00:00Herkese merhaba, bugünkü incelememize hoş geldiniz.
00:03Bugün masamızda modern diplomasinin en çok tartışılan, en ilgi çekici hamlelerinden biri var.
00:10Yazar Fazıl Çetiner'in İbrahim Anlaşması ve İbrahim Milleti adlı ufuk açıcı analizini mercek altına alıyoruz.
00:17Haberlerde sürekli duyduğumuz o yüzeydeki barış anlaşmalarının çok ötesine geçeceğiz bugün.
00:22Arka planda tıkır tıkır işleyen jeopolitik stratejileri ve belki de en şaşırtıcısı, kitleleri ikna etmek için kullanılan o antik teolojik
00:30kurguyu konuşacağız.
00:32Hazırsanız hemen başlayalım.
00:34Bu incelemede kısaca şunlara bakacağız.
00:36Önce 2020 İbrahim Anlaşmalarına bir göz atacağız.
00:40Ardından jeopolitik strateji, tanınma baskısı, teolojik strateji, İbrahim Milleti kavramındaki kusurlar derken,
00:47en sonunda barış ve ideoloji arasındaki o ince çizgiyi masaya yatıracağız.
00:52Hemen ilk kısımla, yani 2020 İbrahim Anlaşmaları ve şu yüzeydeki diplomatik vitrinle başlayalım.
00:58Hatırlarsınız 2020 yılında dönemin ABD Başkanı Donald Trump devasa bir plan açıkladı.
01:04Neydi bu?
01:05Arap-İsrail çatışmasını bitirecek siyasi, askeri, ticari ve teknolojik bir istihbarat paylaşma ağı.
01:12Kağıt üzerinde mükemmel duruyor değil mi?
01:14Barışı teşvik eden, karşılıklı kalkınmayı hedefleyen harika bir kurgu.
01:18Ancak kaynağımıza göre bu sadece buzdağının görünen kısmı.
01:22Peki ama suların altında aslında ne yatıyor?
01:25İşte bu bizi ikinci bölüme, yani ilk katmanı araladığımız jeopolitik stratejiye getiriyor.
01:31Kaynağımız çok çarpıcı bir şey söylüyor.
01:33İbrahim Anlaşmaları aslında temelde bir İsrail projesi olmaktan ziyade,
01:37Amerikan, Büyük Orta Doğu projesinin organik bir parçası.
01:41Neden mi?
01:41Şöyle düşünün, projenin kapsadığı Orta Doğu, Kuzey Afrika ve Orta Asya,
01:46bu bölge dünyadaki toplam doğalgaz ve petrol rezervinin tam %50'sine sahip.
01:52%50, muazzam bir oran bu.
01:54Çetinere göre bu devasa jeopolitik hamlenin asıl motoru,
01:58küresel enerjinin yarısını oluşturan bu pastayı kontrol altında tutmak.
02:01Yani kaynağımız diyor ki, mesele sadece İsrail ve Arapları barıştırmak değil.
02:07Barış burada sadece bir araç.
02:10Asıl hedefler o dev enerji rezervlerini güvenceye almak,
02:14ABD'nin bölgedeki askeri masraflarını kısmak
02:16ve tabii ki en büyük rakipler olan Çin ile Rusya'nın bölgeye sızmasını engellemek.
02:21Özetle, sadece bir müttefiki korumak değil,
02:25Amerika'nın kendi stratejik çıkarlarını ve hegemonik gücünü sağlama alması.
02:283. Bölümümüz Tanınma Baskısı ve Diplomatik Haritayı Yeniden Çizmek
02:33Projenin enerjiden sonraki devasa hedefi de
02:36bölgedeki o keskin diplomatik haritayı kalıcı olarak değiştirmek.
02:40Daha açık söylemek gerekirse,
02:41bölge ülkelerinin İsrail devletini resmen tanımasını sağlamak.
02:45Bölge yıllardır tam ortadan ikiye bölünmüş durumda.
02:48Bir yanda İsrail'i resmen tanıyan ülkeler var,
02:50diğer yanda ise kesinlikle tanımayanlar.
