefliyorum inşallah olursa.
00:36:036. sınıfa geçince daha da heyecanlendim çünkü.
00:36:075. sınıfta normal daha ilkokul düzeyi gibi öğrendiğimizi tekrarlarken 6'ya geçtiğimizde gerçek ortaokulu başladı.
00:36:16Hepimiz için hayırlı, uğurlu olsun.
00:36:242026-2027 eğitim öğretim yılı resmen başladı.
00:36:29İlk ders zili çaldı.
00:36:31Türkiye'de ilklere imza atan Demirören Medya ve Teknoloji Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi öğrencileri yeni bir eğitim öğretim yılını heyecanla
00:36:41karşıladı.
00:36:42CNN Türk muhabiri Ümit Uzun ve kameraman Doğukan Yıldırım öğrencilerin ilk gün heyecanına ortak oldu.
00:36:52Yaz saatili bitti, öğrenciler sınıflara geri döndü.
00:36:56Ben şimdi yeni 9'a geçtim. Çok güzel bir dönem geçirdim gerçekten.
00:37:00Daha iyisi olacağına da inanıyorum.
00:37:01Bu okul bizim için gerçekten çok büyük bir fırsat.
00:37:04Çok mutluyuz bu okulda okulumuz için. Çok heyecanlıyız.
00:37:06Çok mutluyum. 5. yılımıza girdik ve her sene üstüne koyarak ilerliyoruz.
00:37:10Artık medya teknolojileri konusunda 14-15 yaşından itibaren yetiştireceğimiz, yetiştireceğimiz çocuklarımızla beraberiz.
00:37:19Ve Türkiye'nin ilk yapay zeka bölümü öğrencileri hazırlık sınıfını bitirdi.
00:37:24Birinci sınıfa başladı. Çok farklı heyecanlar içindeyiz.
00:37:29Milyonlarca öğrenci yeni eğitim öğretim dönemine başladı, ders zili çaldı.
00:37:34Türkiye'de ilklere imza atan Demirören Medya ve Teknoloji, Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi öğrencileri de okullarına kavuştu.
00:37:42Hepsi heyecanlıydı.
00:37:43Sizler yeni başladınız değil mi? Hazırlık öğrencileri.
00:37:46Aynen öyle. Biz yeni başladık, yeni geldik. Bugün başladık. Çok heyecanlıyız.
00:37:50Ben bu okula ilk geldiğim zaman o kadar pozitif bir enerji aldım ki insanların, öğretmenlerin, herkesin çok böyle hoş bir
00:37:57havası var.
00:37:58Ben de yapay zeka bölümü için geldim okula.
00:38:01Bu bölüm için mi geldin?
00:38:02Evet. Beklediğimden de güzel.
00:38:04Tatil bitti. Eğitim öğretim dönemi başladı.
00:38:07Demirören Medya ve Teknoloji, Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi öğrencileri de sınıflarda yerini aldı.
00:38:13Biz de onlara yeni eğitim, öğretim döneminde başarılar diliyoruz.
00:38:17Ben Antalya'dan geliyorum ben Demirören için. Burayı araştırınca gayet iyi bir lise olduğunu öğrendiğim için buraya geldim.
00:38:23Yapay zekaya ilgim vardı. O yüzden de bile daha önceden de yazılıma uğraşıyordum. Kod falan yazıyordum.
00:38:29O yüzden de böyle bir okul olduğunu gördüm. Puan da yetiyordu. Burayı yazdım.
00:38:32Demirören Medya ve Teknoloji, Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi'nde öğrenciler gelişen teknolojiyle birlikte yapay zeka eğitimleri görüyor.
00:38:40Robotik kodlama öğreniyor. Avrupa Birliği standartlarında eğitim gören öğrencilerin yurt dışında staj eğitim hakkı da bulunuyor.
00:38:48Gururluyuz çünkü daha ilk yıllarımızda Türkiye'nin hem teknoloji anlamında, medya anlamında öncü kurumlarından biri olduk.
00:38:57İlk kez yapay zeka bölümü bünyemizde açıldı ve bu anlamda çok güzel teknolojik çalışmalar meydana geliyor.
00:39:04İşte yazılımcılar, robotçular yetişiyor okulumuza. Aynı zamanda çok iyi bir İngilizce ve Almanca hazırlık sürecimiz var.
00:39:11Çocuklarımızı TOEFL'a hazırlıyoruz. Göt Enstitüsü sınavlarını hazırlıyoruz.
00:39:14Tüm öğrencilerimize yurt dışı imkanı sağlıyoruz. Hem staj hem de eğitim imkanı sağlıyoruz.
00:39:20Akademik eğitimimiz bu anlamda çok iyi. YKS ve akademik eğitimimiz noktası da çok güçlüyüz.
00:39:25Demirören Medya ve Teknoloji Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi'nde yeni eğitim öğretim yılı ile birlikte bu yıl ilk mezunlarını
00:39:33verecek olmanın heyecanı da var.
00:39:35İlk mezunlarımızı veriyoruz. Onun için de çok heyecanlıyız.
00:39:38Sizler son sınıfsınız. Bu okulun ilk mezunları olacaksınız. Doğru mu?
00:39:43Evet doğru.
00:39:43Peki neler hissediyorsunuz?
00:39:45Şöyle ki 5 yıldır bu okulda hem gelişen teknolojilerle hem yapay zeka hem de radyo ve televizyon eğitimlerimizi güzel bir
00:39:52şekilde tamamladık.
00:39:5312. sınıfları olarak Demirhan Medya'nın belirli bölümlerinde stajlarımızı yaptık.
00:39:57Bizim için gerçekten çok verimli ve aynı zamanda da sosyal aktiviteleriyle de eğlenceli geçen bir 5 yıldır.
00:40:02Bu sene gerçekten bitecek olmasına inanamıyorum.
00:40:05İlk sene böyle aynı şekilde benimle röportaj yapmıştınız.
00:40:08Ve hani şu an yaptığınız röportajla birlikte gözümle görebiliyorum gerçekten.
00:40:12Ne kadar mesleki anlamda, akademik anlamda geliştiğimi.
00:40:16Her şeyi çok net görebiliyorum.
00:40:18Bu sene son sene bizim dönemimiz için üniversitelikleri yoğun olarak devam ediyor.
00:40:23Ben de en güzel anılarımı Demirören'de yaşadım.
00:40:25En güzel tecrübelerimi burada tattım.
00:40:26Bunların da mesleki anlamda en büyük örneği 19 Mayıs'ta CNN Türk ekranlarında haber açılışını ben yaptım.
00:40:33Ben ve arkadaşım Melis yaptım.
