00:01Habang tayo, trip down memory lane na manampunta.
00:05Bibisina tayo sa isang museo kung saan hindi lang basta sightseeing ang ganap,
00:09kundi time traveling pabalik sa nakaraan.
00:12Ang living museum na ito, iparara na sa mga bisita ang pamumuhay ng mga malay noon noong unang panahon.
00:19Hello, hello sir. Welcome to Motag Living Museum.
00:22My name is Sammy. I'm a charger in Motag.
00:25Ay, salamat to.
00:34Pagpasok pa lang sa Bakuran, mapapansing malayong malayo na ito sa Burakay na alam natin ngayon.
00:50Oh, thank you. Thank you.
00:55Makikita rin sa museum ang traditional nilang pag-ahabi.
01:05Pati na rin ang sinuunang palikuran ng mga malay noon.
01:08Meron tayo dito, coconut husk.
01:10Yan po ba yung toilet paper?
01:12Yes.
01:13Hindi ba dudugo ang kwet mo dyan?
01:15Actually sir, pag bago naman yung coconut husk, it tastes medyo soft naman siya.
01:21Ito po ba yung five ply o ten ply?
01:25Tapos ito yung ating ash.
01:28Yan yung nilalagay natin sa...
01:29Parang sa tubay.
01:31To neutralize this.
01:33So yan yung ating native toilet.
01:35And then, pag napuno na siya, we cover with soil.
01:40Sa di kalayuan.
01:41Meron akong napansin.
01:42Makati po yung paa niya?
01:44Yan yung ginagamit para mag-separate niya.
01:47Para matanggal po yung grade sa palay.
01:50Ito talaga yung old-fashioned.
01:53So importante po medyo elevated para bumagsak po sa baba.
01:57Yes sir.
01:57At saka yung mga empty na ba-blows away niya.
02:01Nasi-separate.
02:01Through the wind?
02:02Yeah.
02:03Dahil nga medyo magaan na siya.
02:05Oo.
02:07Traditional rice treasure naman ang ginagawa nila dito.
02:10Gamit lang ang mga paa at butas ng sahig na gawa sa kawayan.
02:14Natatanggal ang butil ng mga palay na ibibilad para maging bigas.
02:18Ang aming pustura, para lang nag-release ng paabiheros.
02:22Kung napagod na sa pagkuhan ng palay, may traditional snack din sila dito.
02:27Yan ang palay na pumuputok.
02:30Popcorn is out.
02:31Pop rice is in.
02:33Pinapry na lang natin yung palay.
02:35Okay.
02:36Wala siyang oil.
02:39Walang tunig.
02:40So ano lang siya, plain na rice.
02:44And then ipupot natin siya sa pan.
02:46Yan yung ginagawa namin yung snack.
02:51So ito lang yung kapainin.
02:53Yung na-pop.
02:54Yung cover niya.
02:55So isi-siver it.
02:56Ito dapat na yun siya.
02:59Parang siyang...
03:01Parang siya yun.
03:02Popcorn.
03:02Pwede pala yun sa palay.
03:05O diba? May snacks na pili.
03:06Galing, galing.
03:10At ang mga palay na hindi pumutok, hindi pa rin ito tapon.
03:13Babayuhin ito para makuhang bigas at magamit nila sa pagluluto.
03:17Masinop ha?
03:18Oo.
03:19Ginawa ko na ito.
03:20Natapon lahat.
03:28Ginawa ko na ito.
03:29Natapon lahat.
03:35Saan dahan lang yun?
03:37Para ipal.
03:41Yan na lang.
03:43Yan na lang.
03:45Parang yun.
03:46Parang naglalaro ko na ito.
03:48Kailangan yung...
03:49Ito daliri nakaganyan.
03:52So parang...
03:54Oy.
03:55Oy.
03:56Ganun.
03:58Oy.
03:58Oy.
03:59Oy.
04:01Oy.
04:03Oy.
04:06O tama naman.
04:07Tama po ba?
04:08Yes.
04:10Ito pwede nilutuin.
