- 13 minutes ago
Değerli takipçilerimiz bizi izleyip takip ettiğiniz için çok teşekkür ederiz.
Dileriz izledikleriniz ilgi , alakanıza göre olup keyifli vakit geçirmenizi sağlar.
Yayınlarımızı;
https://www.youtube.com/live/kACSYjRFtGo
https://jintv.net/tr/
adreslerinden,
Twitter @jintvofficial_t
Instagram jintvofficialtr
Telegram JinTvOfficial
Bluesky @jintvofficialtr.bsky.social
Digital Medya hesaplarımızdan takip edebilirsiniz
Dileriz izledikleriniz ilgi , alakanıza göre olup keyifli vakit geçirmenizi sağlar.
Yayınlarımızı;
https://www.youtube.com/live/kACSYjRFtGo
https://jintv.net/tr/
adreslerinden,
Twitter @jintvofficial_t
Instagram jintvofficialtr
Telegram JinTvOfficial
Bluesky @jintvofficialtr.bsky.social
Digital Medya hesaplarımızdan takip edebilirsiniz
Category
📺
TVTranscript
00:04Müzik
00:23Merhaba sevgili izleyenler özel bir programla sizlerle beraberiz.
00:28Biz bir süredir gündemimizde olan ikinci yüzyılda Cumhuriyet'in demokratik dönüşümü konferansındayız.
00:34İki gündür süren tartışmalarda ilk yüzyılda nasıl bir cumhuriyet yaşandığı ve ikinci yüzyılda da nasıl bir cumhuriyetin tahihül edildiği konuşuldu.
00:43Biz de bugün konferansta katılımcılardan aldığımız görüşlerle beraber sizlerin ekranlarınızdayız.
00:52Cumhuriyet'in demokratik dönüşümü konferansının ikinci günündeyiz.
00:56Gazeteci arkadaşımız Rahime Kar vardı. İki gündür konferansı takip ediyor.
01:01Nasıl izlenimlerin Rahime nasıl geçiyor konferans?
01:04Ya ilk olarak şunu söylemek gerekiyor.
01:06Gerçekten Cumhuriyet'in ikinci yüzyılını tartışırken ciddi bir ilgi var.
01:12Ciddi bir alaka var. Katılım oldukça yoğundu.
01:15Dün de öyleydi. Bugün de öyle.
01:17Özellikle gençlerin, kadınların katılımı da çok yoğundu.
01:21Bu önemli bir veri bence.
01:23Çünkü çok uzun zamandır ben de etkinlikleri takip etmeye çalışıyorum.
01:27Bu kadar yoğun bir şekilde gençliğin katıldığı başka bir etkinlik görmedim sanırım.
01:32O yüzden mesela Cumhuriyet'in kurucu hikayesini gençlerin bu kadar merak ediyor olması.
01:37İkinci yüzyıla dair aslında umut verici de bir yanı var.
01:40Kadınların bu kadar dahil oluyor olmasının da aynı şekilde umut verici bir yanı var.
01:45Bu açıdan bence bu katılımı ve ilgiyi böyle yorumlamak gerekiyor diye düşünüyorum.
01:50Dünkü oturumlar da çok değerli oturumlardı.
01:52Hani katılımlar, katılımın yanı sıra konuşmacıların vurguları da önemliydi.
01:58Çok önemli sorular da açığa çıktı bu konuşmalarda.
02:02Özellikle sanırım Cumhuriyet'in kurucu hikayesi, imkanlar ve dışarıda bırakılanlar başlığı altında yapılan tartışmalar.
02:09Bir yüzyılı özetleyen de tartışmalardı.
02:12Bu dönemde neler yaşandı, bu kurucu hikaye oluşturulurken kimler dışarıda bırakıldı ve neden dışarıda bırakıldı.
02:20Bunları biraz konuşmak lazım ama sanırım daha çok ihtiyaç.
02:23Bunlar dışarıda bırakılanlar tekrar yeni bir hikayeyi nasıl kuracaklar?
02:28Yeni bir cumhuriyeti nasıl oluşturacaklar?
02:31Bu konuyla ilgili daha somut aslında tartışmalara ihtiyaç var bir yanıyla da.
02:35Bu ihtiyacı da görüyoruz aslında bu tartışmalar sırasında.
02:39Ve bu konuşmalara ilginin azalmaması ve bu soruların birlikte aralarda da tartışılıyor olması önemliydi gerçekten.
02:47Ancak şöyle bir tarafı var.
02:49Gerçekten dünden beri yapılan tartışmalarda belki de eleştirilmesi gereken yanlardan biri, dikkat edilmesi.
02:56Bizim de zihnimize dair bir dönüşümden bahsetmemiz de gerekiyor.
03:00Bu dönüşümü tartışırken Cumhuriyet'in yüzyılda bizde yarattığı bir zihinsel yapı da var aynı zamanda.
03:06Birincisi hani daha gençleşmek üzerine, daha kadınlaşmak üzerine ve bu dışarıda bırakılanların yeni hikayesini biraz buralardan kurgulamak üzerine de neler
03:16yapılabilir diye bu soruların daha belirgin hale getirilmesi gerekiyor.
03:20Bugünkü tartışmalardan biraz beklentimiz de bu yönde umarız yani bu tartışmaları, bu soruları biraz da bu yöne geçirebiliriz.
03:27Şimdi sen konferans öncesinde de pek çok program yaptın aslında konferans gündemine dair.
03:34Şimdi de yine takip ediyorsun.
03:36Peki bundan sonraki yani soru işaretleri var, ihtiyaçların açığa çıktığını söylüyorsun.
03:41Sence siyasal ve toplumsal alana buradaki tartışmalar, buranın çıktısı nasıl yansırı ya da yansıması için neler yapmak lazım?
03:49Evet yani aslında dünkü tartışmalarda daha öncesinde konuştuğumuz birçok katılımcı ve çağrıcıyla da temel konulardan biri olarak bunu konuştuk.
04:00Yani toplumsallaşmayı nasıl sağlamak lazım?
04:02Yani dün evet burada çok yoğun bir ilgi vardı.
04:04Ancak katılıma dair herkesin ortak belirlediği şey şu.
04:08Yani biz zaten bir aradayız ve bir arada olan kesimler olarak yeniden bir araya geliyoruz diye tartışılıyordu.
04:16Şimdi bu bir handikap gibi görünebilir bir yanıyla ama bence bu çok değerli bir şey.
04:22Çünkü bizim bir arada daha fazla durmaya ihtiyacımız olduğu bir dönemde bu tür çalışmalar bizim özellikle de zihinsel anlamda çölleşmeye
04:31gittiğimiz,
04:31bu tür tartışmaları yapmaktan kaçındığımız bir dönemde bence bu da çok değerli.
04:38Yani bu şekilde olması da çok değerli ama bunun toplumsallaşması bence ortak payandaları arttırmakla mümkün.
04:45Yani dün bu konuda mesela gerçekten önemli konu başlıkları açığa çıktı.
04:49Mesela Kürt meselesi, Kürt meselesinde demokratik çözüm önemli tartışmalardan biriydi, önemli bir noktalardan biriydi.
04:55Çünkü bu mesele gerçekten bir gordiyon düğümüne dönüşmüş durumda ve birçok krizi.
05:00Yani dün de uygulandı dünyada ve Türkiye'de çok çeşitli krizler aynı anda yaşanıyor.
05:06Ve Türkiye'de bu krizlerin bu kadar yoğun ve bu kadar çoklu hale gelmesindeki ve bu çoklu hale gelen krizlerin çözümündeki
05:14temel gordiyon düğümü gerçekten Kürt meselesi.
05:17Şimdi Kürt meselesinde siz ilk yüzyılı doğru sorgular ve yanımızdaki yüzyıl için gerçek anlamda bir adım atabilirseniz,
05:24bu krizlerden çıkışın yolunu bulabilirsiniz.
