- 5 saat önce
Eski Bayramlar - Hukukçu Siyasetçi Ahmet Çakar özlenen bayramları anlattı
Kategori
🗞
HaberlerDöküm
00:30Öğleye kadar biter. Nasıl oluyor?
00:33Cami cemaati çıkar. Mahallenin bütün erkekleri sabah namazında buluşurlar.
00:41Sabah namazından sonra bütün mahalleyi tek tek ev ev gezerler.
00:46Yani mahallenin tamamı bütün evleri gezer ve bayramlaşır.
00:52Son durumu bugün itibariyle bilmiyorum. Belki terk edilmiş olabilir.
00:57Tabii biz de onlarla beraber, büyüklerle beraber peşlerinden gideriz ve şekerlerimizi alırdık.
01:04Yani Aksaray'da hatırımda kalan kadarıyla bayramlarımız sabahtan baştan öğlende biterdi.
01:10Ondan sonra malum yakın akrabalıklarda, yani yakın akraba evlerine gidiş gelişlerde ev öpmeli olur.
01:20Orada da yine hediyelerimizi alırdık, şekerlerimizi alırdık.
01:24Efendim bu 1957'ye kadar, 51-57 arası Aksaray'daki süreci anlattım kısaca.
01:30Efendim ama 7 yaşından sonra ben İstanbul'a geldim.
01:34Efendim Kuzguncuk'ta oturduk.
01:39İstanbul'da böyle değil. İstanbul'da bayram namazından sonra herkes kendi evinde oturur.
01:45Yakın, alt üst yakın komşular ancak bir ürüne gider gelir.
01:48Ama çocuklar mahalleyi dolaşır.
01:51Mahallenin çocukları, bütün evleri aşağı yukarı.
01:53Efendim tabi bildikleri, tanıdıkları evlere giderler.
01:56Tanımadıkları evlere, irtibatı olmayan, komşuluk işçisi olmayan evlere gitmezlerdi.
02:02Bizim de çok yakın aile dostlarımız vardı.
02:06Efendim Allah rahmet eylesin.
02:07Hepsi rahmete gitti şimdi onların.
02:10Efendim, ev öten giderdik, ellerini öperdik.
02:14Güzel şekerlerini alırdık.
02:15Hatta o günün şartlarında cep açtıklarımızı da verildi.
02:20Bayram paralarını verirlerdi.
02:21Bayram parası almak çok meşhur.
02:22Efendim, hala devam ediyor.
02:25Yani, o günlerki gibi olmasa da, yine akrabalar arasında bu cereyan ediyor.
02:32Şimdi, kendimizden biliyoruz.
02:34Artık, tabi evlatlar var, torunlar var.
02:38Bayramlarda ne yapıyoruz?
02:40Biz de resmi merasim gibi yapıyoruz.
02:44Evlerde toplanıyoruz.
02:46Bütün torunlar geliyor.
02:47Sıraya giriyoruz.
02:49Efendim, ele etme merasimi var.
02:50Zarflara koyuyoruz harçlıklarını.
02:54Efendim, daha da iyi şartlar düzeldiği için daha eskiden öyle değildi yani.
02:58Öyle fazla para dağıtma imkanları yoktu.
03:01Ama şimdi biraz daha toplumun seviyesi ekonomik olarak biraz yükseldiği kanaatindeyim.
03:07Her türlü sıkıntılar var ama buna rağmen hanelerde yakın akrabalıklar ve komşuluklar kapsamında çocuklar yine aynı bayramlıklarını alıyorlar.
03:19Artık şekeri, çikolatayı saymıyoruz.
03:21O geçmişte çok kıymetliydi o şeker, çikolata.
03:24Şimdi bol maşallah.
03:25Hem şeker var, çikolata var ama bir de cep harçlıkları var.
03:28Biraz da külliyatlı oluyor o bakımdan.
03:31Yani bayramlarda desek ki önce torunların veya akraba çocuklarının, komşu çocuklarının paralarını önceden hazırlamak zorunda kalıyoruz.
03:39Bilmiyorum ama ben şahsen bayramlarda benim bütün aklım orada.
03:45Gelen akraba çocuklarını veya komşu çocuklarını ayıracağımız harçlıklar bende öncelik olmaya başladı.
