- 5 months ago
- #kmjs
ANG MGA MAANOMALYANG FLOOD CONTROL PROJECTS SA BANSA KUNG SAAN ANG PERA DIUMANO ANG NAIBUBULSA NA UMAABOT NA SA BILYON-BILYONG PISO ANG HALAGA, PATULOY ANG IMBESTIGASYON
MGA UMANO’Y KINURAKOT NA MGA PROYEKTO MULA LUZON, VISAYAS, MINDANAO, ATING SIYASATIN!
Mainit pa ring pinag-usapan ng sambayanan ang mga kinurakot diumano na flood control projects sa Pilipinas kung saan hindi lang daw bilyones kundi trilyones ang ibinulsa ng mga tiwali.
Nagpapatuloy ang imbestigasyon ng #KMJS sa kung paano kinukupitan ang flood control projects. Kasama ang isang structural engineer, inimbestigahan at sinuyod mismo ni Jessica Soho ang ilan sa mga ito.
Gaano nga ba kalala ang korapsyon sa gobyerno, ayon kina Dating COA Commissioner Heidi Mendoza at dating Finance Undersecretary Cielo Magno?
Ang part 2 ng 'Katakot-takot na Kurakot' sa pagpapatuloy ng KMJS Special Reports, panoorin sa video na ito. #KMJS
"Kapuso Mo, Jessica Soho" (One at Heart, Jessica Soho) is the Philippines' top-rating news magazine program, hosted by one of the most-awarded broadcast journalists in the country, Jessica Soho. It features human interest stories, food, news personalities, travel, trends and pop culture.'KMJS' airs every Sunday, 8:15 PM on GMA Network. Subscribe to youtube.com/gmapublicaffairs for our full episodes. #KMJS
MGA UMANO’Y KINURAKOT NA MGA PROYEKTO MULA LUZON, VISAYAS, MINDANAO, ATING SIYASATIN!
Mainit pa ring pinag-usapan ng sambayanan ang mga kinurakot diumano na flood control projects sa Pilipinas kung saan hindi lang daw bilyones kundi trilyones ang ibinulsa ng mga tiwali.
Nagpapatuloy ang imbestigasyon ng #KMJS sa kung paano kinukupitan ang flood control projects. Kasama ang isang structural engineer, inimbestigahan at sinuyod mismo ni Jessica Soho ang ilan sa mga ito.
Gaano nga ba kalala ang korapsyon sa gobyerno, ayon kina Dating COA Commissioner Heidi Mendoza at dating Finance Undersecretary Cielo Magno?
Ang part 2 ng 'Katakot-takot na Kurakot' sa pagpapatuloy ng KMJS Special Reports, panoorin sa video na ito. #KMJS
"Kapuso Mo, Jessica Soho" (One at Heart, Jessica Soho) is the Philippines' top-rating news magazine program, hosted by one of the most-awarded broadcast journalists in the country, Jessica Soho. It features human interest stories, food, news personalities, travel, trends and pop culture.'KMJS' airs every Sunday, 8:15 PM on GMA Network. Subscribe to youtube.com/gmapublicaffairs for our full episodes. #KMJS
Category
😹
FunTranscript
00:00The investigation of the human rights of the government
00:06is to know how to make a project of the government.
00:09In this year, we know how to make a project
00:14about the flood control projects.
00:17We also have a project in Visayas and Mindanao.
00:22Mainit pa rin pinag-usapan ng sumbayanan ngayong linggo
00:31ang mga kinurakot di umano na flood control projects sa Pilipinas.
00:39Hindi lang bilyones, hindi trilyones ang ibinunsa ng mga tiwali.
00:468 to 10% para sa mga opisyal ng DPWH.
00:49May extra 2 to 3% pa na parte ang District Engineering Office.
00:53Meron pa ngayong tinatawag na parking fee na aabot sa 5 to 6% ng pondo
00:59na ibinibigay sa politikong may kontrol sa distrito kung saan itatayo ang proyekto.
01:04Eh dilimpak-limpak po yung kinikita ng mga kurakot pala.
01:08If you're stealing 1 billion a year, you're stealing 2.7 million a day.