05:27Bunu kim dert ediyorsa bu konuda sorumluluk almaktan kaçınamaz.
05:31Buradaki tartışmalardan bir tanesi de buydu.
05:34İkincisi toplumsallaşma için diğer payandaları da görmek lazım.
05:38Mesela ekonomik kriz zaten özellikle 2018-19'dan sonra çok daha belirgin ve yakıcı hale geldi.
05:45Bu konuda yani Kürt meselesini de dahil ederek tartışıyorum.
05:49Çünkü Kürt meselesi aynı zamanda bir sömürgeleştirilme meselesidir.
05:52Ve burada 20 milyonluk bir nüfusun özel olarak, bilinçli olarak yoksullaştırıldığı gerçeği var.
05:59Ve diğer yandan 2019'dan itibaren orta sınıfın yok edildiği ve Türkiye toplumunun neredeyse tamamının yoksullaştırıldığı bir gerçekten bahsediyoruz.
06:09Ve biz Kürt meselesiyle, sömürgeleştirme meselesiyle bu meseleyi birleştiremezsek,
06:14bu toplumsallaşmanın önünü açmak mümkün olmayacak muhtemelen.
06:19Ve iktidarın özellikle kurduğu terörsüz Türkiye dilinin ve zihniyetinin hakim olması daha muhtemel hale geliyor.
06:27O yüzden buradaki o ortak fayandayı geliştirmek lazım.
06:30Dün de tartışılan meselelerden biri buydu.
06:32İkincisi benim açımdan da bence önemli olduğunu düşündüğüm mesele,
06:37gençleştirme ve kadınlaştırma meselesi.
06:39Gerçekten yani bizim çünkü kadın mücadelesinin özellikle Cumhuriyet'in ilk yüzyılından itibaren hem Kürt Kadın Hareketi'nin hem de bir
06:47bütün Türkiye'deki kadın hareketinin,
06:49feminist hareketinin ortak yarattığı bir mücadele hattı var.
06:52Aynı zamanda ciddi anlamda mücadele deneyimleri, toplumsallaşma deneyimleri var.
06:57Bu deneyimlerden biz eğer bir bütün ülkeye, ülkedeki sorunlara çözümü yaratma konusunda bir kadınlaşmaya gitmezsek,
07:06yine aynı şekilde yine benzer noktalarda kalmamız mümkün.
07:09Ve gençleştirme zaten yani bu konuda sanırım daha fazla tartışacağımız da bir nokta yok.
07:16Buna çok temelde ihtiyacımız var.
07:18Buradaki tartışmalarda biraz bu meseledeki bu noktalara değinmenin, bu noktalardan yükselmenin toplumsallaşma için temel konu olduğunu da gösteriyor.
07:29Demokratik bir ülke için şu anda dönüştürülmesi gereken temel adımlar sizce neler?
07:35Konferansta buna dair hangi vurgular vardı?
07:38Dönüştürülmesi gereken tüm adımlar aslında tartışıldı konferansta.
07:43İlk yüzyılını geçirdik, şimdi ikinci yüzyılını kurtaralım derdiyle haliyle birçok mücadele veriliyor.
07:50Birçok maddesi var aslında bu ülkedeki değişim gerektiren konular.
07:55Yani kadınlarla ilgili, kimliklerle ilgili, ortak yaşamla ilgili, doğayla ilgili,
08:02her tür talana karşı ortak yaşamın vereceği güven hissiniyinden yaratılmasına dair,
08:08hukukun değişmesi, anayasanın o kadar çok var ki maalesef çok var ve soluksuz saymak zorunda kalıyoruz bu maddeleri.
08:17Kimlik siyasetinin en baştan değişmesi gerekiyor.
08:20Bugün çok önemli bir vurgu yapıldı.
08:22Türkiye Cumhuriyeti kurulduktan sonra yapılan bir nüfus sayımında 21 ana diliniz nedir diye sorulmuş.
08:31O zaman ana dil varlığı kabul ediliyor kurucu dönemde.
08:34Sonra o yıllar hızla değiştirilmiş zaten.
08:3621 tane farklı dil çıkmış ve ortak yaşam kurulabiliyordu o dille.
08:42O fırsatı orada bir ideolojik çatışma, tartışma ya da Türkiye'nin tek dilli, tek dinli bir erkek devleti olması hüyasıyla
08:54onu kaçırdık.
08:55Fakat değişmesi imkansız gibi bir durum değil.
08:59Bu konferansta Cumhuriyet'in demokratik dönüşümünün nasıl olabileceğini tartışıyoruz.
09:03Başlıklarda biraz yol yöntem göstererek yapılabilecekleri anlatarak götürüyor.
09:10O açıdan kıymetli bir konferans oluyor.
09:12Özellikle kadınların ve gençlerin varlığı da yine bu konferansta çok fazla öne çıktı katılımcılar arasında.
09:19İkinci yüzyılda kadınlar ve gençler sizce neyi görmek istedikleri için bugün burada bu tartışmaları takip ediyorlar?
09:25Bir kere gerçekten bu ülkede kendilerini güvende hissetme hissi.
09:30Bu güvende hissetme duygusal bir şey değil.
09:32Kanunlar karşısında güvende hissetme, ekonomik olarak güvende hissetme, farklılığıyla güvende hissetme, cinsiyetiyle, özgür kimliğiyle güvende hissetme, diliyle güvende hissetme.
09:44Bu en çok kadınların ve gençlerin talep ettiği bir şey.
09:48Bu ülkenin her zaman maalesef politikalarında egemen ideolojinin ya da iktidarların bir düşmanlaştırma oldu.
09:56Kürtlerdi, sosyalistlerdi, farklı dillerdi, farklı dinlerdi.
10:01Şimdi bunların ortak düşman tarafı da kadınlar oluyor.
10:06Çünkü kadınların olmadığı bir cumhuriyet düzeniyle götürmeye çalıştılar yıllardır.
10:11Şimdi kadınlar zaten var, var olmasını daha da güçlendiriyor.
10:15O yüzden kadınların için demokratik bir dönüşüm şart.
10:20Hayatta kalmamız için şart.
10:21Özgür yaşayabilmemiz için şart.
10:23Kimliğimizi yaşayabilmemiz için şart.
10:25Gençlerin bu ülkede kendini ifade edebilmesi, gelecek görebilmesi ya da ikinci yüzyılı değiştirecek olan onlar,
10:32yaş itibariyle, kuşak itibariyle onlar, onlar bu dönüşüme inanıp kalıp mücadele edemezse
10:38ya da kalsa bile mücadele edemezse yine aynı tarz devam edeceği için kadınlara ve gençlere çok iş düşüyor.
10:46Bir tarafıyla da yine parti, dem partinin, merkez yönetim kurullarının daha önce yönetimde yer almış isimlerinin,
10:55aktivistlerin de konferansa çok yoğun ilgi gösterdiğini de görüyoruz.
10:58Önümüzdeki süreçte hem Türkiye'nin ikinci yüzyılı hem aynı şekilde dem partinin yine aslında tarihsel olarak bir sürecin öznesi olması
11:09ve kongreye gidiyor oluşu.
11:10Buradaki tartışmalar ve siyasetin bu kadar yakından takip etmesi önümüzdeki dönem yol haritasına sizce yansır mı?
11:18Nasıl yansır?
11:19Gerçekten önemli bir derecede yansır çünkü bizim de kendi aramızda yürüttüğümüz tartışmalar bu eksende bizi besleyici.
11:29Belirli başlıklara tabii ki ortak tartıştığımız çok başlık var.
11:34Türkiye'nin dönüşümü, demokratik cumhuriyet sürecinin zaten aslında barış ve demokratik toplum sürecini yaşadığımız bir yerde
11:41ortak başlıklar, ortak yaşam, birlikte değiştirme sadece Kürt sorununun çözümü değil,
11:47tüm kimliklerin ve tüm anti demokratik uygulamaların çözümüyle ilgili dem partinin bir iddiası var.