00:40:34Bugün bir milletin imkansızlıklar içerisinde vatınının her karış toprağını kurtarmak için verdiği bağımsızlık mücadelesinin ateşinin yakıldığı gün.
00:40:43Keza bunun yanında Milletin Bakanlığımız öncülüğüne düzenlenen Haberimiz Olsun programı var.
00:40:47Orada da aktif olarak haber programı sunuculu yapıyorum.
00:40:51Ders dilinin çalmasıyla birlikte öğrenciler sınıflarda yerlerini aldı.
00:40:55Ve yeni eğitim öğretim dönemi resmen başladı.
00:40:58Yeni öğretim yılı başladı.
00:41:00Herkes hazır, biz hazırız.
00:41:02Okulumuz hazır, öğrencilerimiz hazır.
00:41:03Herkese hayırlı olasın diyorum.
00:41:10Değerli izleyicilerimiz dalından 5 lira, pazardaysa 40 lira yani tam 8 katı limondan bahsediyoruz.
00:41:19Değerli izleyicilerimiz limon üreticileri dertli.
00:41:23Nedeni ise işte bu uçurum fiyat farkı.
00:41:26Peki bu fiyat neden kaynaklanıyor, çiftçi ne bekliyor izleyelim.
00:41:33Tarlada aylarca süren emek tezgahlardaki karşılığını alamıyor.
00:41:37Üretici ise karşılığını alamadıkları emekleri yüzünden durumdan oldukça rahatsız.
00:41:42Maksimum fiyat marketlerde 20-25 TL satılacak ki,
00:41:47pazar yerlerinde 20 TL bu ürün satılacak ki,
00:41:50tüketici 1 kilo limon alacağına 5 kilo limon alacak.
00:41:55Hem Adana sebze halindeki komisyoncu arkadaşlarımızın elinde bu limon kalmayacak,
00:42:00hem çiftçinin elinde bu limon kalmayacak.
00:42:04Adana'nın bereketli topraklarında yetişen limon,
00:42:07hasat zamanına kadar hem güneşten hem çiftçiden tüm ilgiyi görüyor.
00:42:11Ancak üretici uğraşının karşılığını bulamıyor.
00:42:14Çünkü üreticiden 5 liraya yola çıkan limon,
00:42:17pazar fiyatı 40 liraya kadar çıkıyor.
00:42:19Şimdi limon aylarca emek ediyoruz bir çocuğa bakar gibi.
00:42:23Aylarca ilacı, gübresi, sulaması, budaması vs.
00:42:27Aynı bir çocuğa bakar gibi yetiştiriyoruz.
00:42:29Ondan sonra mal şu an yetişmiş hasat zamanı,
00:42:32mal durum ortada 5 liraya alıcı bulamıyoruz.
00:42:35Şimdi buraya para kendici müşteri bazen geliyor,
00:42:37fiyat bize soruyor işte 5 lira, 7 lira gibi rakamlar söylüyoruz.
00:42:40Hani dalga geçtiğimizi zannediyor müşteriyle.
00:42:44Abi markette işte 70 lira, 80 lira, 90 lira gibi fiyatlar var diyor.
00:42:48Emeklerinin ziyan olmamasını isteyen üretici,
00:42:51fiyat farklarına çözüm bulunmasını istiyor.
00:42:55Üreticilerimiz fiyatlardan memnun değiller.
00:42:58Tarlada bir fiyat, pazarda bir fiyat, marketlerde bir fiyat.
00:43:03Aynı durum Güneydoğu Anadolu bölgesinde yeşil altın olarak bilinen
00:43:07Antep fıstığı üreticisi de yaşıyor.
00:43:09Gaziantep'te Antep fıstığı bahçesinde başlayan fiyat,
00:43:12tezgahlara kadar artarak ilerliyor.
00:43:14Tarlada fiyat 395 kağıdı bu yeşil altın dediğimiz fıstık,
00:43:20tarlada 395 kağıdı satılıp da marketlerde, komisyoncuda da 550 kağıdı satılmamalı.
00:43:26Üretici sabahın erken saatlerinde başlayan mesaisinin karşılığının bulmasını,
00:43:31ürün fiyat farkının denetlenmesini istiyor.
00:43:40Türkiye'de dışa bağımlılığı azaltmak için savaşılan bir cephede tarımsal üretim.
00:43:45Atılan en büyük adımlardan biri de yerli ve milli tohumlar.
00:43:49Son dönemde hız kazanan yerli tohum üretiminde birçok ürünün tescilli alındığı ancak yol uzun.
00:43:57Peki yerli tohum neden önemli?
00:44:00Avantajları neler?
00:44:01Bu alanda şu ana kadar neler yapıldı Türkiye'de?
00:44:04CNN Türk editörü Rabia Muhçu tüm bunları uzmanlarına sordu.
00:44:09İzleyelim.
00:44:25Tohum insanlık için son derece önemliyken, Türkiye'nin tarım sektörünün gelişimi ve geleceği için de son derece önemlidir.
00:44:32Türkiye günden güne dışa bağımlılıktan kurtulmak için her alanda sıkı bir çalışma içinde.
00:44:37Millileştirilen savunma sanayi bu çalışmanın yüzü olurken, arka planda birçok çalışma bu politikanın ürünü olarak yerini alıyor.
00:44:45Enerji, savunma sanayinin yanı sıra tarımda bağımsızlık içinse gelecek yerli tohumda.
00:44:51Tohumlarımızı üretip, çoğaltıp, gerekli sertifikasyon aşamalarını tamamlayıp, çiftçilerle hizmetine sunmamız gerekiyor.
00:44:59Ve burada sürdürülebilirlik karşımıza çıkıyor.
00:45:03Bunun da en temel yolu bilgi birikiminin sürekli olarak özel sektörü, real sektörü aktarılabilmesi de son derece önemli.
00:45:13Mutlaka şeker pancarı ıslaha konusunda çok daha farklı ve teknolojik çalışmaları yürütmemiz gerektiğini söylememiz mümkün.
00:45:21Sadece şeker pancarı değil, bu konuda önemli olan, yani ülkemiz açısından son derece önemli olan stratejik ürünler konusunda da mutlaka
00:45:30yeni modellerin oluşmasını sağlaması açısından son derece önemlidir.
00:45:34Yapısı gereği geliştirilmesi en zor bitkilerden biri şeker pancarı.
00:45:382021 yılında Panko Birlik'le atılan imzalar meyvesini verdi.
00:45:42İki çeşidi tescil alan ve beş çeşidiyle üretim izni aşamasında olan yerli tohumlar yılı itibariyle Türk çiftçisinin kullanımına sunulacak.