01:12Maging mismong mga residente,
01:14kanya-kanya ng imbestiga sa mga flood control project sa kanilang mga lugar.
01:21Sa Kamiling Tarlak, nakuna ng isang residente ang ginagawang pagkumpuni ng mga tauhan ng DPWH
01:30sa mga crack at butas sa dike ng Kamiling River.
01:34Pero ang katakataka rito, ang mga sira tila tinapalan lang daw.
01:39Yung mga crack po na yan ay pinapatungan lang po nila ng semento.
01:43Sa tingin po nila, kapag po tumas yung tubig ay hindi po masisira yan.
01:48Kaya yung mga kag*** po ng mga DPWH dito sa Tarlak.
01:52Inimbestigahan din namin kung paano ba kinukupit ang flood control projects.
01:58Ayon sa isang mapagkakatiwalaang source,
02:01ang madalas daw na kinukupit ang sheet piles o ang bakal
02:06na nagsisilbing pundasyon o pampatibay sana ng istruktura sa mga pangontra sa bahak.
02:13Ayon sa aming source, sa sheet piles o bakal pa lang,
02:18pwede nang kumita ang mga kurakot ng halos 50% bilang tongpats nila o kupit.
02:26150 million pesos worth of sheet piles ay 50 million pesos worth lang pala ang inilagay.
02:34Sa mga magkakasunod na bagyo nitong Hulyo at Agosto na sinabayan pa ng habagat,
02:40marami sa mga bumigay na flood control projects yung mga tinatawag nilang slope protection.
02:47Kaya kung may dapat pagtuunan ng imbestigasyon ngayon ay kung tama ba yung pagkakagawa.
02:55Nito lang martes, nagtumo kami sa kandating Bayan ng Arayat sa Pampanga
03:01na isa sa mga binanggit ni Sen. Panfilo Lacson sa kanyang privileged speech
03:06na di umano maanumal yung flood control project.
03:10Four years now, the riverbank mitigation project in Kandating, Arayat
03:15has been the phase of a failed flood control project.
03:19Tuwing umuulan, panay ang aray ng mga taga-Arayat.
03:22Kasama ho natin dito si Engineer Juan Paulo Bersamina
03:26para mabigyan nyo ho tayo ng medyo expert opinion
03:29tungkol po dito sa makikita nating gumuhong dike.
03:34Nasa Pampang ng Pampanga River, ang barangay kandating
03:38umaapaw raw ang ilog kapag malakas ang ulan.
03:42Kaya bilang solusyon sana,
03:44nagpatayo rito ng flood control project
03:47na nagkakahalaga ng 254 million pesos.
03:52Ang kontratista, ang Edmari Construction and Trading
03:56pagmamayari ni Edgar Sagum,
03:58kamag-anak ng congressman ng 4th District ng Pampanga
04:02na si Ana Sagum.
04:04Apat na taon na mula nung ito'y ginawa.
04:07Nasira na rin daw ito nung lamang nakarang taon
04:10at ngayong taon, nasira ulit.
04:12Talagang mga tao nagsisigawan na.
04:14Hindi mo naman sila masisisir.
04:15Buhay nila, ito nga bahay nilang mawawasa.
04:17Kamusta ho dito sa inyong barangay?
04:19Kapag po tumatas yung tubig,
04:21medyo may takot,
04:22paka po silang bigang gumod.
04:24Ang mga sheet pile o mga bakal,
04:27nagsitumbahan.
04:28Ito ho yung mga bakal na ibinabaon
04:31para mas maging matibay ho yung structure.
04:34Tama po, our engineer.
04:35It will prevent yung lateral pressure from the soil
04:38na mag-toppel over sa ilog.
04:40Kung wala ito, ano ho mangyayari?
04:43Sa river flow, kakainin niya itong bakas natin.
04:46Yung kukutkutin ng tubig, yung dike.
04:50Because naka-lean na siya pag ano,
04:52ibig sabihin nagkaroon ng failure.
04:54It's either because of the soil,
04:56pag saturated kasi ang lupa,
04:58mas magiging mabigat, mas malaking lateral pressure niya.
05:01Kaya rin siya nag-lean because hindi rin maganda yung embedment.
05:04Because maybe if masyado siyang mababaw,
05:07may tendency talagang gumano siya.