11:54Ortak yaşam gibi bir iddiası var.
11:56Bu ortak hayatı değiştirecek, birleşik bir şekilde mücadele edecek bir tarzda yürütme iddiası var.
12:02Burada da bunun biraz nasıl yürüyeceği, nasıl olacağına dair yürüyen başlıklar.
12:08O yüzden birçok eski, yeni, halen aktif yürüten, var olan birçok siyaseti takip eden arkadaşımızın ilgisini çekti.
12:15Ve epey sayıda arkadaşlar katılıyor.
12:18İki günden beri gerçekten oturacak yer yok konferansta.
12:20Peki buradan çıkacak sonuçlara göre parti kurullarında da tartışıyorsunuz.
12:25Ama bir tarafıyla da tabii ki Birleşik Mücadele vurgusu her zaman zaten Dem Parti'nin geleneği.
12:31Buradan daha önümüzdeki süreçte bir demokratik cumhuriyet ittifakını görmek mümkün olur mu?
12:38Ya da bu ülkenin demokratik dönüşümü için böyle bir ittifak elzem midir?
12:42Aslında biz politikamızda ittifaklar partisi, tüm alanda ittifaklar bu ittifak deyince aklı hemen siyasi partiler gibi geliyor ama
12:50aslında öyle değil alanlarla ittifak yapıyorsunuz, mücadele dinamiklerle ittifak yapıyorsunuz, birbirimizle ittifak, ötekiler ittifakıyız bir anlamda.
12:59Dolayısıyla buradan çıkacak olan sonuç partinin yeni döneminde tabii ki kimi tartışmalar yürütülüyor uzun bir süreden beri.
13:06Konferansa giderken de elbette ki yeni tartışmalar, ittifak politikamız yeniden tartışılacak, dinamikleri konuşulacak, talepler, ihtiyaçlara göre yeniden düzenlenmesine ihtiyaç olacak
13:19muhtemelen.
13:20Onlar da alanda tartışılacak.
13:21Burada da demokratik cumhuriyeti, cumhuriyetin demokratikleşmesini, demokratik bir toplumu ve barışın sağlanmasının yollarını da ortak birlikte olabileceğini her zaman iddia
13:34ediyoruz ve öyle mücadele ediyoruz.
13:35Konferansın ikinci günündeyiz. İki gündür de siz bir gazeteci olarak takip ediyorsunuz. Neler en çok ilginizi çekti? Hangi vurgular vardı?
13:45Nasıl izlenimleriniz?
13:46Ya bu konferanslar tabii ki şey açısından böyle meselelerin derinlikli ve tarihsel arka planıyla anlaşılması, konuşulması, tartışılması açısından çok önemli
13:59ama tabii ki bunun sadece salonla sınırlı olmaması çok önemli.
14:03Türkiye'nin bunları çok tartışıyor olmasının ya da bunları duyuyor olmasının önemi var. Bu bağlamda da geçmiş yıllardaki konferansları düşünüyorum.
14:13Yani özellikle birinci çözüm süreci mi diyelim artık? Neyse 2013-2015 diyelim yani.
14:20Şu an bir çözüm süreci var mı? O konu tartışmalı olduğu için o kavramla ilerlemeyeceğim.
14:26İlk dönemki 2013-2015'te gerçekten çok sayıda ana akımdan, farklı mecralardan gazeteciler takip ediyordu bu tür konferansları.
14:38Bunun anlamı da şu, çok sayıda insan bu konferanslarda neleri konuşuyor, hangi konular gündeme geliyor, hangi tartışma başlıklarının altı çiziliyor
14:50ve yeni ne söyleniyor?
14:52Geleceğe ve iyiye dair yeni ne söyleniyor?
14:54Bunları duyma fırsatı yaratıyordu gazetecilerin varlığının fazla olması, görünür olması.
15:01Bu açıdan bu konferans daha şey, daha farklı sürece rağmen sürecin aslında görmesi gereken medyanın çok görmek istemediği ya da
15:14görmediği bir konferans olduğu onun altını çizmek istiyorum.
15:18Neden görülmek istemiyor sizce?
15:20Ya çünkü böyle bir şey var, sanki bu süreç böyle siyasi elitler, tepede siyasi elitlerin iradesiyle yürüyen bir süreç olarak
15:35algılanılması konusunda sanki böyle bir mutabakat var gibi.
15:41Özellikle iktidar kanadında böyle bir mutabakat var gibi.
15:45Çünkü biz mesela süreçle ilgili onların yayınlarında da çok fazla bir tartışma görmüyoruz ya da belirli dilde çok fazla bir
15:55değişime şahit olmuyoruz.
15:57O yüzden bu bağlamda baktığımızda ya da bu izdüşümünü buraya yansıttığımızda neden gelmedikleri bu bağlamda anlaşılabiliyor.
16:05Ama dediğim gibi hani bu mesele öyle bir mesele ki yani ne bu süreçle bitecek bir mesele ya da ne
16:16bu sürecin ihmal edebileceği yerleri sorun çıkartmayacağı bir mesele falan karmaşık bir sorun.
16:27O yüzden o karmaşık sorunun duyulması, konuşulması, tartışılması o anlamıyla demokratikleşmesi yani bu sürecin ve tartışmaların demokratikleşmesi bu tür konferansların
16:40takip açısından çok hayati ve elzem.
16:43Bunların zayıf olması tabii ki sürecin toplumsallaşması bağlamında bir sorun mu? Evet bir sorun.
16:52Peki mevcut sürece çok fazla atıf yaptınız. Şu anda yaklaşık bir buçuk yılı aştı barış ve demokratik toplum süreci.
17:00Bununla beraber bugünkü konferans Cumhuriyet'in demokratik dönüşümü aralarında nasıl bir ilişki var sizce?
17:06Yani çünkü Kürt meselesinin daha sonra Kürt siyasetinin uzun süredir bir siyasi paradigması yani Kürt meselesi bir tür kolektif haklar
17:20kadar bir demokrasi sorunu.
17:22Çünkü atıyorum mesela işte bugün tarih daha da sosyolog Şükrü Aslan bir anketten söz etti.
17:34TÜİK'in yaptığı bir araştırmadan yıl 1927 çok önemli.
17:39Hangi coğrafyalarda hangi diller konuşuluyor?
17:4321 dil varmış 1927'de Cumhuriyet'in kurulduğu ilk yıllardan söz ediyoruz.
17:48Ve TÜİK bir araştırma yapıyor ve o araştırmada işte POMAK yani Balkan göçmenlerinin konuştuğu dilin en çok mesela Kocaeli'de olduğunu
18:00falan araştırıyor.
18:01Ve POMAK'lar da mesela bir dönem şuna maruz kalıyor.
18:06Dönemin vilayet kayıtlarında var. Şükrü Aslan bunu belgeleriyle araştırmış.
18:14Pazarda kullandıkları POMAK dili, gündelik hayatta iletişimde kullandıkları POMAK dili yasaklanmış mesela.
18:22Şimdi ana dil meselesi demokratikleşmeyince bu sadece Kürtlerin bir sorunu olarak algılandığında
18:32ya da bunun en temel haklılar olarak görülmediğini biz gördüğümüzde demokrasi mesela nasıl daraltılıyor bunu görüyoruz.
18:41Bu dili konuşmayacaksın, bu dille düşünmeyeceksin, bu dille iletişim kurmayacaksın, bu dille espri yapmayacaksın, bu dille yazmayacaksın vs. vs.
18:50Tabii ki önemli ilerlemeler kaydedildi. Ama bunun bir hak olarak tanınması, doğuştan gelen ana dil, doğuştan gelen bir hak olarak
19:01tanınması mesela hala aşılabilmiş bir sorun değil.
19:04Mesela çok rahat demokrasiyle haklar arasındaki bağı ya da demokrasiyle Kürt meselesi arasındaki bağı çok rahat gösteren örneği POMAK'ların
19:15yaşadığı o baskılanımda görebiliyoruz mesela.