04:11Luto na yan.
04:12Luto na yan.
04:13Luto na yan?
04:20Yung loko nyo ako eh.
04:21Tito din naman.
04:22Hindi po ba?
04:23Hindi.
04:24Manda.
04:24Luto na siya.
04:27Binubuan ng komunidad ng mga lokal ang Motag Museum.
04:30Mula bata hanggang matanda.
04:32Mulat kung paano ang pamumuhay nila noon.
04:34Ito yung way of living ng mga tao.
04:38Parang nawawala na siya.
04:40So, naisip niyang ibalik itong kultura.
04:44Just like sa Boracay, hindi na natin nakikita kung ano ang kulture natin na sa Malay noon.
04:50Malaking bagay ito sa amin kasi maipapakita namin sa lahat na ito talaga yung aming kultura
04:58or ito talaga yung aming hanap buhay dito sa Malay.
05:02Bukod sa nakasanayang kultura, may isang pagkain na may tuturin ng OG para sa mga Malay.
05:08Meron pagkain ito, nanganganid ng mawala at hindi na makilala pa ng susunod na henerasyon.
05:14Ito ang inomol.
05:16Isa itong fermented rice na nagiging merienda ng mga Malay noon.
05:19Kung ginagawa natin, hindi po baka lutong kanin na po yan?
05:22Sasakin mo muna. Tapos kung ano na, hindi na mainit, higilakay mo ng ganito.
05:27Ano po? Yan.
05:28Tapay. Tap? Tap?
05:30Tapay doon, gina-biliya sa ano, sa...
05:33Palengke?
05:34Ilocos. Ilocos.
05:36Ilocos.
05:36Kasi dito mong magawa dito.
05:38So, saan galing po ito?
05:39Sa Ilocos.
05:40O yan po, pero anong saan galing po yung...
05:42Ano?
05:43Pinagawa ata nila doon sa Ilocos yun.
05:46Bakit ko kayo naghahalo nyan?
05:47Mga 24 hours dyan ma...
05:51Pwede mo lang makain.
05:52Tinatabi dyan sa ano, bandi.
05:55Bandi?
05:56Para takpan?
05:58Bakit may amoy siyang alak?
06:00Kasi yung may mga loya ata ito at saka yung...
06:04Hindi ko na alam kung ano kung anong ibang inahalo.
06:07Lambalog?
06:07Hindi ata.
06:08Wala?
06:08Wala.
06:09Tapos ito, parang ginagawa niyong kanin na...
06:13Nilalagyan ng kanin ng tapay o starter para sa fermentation.
06:17Parang ito, para mas patagal itong masira.
06:20Pinagmamalaki nilang ito raw ang pinakamalinis nilang pagkain.
06:23Dahil kapag madumi ang naging proseso nito,
06:26nabapanis ang inomol.
06:28Ibabalot ito sa dahon, saka iiimbak.
06:30Ito po ba'y kinakain yung...
06:32na may ulam?
06:34Parang merienda lang.
06:35Parang merienda.
06:36Tikman eh.
06:37Ah, pwede lang tikman?
06:38Oo, oo.
06:41Para malaman mo.
06:45Alam ko na.
06:50Ano nga?
06:51Ang tawag nun?
06:52What?
06:53Buro.
06:54Buro?
06:55Buro nga po siya.
06:56Tama sinabi niyo, Nay.
06:58Meron siyang tamis na meron siyang asim.
07:02Kung minsan ganun ako,
07:03amoy ko yun kapag umuuwi na ako.
07:07Pinalagyan pa yun akong asawa.
07:11Dami-damihan ko para malasahan mo ng ano eh.
07:14Para malasahan ko sa sarili ko.
07:15Alam, na-meeting tayo sa biyayay?
07:17Kua!
07:18All you gotta do,
07:19is just subscribe to the YouTube channel of JMA Public Affairs
07:22and you can just watch all the Behind the Drew episodes
07:25all day, forever in your life.
07:27Let's go!
07:28Yee-haw!
Comments