05:08That's why the rule of thumb is 1.5 times.
05:11May enough support from the bottom.
05:14Yung pressure was water.
05:16Combination, water and soil.
05:18Rocks.
05:19It's the two major possible causes of this failure.
05:23Nire-repair ngayon ang river bank protection.
05:26Kapansin-pansin lang na ang itaas na bahagi ng mga bakal,
05:31pinutol.
05:32Pagkatapos, iwinel din.
05:34Itong pagkakawelding ho ba ito? Tama ho ba ito?
05:37In my standards,
05:38hindi siya maganda because,
05:40unang-una,
05:41nakalim na.
05:42Then, bakit mo pa hihinangin?
05:43Vertically.
05:44Structurally,
05:45hindi siya stable.
05:46Kasi, irregular na yung geometry niya,
05:48mas matindi siya mag-fail in the future.
05:50Gusto lang ho namin tanongin kung bakit po may hinang, may welding.
05:55Ano po kasi yan, ma'am?
05:57Nakalingan yun eh.
05:58Para po maganda daw pinarepair nung pump before.
06:01Tinayin namin.
06:02May slate pa po yan para matibay.
06:04Ano to hindi ho papalitan yung sheet piles na bumigay?
06:07Re-repair na lang, ganun ho yun.
06:09Yung po do sa'yo.
06:11Pinuntahan ang aming team ang opisina ng Pampanga District First Engineering
06:16para kunin ang kanilang panig.
06:18Pero nasa seminar daw ang mga opisyal.
06:22Pinuntahan din namin ang nakarehistrong adres
06:25ng Edmary Construction and Trading
06:27sa San Luis, Pampanga.
06:29Pero tumangi silang magbigay ng pahayan.
06:31Sana po sa mga kinuukulan, bigyan po nila ng pansen itong ginumpisan po ninyo.
06:36Tapat, tanong yun ng mabuti.
06:38Sayang po kasi yung pera natin eh.
06:40Isa pa sa mga diomano,
06:42maanumalyang flood control project
06:44na inireklamo sa aming programa.
06:46Ang diking ito sa bayan ng Bamban sa Tarla
06:49na ang halaga pumalo ng 47 million pesos.
06:54Ang ilog na dumadaloy sa bahagi ito ng Bamban,
06:57ang Parwa River galing sa paanan ng Mount Pinatubo.
07:01Tuwing masama ang panahon,
07:03hindi lang tubig ang rumaraga sa rito,
07:06pati na lahar.
07:08Kaya, para maiwasan sana
07:10ang pagguho ng lupa sa gilip ng ilog
07:13na kinatatayuan pa man din ng mga kabahayan,
07:16pinatayuan ito ng dike.
07:18Pero nito lang na karaang taon,
07:20ang malaking parte ng dike gumuho.
07:23Engineer, ano naman yung nakita nyo dito
07:25sa flood control project dito sa Bamban?
07:28Una, it turns out,
07:29concrete lining lang siya
07:31kasi walang bakal.
07:32May design standard naman talaga sa DPWH
07:35for that kind of dike.
07:37Earth dike siya,
07:38tapos concrete lining.
07:39However, yung longevity,
07:41hindi ganun guaranteed.
07:43Bakit nga ba?
07:44Andami hong ganyan eh.
07:45Yung mga nakita po ni Presidente mismo
07:47sa Bulacan,
07:48bakit walang bakal?
07:49Parang palitada lang yun, di ba?
07:51I cannot say explicitly kung tama
07:54because baka kasi yun talaga yung nasa drawing,
07:57sinunod lang nila.
07:58Meron naman talagang standard na walang bakal.
08:00Sa engineering po kasi,
08:01meron tayong cost-benefit analysis.
08:03Minsan,
08:04allowed na walang bakal
08:06because
08:07mas mura.
08:08Ang alam ko lang na hindi nilalagyan ng bakal
08:11siguro
08:12flooring.
08:13Yung Mendoza
08:14sahig.
08:15Eh ito,
08:16obviously,
08:17gilid ng ilog.
08:18So parang,
08:19ang hirap naman isipin,
08:20hindi nila nilagyan ng bakal.