03:52Son 10 yıldır aşağı yukarı böyle gelişiyor.
03:56Bizim tabii Türk İslam kültürünü almış olan bütün ailelerimizde böyle olduğu kanaatindeyim.
04:02Eski bayramları hep özleriz ayrı bir konu ama yeni bayramların da eskiden çok fazla farkı yok.
04:09Belki komşuluklar itibariyle zayıflamış olabilir.
04:12Ama akrabaların birbirleriyle irtibatları kuvvetli olduğu kanaatindeyim.
04:17Ben öyle hissediyorum.
04:18Çünkü akrabalarımızla görüşmelerimiz oluyor.
04:21Akraba çocukları geliyor.
04:24Efendim yani torun seviyesinde olanlar var.
04:27Bir de evlatlarımızla emsal olanlar var.
04:29Biraz yaşımız da ilerlemiş oldu herhalde.
04:32Böyle ifade ediyorum.
04:34Tabii çocuklardan dinlemek lazım.
04:36Ama bizim çocukluğumuzun bayramları gerçekten
04:41hatırlandığı zaman bize mutluluk veren süreçlerdir.
04:46Büyüklerimiz çok iyi karşılar.
04:49Bizi severler.
04:50Efendim sevgi gösterirler.
04:53Bir taraftan şekerlemeler olur biliyorsunuz.
04:55Şekerlerimizi, çikolatalarımızı alırız.
04:56Diğer taraftan haçlıklar ihmal edilmez.
04:59Her komşumuz veya akrabamız gittiğimizde kendi ekonomik imkanına göre mutlak surette cebimize haçlıklarımızı koymuşlardır.
05:09O bakımdan bu bir taraftan hediyeleşmek insanlara çok hoş geldiği gibi ama aynı zamanda şeyi de meydana getiriyor.
05:21Küçük çapta bir sosyal dayanışma da meydana getiriyor.
05:24Bayağı para biriktiriliyor yani.
05:26Şimdi benim torunların bir hayli birikmiş vaziyette şeyleri var.
05:30Yani sermaye yatırımları var.
05:32Birbirlerine yarış ediyorlar.
05:33Senin ne kadar oldu, benim ne kadar oldu.
05:35Bu her ailede var.
05:37Türk toplumu, Türk milleti böyle kendi öfadetlerine, geleneklerine sahip bir millet.
05:43Bu da yaşıyor, yaşatılıyor.
05:44Yani nerede o eski bayramlar tabii deniyor da ama bugün o eski bayramların ben yaşatıldığı kanaatindeyim.
05:54O da bana ayriyeten bir mutluluk veriyor.
05:56Efendim tabii çocuklar için geçerli bu özellikle.
06:01Aileler, anneler, babalar, dedeler varsa sağ yaşıyorsa, babaanneler, anneanneler.
06:06Bunlar mutlaka babalar evlatlarına, torunlar torunlarına bayramlık adı bayramlıktır yani.
06:16Bir bayramlık almayı bizde gelenek haline getirilmiştir bu.
06:20Olması olur mu temiz elbisesi vardır giyebilir ama hayır.
06:24Yeni bir elbise hatta dar gelirli ailelerde bilhassa bayramdan bayrama elbise alınır.
06:31O bayramlık bütün yıl gider.
06:32O bakımdan o bayramlık elbiselerin son derece ehemmiyeti var.
06:37Çocuklar buna çok sevinirler, çok mutlu olurlar.
06:40Mesela Arife gününde almışsanız veya ondan önce elbise veya ayakkabısını almışsanız çocukların ayakkabılarına uyuduğunu biliyoruz.
06:49Ben de hatırlıyorum.
06:51Yani bayramda elbise alındığı zaman çok sevindiğimi biliyorum.
06:56Çünkü geçmiş zamanlarda sosyal durumlarımız o kadar iyi değildi.
07:00Yani çocukların elbiseleri yani yazlık kışlık ancak olabilirdi yani.
07:09Çok elbise değiştirecek kadar elbisemizin olduğunu hatırlamıyorum.
07:13Doğru dürüst.
07:14Geçmiştir bizim çocukluklarımızda.
07:16Şimdi öyle değil.