00:45:50Geçtiğimiz süreçlerde ve geleceğe yönelik olarak üreticilerimizin tarımsal üretim konusunda daha da bilinçli olduğunu görüyoruz.
00:45:58Üreticilerimiz de artık araştıran, sorgulayan, kendi karlılığı ve sürdürülebilirliği artırma noktasında arayışlar içerisinde olan bir üretici haline gelmiş durumda.
00:46:09Dolayısıyla da üreticinin beklentisini karşılayacak tohum çalışmalarının ve çeşitlerinin geliştirilmesi lazım.
00:46:15Türkiye şeker pancarı üretiminde yerli tohum geliştirme sürecine adım adım ilerliyor.
00:46:19Şu anda üretilen şeker pancarının tamamı yurt dışı menşeeli firmalar tarafından geliştirilen tohumlarla üretilirken,
00:46:26bu alanda oyuncu bir rol üstlenebilmek adına üniversiteler ve kuruluşlar çeşitli çalışmalar yürütüyor.
00:46:32Yurt dışına olan bağımlılığımız kısmen de olsa devam etmekte.
00:46:35Bazı endüstriyel bitkilerde dışa bağımlılığımız devam etmekle birlikte,
00:46:41bu konuda da yine Tarım Bakanlığına bağlı araştırma enstitülerinde ve özel sektör elinde tohum ıslah çalışmaları devam etmekte.
00:46:48Bunların sahaya indirilmesi, üreticiye kabul ettirilmesi, yaygınlaştırılması noktasında kanunun da desteğiyle birlikte,
00:46:55hızlı bir şekilde önümüzdeki yıllarda bu konuda da hem yurt içerisinde hem de uluslararası yerli tohumların rekabet gücünün artacağını rahatlıkla
00:47:06söyleyebilirim.
00:47:06Hedefte olası krizlerde veya ambargolarda dışa bağımlılığın kalmaması ve yerli milli bir alternatif sunmak var.
00:47:132006 yılında çıkartılan tohum hakkındaki kanun ve sonrasında yapılan çalışmalar günümüzde baş döndürücü bir noktaya gelmiş
00:47:23ve Türkiye'nin tohum konusundaki ihtiyacını büyük bir ölçüde Türkiye kendi ihtiyacını karşılayabilmektedir.
00:47:302006 yılında çıkartılan kanunun ve kamunun desteği ve özel sektörün gayretiyle birçok ürün grubunda kendi ihtiyacımızı karşılayabilir durumdayız.
00:47:41Biz özellikle tahıl grubularının konusunda %100 oranında üreticilerimizin ihtiyaç duyduğu yüksek nitelikli, kaliteli, sertifikalı tohum ihtiyacını karşılayabilir durumdayız.
00:47:56Özellikle küresel krizler, savaşlar, ticari kısıtlamalar ve ambargo süreçlerinde daha net anlaşılıyor.
00:48:02Stratejik ürünlerde ithal tohuma bağımlı olmak üretimin sürekliliği açısından risk oluşturabiliyor.
00:48:08Bu nedenle yerli ve milli tohum geliştirme çalışmaları ekonomik olduğu kadar gıda güvenliği ve stratejik bağımsızlık açısından da büyük önem
00:48:16taşıyor.
00:48:17Coğrafyamızdaki krizlere baktığımız zaman birçok ürün grubunun bir silah olarak kullanabildiğini, çeşitli ambargolara tabi tutulduğunu görüyoruz.
00:48:29Bu tarz tohumlar da bunların başında geliyor.
00:48:34Özellikle kriz olan alanlardaki ülkelerin bu tarz ithalata, yurt dışına bağlı oldukları tohumlarda ulaşmada son derece zorlandıklarını görüyoruz.
00:48:47Bizim de bu alandaki yapılan çalışmalarla birlikte herhangi bir bağımımızın kalmaması da ayrıca gurur verici bir durum olarak karşımıza çıkıyor.
00:49:00Tohum konusunda Türkiye'nin aldığı yol bütün bu saydıklarımızı karşılayabilecek, domine edebilecek niteliktedir ve geleceğe yönelik olarak da daha fazlasını
00:49:11bekleyebileceğimiz sektörel gelişmeyi de göstermektedir.
00:49:14Öte yandan uzun yıllar boyunca ithal çeşitler yüksek verim potansiyeli ve özellikle bazı hastalıklara karşı dayanıklılıklarıyla üretimde önemli bir yer
00:49:24tutuyordu.
00:49:25Son dönemde geliştirilen yerli çeşitler bu üstünlüklerle rekabet edebilecek seviyeye ulaşmış durumda.
00:49:30Üreticinin sürdürülebilir bir gelire ulaşması ve geleceğe yönelik olarak kırsal alanda tarımsal tarım sektöründe hayatını devam ettirebilmesi için üreticiyi tatmin
00:49:40edecek bir verim ve gelir düzeyinin elde edilebilmesi adına,
00:49:43tohum üretim kapasitesinin de tohum verim kapasitesinin de artması ve üreticiyi de gelir açısından tatmin edici düzeye yakalayabilecek bir hale
00:49:52gelmesi açısından da
00:49:53ARGE çalışmalarının mutlaka tohum geliştirme çalışmalarının yapılıyor olması lazım.
00:49:59ARGE çalışmaları yapıp tohumun geliştirilmesi ve değiştirilmesi ve uluslararası piyasalarda tarım ürünleri açısından, gıda açısından bir rekabet üstünlüğünün oluşması lazım
00:50:08diye düşünüyoruz.
00:50:09Tohumculuk alanında yapılacak her türlü yatırım bizim gıda güvenliğini ve sürdürülebilirliği konusunda ülkemizin özellikle bugün yaşadığımız savaş ve benzeri konularda
00:50:21çok daha büyük destekleyici olacaktır ve dışa mağabalılığımızı bu noktada azaltmış olacaktır.
00:50:26Ve çiftçilerimize daha güvenli tohumun erişmesi, daha sağlıklı, daha verimli tohumlukların ulaştırılması bu noktada çok büyük önem taşımaktadır.
00:50:37Ve en önemli konu da maliyetin düşürmesi ve bizim belirli stratejik ürünlerde kendi çeşitlerimize ait tohumların çiftçilerimiz tarafından üretimlerinin sağlanması
00:50:48milli bir konu olarak karşımıza çıkmaktadır.
00:50:51Tohum geliştirme çalışmaları ise kısa sürede sonuç alınabilecek bir alan değil.
00:50:55Bitkinin biyolojik yapısı gereği sabır, uzun soluklu ARGE süreçleri ve hassas bir çalışma disiplini gerektiriyor.