19:18Son olarak demokratik dönüşümde siz temel adım olarak ya da temel dönüşmesi gereken başlıklılar olarak neleri görürsünüz şu anda?
19:28Yani tabii bu çok, bir kere mesela dün Feyzi Akın Erdem, kendisi siyaset bilimci ve aynı zamanda siyasi danışmanlık da
19:38yapıyor.
19:39Onun sunuşunun şöyle bir önemli tarafı vardı.
19:42Geçmiş süreçten farklı olarak 2013-2015 daha kamusallaştığı, daha farklı toplumsal kesimlerin, sivil toplumun daha fazla dahil olduğu, konferans sayılarının
19:59daha fazla olduğu,
20:00barış basalarında farklı kesimlerin biz de olmalıyız diye irade gösterdiği bir süreçten farklı olarak bu süreç daha kapalı.
20:08Bir kere bu sürecin daha kapalı olmaması gerekiyor.
20:11Bu süreç herkesi ilgilendiren bir süreç.
20:14Bu süreç sadece Kürtleri ilgilendiren bir süreç değil.
20:17Bu süreç bu topraklarda yaşayan 7'den 70'e, hatta 0-1'den işte ömrü ne kadarsa oraya kadar herkesi ilgilendiren bir
20:28süreç.
20:29O yüzden şeffaflaşması lazım.
20:33Kamuoyunun bilgilendirilmesi lazım.
20:35Kamuoyunun dahil olması lazım.
20:37Bu meseledeki aktörlerin süreçlerde, masalarda olması gerekiyor vs.
20:43Bahsettiğiniz o hem toplumsallaşma boyutuna hem de bütün ana akım medyanın da görmesine de bir cevap olabilir değil mi bu?
20:50Hem öyle hem de işte Feyza Akın Erdem'in bıraktığı yerden ya da onu söylediğinin söylediğini atlamadan çünkü bir devamlılık
20:58olsun.
20:59Yani bu haklar meselesinin butlanlaşması kaygısından bahsetti.
21:06Yani yok sayılması.
21:07Yani insanların haklarda eşitlenmeyip aslında yok sayılanlardan, yoksun bırakılmışlıklardan eşitlenmesi meselesi kaygısı çok önemli.
21:20O yüzden demokrasi meselesi, demokrasi ihtiyacı, bunun böyle bir hak olduğu vurgusu bu sürecin en temel argümanlarından bir tanesi olmak
21:34zorunda.
21:35Bunun siyasetinin örülmesi, mutlaka örülmesi gerekiyor.
21:40Dediğim gibi biz gazeteciler açısından da öyle.
21:43Yani o kadar yaptığımız haberler, izlediğimiz haberler vs. o kadar demokrasiyle, özgürlüklerle alakalı ki bunu görmeyen bir süreç seni de
22:01beni de görmemiş oluyor.
22:02O yüzden çok önemli.
22:03En başından beri, sürecin örgütlemesinden beri içerisindeydiniz.
22:07Nasıl bir Murat'la başladı bu ve bugün ikinci günde nasıl dönüşler alıyorsunuz?
22:13Öncelikle hoş geldiniz konferansımıza biz de diyelim.
22:16Biz aslında uzun süredir bu konferans hazırlıklarını yapıyoruz.
22:20Neredeyse 3 ay oldu, 3 ay geçti hatta.
22:23Yoğun tartışmalar, toplantılar sürecinden çıktık.
22:27Bizim açımızdan ilk toplantımızda da yani ilk bu konferans üzerine konuşmamızda da bunun bir başlangıç olması meramiyle başladık.
22:35Bir son olmaması, sadece bir konferans gibi bir etkinlik, konferans anlamındaki bir etkinlik gibi düşünülmemesi gerektiğini, bunun bir irade beyanı
22:44olması gerektiği ve şimdiye, sadece geleceği değil şimdiye dair ve geleceğe dair bir söz olması gerektiğini vurguladık kendi aramızda da.
22:51Bu beyanı çok açıklıkla paylaştık ve ortaklaştık.
22:55Aslında bu ortaklaşma bugünkü iki gününde bize profilini, görüntüsünü gösteriyor katılım düzeyinde.
23:02Dün itibariyle aslında salonun oldukça dolu olduğunu, hatta salona sığmayanların olduğunu gördük.
23:09Dışarıdan kapının önünden takip edenleri gördük.
23:12Ve özellikle kadınlar çok fazlaydı.
23:16Bu bizim açımızdan çok önemliydi.
23:17Çünkü içinde bulunduğumuz süreç, yani demokratikleşme ve barış süreci açısından da kadınların varlığının, burada kendi varlığının ve sözünün olması çok
23:26kıymetliydi bizim açımızdan ve önemsediğimiz bir şeydi.
23:29Bütün konferansın düzenleme aşamasında da bunu olabildiğince önemsedik.
23:34Ve bir ikincisi de gençlik fazlaydı.
23:37Gençlerin de burada daha fazla olması ve üstelik programın son konuşmacısı da genç bir arkadaşımız ve gençliğe dair konuşuyor.
23:47Cumhur acaba gençlere, cumhuriyet için söz bırakır mı sorusuyla bir konuşma yapacak.
23:54Ve son sözü ona bırakmamızın nedeni gençlere sonu bırakmak değil, son sözü bırakmak anlamında kıymetliydi.
24:00Bu profilde bize dünkü katılım düzeyi ve heves, coşku sadece salonun içi değil, oturumlar değil, oturumlar oldukça etkili geçti ama
24:10salon dışında da sohbetler, bir araya gelmeler, hemhal olma hali ve istenci de bize şeyi gösteriyordu.
24:17Uzun süredir buna ihtiyaç var.
24:20Bu bağlamda aslında bizim kendi muradımıza, şu ikinci gün itibariyle bile ulaştığımızı görmüş olduk.
24:27Şimdi baktığımız zaman kadınların olması, gençlerin olması ve bir tarafıyla da dünkü tartışmalarda özellikle öne çıkan Cumhuriyet'in dışarıda bıraktıkları
24:37kesimler çok fazla sunumlarda vardı.
24:41Yani Cumhuriyet'in kapsayamadığı, ötekileştirildiği kesimler.
24:44Dolayısıyla bugün kadınların, gençlerin bu kadar yoğun katılımında şunu görmemiz mümkün mü?
24:51Yani o kadar çok dışarıda bırakıldılar ki bugün o yüzden bu tartışmaları takip etmek ve ikinci yüzyılda özne olmak daha
24:59da önemli bir hale geliyor.
25:01Biz şunu biliyoruz, özellikle bugünden bizim yarına bırakacağımız, daha az önemsiz diyebileceğimiz hiçbir sorun yok aslında.
25:09Yani sorun kıyası yapmıyoruz.
25:11Bu ülkede, bu coğrafyada yaşanan sorunlar arasında kıyas yapmaya başladığımız zaman zaten bir ortak hukuk,
25:16ortak insanlık anlayışı geliştirmemiz mümkün değil.
25:19Ama bir yandan da katmer katmer bunu yaşayanlar var, pek çok boyutuyla yaşayanlar var.
25:25Özellikle kadınlar, gençler açısından, bu ülke açısından, Kürtler açısından katmer katmer yaşanan süreçlerden bahsediyoruz.
25:32Ve daha derinden yaşayan kesimlerden bahsediyoruz.
25:36O anlamda bir ihtiyaç, ihtiyacın daha fazla olduğunu da hissediyoruz.
25:42Bunu yaşıyoruz, birebir.
25:43Bir kadın olarak da bunu yaşıyorum.
25:46Bu nedenle iki gün ya da ondan öncesinde de aslında bizim konferans programını paylaşmamızdan itibaren,
25:52mesela genç arkadaşlarımız oldu, bu konferansa nasıl destek sunabiliriz?
25:56Konferans gönüllüsü olmak istiyoruz.
25:58Düzenlenmesine nasıl katkı sunabiliriz?
