- 8 hours ago
- #kmjs
FLOOD CONTROL PROJECTS NA NAGKAKAHALAGA NG DAAN-DAANG MILYONG PISO, GUMUHO AT NAGKALASOG-LASOG SA HAGUPIT NG BAGYONG BASYANG SA ILIGAN CITY AT SURIGAO
Tila bangungot na hindi malilimot ng mga taga-barangay Mandulog sa Iligan City ang hagupit ni bagyong Basyang na naranasan nito lang nakaraang linggo sa Northern Mindanao!
At dahil sa bagyo, ang kabago-bago nilang flood control project, nasira!
Si Jessica Soho, lumipad patungong Iligan City sa Lanao del Norte at Surigao del Norte sa Mindanao para personal na siyasatin kung bakit tila mas napahamak pa ang mga komunidad na nakatira malapit sa flood control project.
Ang Part 17 ng 'Katakot-takot na Kurakot' sa pagpapatuloy ng KMJS Special Reports, panoorin sa video na ito. #KMJS
"Kapuso Mo, Jessica Soho" (One at Heart, Jessica Soho) is the Philippines' top-rating news magazine program, hosted by one of the most-awarded broadcast journalists in the country, Jessica Soho. It features human interest stories, food, news personalities, travel, trends and pop culture.'KMJS' airs every Sunday, 8:15 PM on GMA Network. Subscribe to youtube.com/gmapublicaffairs for our full episodes. #KMJS
Tila bangungot na hindi malilimot ng mga taga-barangay Mandulog sa Iligan City ang hagupit ni bagyong Basyang na naranasan nito lang nakaraang linggo sa Northern Mindanao!
At dahil sa bagyo, ang kabago-bago nilang flood control project, nasira!
Si Jessica Soho, lumipad patungong Iligan City sa Lanao del Norte at Surigao del Norte sa Mindanao para personal na siyasatin kung bakit tila mas napahamak pa ang mga komunidad na nakatira malapit sa flood control project.
Ang Part 17 ng 'Katakot-takot na Kurakot' sa pagpapatuloy ng KMJS Special Reports, panoorin sa video na ito. #KMJS
"Kapuso Mo, Jessica Soho" (One at Heart, Jessica Soho) is the Philippines' top-rating news magazine program, hosted by one of the most-awarded broadcast journalists in the country, Jessica Soho. It features human interest stories, food, news personalities, travel, trends and pop culture.'KMJS' airs every Sunday, 8:15 PM on GMA Network. Subscribe to youtube.com/gmapublicaffairs for our full episodes. #KMJS
Category
😹
FunTranscript
00:01Konting ulan o kahit pa mahina o malakas na bagyo, siguradong may baha dahil meron na namang flood control project
00:13na hindi umobra.
00:15Katulad ng nangyari kamakailan sa Northern Mindanao.
00:42Isang linggo na ho ang nakalilipas mula nung tumama rito ang bagyong basyang.
00:48Pero sa tingin ko ho, tingnan nyo yung mga gamit, yung mga kanilang mga damit, puro sampay, nilalabahan pa rin.
00:56Mukhang hindi pa ho sila nakakabangon.
00:59Sa estimate po, 21 barangays ang affected, 10,000 families.
01:07Kayo po, kamusta?
01:08Wala po, wala din ayoday ah.
01:10Paano naging okay? Eh mahirap nga.
01:15Pinakaya na lang ma.
01:17Pinakaya na lang.
01:20Malakas ba yung bagyo dito?
01:21Malakas mo.
01:22Yung tubig, malakas.
01:23Buhay ka na nung sendong kuya. Anong masasabi mo dito sa basyang?
01:29Mas malakas.
01:36Ang tila bangungot na hindi malilimot ng mga tiga-barangay mandulog, ang hagupit ni Bagyong Basyang na naramdaman nito lang
01:45nakaraang linggo sa northern Mindanao.
01:47Lalagay, balay lang may may. Wala.
01:50Walakas na madami.
01:51Hindi raw hamak na mas mabagsik itong si Basyang kay Sendong na nagpadapa sa probinsya noong 2011.
02:00Hindi raw sana kakaba-kaba ang mga tiga-barangay mandulog.
02:04Nakatira man kasi sila sa gilid ng ilog, meron naman na raw itong flood control project.
02:11Bagong-bago pa at katatapos lang nitong Nobyembre.
