00:01Puno na may kumakatas na bihaya?
00:03Ang malagatas na puting dagta ay may mainang palang pakinabang.
00:07Para saan kaya?
00:08Isang ektarya kaya kang bigyan ng 9 million.
00:12Pambihirang kinto na hindi na minimina.
00:15Pero sigurado kayong may makukuha.
00:18This is the only commodity that will give you every week, every month na income.
00:24At makikita sa ektaryang lupa.
00:26We have a total of almost 220,000 hectares dito sa Pilipinas.
00:3499% dito sa Mindanao.
00:37Ginto pero kulay puti?
00:40Tinatawag namin dito yan na white gold.
00:43San yan?
00:54Ang 26-anyos na si Jamiel o Jam.
00:57Bagong saltaro dito sa Mindanao.
00:59Tubong bikol talaga siya.
01:01At ang kanyang pinagkakakitaan...
01:05Ginto.
01:05Ang kinalakhan kong trabahong pangunahing hanap buhay sa aming probinsya ay pagmimina ng ginto.
01:12Kapag sineswerte sa loob ng isang linggo ay kumikita kami ng 7,000.
01:17Taong 2021, nung tuluyan daw siyang manirahan dito sa Sambuanga, Sibugay.
01:23At mula sa pagmimina ng ginto, lumipat na siya sa pangunguhan itong itinuturing nilang white gold.
01:32Ganon ba kalaki talagang halaga niyan?
01:34Ang kanina pa natin binabanggit na white gold.
01:38Dito na kukuha sa katawan ng punong ito.
01:41Ang rubber tree.
01:43Kung saan ang dagta nito ginagamit para gumawa ng goma o rubber.
01:48Paano ang malapinturang tumatagas sa puno nagiging goma?
01:52Si Jamiel, pakikitaan daw tayo.
01:54Sa isang araw, nakakailibo tayo ng mga isang daan hanggang dalawang kapunuan ng goma.
02:00Nagagawa nila ito gamit ang bakal na ito.
02:03Importanting itong gamitin para hindi maabuso ang puno.
02:05Ngayon ay papakita ko sa inyo ang proseso kung paano mag-extract ng dagta.
02:10So ang pagka B-shape ng bakal na ito ay itatama mo lang sa balat na ganyan.
02:15Iyan ang puprotekta sa katawan ng puno na pa ganyan.
02:19Hindi lang daw sa pagiging barpero kailangan na mag-aanga mga kamay.
02:22Sa pag-rubber farming din.
02:25Inaalis mo lang o inuopen mo lang yung latex vessels kung saan nanggagaling yung latex natin.
02:31We have to monitor in a month ang kailangan lang nilang maubos ay 1 inch.
02:36Kapag nasugatan ang balat ng puno,
02:38mabilis nang tatagas ang dagta o rubber latex na siyang sasaluhin nila.
02:42Babalikan nila para magkanak naman sila ng application ng concentrate o yung acid natin.
02:49Itatabi ang mga nabuo nilang rubber latex sa lugar na hindi mababasa ng tubig-ulan.
02:53Hanggang dubating na ang mga buyer.
02:5575% na produksyon ng goma ay para sa mga gulong ng sasakyan.
02:59Ginagamit nilito sa bola, sapatos, chinelas, medical gloves, condoms at kung ano-ano pa.
03:05Very useful.
03:06Dami mo alam Kuya Kim.
03:08Yung isang ektarya kaya na kambigit.
03:10Pambigirang kinto na hindi na minimina.
03:13Pero sigurado kayong may makukuha.
03:16Bakit nga ba mas pinili ni Jam ang goma kesa sa ginto?
03:20Ganun ba kalaki ang kitaan dito?
03:22Ang unang taon ko dito, napansin ko ang mga rubber farmer.
03:27Kinarer ko na rin ang ganitong hanap buhay.
03:29Ang bentahan daw ng goma hindi kaagad milyones, kundi 52 to 62 pesos lang kada kilo.
03:35At nasa 5,000 kada buwan.
03:37Kung ikukumpara ko ang aking dating hanap buhay sa probinsya ng Bicol,
03:41marami rin struggle sa pagmimina ng ginto.
03:45Delikado ang ganyang hanap buhay dahil hindi mo masasabi ang aksidente.
03:49Mas pinapahalaga na raw kasi ni Jam ang kaligtasan ngayon.
03:52Dahil isa na siyang ama.
03:54Ang lupaeng ito ay pag-aari ng lola ng aking asawa.
03:59At huwag niya raw isipin na ginto na, naging goma pa.
04:02Dahil ang pinakapambawi raw nila sa ganitong hanap buhay.
04:05Siguridad ng kikitain, stable at hindi tsambahan.
04:08Sa ilang taon ni Jam sa probinsya,
04:09naisipan din niya gumawa ng content para may pakitang wonders of goma.
04:13Kailangan lang matyaga ka, matiisin at hindi maarte
04:16para mayroon tayong kikitain pagdating ng katapusan.
04:19Ang madalas makita sa vlogs niya,
04:20ang kasama niyang rubber farmer na si Tatay Erin.
04:33Ang challenge nga lang daw niya sa trabaho nito,
04:36ang amoy nito na may tutulad daw sa dumi ng tao.
04:40Excuse me po!
04:41Safe ba naman yan para sa mga rubber farmer?
04:43Yung fresh na latex na hinaharvest ni toppers natin,
04:50walang amoy yun.
04:51Nagkakaroon lang yun ng amoy
04:53dahil nilalagyan na natin ng concentrate formic acid.
04:57Kailangan lang talaga meron silang face mask kapag ililipat nila
05:01kasi siyempre iba yung amoy ng formic acid.
05:03Hindi lahat ng kinto nakatago sa mga minahan
05:06na para makuha ay kailangan magbuwis buhay.
05:09Yung iba, baka natin lang sa tabi-tabi
05:11o sa labas ng inyong bahay.
05:14Dami mo malang, Puyakin!
06:02Yung Và Nari
06:03You
Comments