00:51:02Bitkinin biyolojisi gereği bir anda ilerleme sağlanamıyor ve belli bir süreçlerin işlenmesi, belli bir süreçlerde bu konuların hassasiyetle ele alınması
00:51:11gerekiyor.
00:51:12İklim değişikliğinin bizi götürdüğü süreçte tohumun iklim değişikliğine dayanılık kapasitesi veya adaptasyon kapasitesinin arttırılmasına yönelik olarak da mutlaka ve mutlaka
00:51:24tohum konusunda değişim, gelişimin ve ARGE çalışmalarının hızlı bir şekilde ilerletilmesi lazım.
00:51:30Geldiğimiz nokta itibariyle bunun bir başarı olduğunu söylemek mümkün.
00:51:35Türkiye salt olarak tohumda dışa bağımlı bir ülke olduğunu kabul etmek mümkün değil.
00:51:42Türkiye'de uluslararası büyük tohum firmalarının yurt genelinde bazı bölgelerde tohum yetiştiriciliğini yaptığı ve ihracatların bunlar olduğuna yönelik olarak da söylentiler
00:51:55mevcut.
00:51:55Şunu da ifade etmem gerekir.
00:51:58Tabii ki uluslararası ekonomi piyasasında, ticaret piyasasında, üretim alanında uluslararası geçişler son derece mümkün ve yaygın hemen hemen her sektörde
00:52:10var.
00:52:11Diğer sektörlerde de ülkeler başka yerlerde üretim yapıp, pazara yakın yerlerde üretim gerçekleştirip bu ticari faaliyetleri sağlayabiliyorlar.
00:52:19Tohum konusu da bunlardan bir tanesi Türkiye'de. Evet böyle şirketlerin Türkiye'de üretimleri söz konusu.
00:52:26Ancak şunu da kabul etmek gerekir ki, Türkiye'deki 2006 yılından bu tarafa şirketlerin tohum yetiştiriciliği konusunda mesafe almaya başladığını varsayarsak,
00:52:38Türkiye'deki tohumculuğun teknolojiye dayalı modern sistemlerin kullandığı tohumculuk faaliyetinin 20 yıldır Türkiye'de,
00:52:46ileri teknolojinin son 20 yıldır Türkiye'de var olduğunu kabul ederek,
00:52:52diğer ülkelerdeki şirketlerin 100 yılı aşkın bir background'unun, bir know-how'unun, bir tarihinin olduğunu ifade etmek istiyorum.
00:53:02Gelinen noktada tohumculuk alanında kaydedilen ilerleme, hem teknoloji kullanımında hem de yerli üretim kapasitesinde önemli bir aşamaya gelindiğini gösteriyor.
00:53:12Yerli çeşitlerin geliştirilmesi ve çiftçilere ulaştırılması, ayrıca verim artışı, maliyetlerin düşmesi,
00:53:18gıda güvenliğinin güçlenmesi ve dışa bağımlılığın azalması gibi sonuçlar tarım sektörü için krisik bir önem taşıyor.
00:53:36İstanbul'da trafik sadece yolları değil, ekonomiyi de kilitliyor diyebiliriz.
00:53:42Trafik sıkışıklığının yıllık faturası yaklaşık 10 milyar dolar.
00:53:46Ayrıca İstanbullu yılda 288 saate varan zamanını da trafikte kaybediyor.
00:53:53Peki trafik nasıl rahatlayacak?
00:53:55Çözüm yolları ne? Detaylar CNN Türk muhabiri Sinan Ağcan'ın haberinde.
00:54:03İstanbul ne yazık ki dünyada yılbazında saat olarak en fazla zaman kaybının olduğu Asya kıtasındaki en büyük illerden birisidir.
00:54:14Trafikte saatler kayboluyor, yakıt tükeniyor. Milyarlarca dolarlık milli servet yok oluyor.
00:54:21Esenler Belediyesi trafikle ilgili rapor hazırladı.
00:54:25İstanbul'da trafik sıkışıklığının yıllık ekonomik maliyetinin yaklaşık 10 milyar dolar olduğu belirlendi.
00:54:31Sadece ekstra yakıt tüketiminin faturası ise 760 milyon dolara ulaşıyor.
00:54:36İstanbulluların trafikte harcadığı zamanda dikkat çekici.
00:54:40Rapora göre bir İstanbullu toplamda yıl içerisinde 288 saatini trafikte harcıyor.
00:54:47Trafiğin faturası sadece ekonomik değil, can kayıpları da tablonun en ağır sonuçları arasında.
00:54:52Biliyorsunuz 2016'dan bu yana Türkiye'de bu konu sıklıkla gündeme geliyor ve üzerinde düşünülüyor, tartışılıyor.
00:55:006500 civarında başlayan yani 7500'den başlayan bugün 6500 civarında yıllık ölümlü trafik kazası gerçekleşiyor.
00:55:08Türkiye'deki trafik kazaları da vefat edenlerin önemli bir kısmı neredeyse 4'te 3'ü 25 yaş altı erkeklerden oluşuyor.
00:55:17Onun için hem insan kaybı hem can kaybı hem mal kaybı hem de hakikaten de önemli bir altyapı kaybını da
00:55:26beraber de getiriyor.
00:55:27Peki sorun sadece yol yetersizliği mi?
00:55:29Araştırmaya göre trafikte en büyük sorunlardan biri sürücü davranışları.
00:55:34Trafik bir kültür işidir, bir deyim yerinde ise karakter ve meziyet işidir, bir etik işidir ve bunu mutlaka edinmesi gerekiyor
00:55:42çocuklara.
00:55:42Bunu zaman içerisinde edindirmek lazım.
00:55:45Peki çözüm ne?
00:55:45Takdir edersiniz ki eğitim sistemi içerisinde giydirilmiş yani böyle konuşlandırılmış bir eğitim müfredatına ihtiyaç var.
00:55:54Son zamanlarda dikkate alan bir takım çalışmalar var ama muhakkak hem ilk öğretimde hem orta öğretimde bunun mutlaka bir trafik
00:56:02kültürünü oluşturulması gerekiyor.
00:56:09Nepal'e uzanalım.
00:56:10Nepal'de Çin sınırındaki buzulun çökmesiyle meydana gelen ve binlerce kişinin kaybolduğu dehşet verici sel felaketinden günler sonra mucize bir kurtuluş
00:56:20hikayesi yaşandı.
00:56:22Su altında kalan hidroelektrik tünelinde 10 gün boyunca zifiri karanlıkta ve çamurlu su içerek hayatta kalan işçi tedavisinin ardından evine
00:56:32döndü.