02:52İbrahim Antlaşmalarının diplomasideki en büyük başarısı
02:55Birleşik Arap Emirlikleri, Bahreyn, Sudan ve Fas gibi ülkeleri
02:59o tanımayanlar kampından alıp tanıyanlar listesine eklemesi oldu.
03:02Ve anlaşmanın mimarları geriye kalan ülkeleri de yavaş yavaş bu tarafa çekmeyi hedefliyor.
03:07Tam bu noktada kaynağımız oldukça iddialı ve tartışmalı bir değerlendirme yapıyor.
03:12Çetin Er'in analizine göre,
03:14ABD'nin demir kubbe gibi ileri düzey sistemlerle İsrail'i desteklemesi,
03:18aslında onun o eski teolojik ve bölgesel genişleme hedeflerine bir nevi zemin hazırlıyor.
03:23Yazarın perspektifinden bakarsak,
03:26İsrail'in asıl amacı sadece olduğu yerde var olmak değil,
03:29Tanrı'nın İbrahim'e vaat ettiğine inanılan o meşhur Nilden Fırat'a uzanan coğrafyada
03:34mutlak bir bölgesel güç haline gelmek.
03:37Dördüncü bölüm, teolojik strateji.
03:39Yani bu büyük proje halka nasıl satılıyor?
03:41Şimdi şöyle düşünün.
03:43Enerjiden, hegemonyadan, silahlardan bahsediyoruz.
03:46Bu kadar soğuk, böylesine devasa bir jeopolitik projeyi
03:49sokaktaki insana, bölge halklarına nasıl kabul ettirirsiniz?
03:52Yazarın çok net bir tespiti var.
03:54Diyor ki, halkların birbirine yaklaşması için bu proje,
03:57kasıtlı olarak İbrahim dini konsepti zirine inşa edildi.
04:01Çünkü İbrahim Peygamber,
04:02hem Müslümanlar hem de Yahudiler için tartışmasız bir ortak saygı figürü.
04:06Yani aslında jeopolitik bir hapı alıp,
04:09etrafını teolojik bir kardeşlik şekeriyle kaplıyorlar.
04:12Kitleleri ikna etmenin en kusursuz yolu.
04:14Ancak yazarımız, bu kaplamanın altının mantıksal ve tarihsel çatlaklarla dolu olduğunu savunuyor.
04:19Peki, ama bu işin temeli ne kadar sağlam?
04:23Beşinci bölümümüz, İbrahim Milleti kavramının kusurları ve o teolojik eleştirinin iç yüzü.
04:30İşte incelememizin en derin katmanına iniyoruz şu an.
04:33Kaynağımız, tüm bu kurgunun dayandığı,
04:35İbrahim Milleti diye bir şeyin tarihsel olarak var olmadığını iddia ediyor.
04:39Evet, yanlış duymadınız. İbrahim peygamber kendi başına etnik bir millet falan değildi,
04:45günümüz Irak sınırları içindeki Ur şehrinin Keldani halkından sıradan bir bireydi
04:49ve memleketini bırakıp Kenan diyarına göç etmişti.
04:53Dolayısıyla yazara göre İbrahim Milleti tanımı en başından beri fazlasıyla zorlama bir isimlendirme.
04:59Eee peki ya İbrahim dini?
05:01Kaynağımız doğrudan Yahudi inancının merkezine,
05:04Tekvin kitabının 17. bölümüne gidiyor ve şunu söylüyor.
05:08Orjinal ahit yani Tanrı'yla yapılan sözleşme asla herkesi kuçaklayan evrensel bir şey değildi.
05:14Tam aksine sadece kana ve soya dayanan,
05:17inaralmaz derecede dışlayıcı bir sözleşmeydi bu.
05:20Hatta erkeklerin sünnet edilmesi bu kan bağının zorunlu ve değiştirilemez mührüydü.
05:25Daha da ilginci, Tanrı bu ahit için İbrahim'in tüm çocuklarını değil,
05:29bilhassa Sare'den doğan İsa'ı seçmişti.
05:33İlerleyen yüzyıllarda ise,
05:34Malum o dönemlerde babalığın genetik tespiti yapılamadığı için Roman'ın da etkisiyle soy takibi babadan anneye geçiyor.
05:42Yani olay başından sonuna tamamen etnik bir miras meselesi.