07:17Yani azıcık yıprandığı zaman hemen yenisini alıyorlar falan.
07:20Biraz öyle oluyor.
07:21Yani tüketim ekonomisine uygun biraz israflar oluyor.
07:23Ama o bayramlık çocuklar için büyük bir nimet oluyor ve ömür boyu o bayramlıklar hatırlanıyor.
07:30Yani hem anne baba evlat arasındaki hem akrabalar arasındaki efendim manevi o sevginin somutlaşması oluyor.
07:41Gözle görülür elle tutulur hale gelmesi oluyor.
07:43O efendim bir mutluluk kaynağı oluşturuyor yani.
07:49O bayram ziyaretleri bir farklı bir şey.
07:52Çünkü hem bir bayramı kutluyorsunuz.
07:55Bayramın manevi mahiyetiyle alakalı tabii çocuk olarak kulak veriyoruz, dinliyoruz, anlatılıyor.
08:00Özellikle kurban bayramı biraz manalı ve derin.
08:04Ramazan bayramı da keza onunla aynı şekilde.
08:07Çünkü Ramazan'da bir ay boyunca nefsinizle olan mücadeleyi, işte akşam bir iftar sofraları, sahurda sahur sofraları.
08:15Efendim bizim mesela Aksaray'da top atılırdı.
08:19İstanbul'da da bazı bölgelerde var hala atılıyor top.
08:22Hep şeyi bekleriz.
08:25Mesela topun atılmasını hüsnüysen beklediğimiz günleri hatırlıyorum.
08:28Efendim top atılır eve koşarız.
08:31Sofra kurulmuş.
08:32Ve fakir zengin fark etmez ama iftar sofrası çok bereketlidir.
08:36Ve en yoksul ailelerde bile iftar sofrasının zengin olduğunu biliyorum.
08:43Yani onun şartlarına göre zengindir.
08:45Yani dar gelirli, çok zor durumda olan aileler de vardır.
08:49Ama Ramazan'da bir gayrete gelinir ve o iftar sofrası çok farklı hazırlanır.
08:57Yani Ramazan'dan önceki sofrayla hiç alakası yok.
09:02Çok farklı olur.
09:03Ben hep öyle gördüm.
09:04Yani zor şartlardayken sofrayı da hatırlıyorum.
09:09Rahatladığımız zaman, bolluğa düştüğümüz zaman.
09:12Yani bollukta ve dardaki iftar sofralarının hepsinin Ramazan öncesinden çok daha iyi hazırlandığını biliyorum.
09:20Hatırımda hep o var.
09:21O bakımdan Ramazan'ın bereketi deriz ya.
09:23Yani rahmet, bereket ve mağfiret ayıdır.
09:25Şimdi onu bitiriyorsunuz, bayrama geliyorsunuz.
09:29O bir mükafat oluyor.
09:30Yani bayram, Ramazan bayramında bir ay Ramazan boyunca nefsinizle o giriştiğiniz mücadelenin ne oluyor efendim?
09:38Zaferi oluyor, başarısı oluyor.
09:41Eğer çocuksanız tutuyorsanız o daha etkili oluyor size, daha tesirli oluyor.
09:46Bütün aile oruçlarını tutuyor.
09:49İftarlar ayrı leşeli olur.
09:52Efendim teravihler ayrı bir güzellik kazandırır.
09:55Sahurlar kendine göre bir güzeldir mesela.
09:59Ve o Ramazan sürecinde müşahede ettiğim çok önemli bir şey var.
10:05Mesela kötü alışkanlıkta olan işte babalar diyelim, abiler diyelim filan ne derseniz diyelim.
10:11Sigara içiyorsa sigarayı bırakıyorsunuz.
10:14E alkol alıyorsa alkolu bırakıyorsunuz.
10:17Mesela 70 dönem itibari hatırladığım kadarıyla alkolik aileler bilirim.
10:22Ama Ramazan'da bırakıyor.
10:24Yani her gün içki alan bir insan Ramazan göre birdenbire bırakıyor.
10:28Ya nasıl yapıyorsun?
10:29O başka bir şey.
10:30Mesela bunlar da Ramazan'ın kendi manevi güzelliğine, özelliğine münhasır olmak üzere ne kadar etkili olduğunu gösteriyor.