00:56:33Ailesi tarafından gözyaşları ve dualarla karşılanan şah hayatta kaldım ama arkadaşlarım hala kayıp diyerek duygusal anlar yaşadı.
00:56:47Gözyaşları içinde sarılan bir anne, dualarla karşılanan bir evlat ve su altındaki zifiri karanlıkta verilen 10 günlük yaşam mücadelesi.
00:56:59Nepal'e Çin sınırındaki buzul çökmesi sonucu meydana gelen devasa sel felaketi binlerce kişiyi yutarken bir hidroelektrik santralinin tünelinde adeta
00:57:10bir mucize gerçekleşti.
00:57:1230 yaşındaki mekanik ustabaşı Şanzay Şah metrelerce yükseklikteki dalgalar tünele dolduğunda içeride mahsur kaldı.
00:57:19Zaman algısını yitiren ve günlerce çamurlu su içerek direnensa inancını asla kaybetmedi.
00:57:26Kendime olan inancım, sabrım, mücadelem ve tanrıya olan bağlılığım sayesinde dayandım.
00:57:31Karanlıkta kaldığım tüm o zamanı kutsal dualar okuyarak geçirdim.
00:57:37Ayna tünelin bir başka noktasında mahsur kalan meslektaşının sesini duyarak moral bulan Şah,
00:57:42kurtarma ekiplerinin günler süren kazı çalışmasıyla Şah çıkarıldı.
00:57:49Hastanedeki tedavisinin ardından Saptari bölgesindeki köyüne dönen genç adamı,
00:57:54ailesi ve komşuları gözyaşlarıyla karşıladı.
00:57:57Annesi gelenek gereği oğlunun ayaklarını yıkayarak sevincini dile getirdi.
00:58:02Oğlum San Salim evine geri döndü. Çok mutluyum.
00:58:07İkinci bir hayata kavuştuğunu söyleyen Sanjay Şah ise,
00:58:11sel felaketinde çalışma arkadaşlarını kaybetmenin burukluğunu yaşıyor.
00:58:16Tam anlamıyla mutlu olduğumu söyleyen an.
00:58:18Çünkü tünelde yanımda olan, bana işi öğreten ve onca şeyi paylaştığım arkadaşlarım hala kayıp.
00:58:2426 Ağustos'ta yaşanan felaketin ardından hayatını kaybedenlerin sayısı 1400'e yaklaşırken,
00:58:31hala kayıp olan binlerce kişi için tünellerde arama-kurtarma çalışmaları sürüyor.
00:58:42ABD'li bir avukat mahkemeye müvekkili için vereceği itirazı yapay zekadan yararlanarak hazırladı.
00:58:50Ancak yapay zeka belgelerde gerçek olmayan polis ve tanık ifadeleri kullanınca,
00:58:55avukat da bunu fark etmeyince mahkeme avukatı cezalandırdı.
00:59:03Müvekkilinin cinayetten aldığı mahkumiyet kararını itiraz etti,
00:59:06avukat bu kez kendi de para cezası aldı.
00:59:11Cezanın nedeni yapay zeka oldu.
00:59:13ABD'nin Nimmetico Eyaleti'nde bir savunma avukatı,
00:59:17itirazını yapay zeka programıyla hazırladığı belgelerle yaptı.
00:59:20Ancak gerçek olmayan polis ve tanık ifadeleri içeren bir hukuk belgesi sunan avukat,
00:59:25mahkeme tarafından cezalandırıldı.
00:59:27Eyalet Yüksek Mahkemesi, Stefan Arons adlı avukatın yapay zeka uygulaması yardımıyla hazırladığı
00:59:33mahkeme dosyasının doğruluğunu teyit etmemesi nedeniyle onu mahkeme itaatsizlikten suçlu buldu.
00:59:38Avukat, 5 bin dolar para cezasına çarptırıldı.
00:59:43Mahkeme, avukatı disiplin kuruluna da sevk ettiğini açıkladı.
00:59:46Ceza yiyen avukat ise yapay zeka modelinin ne kadar uydurma bilgi ekleyebileceğini tahmin etmediğini söyleyerek kendini savundu.
00:59:53Pişman olduğunu söyleyen avukat, kararın tüm profesyoneller için ders niteliğinde olduğunu söyledi.
01:00:01Mahkemelerde avukatların yapay zeka kullanımı ceza alırken,
01:00:04bazı yargıçlarında karar verirken yapay zeka kullandığı ve bu konunun da inceleme altında olduğu ifade edildi.
01:00:21İzmir Seferihisar Belediyesi'ne yönelik yürütülen rüşvet soruşturma kapsamında gözaltına alınan 47 şüpheli,
01:00:31emniyetteki işlemlerinin ardından adliyeye sevk edildi.
01:00:35Seferihisar Cumhuriyet Başsavcılığı koordinasında Seferihisar Belediyesi'ne yönelik yürütülen rüşvet soruşturması kapsamında 48 şüpheli hakkında gözaltı kararı verildi.
01:00:47İzmir Emniyet Müdürlüğü Mali Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğü ekiplerince,
01:00:5211 Eylül Cuma günü düzenlenen operasyonda 47 şüpheli gözaltına alındı.
01:00:57Diğer bir şüphelinin yakalanması için çalışmaların sürdüğü bildirildi.
01:01:02Soruşturma kapsamında şüphelilerin rüşvet, ihaleye fesat karıştırma, görevi kötüye kullanma, imar ve ruhsat işlemlerinde usulsüzlükler,
01:01:12kamu ve ruhsat işlemlerinde usulsüzlükler, kamu taşınmazının usulsüz satışı, delil yok etme, suç örgütüyle bağlantılı eylemlerin olduğu yer aldı.
01:01:23Gözaltına alınan şüphelilerin tamamı emniyetteki işlemlerinin ardından geniş güvenlik önlemleriyle sabah saatlerinde adliyeye sevk edildi.
01:01:34O görüntüler de ekranlarınıza geliyor.
01:01:37Değerli izleyicilerimiz, gelişmeler önemli.
01:01:41Yeni bir gelişme son dakika gelişmesi.
01:01:44Biz de tekrar aktaralım sizlere.
01:01:46Seferihisar Belediyesi'ne operasyon, Seferihisar Cumhuriyet Başsavcılığı koordinasında, Seferihisar Belediyesi'ne yönelik yürütülen rüşvet soruşturması kapsamında 48 şüpheli hakkında gözaltı
01:01:59kararı verildi.
01:02:00İzmir Emniyet Müdürlüğü Mali Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğü ekiplerince, 11 Eylül Cuma günü düzenlenen operasyonda 47 şüpheli gözaltına alındı.