05:45Bu argümanı biraz daha netleştirmek için İshak'ın soy ağacına bir bakalım.
05:49İbrahim'den başlayan hat, İshak üzerinden Yakub'a iniyor.
05:53İnanca göre Yakub ilahi bir varlıkla pes etmeden güreştiği için İsrail ünvanını alıyor.
05:58Bakın bugünkü İsrail devleti de ismini doğrudan buradan alıyor.
06:01Ve tarihsel olarak hem Musa hem de İsa peygamberler hep bu kan bağından, bu hattan geliyorlar.
06:07Bir de diğer hat yani İsmail'in soyu var.
06:11İbrahim'den İsmail'e, oradan yüzyıllar sonra Kureyş kabilesine ve nihayet Hazreti Muhammed'e uzanan hat.
06:18İnanca göre Yakub'un 12 oğlu vardı, İsmail'in de 12 boyu var.
06:23Yani toplam 24 boy.
06:25Yahudi geleneğine bakarsanız, gerçek İbrahim milleti sadece ve sadece bu 24 boyun genetik mirasçılarıdır.
06:32Kısacası bu, sonradan inandım diyerek dahil olabileceğiniz evrensel bir kulüp değil, bütünüyle etnik bir aidiyettir.
06:40Şimdi haklı olarak diyeceksiniz ki, madem orijinal din sadece o kanı taşıyanları kapsıyor,
06:45Hristiyanlık nasıl oldu da tüm dünyaya yayılabildi?
06:48İşte kaynağımızın tezi burada tam hedefini buluyor.
06:50Havari Paulus bakıyor ki, dışarıdan inananlar kan bağları olmadığı için sünnetle falan Tanrı'yı kandıramazlar.
06:56Ne yapıyor?
06:57O zorunlu kan şartını yani sünneti bypass ediyor ve yerine evrensel bir arınma sembolü olan vaftiz uygulamasını koyuyor.
07:04Yani dini evrenselleştirebilmek için orijinal kuralları aktif olarak değiştirmek zorunda kalmışlar.
07:10Bölüm 6
07:10Artık toparlıyoruz.
07:12Sonuç
07:13Barış ve İdeoloji
07:14Bütün o enerji oyunlarını, diplomatik hamleleri ve soy ağaçlarını bir kenara bırakıp asıl büyük resme gelelim.
07:21Kaynağımız kesinlikle barışa karşı bir tutum sergilemiyor.
07:24Diplomatik gerçeklik ortada, güvenlik, teknoloji, askeri ve ticari işbirliği.
07:29Bunların hepsi bölge için inkar edilemez artılar.
07:32Fakat yazarın çok ama çok sert bir uyarısı var.
07:35Diyor ki, eğer bu barış projesini temelde bütünüyle etnik ve dışlayıcı olan bir İbrahim dini çerçevesine oturtursanız,
07:42o barışın ayakları yere basmaz.
07:44İbrahim'in kanından olmayan herkesi dışarıda bırakmış olursunuz.
07:47Farklı inançlar için bir mantığı kalmaz ve en tehlikelisi bu teolojik maske,
07:52perde arkasındaki Amerikan hegemonyasını ve olası yayılmacı hedefleri gizlemek için kusursuz bir kalkan haline gelir.
07:59İncelememizi şu kışkırtıcı soruyla noktalıyoruz.
08:02Evet, barış çok güzel bir hedef.
08:03Ancak masadaki anlaşma gücünü sadece belirli bir kana dayanan,
08:07alabildiğini dışlayıcı antik bir teolojiden alıyorsa,
08:10bu anlaşmanın inşa edeceği o yeni geleceğin gerçek mirasçıları kimler olacak?
08:15Barışa inanan sıradan kitleler mi?
08:16Yoksa teolojiyi bir satranç taşı gibi kullanan küresel güçler mi?
08:20Bu kesinlikle üzerine uzun uzun düşünülmesi gereken bir soru.
08:23Bu incelemede bana katıldığınız için çok teşekkür ederim.
08:26Umarım bu karmaşık stratejilere bambaşka bir gözle bakmanızı sağlayabilmişimdir.
08:31Bir sonrakinde görüşmek üzere, merakla kalın.
Yorumlar