02:15Naging paborito pangaraw itong pasyalan ng mga residente at playground ng mga bata.
02:21Pero sa kalagitnaan ng pananalasa ni Basyang, biyernes ng nakaraang linggo, February 6, ang bagong-bago nilang flood control project,
02:32nasira.
02:35Ito na ngayon ang itsura nito.
02:37Matapos ang bagyo, nagkanda-bitak-bitak ang mga simento.
02:42Gumuho ang ilang malalaking bahagi ng dike.
02:45Ang nangyari sa flood control project sa Luzon, nangyari rin sa bahaging ito ng Mindanao, dito sa Iligan City, sa
02:54Lanao del Norte.
02:56Pero paano makaliligtas ng buhay at mga bahay ang mga proyektong katulad nito na ginastusan ng halos 100 million pesos
03:06at bagong-bago pa.
03:07Dalawang buwan pa lang mula nung natapos pero nadaanan lang ng bagyong basyang bumigay.
03:16At ang pinakamalaking kabalintunaan pa rito, kung paanong sila na malapit lang sa flood control ang nasalanta at nalagay sa
03:27peligro.
03:28Kuya kayo, nasaan yung bahay niyo?
03:29Sa likod, ma'am.
03:31Pag mas malayo sa flood control, mas okay.
03:35Parang weird na yung mas malapit sa flood control, yun yung napahama.
03:42Sayang yun lang ka, o. Pwedeng gataan yan.
03:45Saan yung mga anak mo?
03:47Sa paglilibot ko, nakilala ko si Charimay.
03:50Mahigit isang dekada nang nakatira sa gilid ng ilog.
03:54Ang pinag-ipunan daw nilang bahay, ilang saglit lang, inanod.
04:00Ito na yung bahay mo, Charimay?
04:02Yes po. Oo, yan po.
04:03Yan na lang natira.
04:05One-part na lang po yung natira.
04:07Tapos yung sa ilalim po, butas na din.
04:10Hindi na talaga po itirahan.
04:11Hindi na pwedeng puntahan.
04:12Wala na yung kwarto.
04:14Ilan ba yung kwarto nito?
04:15Bali, dalawa itong kwarto kasi.
04:17Yung kusina mo dito sa labas?
04:19Yung kusina sa likod nito rin.
04:20Ah, meron din.
04:22Yung bahay po namin, barong-barong lang po yun.
04:25Yung may flood control na po, naisip namin,
04:27sige, palikihin natin yung bahay natin kasi may flood control na po.
04:31Bininta pa namin yung baka namin,
04:33tapos nag-ipon pa ng ilang taon para makabuo po ng comfortable
04:37at ka na maayos natirahan po yung mga anak namin.
04:41Kaso, ano nangyari nitong basyang?
04:43Nasira lang po na wala lahat yung pinaghirapan namin sa isang igla po.
04:51Paano kayo nakaligtas?
04:53Nung tumakas na po yung tubig,
04:55pumunta kami sa bahay ng mama ko.
04:57Yung mga anak ko po, basang-basa.
05:00Kasi nga, umuulan po yun ng malakas.
05:02Yung 10 months ko po,
05:04tapos 2 years old.
05:04Ah, may baby ka po.
05:05Oo, 10 months yun.
05:06Tapos naawa ko.
05:08Kasi nga, ginaw na ginaw po yung baby ko.
05:11Hindi nyo inakala, no?
05:12Opo, natataas.
05:13Kasi nga, may flood control na po.
05:17Paano yung mga gamit na kuha mo na?
05:18Ito lang yung natira yung mga gamit ko.
05:21Hindi ko na kinuha kasi nga,
05:23ano, yung mas importante po yung buhay ng mga anak ko.
05:25Anong balak nyo ngayon, Charime?
05:27Ay, hindi ko pa po alam kung ano.
05:29Kung saan kami titira ulit.
05:31Kung titira ba kami dito ulit or hindi na.
05:33Kasi nga, na-trauma na ako eh.
05:35Parang hindi na pwede eh, oh.
05:37O, hindi na talaga.
05:38Hindi na talaga pwede.
05:43Dito po talaga yung bahay namin.
05:45Ito po, oh.
05:46Si Anna Neth naman.
05:48Buong bahay, tinangay.
05:50Walang natira.
05:51Ang nangyari sa bahay mo, bumigay na.