01:02:10Diğer bir şüphelinin yakalanması için çalışmaların sürdüğü bildirildi.
01:02:15Soruşturma kapsamında şüphelilerin rüşvet, ihaleye fesat karıştırma, görevi kötüye kullanma, imar ve ruhsat işlemlerinde usulsüzlük, kamu taşınmazının usulsüz satışı, delil
01:02:29yok etme, suç örgütüyle bağlantılı eylemlerin olduğu yer aldı.
01:02:34Gözaltına alınan şüphelilerin tamamı, emniyetteki işlemlerin tamamlanmasının ardından geniş güvenlik önlemleriyle sabah saatlerinde adliyeye sevk edildi.
01:02:47Değerli izleyicilerimiz bu gelişmeyi, son dakika gelişmesini aktardık sizlere.
01:02:58Rusya, Ukrayna'nın batısında Polonya sınırında yer alan bir tren istasyonunu hedef aldı.
01:03:04Aralarında İngiltere'nin eski başbakanı Boris Johnson'ın da bulunduğu üst düzey Avrupalı yetkilileri taşıyan trenin 15 dakika erken hareket
01:03:14etmesiyle saldırıdan kurtulduğu iddia edildi.
01:03:21Rusya, İngiltere'nin eski başbakanı Boris Johnson'la Avrupalı ve Amerikalı kremli üst düzey yetkililerimi hedef aldı.
01:03:28Rusya'ya ait insansız bir hava aracı, Polonya sınırına yakın bir noktada bulunan tren istasyonunu vurdu.
01:03:35Moskova, Ukrayna'nın batısındaki demiryolu altyapısının hedef alındığını söylemekle yetindi.
01:03:40Saldırıya ilişkin daha fazla detay vermedi.
01:03:46Rus saldırısının son dönemde geliştirilen motorlu bir dronla gerçekleştirildiği bildirildi.
01:03:51Ukraynalı yetkililer dronu fark etti.
01:03:54Ancak Avrupalı heyeti taşıyan tren, kalkış saatinden yaklaşık 15 dakika önce istasyondan ayrıldı.
01:04:00Böylece heyet saldırıdan dakikalarla kurtuldu.
01:04:07Trende bulunan isimler arasında İngiltere'nin eski başbakanı Boris Johnson'ın yanı sıra çok sayıda Avrupalı yetkili de vardı.
01:04:15Heyet başkent Kiev'de düzenlenen bir konferanstan dönüyordu.
01:04:19Saldırıda bir tren vuruldu ancak can kaybı yaşanmadı.
01:04:22İstasyonda büyük panik meydana geldi.
01:04:27Olayın hemen ardından Boris Johnson sanal medya hesabından bir açıklama yaptı.
01:04:32Johnson, Ukrayna için daha fazla hava savunma sistemi talep etti ve batı başkentlerine çağrıda bulundu.
01:04:41Ancak saldırıdan son anda kurtulan tek isim Boris Johnson değildi.
01:04:48Ukraynalı yetkililer CIA'in eski başkanı David Petraeus'un da saldırı sırasında bir başka trende olduğunu açıkladı.
01:04:55Eski İsveç Başbakanı Carl Bildt de saldırı anında istasyonda bulunan isimler arasındaydı.
01:05:04Bildt önce tren için tahliye kararı alındığını ardından yola devam ettiklerini söyledi.
01:05:12Peki Rusya, İngiltere'nin eski başbakanı Boris Johnson'ı hedef almış olabilir mi?
01:05:20Johnson, savaşın ilk günlerinden bu yana Ukrayna'ya yoğun silah sevkiyatı yapılmasını savunuyor.
01:05:26Ayrıca Rusya, İstanbul'da varılan mutabakatın bozulmasına sebep olarak da Boris Johnson'ı gösteriyor.
01:05:35Vurulan nokta ise Ukrayna'nın dünyaya açılan kapısı konumunda.
01:05:39Ukrayna'nın hava sahası kapalı olduğu için hem Batılı yetkililer hem de Ukraynalı yetkililer Polonya sınırındaki demir yolu hattını kullanıyor.
01:05:54İki yıl önce ABD'nin de ayakta alkışlanıyordu.
01:05:59Bugün girebileceği ülkelerin listesi kısaldı.
01:06:02Gitgide başkentlerde de protesto ediliyor gittiği yerlerde.
01:06:07Ülkesinde ise seçim öncesi 7 Ekim'de uyarıldı ama sustu.
01:06:13İddialarıyla da boğuşuyor.
01:06:15Bahsettiğimiz kişi İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu.
01:06:18Dünyanın gözü önünde yaşanan bu düşüşün hikayesini vizör dosyamızda izleyelim.
01:06:23Ardından kısa bir reklam saat başında A'dan Z'ye ile tekrar karşınızda olacağım.
01:06:46Tarih 24 Temmuz 2024 yer ABD kongresi.
01:06:52Netanyahu Amerikan kongresine dördüncü kez hitap ediyor.
01:06:55Bu bir yabancı liderin kırdığı bir rekor.
01:06:58Yaklaşık bir saatlik konuşma alkıştan alkışa ilerliyor.
01:07:02Uluslararası basındaki sayımlara göre Netanyahu 40'ın üzerinde kez ayakta alkışlandı.
01:07:08Bazı hesaplamalar bu sayıyı 58 ayakta alkış toplamda 79 alkış olarak verdi.
01:07:15Yani konuşmanın dörtte birinden fazlası alkışla geçti.
01:07:18Ama salonun tamamı ayakta değildi.
01:07:2080'e yakın demokrat vekil oturumu boykot etti.
01:07:23Dönemin başkan yardımcısı Kamala Harris oturuma başkanlık etmedi.
01:07:27Vekil Rashida Tlaib elinde savaş suçlusu yazan bir dövizle oturdu.
01:07:32Kongre binasının dışında binlerce kişi Gazze savaşını protesto ediyordu.
01:07:37Polis biber gazı kullandı.
01:07:39Netanyahu o konuşmada savaşı protesto edenleri İran'ın faydalı aptalları diye niteledi.
01:07:45Salon yine ayağa kalktı.
01:07:47O gün Washington'daki tablo buydu.
01:07:49İki yıl sonra tablo tamamen değişti.
01:07:56O alkışların üzerinden dört ay geçmeden 21 Kasım 2024'te Uluslararası Ceza Mahkemesi,
01:08:04Netanyahu ve dönemin savunma bakanı Joao Gallant hakkında tutuklama kararı çıkardı.
01:08:09Suçlamalar arasında açlığın savaş yöntemi olarak kullanılması, cinayet ve zulm gibi insanlığa karşı suçlar var.