26:00Çok önemsiyoruz.
26:01Buna destek olmak istiyoruz, dayanışmada olmak istiyoruz.
26:04Biz bu genç arkadaşlarımızı da, kadınları da aslında çağrıcılardan olarak görüyoruz.
26:08Burada 29 çağrıcı var ama bu çağrıcı isimlerden ibaret değil.
26:12Böyle görmüyoruz biz.
26:13Çünkü bu ülkede yani bu çağrıyı yapabilecek milyonlarca kişi var.
26:17Milyonlarca kadın var, milyonlarca genç var.
26:20Onların hepsini aslında çağrıcı olarak kabul ediyoruz konferansa.
26:23Böyle bir mahiyet biçiyoruz.
26:25Peki bundan sonrası yani muradınızı anlattınız.
26:29Onun konferansta neye tekabül ettiğini ve buradaki tartışmaları yine nasıl şekillendiğini ifade ettiniz.
26:35Peki bundan sonrası nasıl şekillenecek?
26:38Buranın çıktısı siyasete ve topluma nasıl yansır?
26:42Başta söylemiştim bu bir irade beyanı.
26:45Demokrasi ve barış arasında oluşturulan bir çatışma, bir suni çatışma varmış gibi, bir çelişki varmış gibi ifade edileni aslında bir
26:52araya getirme muradımız var.
26:54Bundan sonraki yapacağımız çeşitli kentlerdeki buluşmalar önümüzde duruyor.
26:59Yani bu bizim açımızdan şu iki günde bize bir sorumluluk biçiyor aslında.
27:02Sadece muradımızı görme değil, aynı zamanda bunun teyit edilmesi ve yeni bir sorumluluk biçmesi anlamında önemli.
27:10Biz bu sorumluluğu üzerimize alıyoruz.
27:13Bundan sonrası için çeşitli kentlerde farklı toplumsal kesimlerle buluşmalar sadece bizim temas etme alanımızı ya da boşluğumuzu yaratma değil,
27:23ortak yürütme, ortak bir yol yürütme, ortak bir mücadele yürütme ve tartışma yolu açma anlamında önemli olacak.
27:31Evet, geçmişleri de biliyoruz.
27:33Yani bu ülkenin geçmişinde çeşitli aydın girişimleri vardı, aydın girişimli deneyimleri vardı.
27:39Bu deneyimler kıymetliydi ama uzun süredir aydın dediğimiz,
27:44evet çok çeşitli kişilerden oluşan ve çeşitli profillerden oluşan, kimliklerden oluşan bir aydın profilinden bahsedebiliriz.
27:54Bazen aydınlar çok özgürlük isteyen, eşitlik isteyen, adalet isteyen bir kesim olarak görünmeyebilir.
28:02Uzun süredir de aslında böyle değil bu ülkede.
28:04Biz yeniden bir aydın sorumluluğunun aslında toplumla organik ilişkisi olması gereken,
28:10zorunlu olan bir aydın sorumluluğunun bir göstergesi, yeniden aslında bir girişimi olmaya tarihliyoruz.
28:17Bu sorumluluk neden önemli peki demokratikleşmede?
28:21Bu sorumluluk neden önemli?
28:24Ülkedeki yani her yerde aslında dünyanın her yerinde çeşitli sorunlar var, çeşitli meseleler var, dışarıda bırakılanlar var.
28:31Bu dışarıda bırakılanlara karşın bir de aslında her şeyi bilen, bilirkişi olarak kabul edilen,
28:38özellikle de mesela erkek kişilerden oluşan, Türk kişilerden oluşan, Sünni kişilerden oluşan,
28:44bu ülke açısından bahsettiğimiz zaman hakim kimliklerden oluşan aslında entelektüel aydın kesimi de var.
28:50Özellikle son yıllarda bu kesimin öne çıktığını da görüyoruz.
28:54Yani kendini aydın olarak, entelektüel olarak ifade eden, düşünce insanı olarak ifade eden,
28:58burada üniversitelerdeki çalışanlar olsun, üniversite dışında çalışanlar olsun,
29:02uzun süredir bu ülkede aslında buna karşı özgürlük, eşitlik, adalet isteyen, barışı isteyen bir aydın sesini güçlü bir şekilde duyamıyoruz.
29:12Biraz buna talip olma, bunu oluşturma, evet bugün oluşturduk diyemeyiz,
29:17bu kadar iddialı, bu kadar cüretkar bir söz söyleyemeyiz.
29:21Ama bir cesaretle ve ısrarla bu yolu yünürmesi gerektiğine,
29:24bu toplumda, bu siyasal düzlemde, bütün kültürel düzlemde bir değişim dönüşümü olacaksa,
29:31bunda bir aydının sorumluluğunun olduğuna, bunda zorunlu olduğuna, bunun bir parçası olduğuna
29:37ve burada bilirkişilik yerine aslında bu mücadele yolunun bir parçası olması gerektiğine dair bir vurguyla bunu önemsiyoruz.
29:44Tarihsel olarak peki bu böyle midir?
29:47Yani aydınlar tarihsel olarak bu dönüşümün bir parçası olmuşlar mıdır?
29:51Geçmişlere baktığımızda.
29:53Tarihsel olarak aslında çift yönlü gidiyor.
29:56Yani hegemonya dediğimiz hegemonya inşasında,
29:59aydına bir hegemonyayı tesis etme, bir de bir hegemonya karşısını inşa etme rolü biçilir.
30:04Yani üniversiteler de böyledir, üniversite dışı da böyledir.
30:07Varlık gerekçesi budur.
30:08Ama her zaman hegemonya sonsuz değildir.
30:12Yani her zaman boşluklar vardır.
30:14Ve tam da hegemonya karşılığı buradan üretilir.
30:16Yani burada gerçek bir aydın dediğimiz ya da organik aydın dediğimiz,
30:20hakikaten o mücadelenin içinde olması gereken aydın dediğimiz aydının sorumluluğu,
30:24o hegemonya karşılığını inşa etmektir.
30:27Tarihsel olarak ikisi birlikte ilerlemiştir.
30:29Burada tarih bize şunu söylüyor, karşısında inşa edebildiğin zaman bir aydın girişimini,
30:34aydın topluluğu, aydın hareketini inşa edebildiğin zaman,
30:37bu bir ülkede, bir coğrafyada, topraklarda özgürlüğü de inşa eder, demokrasiyi de inşa eder,
30:43adaleti de inşa eder.
30:44Ama siz boşluk bıraktığınız zaman başka bir hegemonyanın aydın girişimi,
30:49aydın topluluğu bunu inşa etmeye devam eder, giderek güçlenir.
30:52Burada boşluk bırakmamak gerekiyor, boşluğu doldurmak gerekiyor.
30:56Cumhuriyet'in Demokratik Dönüşümü konferansının ikinci günündeyiz.
30:59İki gündür de takip ediyorsunuz.
31:01Öncelikle izlenimlerinizi sorarak başlayayım.
31:03Evet, bugün ikinci gün.
31:05Dün ve bugün çok nitelikli bir tartışma yaşadık.
31:10Öncelikle konferansın zamanlaması açısından oldukça kritik ve önemli bir süreçte yapıldığını
31:15birçok katılımcı da ifade etti.
31:18Tebliğ sunan arkadaşlar da ifade etti.
31:19Ben de katılıyorum buna.
31:21Bu tartışmayı bir başlangıç olarak belki değerlendirmek gerekir.
31:24Dün daha çok bu yüzyıllık Cumhuriyet'in geçirdiğimiz yüzyılın aslında dışladıkları biraz.
31:35Bu yüzyıllık Cumhuriyet'in içerisinde kendisini çok ifade edemeyen,
31:39kendisini çok var edemeyen ya da varoluşları bir biçimiyle
31:42mevcut Cumhuriyet'in dışında tutulanlar,
31:47gadre uğrayanların daha çok.