08:21Pinalitadahan lang po nila yung gilid ng ilog.
08:24Pag ganyan yung design
08:25at kinonstruct,
08:26don't expect longevity.
08:27Na hindi magtatagal.
08:29Dagdag pa
08:30ni Engineer Bersamina.
08:31Kailangan daw sanang mas matibay ang dike na inilagay dito.
08:35Lalo't ang tubig sa ilog
08:37may kasamang lahar.
08:38Ang lahar kasi,
08:40mabigat yun.
08:41Mabigat.
08:42Tapos,
08:43yung velocity nung bulusok niya,
08:44lalo niyang kakainin yung ilalim.
08:46So most likely,
08:47baka yun yung naging failure ng sheet pile.
08:49Na-assess nyo rin ho kaya yung
08:51kung matibay ba yung sheet pile kaya ho na nilagay?
08:53We cannot say that right now
08:55kasi kailangan talaga
08:56Makita.
08:57Makita talagang nose.
08:58Hindi ho kaya yan dapat na i-input nila
09:00when they design itong slug control projects.
09:03Ideally po talaga,
09:04dapat po
09:05kinuconsider din yan.
09:06Even yung lapad ng river
09:08in consideration of the deposit of lahar.
09:11So dapat na-strengthen ito.
09:12Hindi ho ganyan-ganyan lang.
09:14Dapat.
09:15Tapos nilang inaabot sa amin
09:16na gagawa sila.
09:17Wala na ho kaming alam doon
09:19kung anong gagawin nila doon
09:20sa plot control na yan.
09:21Nakipag-ugnayan din ang aming ting
09:23sa Tarlac 2nd Engineering District.
09:26Abala raw ang kanilang district engineer
09:29pero nagbigay sila ng pahayag.
09:31The DPWH Tarlac 2nd District Engineering Office
09:36reiterates that all undertakings
09:38strictly adhere to design standards,
09:41specifications,
09:42and quality control.
09:44Sa barangay Kulatingan
09:46sa bayan ng Concepcion
09:48sa Tarla,
09:49merong itinayong dike
09:50bago pa raw magka-pandemia.
09:52Yun nga lang,
09:53titin!
09:54Tagal na rin po yun.
09:55Nung natapos yun,
09:56suguro mga 7 years,
09:57hanggang doon lang sa ano,
09:58pinakadula na.
09:59Tapos hanggang doon po sa
10:01May Chico River,
10:02wala na po yun.
10:03Kaya,
10:04nagbayanihan na lang
10:05ang mga residente
10:06para dugdungan ito.
10:07Tinambakan nila
10:08ang dike
10:09ng lupa.
10:10Pero dahil lupa lang
10:11ang kanilang ipinantampa
10:13kung tumating
10:14ang bagyong krisig,
10:15nangyari
10:16ang kanilang
10:17tinatatakutan.
10:18Dahil masyadong malakas
10:19ang tubig,
10:20umapo po yung control.
10:22Ang pinaka-apektado
10:23mga magsasakang
10:25kasi simula pa lang
10:26noong magtanim.
10:27Ang palayan
10:29ng 74 anyos
10:30na si Tatay Rolando
10:32natabunan ng buhangin.
10:33Eh,
10:34mga porky
10:35na buhangin
10:36sa taas.
10:37Kasi hindi ako makapagsarin
10:38kasi mataas yung buhangin.
10:39Hindi tutubo yung palay.
10:41Pinoproblema niya ngayon
10:43kung paano niya
10:44mababayaran
10:45ang inutang niyang
10:4660,000 besos
10:48na puhunan.
10:49Wala kang mga kanil,
10:50hindi na may war.
10:51May yung ninisip ko
10:52kung sana po ako
10:53ang bayat.
10:54Kasi talaga yung magsasakal
10:55at mayyarat.
10:57Sa General Santos City
10:59sa Mindanao,
11:00may idinulog din
11:02sa aming programa
11:03na palpak daw
11:05na proyekto
11:06ng gobyerno
11:07ang mabuhay
11:08underpass
11:09sa National Highway.