01:08:16İsrail kararı reddetti.
01:08:18Taraflı mahkeme dedi ama karar kağıt üzerinde kalmadı.
01:08:22İsrail basınının Ağustos 2026'daki hesabına göre Netanyahu,
01:08:26Roma statüsüne taraf olması nedeniyle 125 ülkeye bugün ayak basamıyor.
01:08:32Bu listede Fransa, İngiltere, Almanya ve Kanada gibi İsrail'in en yakın müttefikleri de var.
01:08:38Uçağı ICC üyesi ülkelerin hava sahasından kaçınmak için rota değiştiriyor.
01:08:44Davos'a gitmedi çünkü İsviçre'de üye.
01:08:47Bir liderin nereye gidemediği itibarının haritasıdır.
01:08:50O harita her yıl biraz daha daraldı.
01:08:53Netanyahu içeride 7 Ekim'in siyasi sorumluluğu, Gazze savaşı ve ciddi hukuki sorunlarla karşı karşıya.
01:09:02Böyle dönemlerde özellikle kurgulanan, iddia edilen dış tehdit söylemini her zaman iş görür.
01:09:09Özellikle İsrail gibi otoriter ülkelerde.
01:09:12Özellikle Avrupa toplumları nezdinde baskı ve tabi uluslararası hukuk mekanizmanın,
01:09:18uluslararası ceza mahkeminin özellikle devreye girmesiyle beraber,
01:09:20bunun diplomatik maliyeti Netanyahu açısından oldukça arttı.
01:09:23Bu düşüşün tek bir merkezi var.
01:09:26Gazze.
01:09:26Gazze Sağlık Bakanlığı'nın verilerine göre,
01:09:297 Ekim 2023'ten bu yana 73 binden fazla Filistin'le öldürüldü.
01:09:34174 binden fazlası yaralandı.
01:09:37İsrail bu rakamları tartışmalı buluyor.
01:09:39Eylül 2025'te,
01:09:41BME'nin Bağımsız Soruşturma Komisyonu,
01:09:44İsrail'in Gazze'de soykırım suçu işlediği sonucuna vardı.
01:09:48Rapor, dünya kamuoyunda kırılma noktalarından biri oldu.
01:09:51Ekim 2025'te,
01:09:53Trump'ın 20 maddelik planıyla ateşkes ilan edildi ama,
01:09:57Gazze'de ateşkes kelimesi karşılığını bulmadı.
01:10:00Ateşkesin başladığı 10 Ekim'den bu yana,
01:10:03İsrail saldırılarında binden fazla Filistinli daha hayatını kaybetti.
01:10:07Filistinliler bu tabloyu tek kelimeyle tarif ediyor.
01:10:10Yanılsama.
01:10:11İşte dünya kamuoyunun İsrail'e bakışını değiştiren şey,
01:10:15sadece savaşın kendisi değil,
01:10:17ateşkes ilan edildikten sonra bile devam eden görüntüler oldu.
01:10:21Bu İsrail tamamen yalnızlaştırmak anlamında değil.
01:10:24Çünkü bilhassa hepimizin bilgi gibi,
01:10:26ABD ile stratejik ilişkiler,
01:10:28özellikle Batı dünyası olan güçlü bağlantıları devam ediyor.
01:10:31Ama burada Netanyahu'nun,
01:10:33kişisel diplomatik hareket alanıyla ilgili bir sorun var ve daralıyor.
01:10:36Şimdi ise dünya İsrail'den nefret ediyor.
01:10:39Bu artık bir yorum değil, ölçülmüş bir veri.
01:10:42PEV Araştırma Merkezi'nin 36 ülkede 44 binden fazla kişiyle yaptığı 2026 araştırmasına göre,
01:10:49İsrail'e olumsuz bakanların oranı %67.
01:10:53Netanyahu'ya güvenmeyenlerin oranı da çoğu ülkede %70'in üzerinde.
01:10:58Tablo Avrupa'da da aynı.
01:11:00İtalya'da halkın %88'i Netanyahu'ya güvenmiyor.
01:11:04İspanya'da %78'i İsrail'e olumsuz bakıyor.
01:11:07Almanya'da bu oran %73.
01:11:10Türkiye'de ise oran %97.
01:11:12Netanyahu'ya güvenmeyenler %95.
01:11:15Bir başka küresel araştırmada,
01:11:18129 ülkenin imajı ölçüldü.
01:11:20İsrail, dünyada en olumsuz algılanan ülke çıktı.
01:11:23Kuzey Kore'nin bile gerisinde.
01:11:25Ve en çarpıcısı Amerika'da.
01:11:27Gallup'a göre Amerikalıların %41'i artık Filistinlilere,
01:11:32%36'sı İsrail'ilere sempati duyduğunu söylüyor.
01:11:35Bu anketin 2001'de başlamasından bu yana ilk kez İsrail üstünlüğünü kaybetti.
01:11:40Genç Amerikalılarda uçurum çok daha delil.
01:11:44Kongrede ayakta akışlayanların temsil ettiği seçmen artık orada değil.
01:11:48Bu iddiaların doğrulanması demek,
01:11:50Netanyahu'nun siyasi sorumluluğunun artması demek.
01:11:54Bugünküden çok daha fazla artması anlamına gelecek.
01:11:57Çünkü eğer 7 Ekim öncesinde kendisine yöneltilen kritik uyarıları hesaba katmadı,
01:12:03dikkate almadı, eğer ispatlanabilirse,
01:12:06bu sadece bir istihbarat, zafiyeti değil.
01:12:09Aynı zamanda doğrudan bir siyasi liderlik ve bir siyasi sorumluluk krizi haline artık da dönüşecektir.
01:12:17İsrail'e destek her ne kadar bitmiş olmasa da, devam edecek olsa da,
01:12:21Netanyahu'nun İsrailli diplomatik olarak daha pahalı bir ortak haline getirmesi
01:12:27aslında işin biraz girişatını değiştiriyor.
01:12:29Bunu görmek gerekir.
01:12:30Son bir hafta bu yalnızlığın özeti gibi.
01:12:338 Eylül'de İngiltere, Batı Şeria'daki İsrailli yerleşimcilerle ticareti yasakladı.
01:12:38İngiltere Dışişleri Bakanı Ed Miliband,
01:12:41yerleşimcileri etnik temizlik yapan teröristler olarak niteledi.
01:12:45Londra, Filistin devletini zaten Eylül 2025'te tanımıştı.
01:12:49Aynı gün Kanada, Fransa, İspanya, İrlanda, Norveç, İsveç, Polonya, Portekiz,
01:12:56Danimarka, Finlandiya ve İzlanda'nın Dışişleri Bakanları ortak bildiri yayınladı.