10:41E bunlar çocukluğumuzda bizi etkiliyor mu?
10:44Ediyor tabii.
10:45Sonra siz büyüyünce bunu kendinize tatbik ediyor ve görüyorsunuz.
10:49Kurban bayrağlarını anlatmaya gerek yok.
10:52Kurban da muhteşem bir yardımlaşma, iyilik yapma.
10:58Efendim işte Hazreti İbrahim ve Hazreti İsmail'in kurban meselesi.
11:04Yani bir tarafta teslimiyet, bir tarafta sadakat, bir tarafta cesaret.
11:09Değil mi?
11:10Hazreti İbrahim'in sadakati, Halil İbrahim, Halilullah, Allah'ın dostu, Allah'ın sadık peygamberi, sadıklığıyla, sadakatiyle ün yapmış bir peygamber.
11:23Özellikle evladını kurban edecek derecede Allah'a teslim olmuş, iman etmiş.
11:28Hazreti İsmail de o da peygamber.
11:29O da Allah'ın emrine uyan babasına boynunu veriyor mesela değil mi?
11:36Teslim oluyor.
11:36Bunlar tabi evlerde anlatılıyor.
11:40Anlatılınca çocukken bunu algılamak biraz zor olabilir.
11:44Fakat onun yerine işte Cenab-ı Hak kurbanı nasip ediyor.
11:48Yani koyunu bize kurban edin diyor.
11:52İşte evlat yerine koyunu kurban ediyoruz.
11:56Böylece insanoğlu işte böyle bir olağanüstü, sıra dışı bir ilahi bir şey var.
12:05Hadise var, böyle söyleyelim.
12:08Bunun yerine koyunu kurban ediyoruz.
12:11Büyükbaş hayvanlar var, onları kurban ediyoruz.
12:14Ve bu arada bu eti de dağıtıyoruz yani.
12:16Dağıtıyorsunuz.
12:17O kendi evinizde, hanenizde kalmıyor.
12:19Onun dörtte üçünü, şaykırı dağıtıyorsunuz.
12:22Hepsini dağıtabilirsiniz.
12:24Bu muazzam bir dayanışma kardeşlik.
12:27Efendime söyleyeyim, insani görevler terennüm ediliyor.
12:31Bu arada da işte hemen kurbandan sonra kokular geliyor.
12:36Vurunuza kavurmak okulara geliyor.
12:39Hem bir taraftan bayramlaşma var, hem bir taraftan doymak var.
12:42Doyasaya, efendim söyleyeyim, karnını doyurmak var.
12:45Birçok aileler, mesela et yüzü görmeyen aileler olabilir.
12:49Ama kurban bayramında komşular zaten her sokakta ve mahallede onlar bilinir.
12:55Komşular önce onlara gönderir.
12:57Etini onlara gönderir.
12:59Kurban etini onlara gönderir.
13:00O bakımdan fakirlerin de maddi manada bayram ettiği, efendime söyleyeyim, o mübarek hayvanın vücudundan, etinden istifade etme gibi bir dayanışmanın,
13:13yardımlaşmanın da önemli bir nişanesi oluyor.
13:16O bakımdan hatırımızda bunlar geliyor.
13:18Orada işte kurban kesmenin telaşı, sabah namazından sonra birlikte oluyorsunuz aileyle herkes.
13:27Bir de yedi pay var mesela büyükbaş hayvanda.
13:30Akrabalar, komşular birlikte geliyorlar.
13:33Birlikte hayvanı kurban ediyorlar.
13:35Tekbirlerle kesiyorlar.
13:37İşte parçalıyorlar.
13:38Sonra onları bölüşüyorlar.
13:39O arada bir kalbi yakınlık da oluşuyor.
13:43İster istemez.
13:44Görev bölümü yapıyorsunuz.
13:46İşte kesenler var, soyanlar var.
13:48Parçaları tartıyorlar.
13:50Çocuklar geliyor onlara götürüyor, götürüyor falan.
13:52Bir görev bölümü de bir dayanışma içerisinde ama bir görev bölümü de oluyor.
13:57Çocuklara görev veriliyor vesaire.
13:59Böyle bir manevi iklim.