05:54Akala na ko, matigas kasi yung bahay namin
05:56kasi simentado.
05:57Pagbalik ng asawa ko ng alas 4,
05:59wala na yung bahay namin.
06:01Buong-buo talaga.
06:02Na-wash out yung bahay nyo?
06:05So, yung bahay mo nandito dati.
06:07Dito, dito ang bahay ko.
06:08Likod kayo ni Charime.
06:09Opo.
06:10So, may bahay dati dito.
06:11Oo.
06:12Ito yung bahay namin dito.
06:13Wala na?
06:14Wala na.
06:15Wala ka naisalba kahit ano?
06:16Wala.
06:17Eh, butiin nuna yung buhay, no?
06:19Oo.
06:19Tsaka yung mga anak mo.
06:20Oo.
06:21Sabi ko nga, yung mga gamit at saka, ano,
06:25mga kikita natin, pero ang buhay hindi na talaga
06:28mag-ibalik.
06:29Pero papaano saan kayo kumukuha ng mga damit?
06:31Kung ganyang, na wala lahat.
06:33Ano, namumulat kami sa mga damit na doon,
06:35nabanlas na, kung an.
06:36Tapos nilalaba namin doon sa ilog,
06:39tapos dinadamit namin.
06:40Kasi walang natira sa mga damit nyo,
06:42umukuha na lang kayo ng mga naanod?
06:44Ganon.
06:44Oo, kung kasya sa to.
06:45Ah, ito, kasya sa anak ko.
06:47Nilalaba namin.
06:48Tapos, pinagamit ko sa anak ko.
06:51Kasi walang-wala talaga kami nakuha, kahit isa.
06:55Ito yung mga damit na, ano,
06:56dinadampot namin galing sa, ano,
06:59galing doon.
07:00Kasi wala na kaming gamit na
07:02nakukuha sa bahay namin
07:04kasi buo-buo talaga yung nawala sa amin.
07:06Bakit ba kayo nagpatayo ng bahay dito?
07:08May flood control na.
07:09Tapos, hindi na dito dadaan yung kuan, tubig.
07:12Kasi mataas ang hirikrap.
07:15Pero, pagdating ng, ano,
07:18paggawa nila dito, sabi ko,
07:20parang hindi matibay yung paggawa.
07:21Maling akala, ano?
07:22Kasi, nung nakikita ko sa mga iba,
07:25may bakal.
07:26Tapos sila walang bakal.
07:28Lahat daw ito inabot ng tubig.
07:30Pero, mas swerte yung mga nandito
07:32kasi hindi bumigay yung kanila mga bahay.
07:35Yung mas malapit sa flood control
07:37o sa may ilog,
07:38yun yung talagang bumigay yung mga bahay.
07:40Dito, okay pa eh.
07:42Nitong Nobyembre lang natapos
07:44at napakinabangan ang mga residente ang dike.
07:47Ang inilaang pondo para rito,
07:4996.5 million pesos.
07:52Pero parang maning-mani lang.
07:54Kayba siyang.
07:56Tinanong namin ang opinion
07:58ng isang structural engineer
08:00kung bakit nagkaganito
08:02ang flood control project.
08:05Engineer Ross,
08:06palagay niyo ho,
08:07ano nangyari dito sa flood control project na ito?
08:09Nakikita ko sa drawing,
08:11sa design,
08:11sa water side is puro buhos.
08:13Yung reprap is for slow protection.
08:15So, dapat walang tubig na dadaan dito
08:17in the design.
08:18Kaso nakadaan?
08:19Kaso nakadaan.
08:20Parang hanggang...
08:20Yung tubig kaya nawasak ito.
08:21O, hanggang dyan yung tubig, o, kaya nawasak.
08:23Pero yung pagkakagawa ho
08:24nitong flood control project,
08:26itong dike na ito mismo,
08:28tama ho kaya?
08:29May bato naman.
08:30May, meron naman.
08:31May bakal naman.
08:31May bakal.
08:32Sa kabilang side.
08:33O, sa kabila.
08:33Pero bakit dito sa side na ito walang bakal?
08:37Kasi ito dito, ma'am,
08:37yung design nila is for slow protection ng lupa.
08:40Ikaso, ang tubig,
08:41hanggang dito rin pumasok.
08:42Yun ang problema.
08:43Hindi kasi design yung slow protection dito
08:46para sa tubig.