11:11Para sana
11:12mabawasan
11:13ang lumalalang
11:14traffic
11:15sa siyudad ng
11:16General Santos
11:17o Gensan
11:18taong 2022,
11:19sinimulan daw itayo
11:21ang mabuhay
11:22underpass
11:23at ang inilaang
11:24pondo para rito
11:25659
11:27million pesos.
11:28Makalipas
11:29ang apat
11:30na taon,
11:35hindi pa rin
11:36ito tapos.
11:45At sa halip daw
11:46na pag-aanin nito
11:48ang traffic
11:49sa lungsod
11:50lalo pang lumala.
11:51Mahirap talaga
11:53dahil permiso
11:54sa trabaho.
12:03The project
12:04was abandoned
12:05by the contractor
12:06and the DPWH.
12:07Ang problema
12:08sa groundwater
12:09kasi parang
12:10na-hit yung
12:11water table.
12:12Hindi nila makontrol
12:13yung flow
12:14ng water.
12:15I don't know
12:16kung na-overlook nila
12:17during sa planning stage
12:18yung water.
12:19Ang contractor
12:20ang Vicente T.
12:22Lau Construction
12:23Corporation
12:24na nakabase
12:25sa Davao City
12:26at ang sponsor
12:27ng proyektong ito
12:29si Congresswoman
12:30Sherlyn Bañas.
12:31I've been meeting
12:32with DPWH
12:33para malaman natin
12:35because I really wanted
12:36to get to the bottom
12:37of things.
12:38What went wrong?
12:39Ano ba talaga
12:40yung nangyari?
12:41Yung pera ba
12:42nagagamit sa tama?
12:43Unfortunately,
12:44natulog ng sobrang
12:45isang taon.
12:48I don't know
12:49kasi I wasn't there.
12:50Hindi na ako
12:51public official
12:52that time.
12:53Pero,
12:54tinignan ko naman
12:55sa budget,
12:56ang original proposal
12:57is 650 million.
12:58Ang nakita ko,
12:59umabot na ng 850.
13:00Saan napunta ang difference
13:01ng more than
13:02100 million actually?
13:03I'm so confused.
13:04Hindi yun matapos
13:05sa isang taon
13:06kasi dependent
13:08tayo sa budget.
13:09Merong budget
13:10na 256,
13:11tigi-tigi yun
13:12hanggang 2025.
13:13Ang target yan,
13:14dapat matapos yan
13:16by the first quarter
13:17of 2026.
13:18Wala namang
13:19ma-involve
13:20na corruption doon
13:21kasi ganoon
13:22man talaga
13:23yung project,
13:24hindi naman
13:25ma-perfect natin.
13:26Sinubukan namin
13:27kunin ang panig
13:28ng contractor
13:29pero hindi sila
13:30nagpa-unlock.
13:31Hiningan namin
13:33ng opinion
13:34ang dalawang
13:35dating mataas
13:36na ma-opisyal
13:37ng gobyerno
13:38at ngayon,
13:39madalas ding magbigay
13:40ng mga pahayag
13:41online.
13:42Si dating
13:43finance
13:44undersecretary
13:45at professor
13:46at dating commissioner
13:47ng COA
13:48na si Heidi Mendoza.
13:50Anong masasabi nyo
13:51dito sa ginagawang
13:52investigasyon
13:53sa mga kinurakot
13:54na proyekto
13:55ng gobyerno?
13:56Very interesting
13:57kasi natutok ulit
13:58yung atensyon
13:59ng mga taong bayan
14:00dito sa mga matinding
14:01usapin ng corruption
14:02kahit alam naman natin
14:03nangyayari na talaga to
14:04at matagal nang nangyayari to.
14:05But it also sets an expectation
14:07sa Pangulo
14:08na may gagawin siya dito.
14:09Very strategic,
14:11very good PR
14:12yung isumbung mo
14:13sa Pangulo.
14:14But at the same time
14:15ang sasabi ko nga
14:16hindi ako umaasa
14:17na may mangyayari dito
14:18hanggat walang
14:19systematic
14:20at policy approach
14:21dito sa problema natin.
14:23Ako ang pagtingin ko dito
14:24napakalawak
14:25nung usapan
14:26at parang nagtataka ka
14:27anong bago?
14:28Nakita na natin
14:29ito in lapas.