01:13:01Batı Şeria'daki yerleşim genişlemesi ve eşi görülmemiş yerleşimci şiddeti,
01:13:06iki devletli çözümü imkansız hale getiriyor.
01:13:0911 ülkeye yerleşimlerle ticareti kısıtlama getireceğini duyuldu.
01:13:13İsrail'in cevabı sert oldu.
01:13:15Dışişleri Bakanı Gideon Sağar, İngiltere'nin Doğu Kudüs'teki konsolosluğunu kapattığını açıkladı.
01:13:21Netanyahu ise geçen ay İngiltere'yi Britanya İslam Cumhuriyeti diye anmıştı.
01:13:26Peki Washington?
01:13:27Beyaz Saray sessiz kaldı.
01:13:29Bu sessizlik, yorumcular tarafından Trump'ın Netanyahu'yu artık her sahnede korumaya istekli olmadığının işareti olarak okunuyor.
01:13:37Nitekim Haziran ayında basına yansıyan bir telefon görüşmesinde Trump'ın Netanyahu'ya artık herkes senden nefret ediyor,
01:13:45bu yüzden herkes İsrail'den nefret ediyor dediği öne sürülmüştü.
01:13:49Ve bu hafta Netanyahu'yu en çok sarsan iddia İsrail'in içinden geldi.
01:13:54Haret Gazetesi'nin yayınladığı ve gazeteciler Eldar'la Yuval'ın kitabına dayanan araştırmaya göre,
01:14:017 Ekim saldırısından yaklaşık 10 gün önce,
01:14:04Baye Devlet Başkanı Muhammed Bin Zayed, Netanyahu'yu 45 dakikalık bir telefon görüşmesinde uyardı.
01:14:11İddiaya göre Sinvar büyük bir operasyon hazırlığındaydı ve bir aracıya bir deprem hazırlıyorum mesajını iletmişti.
01:14:18İddianın en ağır kısmı şu, Netanyahu bu uyarıyı ne Savunma Bakanına, ne Genelkurmay Başkanına, ne Şimbet'e, ne de Mossad
01:14:27'a iletti.
01:14:28Dönemin Şimbet Başkanı Ronenbar ve Genelkurmay Başkanı Herzi Halefi böyle bir uyarıdan haberdar olmadıklarını doğruladı.
01:14:36Baye ise haberi yalanlamadı.
01:14:37Seçimlerde iktidarı kaybetmesi demek aynı zamanda Netanyahu'nun yargılama süreçlerinin hızlanması ve uzun vadede belki kendisinin içeriye alınması, tutuklanmasına kadar
01:14:53rahatlıkla gidebilecek bir süreç.
01:14:55Dolayısıyla bir doğrulanmış gerçek olmamasına rağmen seçim kampanyasının merkezine ciddi fakat ihtilaflı bir iddial olarak da bunun değerlendirmesi gerektiğini söylemek
01:15:06gerekiyor.
01:15:07Tabi seçmenin bu anlamda Netanyahu'lan güveninin de oldukça azaldığı da aşikar.
01:15:11Dolayısıyla Netanyahu'nun artık ömrü doluyor.
01:15:13Netanyahu iddiayı katıksız bir yalan ve seçim zamanlamalı bir iftira diye reddetti.
01:15:19Haretse dava açacağını duyurdu.
01:15:22Muhalefetin tepkisi sert.
01:15:23Eski Başbakan Naftali Bennett, Netanyahu 7 Ekim'deki ölümlerden, kişisel ve doğrudan sorumludur.
01:15:30Bir dakika daha görevde kalamaz dedi.
01:15:32Eski Genelkurmay Başkanı Gadi Ayzenkot ise onlarca uyarı aldı, hepsini görmezden geldi.
01:15:38Bu göreve uygun değil ifadesini kullandı.
01:15:41Netanyahu geçen haftada saldırı sabahı güvenlik yetkililerinin kendisini kasıtlı olarak uyandırmadığını ileri sürerek tartışma yaratmıştı.
01:15:50Başbakanlığın yayınladığı kayıtlara göre kendisine saat 06.29'da haber verilmiş, evindense ancak 07.30'da çıkmıştı.
01:16:0527 Ekim'de İsrail sandığa gidiyor.
01:16:08Kamu yayıncısı Kahn'ın son anketine göre Netanyahu Biloğu, 52 sandalyede hükümet kurmak için gereken sayı 61.
01:16:16Anketlerde 1. Parti Eski Genelkurmay Başkanı Ayzenkot'un partisi görünüyor.
01:16:21İsrail'in en uzun süre görev yapmış Başbakanı, 4 ayrı yolsuzluk davası, 1 uluslararası tutuklama kararı ve 7 Ekim'in
01:16:29gölgesiyle seçime giriyor.
01:16:31Cumhurbaşkanımız tıpkı 7 Ekim'den önce olduğu gibi, 7 Ekim'den sonra da İsrail'in bu yürüttüğü soykunu politikasına alenen karşı çıkan
01:16:42ve bu uluslararası toplum nezdinde bir şekilde gündemde tutukmaya çalışan lider halinde.
01:16:49İşte bu çerçevede Netanyahu açısından Türkiye'yi ve Cumhurbaşkanı Erdoğan'ı bir tehdit olarak iç kamuoyuna sunmak bir aslında siyasi
01:17:01anlamda oy devşirme enstrümanlarından biri olarak görülebilir.
01:17:06Bu tehdit söylemi üzerinden her ne kadar kendisi üzerindeki soruşturma veya hükümet performansı tabi Netanyahu da bu anlamda savunmada bırakıyor.
01:17:16Ama güvenlik noktasında ve yeni bir düşman icat etme noktasında da şu anda seçmeninden yeterli desteği de alamıyor, alamayacak gibi
01:17:25de gözüküyor.
01:17:26Soykırımla yargılanan bir liderin kendini aklamak için yeni düşmanlara ihtiyacı var.
01:17:32Seçim yaklaşıyor. Hem İran'da kaybetti hem Lübnan'da tıkanmış durumda.
01:17:36Hem de Gazze'de Birleşmiş Milletler raporlarına rağmen kazanamıyor.
01:17:40Durum Netanyahu için iyiye gitmiyor. O için Türkiye ile çatışma mı istiyor?
01:17:45Netanyahu'nun ümidi Erdoğan düşmanlığının. Bu sorularda yanıt bekliyor.
01:17:50Tüm yanıtlarsa önümüzdeki günlerdir.
01:17:58Dön İsrail! Dön İsrail!
01:18:07Dön İsrail!
01:18:07Dön İsrail!