08:46Hindi ba nila na-consider yung mga gano'n
08:48na dapat nilagyan na rin nila ng bakal dito
08:51kasi may possibility na dumaan yung tubig
08:53dito rin sa side na ito?
08:54Yun, hindi ko...
08:56Hindi na nila ginawa.
08:57Kasi doon parang may bridge,
08:59may opening doon.
08:59Oo, yun nga.
09:00Kasi hindi doon natapos yung bridge.
09:02Oo, pag walang opening doon,
09:03siguro safe.
09:04So ano na nga yun?
09:05Nito lang martes,
09:07nagtungo si DPWH Secretary Vince Dizon
09:10sa Barangay Mandulog
09:12para suriin ang damage.
09:14Where's Upstate?
09:15Doon po.
09:15Doon po.
09:16Doon po.
09:17Doon po.
09:18Doon po.
09:19Pero tanong ng mga residente rito,
09:22bakit hindi niya pinuntahan
09:24ang bahaging ito?
09:26Para raw sana,
09:27nakita ni Secretary Dizon
09:29kung ano ang puno't dulo
09:32ng naging dilubyo.
09:34Ito ho,
09:35natapos ho yan o?
09:36Hindi po.
09:37Talagang wala.
09:38Talagang may space.
09:382018 pa ho ito.
09:41Nagkaroon sila ng sa English,
09:43false sense of protection.
09:44Kasi may flood control project nga naman.
09:47Yun nga lang,
09:48meron palang space dito
09:50na walang flood control project.
09:52Tapos meron pang ginagawang tulay
09:54na hindi naman natapos.
09:55Nung kasagsagan ng basyang
09:57at tumaas yung ilog,
09:58yung ilog
09:59at saka yung baha na rin,
10:01pumunta rito.
10:02Gumawa ng sarili pang daan
10:04hanggang niragasa niya
10:06lahat ng mga nasa gilid
10:08ng flood control project
10:10kabilang na yung bahay
10:11ni Nananet
10:11at ni Charimane.
10:13150 meters lang
10:15ang layo
10:16sa mga nasirang dike
10:18ng pigsuotan bridge.
10:20Taong 2020 pa raw ito
10:22dapat natapos.
10:23Pero heto,
10:24nakatiwangwang,
10:25parang bungi.
10:27At dahil hindi raw natapos
10:29ang tulay,
10:29tuloy ang dalawang magkahiwalay
10:32na bahagi
10:32ng flood control project
10:34hindi napagdugtong.
10:36Kaya,
10:36nagkaroon tuloy ng uwang
10:38kung saan pumasok
10:40ang baha
10:41na nakasira
10:42sa mga bahay.
10:44Hindi ko nga ako
10:45kinausap yung
10:45mga hindi ni Natara
10:47DPDW
10:47kumukuluan dugo ko eh.
10:49Galit na galit po ako.
10:51Dahil?
10:51Kung tinaposana nila ito,
10:53pagkakadugtong yan,
10:54yung dalawang yan,
10:55panagpo sila dyan
10:56sa may tuloy.
10:57Parang hindi naging
10:58coordinated, ano ho?
10:59Hindi po.
11:00Tatapos,
11:01ang sabi ay wala daw
11:02kundo.
11:03E saan?
11:03Nangan yung
11:04Trillionist natin.
11:062025 budget.
11:07At saka ba't sila
11:08gumawa ko ng tuloy
11:09na hindi natapos?
11:10Hindi po nga,
11:10iyon ka ako
11:11at problema dyan eh.
11:12At saka bakit hindi
11:13nagdugtong yung dalawang
11:14flood control?
11:15Kung natapos ito,
11:15pagdudugtong yan,
11:16sigurado ako.
11:17Hindi nga eh.
11:18Kaya ganito ho
11:19yung pinsala ngayon.
11:20Kung natapos lang sana yan,
11:21wala akong baha
11:22mungyayari.
11:23May baha man,
11:24pero may flood control
11:25tayo eh.
11:26O, dapat nga ho,
11:27meron, di ba?
11:28Mananawagan po ako
11:29kay Sir Disson,
11:31kayo po ay
11:32nandoon lang,
11:33hindi po kayo
11:33pumunta sa dulo
11:34tulad po ni Kim G.S.
11:37Si Kim G.S po,
11:37sa pinakadulo po
11:38kung saan nagmula
11:39yung baha.