14:03Hem maddi zenginlik var hem manevi zenginlik var.
14:05Orada buluşuyor.
14:07Ama bayramlarda en önemli şey şu.
14:10Dünya işinden uzaklaşıyorsunuz.
14:13O hiç konuşmadığın insanla konuşuyorsun, görüşüyorsun, kucaklaşıyorsun.
14:17Hatırını soruyorsun.
14:19Çok zor şartlarda bile olsan mutlaka iyi tarafını ifade ediyorsun.
14:24Sıkıntını söylemiyorsun en azından.
14:26Ve kucaklaşmalar oluyor derken bu büyük bir nimet.
14:31Yani dini bayramlarımız, milli bayramlarımız da öyledir de.
14:33Ama dini bayramlarımızın başka bir manevi iklimi oluşuyor.
14:39Ve insanları gerçekten yakınlaştırıyor.
14:43Komşuları, akrabaları, birini görmeyen akrabalar mutlaka.
14:47Şimdi tabii iletişim de kolaylaştı.
14:48Uzakta olanlar hemen telefona sarkılıyor.
14:50Sabah öğle mesafesinde, kurban bayramlarında biraz öğleden sonraya sarkıyor vesaire.
14:57Ama çok güzel oluyor.
14:58Yani bayramlar buluşmaya, kavuşmaya hem fiziki beraberliğe hem manevi beraberliğe yol açıyor.
15:06Uzakta olanlar da zaten şimdi telefon iletişim araçları çok kuvvetli.
15:10Çok rahat görüşülüyor, konuşuluyor.
15:11O bakımdan, yani İslam alemi bu manada çok şanslı diyebilirim.
15:16Çünkü bu dini bayramlar uzakları yakın ediyor.
15:22Aksaray'da Erzurumlu komşurumuz da, Lallagani Geranemiz, Cabira vardı.
15:26O bayram olmasa da yolda gördüğü zaman elini öperdim.
15:30Bana lira verirdi.
15:33Lira.
15:33Büyük para o zaman.
15:35Bir lira verirdi.
15:36Yani mesela Aksaray'daki büyüklerimizle karşılaştığımızda, elini öptüğümüzde mutlaka, mutlaka bir haçlık verirler idi.
15:46Ama 25 kuruş, ama 50 kuruş, ama bir lira neyse kendi imkanı nispetinde bir haçlık verdiklerini hatırlıyorum.
15:57Efendim evlere gidip o şeker alma verme onlar zaten öyle olur.
16:02Ama evlerde, komşuluklarda gidildiği zaman, mesela bir hediye vereceklerse, mutlaka bizi imtihan ederlerdi.
16:10Nasıl imtihan ederlerdi?
16:12Sorarlardı.
16:13Kimin kulusun?
16:15Rabbin kim?
16:17Peygamberin kim?
16:19İslam'ın şartını söyle, imanın şartını söyle.
16:22Bunları bilirsek, yani bir şeker olanı üç şeker verirlerdi mesela.
16:25Efendim, haçlık daha fazla olurdu.
16:27Böyle de bir güzel, onları hatırlayabiliyorum yani.
16:29Bir, muazzam bir toplumsal eğitim de oluyor bu.
16:33Ama bak hangi eve komşu olursak, küçük çocuklar eğer annenizle, babanızla gitmişseniz, komşu evi veya akraba evi, evin büyükleri mutlaka
16:42bu soruyu sorardı bize.
16:44Bunu öyle atıyor.
16:45Şimdi pek kalmadı gibime geliyor.
16:47Ama benim çocukluğumda bunlar böyleydi.
16:50Tabii, şimdi kurban bayramı bilhassa malum, o kavurma olmadan olmaz malum biliyorsunuz.
16:58Kavurma olur, pilav olur.
17:00Her evde tatlı yapılır.
17:02Hatta akrabalar, yakın komşular, birbirleriyle baklava yarışı yapıyorlar.
17:06Kim daha güzel baklava yapıyorsun, kim daha güzel kadavı yapıyorsun diye.
17:10Mesela ben bunları hatırlıyorum.
17:14birden, ne diyelim, mesela misafirliğe gidiyorsunuz, gittiğiniz yerde, mesela yakın akrabalar varsa, işte anne baba var, evlatlar var, yakın evlatlar
17:28varsa onlar anneye babaya baklava getiriyor mesela orada.