14:30Ang tanong ko
14:31ano bang gusto dito?
14:32Magpakulong
14:33para may managot?
14:34Parang hindi ako
14:35makapaniwala
14:36na may makukulong.
14:37Nagsimula ito
14:38sa mga maliliit
14:39maliliit na forms
14:40ng katiwalian
14:41na hindi natin pinapansin
14:42na hindi natin inaalam.
14:43Kasi nilulubog na tayo
14:45sa baha.
14:46Kaya ngayon
14:47naging
14:48very active na
14:49yung mga tao
14:50magbantay.
14:51Pero nakapanlulumo po
14:52yung mga naririnig natin.
14:53Tunay.
14:54Bilyones,
14:55trilyones,
14:56flood control projects
14:57pero binaha pa rin po tayo.
14:59Bakit nagkaganon?
15:00Ang laking pera
15:01ang ginagastos
15:02ng gobyerno.
15:03Pero palpak naman
15:04wala namang umubra.
15:06Anong tingin nyo ho doon?
15:08Tawali ito,
15:09may mga embedded items.
15:10Mahirap makita.
15:11Kaya,
15:12favorite siya ng mga
15:13contractor.
15:14Madaling magtago
15:15ng kalokohan.
15:16Mas malaking
15:17kuragot
15:18sa flood control projects.
15:19Talagang million kagad
15:21or billion.
15:22When you do the design,
15:23wag kang mag-design
15:24na simple lang.
15:25Kailangan yung bonggab-bonggab design
15:27para mas malaki yung cost.
15:28Diba?
15:29Pagdating sa execution,
15:30titipirin mo.
15:31Hindi mo gagawin yung as-design.
15:33Diba?
15:34Pero hindi ko iniisip
15:35na gagawin nila ghost project
15:37kasi napakalaki nito
15:38para hindi makita eh.
15:39Diba?
15:40Usually kasi, Jessica,
15:41ang ghost project,
15:42mga ano yan,
15:43yung mga easily
15:44na nadidispose na item.
15:45Remember yung
15:46walis ting-ting.
15:47Diba?
15:48Fertilizer.
15:50Oo, kasi madaling
15:51ma-consume,
15:52ma-dispose, no?
15:53Pero ito,
15:54flood control.
15:55Tapos ghost project.
15:56Ang ibig sabihin,
15:57ganyang katidbika kapal
15:58yung mukha ng mga dito.
15:59Diba?
16:00The composition of the house members.
16:02Komplikado
16:03ang prosesong pinagdadaanan
16:05ng national budget.
16:06Mabusisi ang mga detalye.
16:08Una,
16:09ang mga local government unit
16:11magre-recommenda
16:12sa DPWH
16:14kung anong mga proyekto
16:15ang kailangan
16:16sa kanilang mga lugar.
16:17Pag-aaralan ng DPWH
16:20at kung aprobado,
16:21isasama ng departamento
16:23sa proposed budget
16:24sa susunod na taon
16:26para naman ma-aprubahan ito.
16:28Dadaan sa deliberation
16:30kung saan
16:32pwede itong baguhin
16:33ng mga mambabatas.
16:35At sa puntong ito raw,
16:36ayon kina Professor Magno
16:38at Commissioner Mendoza,
16:40nagsisimula
16:41ang anomalya
16:42o ang hokus-pokus.
16:45Professor Magno,
16:47you serve in the
16:48finance department.
16:49Ang alam ko po sa birokrasya,
16:51napaka-pibius niya,
16:53napaka-rikit,
16:54ang daming rikititos.
16:56Pero paano po
16:57nakakalabas yung mga bilyones
16:59o trilyones
17:00at napupunta lang sa kurakot?
17:02Ang naging tradisyon
17:03ay yung bicameral members
17:05can change.
17:06Pwede nilang baguhin
17:07yung lahat ng content
17:09ng draft bill.
17:10Dito na nga natapyasahan
17:11yung education.
17:12Nawala ng budget yung PhilHealth.
17:14Nagkaroon ng 200 billion plus
17:16allocation.
17:17Ang DPWH,
17:18dumoble ang budget
17:20ng House of Representatives.
17:21Nagdagdag ng bilyon na budget
17:24ang Senado.