11:40Ngayon,
11:40ang mga tao eh,
11:42sinisipan ang mga
11:42barangay ofisyal
11:43dahil yung mga bahay
11:45na yan dyan,
11:46nakahilir ang bahay,
11:47gingerson po yan.
11:48Kaya lang,
11:49nagbahay sila dyan
11:50dahil may flood control tayo.
11:52Umasa sila
11:52yung hindi yan sila
11:53mararating ng ano,
11:54kahit na may
11:55may gingerson,
11:57pero umasa sila
11:58dahil mayroon po tayong
12:00project na
12:00flood control.
12:01Ang instruction ko,
12:03kaya nga gawa
12:04ng paraan gati.
12:06Kahit temporary muna.
12:07Masa ngayon.
12:08Kasi pagka mayroon na
12:09naman bagong basya
12:10ang osendo,
12:11sisirain na naman
12:13ang tubig ito.
12:13Gagawin natin ngayon.
12:15Ayon sa transparency
12:17website ng DPWH,
12:19ang pigsuotan bridge
12:21100% completed na.
12:24Paano naman nangyari yun?
12:26Gayong heto
12:28ang resibo.
12:29Kitam-kita.
12:30Ang inilaang pondo sa tulay,
12:33mahigit 96 million pesos
12:36ang kontratista.
12:38Monolithic Construction
12:39and Concrete Products
12:41na nakabase
12:42sa Davao City.
12:44Sinubukan namin
12:45kuhanan ng pahayag
12:46ang DPWH
12:47at ang Monolithic Construction
12:49and Concrete Products,
12:51pero wala pa silang tugon.
12:53Samantala,
12:54ang kontraktor
12:55ng nasirang bahagi
12:57ng flood control project,
12:58ang Jew East Construction
13:00and Equipment Incorporated.
13:02Pinuntahan ng aming team
13:04ang kanilang opisina
13:05sa Iligan City,
13:06pero wala pa rin silang tugon
13:08habang ginagawa
13:09ang ulat na ito.
13:11Ang tanong ngayon
13:12ng mga tiga-iligan,
13:13paanong ang mga bagong
13:15tayong flood control project
13:17agad na bumigay
13:18at naglagay pa sa kanila
13:20sa panganib?
13:21Hindi ko din masabi
13:22na substandard
13:23kasi hanggang ngayon
13:23nagstand pa eh.
13:24Pag substandard to,
13:25talagang washout.
13:27Ubos lahat to.
13:27Na-overwhelm lang.
13:28Si Sindong kasi,
13:29yung rainfall niya
13:30is 180 mm in 24 hours.
13:33180 is parang ganyan lang.
13:35Ngayon sa bus,
13:36parang ganyan.
13:37At 380 mm in 24 hours.
13:41So, bala na-overwhelm
13:42yung project.
13:44Pero as an engineer,
13:46engineer Ross,
13:47hindi ba dapat
13:47naka-input lahat siya
13:48na may climate change,
13:50mas malalakas na
13:51yung mga bagyo natin.
13:52Hindi ba dapat
13:53stronger na ba
13:54yung design?
13:54Yun talaga yung
13:55kinukonsider ng mga
13:56engineer dito ma'am.
13:57Bali, parang ito
13:58na-design is
13:59studies to
14:00ng 50 years
14:02hydrographic
14:02na data.
14:05Kaso,
14:06yun nga,
14:06yung 200%
14:08dati,
14:09yung Sindong,
14:09di ba,
14:09ang laki na ng tubig.
14:11Ngayon,
14:11parang na-duble.
14:12Ang warranty period
14:14for a specific
14:15flood control project
14:16or typical flood control
14:17project
14:17will be
14:18one year.
14:19If tapos na yung
14:19warranty period,
14:21yung gobyerno na
14:22ang sasagot
14:23nung repair.
14:24Taong 2011,
14:26nung nanalasa
14:26sa Iligan City
14:28ang bagyong
14:28Sendong
14:29at ang isa
14:30sa mga
14:31pinalubog nito
14:32ang barangay
14:33Abuno.
14:34Para hindi na
14:35maulit
14:36ang bangungot
14:37na yun,
14:38lalot madalas
14:38daw tumaas
14:39ang tubig
14:40sa Iligan River
14:41tuwing bumabagyo,
14:42may ipinatayo rin
14:43silang
14:44flood control
14:45project
14:45sa barangay.