17:31Çeşit, çeşit baklava var.
17:33Bir evin baklavası değil, birkaç evin baklavası oluyor.
17:36Mesela ben Çengelköy'de işte oturuyorum, gençlik yıllarımızda şey yapardım ben, test ederdim.
17:43Bu baklava daha işini birinci seçerdik, ikinci seçerdik, üçüncü seçerdik falan.
17:48Eksik olmaz.
17:49Bilhassa Karadeniz insanlığı bu tatlıya biraz şeyi fazladır.
17:53Güney öyledir, Anadolu öyledir de ama.
17:54Ben Karadeniz'den evli olduğum için, bilhassa Karadeniz'i biraz hanım köyü daha iyi biliyorum.
18:01Bayramlarda o çok şeydir, böyle adeta baklava yarışı yapılır, baklava yapma, kim daha güzel yapıyor falan diye.
18:09Hepsi güzeldir ama güzelin daha güzeli var, balım.
18:13Onu öyle hatırlıyorum mesela.
18:15İstanbul'dan misketi öğrendik, milli oyunlarımız var.
18:19Diğer aklına gelen ne kadar oyun varsa Aksanay'da onu oynamışızdır.
18:22Ama şeyde, İstanbul'da da aynısını görmüşüz efendim.
18:28Ya her mevsim kendine göre oyunlar var.
18:31Yani çember çevirmeden alın, efendim o bildir-bildir güvercin takladır, bildir-bir oyunları, efendim seksekleri falan saymıyorum.
18:41Onlar, efendim ne diyelim yine, tabii sportif faaliyetlerimiz de var.
18:51Topu anlatmaya gerek yok, o mutlaka var.
18:54Yani futbol işimiz var.
18:57Şimdi mahallelerde, sokaklarda pek kalmadı.
19:00Mesela ben şimdi kendi oturduğum, yarım asırdır oturduğum Çengelköy'de çocukların oynadığını görmüyorum.
19:06Artık bu dijital materyallerle oynuyorlar.
19:10Sokak başlı başına bir okuldur aslında yani.
19:13Aklınıza gelen bildiğiniz bütün o sokak oyunların hepsi bizde vardır.
19:19Yani oynanmıştır.
19:21Mesela ne oynardık?
19:23Bir de bu taş, taş, taşı uzağa atıp taşı çarptırmayla alakalı.
19:27Mesela böyle küçük böyle mermer taşlar olurdu.
19:32Uzağa atarız, vuran kazanıyor mesela.
19:34Ne yapıyorsak.
19:35Bir de şey vardı, bir ara bu kağıtlar vardı.
19:39Böyle küçük küçük kare kağıtlar vardı.
19:41Alt üst oyunu vardır mesela.
19:43Alt üst.
19:45Tabii yazı tura oyunu da vardı.
19:47Kıldır diye bir oyun var, hiç duyduğumu bilmiyorum.
19:50Benim çocukla bizim mahallede bir kıldırcı arkadaşımız vardı.
19:545 kuruş, 10 kuruş, 100 para neyse biriktirirdi.
19:57Böyle sallar, elini koyar, yazımı tura mı derdi mesela?
20:00Böyle bizi çok meşgul ediyor diyoruz.
20:04Sokak oyunlarımız bizi meşgul ederler.
20:06Bir de yarış oluyor tabii ister istemez.
20:08Orada rekabet de oluyor, zeka oyunu giriyor, hırs giriyor, ihtiras giriyor.
20:13Ne dersen de bunlar oluyor.
20:14Arada bir de mızıçılık yapanlar kavga da oluyor tabii yani.
20:17Kavga olunca ne oluyor?
20:19Haklı-i hakslı ayırmayla alakalı orada bir yargılama başlıyor.
20:23Sorgulama başlıyor.
20:24İçimizde adaletli düşünen en güvenilir arkadaş mesela hüküm veriyor orada.
20:29Kendiliğinde bir mahkeme de kuruyoruz.
20:31Çocukluklarımız böyle geçti yani.
20:33Tabii imkanı olanlar için bir problem yok.