17:25Tapos dahil napakakapal
17:27ng dokumento na yan,
17:28wala namang summary
17:30na pwedeng i-review
17:31ng mga Senators at Congressmen.
17:32So, turma lang ng pirmat.
17:34Bato kaya nila ginawa yun?
17:35Kasi,
17:36greedy sila.
17:38Yung pagiging kahaman
17:39ay walang hanggan.
17:41In-exercise nila
17:42na gusto.
17:43In abuse yung power of the purse,
17:44di ba?
17:45Lokohan nga yung nangyayari
17:47kasi dapat may minutes
17:48ng meeting
17:49para alam mo sinong
17:50Congressman o Senador
17:51ang nagpa-insert,
17:52ang nag-decide
17:53doble ng budget
17:54ng Kongreso.
17:55Pakipaka!
17:56Pakipaka!
17:57Pakipaka!
17:58Pakipaka!
17:59Paong 2013,
18:00sa kasagsagan
18:01ng pork barrel scam
18:03dahil sa pagkakabuking
18:04sa mga ginawang anomalya
18:06ni Janet Napoles,
18:08idineklara ng Korte Suprema
18:10na wala ng pork barrel
18:12dapat ang mga mambabatas.
18:14Bagay na hindi natupad
18:16o nangyari.
18:17Dahil sa kasalukuyan,
18:19sa totoo lang daw,
18:21meron pa rin pork barrel
18:23ang mga kongresista
18:24at ang mga senador.
18:28Ang intindi ko po
18:29sa sinabi nyo,
18:30Professor Magno,
18:31parang this is supposed
18:32to be the budget
18:33for priority projects
18:35pero inuna nila
18:37yung sarili nilang
18:38mga interes.
18:39Yes.
18:40Yung mga proyekto
18:41that will gain for them
18:43more patronage.
18:44Yes.
18:45Puro EPAL projects
18:46kasi hindi sila
18:47mabobotok,
18:48hindi sila magiging EPAL,
18:49hindi nakita yung pangalan nila
18:51sa mga multiple-purpose building na to.
18:53So, kailangan natin tandaan
18:55bilang mga mamamayan
18:56na kung legislators yan,
18:57ang trabaho niyan
18:58ay gumawa ng batas.
19:00So, kapag nakita niyo
19:01yung pagmumukha niyan,
19:02picture niyo
19:03dahil iligal yung ginagawa niya
19:05kapag nagpo siya
19:06ng mukha niya
19:07sa project.
19:08At ang pinag-uusapan natin
19:09yung flood control pa lang.
19:10Wala pa tayo doon
19:11sa ibang projects.
19:12Yeah.
19:13Di ba?
19:14Wala pa tayo doon sa
19:15farm-to-market roads.
19:16Yes.
19:17Nakadalasan nagiging farm-to-cockpit roads.
19:18O, di ba?
19:19O, mga health centers.
19:20So, wala pa tayo doon.
19:21Mga health centers.
19:22O, di ba?
19:23Tsaka yung mga asfalto
19:24tsaka yung mga simento
19:25na natutunaw.
19:26Kung ang ibang lugar,
19:27sagana sa grasya mula sa gobyerno
19:31sa pamagitan ng mga proyekto,
19:33ang Tayasan Negros Oriental
19:38tila hindi nabiyayaan.
19:43Sa video,
19:44makikita ang dalawang lalaki
19:46na tumatawid ng ilog.
19:48Bit-bit ang kawayan
19:49na tinalian ng tela
19:51para gawing duyan.
19:53Lulan ang isang pasyente
19:57yung kailangang isugod sa ospital.
20:03Nung ligtas silang nakatawid ng ilog,
20:06ang pasyente isinakay
20:08hindi sa ambulansya,
20:10kundi sa motorsiklo.
20:12Kwento ni Jerry,
20:17pinagtulungan daw nilang itawid sa ilog
20:20ang kamag-anak niyang si Araceli
20:22na nooy naninikip ang dibdib.
20:25Hindi dala naman sa ospital
20:27kay grabe,
20:28dilip man sa mukha o,
20:29mga gusto nga mabuhi pa ba.
20:32Hindi nga lang daw naging madali
20:34ang kanilang kalbaryo sa ilog.