31:48Bunu nasıl deneyimledikleri,
31:50neden böyle olduğu üzerine kapsamlı tartışmalar,
31:54biraz sorunu aslında tespit etmeye çalışan,
31:56nerelerde aksadı, neler yaşandı,
31:59bunu tespit etmeye çalışan bir gündü.
32:01Bugün devam eden süreç biraz daha,
32:05peki bunu nasıl aşacağız?
32:06Birlikte gerçekten bu Cumhuriyet'in ikinci yüzyılını,
32:09birinciden farklı olarak,
32:11daha demokratik,
32:12daha bugün bu yüzyılın kendisiyle ilgili deneyimlerini aktaran,
32:19olumsuz deneyimleri aktaran bütün toplumsal kesimlerin yeni yüzyılda,
32:23ikinci yüzyılı daha kapsayıcı,
32:27daha demokratik,
32:27daha herkesin bütün farklılıklarıyla aslında,
32:31bütün bu çoğunluğuyla ki,
32:32salonda bunu görmek çok mümkündü.
32:35Gerçekten bu coğrafyada çok farklı kimliklerden,
32:39ulusal kimliklerden,
32:40etnik kimliklerden,
32:42inanç kimliklerinden,
32:43cinsiyet kimliklerinden,
32:45birçok farklı rengi dinleme şansımız oldu.
32:49Konferansın kendisi aslında,
32:51tam da Cumhuriyet'in bu çeşitliliğini,
32:53çoğuluğunu da yansıtan bir form, biçim taşıyor.
32:56Şimdi o çoğuluğun,
32:58bir arada nasıl duracağı,
33:00ve bunun bir norma,
33:02bunun bir biçime nasıl kavuşması gerektiğine dair,
33:04ortak fikrini tartışıyoruz.
33:07Oldukça ilham verici,
33:08gerçekten çok nitelikli,
33:09ve önümüzdeki döneme ilişkin,
33:12mücadelemiz açısından da,
33:13yol gösterici tartışmalar yürüyor.
33:16Bu anlamda bir kez daha gerçekten,
33:17bu konferansı düzenleyen bütün,
33:20emeği geçen herkese,
33:22hep birlikte emeklerine sağlık demek gerekiyor.
33:26Verimli bir tartışma,
33:28dönem açısından da kritik gerçekten,
33:30çünkü yaklaşık bir buçuk yıldır,
33:33bir barış ve demokratik toplum süreci,
33:34diye tariflediğimiz bir sürecin içerisindeyiz.
33:39Hem dünyada, hem Orta Doğu'da,
33:42hem ülkemizde çok önemli alt üst doluşların,
33:45çok büyük değişim, dönüşümlerin yaşandığı,
33:47böyle bir süreçte,
33:49hep birlikte,
33:50genellikle işin,
33:52bardağın boş olan kısmını çok görüyoruz.
33:54Gerçekten,
33:55mevcut tablo,
33:57mevcut,
33:58hem küresel düzeyde,
33:59hem Orta Doğu'da,
34:01bu mevcut kapitalist sistemin,
34:05insanlığa, doğaya, kadınlara,
34:07bütün bu toplumsallığı ifade eden çeşitliliklere,
34:11önümüzdeki dönem açısından,
34:13vadettiği,
34:14umut verici hiçbir şey yok.
34:16Dolayısıyla,
34:17böyle bir süreçte hep beraber,
34:19gerçekten,
34:20kendi mücadelemizle,
34:23kendi eşitlik ve özgürlük perspektifimizle,
34:27bir arada,
34:27yeni bir,
34:28farklı bir umudu,
34:30farklı bir ufu,
34:31farklı bir,
34:31bir arada yaşam,
34:34perspektifini nasıl inşa edeceğiz?
34:36Tam böyle bir olanağın da aslında olduğu bir taraf.
34:38Yani bir açıdan,
34:40bizim açımızdan,
34:41aslında bütün insanlığa da borçlu olduğumuz,
34:44mücadelenin özneleri bakımından söylüyorum.
34:46Hem kendi derdimizin çözümü,
34:48ama aynı zamanda birlikte,
34:49bütün çevremizde birlikte yaşadığımız,
34:51birlikte aynı havayı soluduğumuz,
34:53tüm toplumsal öznelerle birlikte,
34:55başka bir hayatın da mümkün olduğunu aslında,
34:59ve bunu bütün dünyadaki herkese ulaştırmamız da gereken,
35:04yeni bir aralığın da oluştuğu,
35:06olanakların da oluştuğu bir dönem.
35:08Hem böyle bir dönemde gerçekleşmiş olması da oldukça önemli.
35:11Elbette ki bir başlangıç,
35:14bugünkü tebliğlerde de zaman zaman ifade edildi.
35:17Yani bu,
35:18buraya gelen topluluk ilk defa yan yana gelmiş,
35:20ilk defa birbirini dinleyen topluluklar değil,
35:22ama bu konjonktür açısından,
35:23bugün tartışılanlar çok önemli.
35:25Ama bir başlangıç,
35:27bu dinamiğin çok daha genişerek,
35:29çok daha toplumsal,
35:30farklı kesimlere ulaşarak,
35:32belki bugüne kadar hiç birbirimizle konuşmadığımız,
35:34birbirimizi dinlemediğimiz,
35:36birçok farklı toplumsal kesimin,
35:38de kapsayacak şekilde genişlemesi ve,
35:40bu diyalog kültürünün,
35:42aslında bu müzakere biçiminin,
35:44kendi aramızdaki,
35:45bu birlikte yol yürüme arayışının,
35:47gelişmesi, büyümesi için,
35:49bir vesile olacağını,
35:51umuyorum bunun içinde mücadele etmemiz gerektiğini.
35:53Peki bu vesile bir demokratik cumhuriyet ittifakına doğru yol açar mı?
35:58Böyle bir ittifak ihtiyacını görüyor musunuz?
36:00Ya hiç kuşkusuz,
36:03sistemin dışında kalanlar,
36:05bu sistemin dışladıkları,
36:06yok saydıkları,
36:08kendi aralarında bir mücadele ittifakı kurmaksızın,
36:11tek başlarına,
36:13bunu biliyoruz hep beraber,
36:15bir yol açma şansımız yok.
36:17Yani,
36:18birlikte yol yürümek durumundayız.
36:20Ancak böylece,
36:21Berrut bu kadar,
36:22bütün küresel dünyayı kuşatmış sisteme karşı,
36:27ancak böyle bir mücadele birliği ittifakıyla yol yürüyebiliriz.
36:33Birbirimizle konuşarak,
36:34bu yolu açacağız aynı zamanda.
36:37Hiç kuşkusuz,
36:37hepimizin farklı baktığı taraflar olabilir.
36:40Aslında çok ortak paydalarımız da var,
36:43onu bir kez daha gördük.
36:44Her şeyden önce,
36:46yani herkesin,
36:47nasıl canının yandığına dair,
36:49çok deneyim aktarıldı burada.
36:51Bu deneyimlerin bile kendisi,
36:53bu ortaklaşmayı ve mücadeleye başlangıç için,
36:55çok önemli,
36:56elverişli bir zemin diye düşünüyorum ben.
36:58Dolayısıyla,
36:59ittifaklarımızı kurmadan,
37:01bütün yok sayılanlar bir araya gelmeden,
37:04zaten kendimize bir yol açmamız mümkün değil.
37:06Elbette ki,
37:07bunun bir,
37:08hani gereklilik olmasının ötesinde,
37:11bir ödev de biçtiğini,
37:13her birimize,
37:14yani bir,
37:15hani siyaset öznesi olarak,
37:17aynı zamanda,
37:17bir siyasal partinin içerisinde,
37:19çalışmayı yürüten bir özne olarak,
37:22dikkatlice dinliyorum,
37:24aynı zamanda da.