20:39Kendine göre bir plan program yapılır bütçeye göre.
20:43İmkanı olmayanlar için sıkıntı, o bir üzüntü olur.
20:46Anne babalar belli etmezler çocuklarını ama çocuklar da bunu anlar ve hisseder.
20:53Beklerler ama beklentilerini belli etmezler de mesela.
20:57Ben kendimden öyle hatırlıyorum.
20:59Çünkü bayramlar gelir.
21:01Bayramlarda imkan olduğu süreçler var, olmadığı süreçler var.
21:05Olduğu süreçlerde biz anlarız onu.
21:09Yani babanın imkanlarını tespit edebilirsiniz.
21:12Eve getirdiği meyveden, bıraktığı paradan, yapılan alışverişlerden işlerin nasıl gittiğini tahmin edebilirsiniz.
21:23Ama o zamanın çocukluklarında şöyle bir şey var.
21:27Ben kendi emsellerim de dahil hep öyle bir şeyimiz vardı.
21:31Yani saygınlığımız vardı.
21:33Ailelerimize, büyüklerimize beklentilerimizi bize söylemezdik.
21:38Belirtmezdik yani.
21:40Mesela ben kendi açımdan meseleyi değerlendirecek olursam.
21:45Mesela hiçbir zaman bana bayramlık alın dediğimi bilmiyorum.
21:48Ayakkabı alın dediğimi bilmiyorum.
21:51Alınmışsa giymişiz, alınmamışsa da hiç sesimiz çıkmamıştır yani.
21:56Öyle bir çocukluk şeyimiz bak.
21:58Bizim çocukluğumuzun böyle bir şeyi var.
22:01Ne diyelim?
22:03Olgunlaşmış bir davranış biçimimiz vardı.
22:05Böyle ifade edeyim.
22:07Yani hissederdik biz ailenin, babanın kazancıyla alakalı, işlerinin rast gidip gitmemesiyle ilgili,
22:14ekonomik, sosyal durumuyla alakalı sezerdik ve destek olurduk yani.
22:20Bayramlarda yine dikkat ediliyor.
22:23Memleketimiz Müslüman Türk milletiyiz biz.
22:25Anadolu Türklüğünün temel kültürü ayaktadır yani.
22:32O cevher duruyor.
22:33Onu kimse yok edemez.
22:34Üstü örtülmeye çalışır da örtülmüyor.
22:38Tabii ki şeyler var.
22:40Yani temel milli kültürümüzün üstünlüğünün örtülmesi veya onun yok edilmesiyle alakalı bir karşı,
22:48Vata emperyalizminin, kültür emperyalizmi dediğimiz emperyalizmin bizi dejenere etmeye çalıştığını biliyoruz.
22:55Ayrı bir konu.
22:56Ama yine de yani en muhafazakarından en sekülerine varana kadar bayram deyince bayramdır yani bayram.
23:05Yani örflerimiz, adetlerimiz, geleneklerimiz, göreneklerimiz, ahlaki tüm kural ve kaidelerimiz,
23:13Bu kültür emperyalizminin tesiriyle zayıflıyor.
23:19Bu zayıflayınca hayata yansıyor.
23:22Hayata yansıyınca da bayramlar da kendine göre tam anlamıyla terör edilmiyor diyebiliriz yani.
23:28O bakımdan dünle bugün kıyasladığımızda tabii ki dünün yoğunluğu daha doğrusu hem fazla hem de özgür ağırlığı çok yüksek.
23:41Çok güzel.
23:42Bugün bunu yaşayanlar var onlara göre geçmişteki gibidir.
23:47Ama bu manevi değerleri yaşamayanlara göre azdır veya yoktur.
23:53Ama manevi bilgi ve değerleri yaşayanlar için dünden de daha kuvvetli olabilir.
23:59Onda değişen bir şey yok.
24:00Çok da iyi oluyor.
24:02Yani bu olumsuzlukları düşünüp gelele teşmil etmek doğru değil.
24:08Olumluluk da çok müthiş manada genişliyor.
24:11O bakımdan ben geleceğe dönük olarak milletimizin kendi milli, kimliği ve belli istikametinde daha huzurlu ve mutlu bir hayatı yaşayacağına
24:24inanıyorum.
Yorumlar