14:46Pero ang
14:47paghahandang ito
14:48ng mga
14:48tiga barangay
14:49Abuno,
14:50walang panama
14:51sa bagsik
14:52ni Basyang.
14:53Apat na bahagi
14:54ng flood control
14:55project
14:56ang nawasa
14:57at ang itinuturong
14:58dahilan,
14:59wala raw kasi
15:00itong bakal
15:01at ang simento
15:02manipis.
15:03May flood control
15:04dyan.
15:05Hanggang doon
15:06nasira
15:06sa lakas
15:07ng tubig.
15:08Dahil yung
15:09materialis nila
15:10nakita naman
15:11natin yun.
15:12Diba?
15:13Walang
15:13sheet file,
15:14walang bakal.
15:15Possibly
15:16natin ipin.
15:17Kung matibay
15:19lang daw sana
15:20ang proyekto,
15:21hindi na
15:22wash out
15:22ang two-story
15:24na bahay
15:25ni Nadeves.
15:26Walong taon
15:27pa naman daw
15:27niya itong
15:28pinaghirapang
15:29ipundar.
15:30Doon po
15:30ang bahay namin
15:31nakatayo po.
15:33Nung nasira po
15:34dito,
15:35yung tubig
15:35dumaan
15:36dun sa kabilada
15:37hanggang
15:37dun sa kalsada
15:38yung tubig
15:39po sa kalsada
15:40hanggang
15:40dito po.
15:43Ang mga gamit
15:44namin,
15:45inilagay namin
15:46sa taas,
15:46kasi akala namin
15:48save eh.
15:48Kasi wala namang
15:49mag-expect na ganun
15:50talaga ma-wash out
15:51yung bahay namin.
15:52Pinundar namin
15:53ilang-ilang taon
15:54tapos
15:55ganun lang.
15:56Ang ipinagpapasalamat
15:58na lang nila
15:59na isalba
15:59ang kanilang
16:00sasakyan
16:01at motor.
16:03Hindi ko pa
16:04maintindihan
16:05yung feelings ko.
16:07Yung feelings
16:07ng mga anak ko eh.
16:12Pilot kong
16:13pinigilan
16:14kasi
16:15parang
16:16nahiya ako.
16:17Parang nahiya kami
16:19parang ano
16:20pero
16:22sinabi ko nga eh
16:23buti pa
16:24kung kami
16:24magbigay
16:25pero ngayon
16:25kami nang
16:26binibigyan
16:27ng hirap
16:27kasi
16:28magsimula eh.
16:35Parang bumigay
16:37na rin ako
16:37pero
16:39parang sa mga anak
16:40namin eh.
16:45Makikita mo naman eh.
16:47Walang laman eh.
16:48Yung mga bato nga
16:49patay eh.
16:50Parang nilagyan lang
16:51ano
16:51ng mga kunting
16:52simento.
16:53Hindi mo maasahan
16:54sa tubig.
16:54Kaya
16:55bumigay talaga.
16:56Sobrang tinipid.
16:58Nagkalat
16:59ang mga inanod
17:00na sheet piles
17:01o mga bakal
17:02na pundasyon
17:04ng flood control.
17:05Yun mo sa ilalim sir.
17:06Kung gano'n lang kanipis.
17:08Ayan o.
17:08Puro buhangin lang.
17:09Buhangin tapos
17:10yan yun o.
17:11Manipis yung
17:12pagkakasimento.
17:13Tapos wala pang bakal.
17:15Kaya bumigay.
17:16Dahil bumigay
17:17ang flood control project
17:19na sira
17:20pati ang tulay.
17:22Flood control siya ma'am
17:23tapos
17:23nakapatong lang yung
17:24steel bridge sa ano.
17:25Flood control sa ilalim
17:27tapos yung steel bridge
17:27siya nakapatong lang
17:28sa taas.
17:29So nung bumigay yung
17:30flood control
17:31nadala na yung
17:32steel bridge.
17:33Para may matawiran
17:35ang mga residente
17:36dumiskarte na lang sila
17:38ng pansamantalang tulay.
17:40Yun nga lang
17:41hindi ito
17:42kayang daanan
17:43ng mga sasakyan.