37:25Çünkü,
37:25önümüzdeki dönem gerçekten,
37:27demokratik siyasetin,
37:30buradaki,
37:31bu salondaki gibi,
37:32toplumun bütün kesimlerini,
37:34çok dikkatlice dinleyerek,
37:35ve hani oranın içerisinde,
37:38oranın örgütlülüğünün içinde,
37:39bizzat yer alarak,
37:41oradan doğru sözümüzü birlikte örgütlemek,
37:43gibi bir görevimiz de var.
37:44Dolayısıyla,
37:45biraz siyaset alanına da,
37:47yol gösteren,
37:47bir konferans olduğunu düşünüyorum.
37:50Bu anlamıyla,
37:51çok faydalandım.
37:52Son olarak,
37:53peki,
37:53ikinci yüzyıl tartışmaları var,
37:55tabii ki,
37:55siz de ifade ettiniz,
37:56ilk yüzyılın değerlendirildiği,
37:58çıktılarının alındığı,
37:59ve ikinci yüzyılın nasıl inşa edileceği,
38:02bu süreçte kadın özgürlük mücadelesi,
38:03nerede duruyor?
38:06Şöyle,
38:07birinci yüzyıl,
38:09bu geçirdiğimiz son yüzyıl,
38:12sadece,
38:13şu tarafıyla değil,
38:15gerçekten,
38:15belki de,
38:16hem savaşlardan,
38:18hem yok sayılmaktan,
38:20bütün bu,
38:22dışlanan kimliklerimizin,
38:23ortak kesen bir tarafı,
38:25kadın kimliğimiz aynı zamanda da.
38:27Dolayısıyla,
38:28bir Alevi kadın olmak,
38:30bir Kürt kadın olmak,
38:32bir Laz kadın olmak,
38:33bir Çerkez kadın olmak,
38:36ezilenin de ezileni olmak,
38:37ötekileştirilerinin de,
38:38ötekileştirilerini olmak bakımından,
38:40kadınları çok,
38:42derinden,
38:43dışladı,
38:44öyle ifade edelim.
38:45Elbette ki,
38:46kadınlar da bir politik özne olarak,
38:47bir araya gelerek,
38:48hep bununla bir mücadele öznesi oldular.
38:50Düşmanlıkları gibi birleştiler.
38:51Evet,
38:52yani,
38:52bir o kadar da,
38:53hani,
38:54bugüne taşıyan,
38:55bugün bizim için hala bir umut,
38:58ya da bir araya gelme koşulunu yaratan şey,
39:01aslında kadınların da öncülük ettiği,
39:02doğrudan bu mücadelenin kendisi.
39:04Ama mesele sadece,
39:05bu sistemin kadınlara nasıl davrandığı,
39:07değil.
39:07Aslında bu sistemin temel karakterinin,
39:09bu dışlayıcı,
39:10kutuplaştırıcı,
39:11tek tipleştirici,
39:13sistemin karakterinin,
39:15eril ve egemen bir karakter olması.
39:18Dolayısıyla,
39:19kadınlar,
39:20yeni kurucu sürecin içerisinde de,
39:23bir özne olacaklar.
39:23Çünkü,
39:24bir,
39:25birincisi,
39:25hani bu geçtiğimiz yüzyılın,
39:27en direngen öznesi olduğumuz için.
39:30İkincisi de,
39:31mevcut sistem bu karakterinden,
39:33bu eril,
39:34erkek egemen karakterinden özgürleşmeden,
39:36gerçekten yeni bir,
39:37ee,
39:38cumhuriyetin,
39:39demokratik temellerde inşası mümkün değil.
39:41Bunun da çok bilincindeyiz.
39:43Dolayısıyla,
39:43ee,
39:44en ötekileştirilenlerin,
39:46ee,
39:47mücadeledeki en,
39:48hani,
39:49doğallığında bir yandan da bir,
39:51ee,
39:52öznesidirler,
39:53öncüsüdürler aynı zamanda da.
39:55Dolayısıyla,
39:56yeni yüzyılın kurucu özneleri de biziz.
39:58Buna öncülük edecek,
39:59ee,
40:00temel güç de,
40:01kadın özgürlük mücadelesi,
40:03kadınların eşitlik ve özgürlük mücadelesi.
40:05Şöyle bir deneyimimiz var.
40:07Gerçekten,
40:07belki de,
40:08hani,
40:09ee,
40:10kimsenin yan yana gelemediği zamanlarda,
40:11biz kadınlar çok rahat,
40:13ee,
40:14birbirimizi anladık ve bir araya geldik.
40:16Farklılıklarımıza hep saygı duyduk.
40:18Korumaya çalıştık bunu.
40:19Elbette hep farklılıklarımız vardı.
40:21Zaten olması gereken de budur.
40:23Eee,
40:24bu deneyim kadın hareketinde,
40:25hem Kürt kadın hareketinde,
40:27hem Türkiye'deki,
40:27ee,
40:28feminist hareketi,
40:29ee,
40:30sol sosyalist,
40:30ee,
40:31kadın hareketi içerisinde çok köklü bir deneyim.
40:33Bu deneyimin,
40:34ee,
40:34önümüzdeki dönem,
40:35ee,
40:36demokratik bir cumhuriyetin inşasında da,
40:38önemli bir yol gösterici olacağını da,
40:40düşünüyorum.
40:41Ben,
40:41yani herkes bu deneyimden yararlanabilir.
40:44Bunun öncülüğünü yapacak kadınlar.
40:45Aksi takdirde,
40:47ee,
40:48kurulacak yeni yüzyıl,
40:50kadını görmeyen,
40:51cinsiyet özgürleşmesini görmeyen,
40:53cinsiyet kimliklerini görmeyen,
40:55ee,
40:55bir cumhuriyetin,
40:56ee,
40:57özgürleşme şansı da yok ne yazık ki.
40:59Biz buna hem teorik olarak hazırız,
41:00hem mücadele deneyimleri bakımından hazırız,
41:03hem, ee,
41:04özner olarak hazırız.
41:06Eee,
41:06ve yani mücadelemiz kesintisiz olarak devam ediyor.
41:09Yeni dönemin içerisinde de,
41:10kadınlar mutlaka olacağız.
41:11Burada ülkenin mevcut demokratik sorunları,
41:14ve buna yönelik çözüm önerileri,
41:16yüzyıldır gelen ve hala ikinci yüzyılara aktarılan sorunlar tartışıldı.
41:19Eee,
41:21siz de şu anda hali hazırda HDP'nin eş başkanlığı görevindesiniz.
41:26HDP'nin kapatılma süreci ve şimdi de gördüğümüz CHP'ye mutlak butlan,
41:31ülke demokrasisi hakkında bize ne söylüyor?
41:33Eee,
41:35eee,
41:35şimdi öncelikle, eee,
41:37halkların Demokratik Partisi'ni, eee, eee,
41:42hakkındaki kapatma davası Anayasa Mahkemesi'nin önünde duruyor.
41:45Eee,
42:14eee,
42:16konferansı gerçekleştirilmişti.
42:17Eee,
42:18HDP'nin programı ve tüzüğü de bunun üzerine şekilleniyor.
42:21Dolayısıyla HDP'yi kapatma davasından kaynaklı tüzel kişiliğini canlı tutan,
42:26ama faaliyet sokaktan parlamentoya Den Parti'yle yürüme kararı alındıktan sonra da,
42:32eee,
42:33biz HDP'yi şöyle tanımladık.
42:35Den Parti'nin yürüyüşü bakımından da,
42:37eee,
42:38HDP fikriyatı,
42:39temel kurucu fikriyatı programatüzüne yansıyan fikriyatı bizim hem hafızamız hem pusulamız olarak değerlendirmiştik.
42:49O açıdan bu perspektifle bakarsak iki günlük bu tartışma yeni dönemin çözüm şiddetsizlikten siyasete geçiş ve çözüm demokratik bir sürece
43:00demokratik bir Türkiye'ye kavuşması süreciyle ilintisini bağını güncelleyen çok verimli kapsamlı yelpazesi geniş,
43:07skalası geniş, konuşmacı profili açısından da çok önemli hem değerlendirme hem geleceğe ufuk tutma bakımından nasıl bir dönüş, demokratik dönüşüm,
43:17çözüm ve barış, ııı demokratik toplum süreciyle nasıl paralellik ilişkilenme arz eder konuları değerlendirildi.
43:25Tabii bu sırada tıpkı HDP'ye yapılan kapatma davası ve yüzlerce kuruma basın dahil ııı yapılan kapatmaların kendisi,
43:34ifade ve örgütlenme özgürlüğüne dair pek çok gözaltı ve tutuklamaların da yapıldığı bir dönemde
43:41Cumhuriyet Halk Partisi'ne yönelik bu mutlak butlan kararı belediyelere yönelik başta HDP, sonra DEM Parti,
43:48şimdi Cumhuriyet Halk Partisi belediyelerine yapılan kayyum ııı atama ııı yaklaşımlarının pratiklerinin tamamı
43:56Aslında bizim ııı burada da ifade edilen ııı çok iyi ifade edilen bağlamlarla hem demokratik
44:03siyaset alanının geliştirilmesi ııı silahlı mücadelenin bırakılıp ııı demokratik siyasete
44:10geçişin kanallarının açılması arzusu arzumuzla birlikte aynı zamanda demokratik siyaset
44:16alanı genişleyecek ki silah bırakanların da ııı çok geniş bir skalada demokratik alanda yeni araçlarla
44:23siyaset yapmalarının sağlanması tahayyülü arzusu umudu varken ııı Cumhuriyet Halk Partisi'ne yapılan bu
44:31durum o alanı daraltan bir yaklaşım olarak değerlendiriyoruz. Dolayısıyla Cumhuriyet'in
44:36demokratikleştirmesiyle ifade örgütlenme siyaset alanının genişletilmesi ııı önündeki engellerin
44:43kaldırılmasında demokratik cumhuriyet dönüşümünün iki temel başlığı olarak değerlendiriyoruz.
44:49Burada o ifade çok yerli yerinde altı çizildi pekiştirici cümlelerle ifade edildi. Devam edecek
44:55konferans sonuç metnine de bunların yansıyacağını umuyoruz. Çünkü konuşmacılar bunu dile getirdiler.
45:01O açıdan hem demokratik siyaset alanına yerel demokrasiye vurulan prangaların kırılması aynı
45:08zamanda ııı silahtan demokratik siyasete geçişin yolunun hukuki ve siyasal güvence altına
45:15alınması ııı bu yolu Cumhuriyet'in demokratik dönüşümüne önemli bir kanal açacak ııı yerel
45:22demokrasiyle taşlandırılması da gerçekten özlediğimiz çok kimlikli çok dilli çok kültürlü
45:29demokratik sosyal ekolojik kadın özgürlükçü bir perspektife kavuşması görevi önümüzde onun yolu
45:36açacak ve mücadeleye yeni bir evreye girecek diye düşünüyorum bu konferans çağrıcı grubun yaptığı bu
45:42konferansı pür dikkat izleyenlerden biriyim. Dolayısıyla bunun devam bu bir başlangıç olduğunu
45:48devamını da toplumsallaşarak halka halka siyasetin önünü açacak topluma yeni bir çıkış penceresi
45:56oluşturmasına vesile olacağını umuyorum ve diliyorum. Eee bugün Ahmet Türk'ün yaptığı konuşma yine güne
46:02aslında damgasını vuran ııı önemli konuşmalardan birisiydi ve ııı ta Turgut Özal sürecinden
46:08bugüne demokratik siyaset alanında Kürt halkının ve Kürt siyasetçilerin ne kadar ısrarlı olduğunu
46:14silahsız demokratik siyasetin yapılması konusunda önemli vurguları vardı. Siz de aynı şekilde bu
46:20alanın genişletilmesinin çok önemli olduğunu söylediniz. Geçmiş yüzyılın tecrübelerine
46:24baktığımızda bugün ııı önündeki engelleri aşmak aynı sorunları tekrar yaşamamak için nasıl adımlar
46:32atılmalı? Dem partinin özellikle burada nasıl tartışmaları var? Iıı biliyorsunuz kamuoyuna yansıdı ııı
46:41Dem parti bir ııı olağan kongre hazırlık sürecinde. Dolayısıyla kongre çerçevesini de paylaştı. Iıı
46:50sonbaharda ııı kongresini yapacak. Bütün bu başlıklarla beraber kendisini hem fikri olarak,
46:57zihniyet olarak ve örgütsel olarak yenileme ııı olarak ııı çerçevesini koydu. Bütün demokratik
47:04siyaset alanına burada çeşitli görevler düşüyor. Yani öncelikli yakıcı görevler. O da demokratik
47:10siyaset alanı barış ve demokratik toplum süreciyle ve baskıya dayalı zor politikalarına dayalı düdüklü
47:19tencereye çeviren yaklaşımların tamamını iş birliği, güç birliği, diyalog ve müzakere
47:24kanalları, muhalefetin ortak ııı toplumla birlikte ortak ııı geleceğe kavuşma ııı hamlelerinde
47:33birini diğerinin ötekine koymadan önce ııı kayyumlar ve mutlak butlanla uğraşalım. Sonra bu iktidarı
47:42gönderelim zaten hani barış bunlarla olmaz. Yaklaşımını boşa çıkarmak gerekiyor. Bir öncelik,
47:48sonralık ve önemli önemsiz ayrımına gitmeden toplum barışın toplumun kuracağını,
47:55toplumsal iradenin de bir özne ve bir muhataplık olduğunu ııı bu yükümlülük ve
48:00sorumluluğu sadece iktidara pas eden değil, sadece Kürt Özgürlük Hareketi'ni ve sayın
48:05hocalana pas eden değil sadece ııı sivil alanın demokratik alanın inisiyatif alması,
48:11sorumluluk duyması ve her iki demokrasi ve barış ııı kanatlarını bu iki kanadı birlikte
48:19işbirliği ve güç birliğiyle kadın dinamikleriyle birlikte yürütmesi çok acil bir görev olarak
48:24duruyor. Sorumluluktan kaçamaz. Bir şeyi de ben ifade edeyim. Sevgili Ahmet Türk konuşurken
48:29ııı ben ııı HDP'de parti içi eğitim ve dem partide parti okulunda çeşitli ııı şeylere
48:36katıldığımda Ahmet abinin söylediği meseleyi şöyle söylüyorum. HDP benim gibi. Çünkü ben Kürdüm,
48:44varlığımın tanınması, dilimin özgürleşmesi ve bir tanınma adaletine kavuşması gerektiğini
48:48düşünüyorum. Ben Alevi toplumundan gelen biriyim. Dolayısıyla Alevi inancının ve kültürünün
48:54eşit yurttaşlık temelinde tanınması ve güvence altına alınmasını istiyorum. Ben kadınım,
49:00kadın özgürlük çizgisinin binlerce yıldır erkek egemen ideoloji ve onun eliyle iktidarların
49:06ve ııı erkeklik örgütlerinin diyelim bu yaygın sistematik şeyin ııı berhava edilerek demokratik
49:14bir cumhuriyetin temel öznesi olarak ııı oraya konması, eşit haklara kavuşması ve hayatın her alanında
49:21kadınların dönüştüğü gücünün güvence altına alınmasını istiyorum. Ve ben mülksüz, dar gelirli,
49:29yoksulluk sınırlarının altında olan bir emekçiyim. Iıı o nedenle de sosyal adaletin,
49:37sosyal politikaların tanınma adaletiyle birlikte, ifade ve örgütlenme özgürlüğü adaletiyle birlikte,
49:44doğanın haklarıyla birlikte, sultanın özgürleşmesi demek toplumun özgürleşmesi olarak hep
49:49çok tanınıyorum. Ezlivirim, emhebun, emehebun.
49:57İzlediğiniz için teşekkür ederim.
Comments