17:44Batay sa nakalap na
17:46impormasyon
17:46ng aming team
17:47mula pa rin
17:48sa website
17:49ng DPWH mismo
17:51ang kontraktor rao
17:53ng bumigay na
17:54riprap
17:54kina Dave's
17:55ang Al Hussein Construction
17:57at ang inilaang
17:59pondo para rito
18:0041 million pesos.
18:02Ang ibang bahagi
18:03naman
18:04ng nasirang
18:05flood control
18:05gawaraw
18:06ng Red Construction
18:08Technique
18:09na nakabase rin
18:10sa Iligan City.
18:12Sinubukan namin
18:12kuhanan ng pahayag
18:14ang Al Hussein Construction
18:15pero wala silang tugon.
18:18Samantala
18:19pinuntahan din
18:20ang aming team
18:21ang opisina
18:22ng Red Construction
18:23Technique.
18:24Ito ba yung Red Construction
18:24Technique?
18:25Nagbigay sila
18:26ng numero
18:27ng taong
18:28dapat daw
18:28naming kausapin
18:29pero wala silang tugon.
18:31Huwag sana
18:32natin tipirin
18:33kawawa yung mga tao
18:35o kung sakali
18:36kayo
18:37ang biktima
18:38o kaya yung mga
18:39kamag-anak ninyo
18:40biktimas na
18:41dahil sa
18:41pagtitipid
18:42ng budget.
18:49Technical assessments
18:51are already
18:52being conducted
18:53to determine
18:53the extent
18:54of damage
18:55of the affected
18:55fraud control
18:56structures.
18:57The DPWH
18:58Iligan City
18:59District Engineering
19:00Office
19:00assures the affected
19:01residents
19:02of Barangay Abuno
19:03and Barangay Mandulog
19:05that fraud control
19:06repairs
19:06will be completed
19:07by May
19:08upon orders
19:09of the President.
19:11Mula Iligan City
19:13sa Lanao del Norte
19:14bumiyahe
19:15ang aming team
19:16ng sampung oras
19:18sa Barangay Badas
19:20sa Placer
19:21Surigao del Norte
19:22kung saan
19:23bumigay din
19:25ang ilang bahagi
19:26ng kanilang
19:27flood control project.
19:32I-re-rescue
19:33daw dapat ni Maribel
19:34nung kasagsagan
19:35ng bagyong basyang
19:36ang kanyang anak
19:37kaya naglakad siya
19:39sa taas ng dike
19:40munti ka na raw
19:42tuloy siyang
19:42natangay
19:43ng baha.
19:44Dito pa lang ako
19:45nakatayo
19:47may narinig na akong
19:48mga bato
19:49na nagkakrak
19:51na sa ilalim
19:52ng tinigitindugan
19:54na ho ma'am.
19:55Talikod na ho
19:56tritsyo po dagan
19:57ningana na na dyan
19:58ang tubig
19:59mutong pagdagan ho dito
20:01na na dyan
20:01ang tubig
20:02na wash out
20:02na dyan
20:03sabot sa mong gibati
20:05kaysa mong magtugod po
20:06at nangangamo
20:07ang gitamakan
20:08delikado na ito.
20:09Nagikul ba ako?
20:11Nga nung naguba man si Zanga
20:12ang tubig di rin
20:13medyo
20:13di mang jutuing
20:14on as in
20:14aragado kakusog.
20:16Nawasak
20:17ang ilang bahagi
20:18ng dike
20:19na hati
20:20ang mga bakal
20:21at simento.
20:22Sa ilalim niya
20:23puro lupa
20:24na malambot
20:25kasi sa iba
20:26nakita ko
20:26nire-re-prop muna
20:27yung mga
20:28ano eh
20:28yung bato
20:29bago binabalot
20:30ng simento
20:31nilalagyan ng kabilya.
20:32Eto
20:32lupa
20:32na parang
20:33inipon
20:34tinambak lang
20:35tapos
20:35nilagyan ng kabilya
20:36sa ibabaw
20:37nilagyan ng simento.
20:39Proyekto ito
20:40ng JMT Construction
20:41na nakabase
20:43sa Surigao City.
20:44Natapos ito
20:46noong 2022
20:47at ang inilaang
20:48pondo para rito
20:4949 million pesos.
20:52Sinubukan namin
20:53kuhanan ng pahayag
20:54ang kontraktor
20:55at pati na
20:56ang DPWH
20:57ng Surigao del Norte
20:59pero wala silang tugon.
21:02Sa nagbabagong panahon
21:04at tila
21:05lumalakas pang
21:07mga bagyo
21:08at pagulan
21:09o ubra ba
21:10ang mga ginastusan
21:12ng bilyones
21:13at trilyones
21:14na flood control projects?
21:18Tinanong namin
21:19si Dr. Alfredo
21:21Mahar Lagmay
21:22ng NOAA Center
21:23sa UP.
21:24Yung dating na
21:25minsanan lang
21:27na malalaking ulan
21:28na nagdudulot
21:29ng dilubyo
21:30ay nagiging
21:31mas madalas.
21:33Nagkataon
21:33na nalumbag
21:34yung basyang
21:35doon sa iligan
21:37maraming binuhos
21:38at doon sa
21:39watershed ng iligan.
21:40Napuno yung mga ilog
21:42pumapaw
21:43binaha yung mga
21:44syudad
21:45yung mga karatig
21:46lugar ng ilog.
21:47Yung mga flood control
21:48projects na ito
21:50ay hindi sapat
21:51para
21:52i-contain
21:53yung laki ng baha.
21:55Kasi
21:56yung mga
21:57dike
21:58ay may hangganan lang yun.
22:00Kaya
22:00pag umapaw yung ilog
22:02lagpas dike
22:03aapaw doon
22:04sa mga kabahayan
22:05sa tabi ng ilog.
22:06Yun ang problema natin
22:07kasi
22:08ang automatic na
22:09solution natin
22:10sa baha
22:11ay dike.
22:12Dapat kasi
22:12hindi ganun.
22:14Exhaust muna
22:15lahat ng possibilities.
22:16Tanim tayo
22:17ng mga puno.
22:18Gumamit
22:19ng iba pang
22:20nature-based solutions,
22:21rainwater harvesting,
22:23detention basins,
22:24mas maliit na yung baha.
22:26Tsaka tayo
22:26gumamit
22:27ng mga
22:28concrete
22:28infrastructure
22:29solutions.
22:30Importante yung
22:31tamang
22:32urban planning.
22:33Alamin kung
22:33nasa ninyo
22:34mga babahain
22:35at gawa
22:35ng tamang plano.
22:36Wala tayong
22:37pag-uusapan
22:38na disaster.
22:38Kung ganun.
22:39Bilang public service,
22:41ang NOAA Center
22:42may website
22:43kung saan nyo
22:44pwedeng tignan
22:45kung ang inyo
22:46bang bahay
22:46ay nasa lugar
22:48na bahain.
22:49So kung makikita nyo
22:50ito yung buong
22:51iligan,
22:52so dito palang
22:53kitang-kita na na
22:54ang daming area
22:55na namumula.
22:56Red means
22:56high hazard.
23:00Tulungan kami.
23:01Nakamutan nila kami
23:01ng
23:02mga ayun
23:03kasi hindi pa kami
23:04nakakuha
23:04ng ayun
23:05gano'n sa dikit.
23:06Ayus-ayusin natin
23:07ng pagpapagawa.
23:08Para hindi na maulit.
23:09Sayang naman yung pera
23:10sa goberno.
23:11Pera natin yun.
23:13Miliyons.
23:13Tapos gano'n
23:14lang mangyari.
23:15Sobrang sakit
23:16yung lahat-lahat
23:18na pinaghirapan mo
23:20na wala lang bigla.
23:21Uuwi ka
23:22pero wala kang uuwian.
23:24Ang hirap kasi
23:25magsimula eh.
23:37Siyang na tao
23:38ang namatay
23:39sa Northern Mindanao
23:41sa kasagsagan
23:42ng Bagyong Basya.
23:43Sampung libong
23:46mga pamilya
23:46sa dalawamput
23:48isang mga barangay
23:49ang apektado.
23:50Marami sa kanila
23:52na buhay
23:53sa maling akala
23:54na ligtas sila
23:55dahil meron
23:57ng flood control project.
24:01Nayun pala
24:02lalong maglalagay
24:04sa kanila
24:05sa
24:06peligro.
24:13Thank you for watching
24:15mga kapuso.
24:16Kung nagustuhan nyo po
24:17ang videong ito,
24:18subscribe na
24:20sa GMA Public Affairs
24:21YouTube channel
24:22and don't forget
24:24to hit the bell button
24:25for our latest updates.
24:27lalong maglalagay
24:27sa
24:27sa
24:27mga kapuso.
Comments