20:37Nasira kasi ang kanilang tulay
20:39nung kumagupit ang Bagyong Udet
20:41taong 2021
20:43at mula noon,
20:44pahirapan na ang pagtawid
20:46sa Rumaragasang ilog.
20:48Nagpapasalamat pa rin sila
21:02na nakarating si Araceli sa ospital
21:05at ngayon,
21:06nagpapagaling na.
21:07Yung tulay na ginawa sir,
21:09maliit lang sir,
21:10parang hindi tulay,
21:11parang spillway lang sir,
21:13kunting bahalang sir,
21:14hindi na mapakinabangan sir.
21:16OCD went here to inspect
21:18the damage breach.
21:19Pina-forward nila sa DPWH
21:22for program of work
21:24and for funding.
21:26Palagi ako nag-remind sa kanila
21:28na kumusta na yung request
21:30for the construction
21:31of a new breach here
21:32in sa Barangay Bago.
21:34Sinasabi nila na
21:35for funding daw.
21:36Ang panawagan na ako,
21:38maayaw na ng tulay,
21:39parang maayaw pag-aagi.
21:40Pasiente na ito,
21:41ganito labang karoon.
21:42Bunsod ng mga naglalabasan ngayong
21:47kinorakot di umano
21:49na mga proyekto.
21:50Nag-utos si Pangulong Bongbong
21:52Marcos Jr.
21:53ng lifestyle check
21:55sa mga opisyal ng gobyerno.
21:57Lahat po na ekotibo,
21:59miyembro na ekotibo
22:00ay ready,
22:01pati pang Pangulo.
22:02Sa palagay niyo po sincere
22:04yung ating mga legislator
22:05sa pag-imbestiga dito sa
22:07mga kurakot projects
22:09when theoretically
22:11they could be involved.
22:12Ako hindi.
22:13You know why?
22:15Kasi,
22:16binag-uugatan nga nito yung
22:172025 budget.
22:18Who's responsible
22:19for all the insertions
22:20sa 2025 budget?
22:22Specifically,
22:23who was the approach chair?
22:25That was Zaldico.
22:27And Zaldico's companies
22:29in the top 15,
22:30ba't hindi pinapatawag ng Congress?
22:32Papatawag nila.
22:33Kapag pinatawag nila
22:35at pinag-explain nila
22:36si Congressman Zaldico,
22:38baka maniwala pa ako.
22:39But I doubt
22:40kasi ang tindi ng conflict of interest eh.
22:43So, ayun,
22:44inaaliw na naman yung taong bayan,
22:46but I don't think
22:47magkakaroon ng anything concrete
22:49nakakalabasan
22:50itong inisyatibo ng House
22:52mag-investigate.
22:53Merong mga contractor
22:55sa tumakbo
22:56under party list.
22:57May listahan ka na,
22:58Prof. Magno?
22:59Yes.
23:00Tinitingno kayo mga profile
23:01ng party list.
23:02Inisa-isa ko
23:03sino yung mga nanalo eh.
23:04Meron doon
23:05anak ng contractor,
23:06contractor mismo.
23:07Magkakaroon lang ng bunga yan
23:08kung magkakademandahan sa korte
23:10at may ebidensya.
23:11Tama po ba?
23:12Kasi itong ginagawa ng Kongreso at House,
23:15hindi naman siya
23:16within the formal
23:17ano,
23:18isang formal investigation.
23:19Ang fraud audit natin
23:21bago marilis tatlong taon.
23:22Tapos papasok sa ombudsman,
23:23magfa-finding
23:24bago makapag
23:25another one year or two years.
23:27Saka pa lang nadalhin sa sandigan
23:29kung may recommendation.
23:31Remember, Jessica,
23:32yung final kong case
23:33nung sa Cotabato,
23:35buntis pa ako nung nag-audit
23:36nung lumabas sa sandigan
23:37kung may recommendation.
23:38Remember, Jessica,
23:39yung final kong case
23:40nung sa Cotabato
23:41nung lumabas yung kaso,
23:43yung pinakang final decision,
23:4518 years old na ang anak ko.
23:47So, kung titignan natin ito,
23:49by the time na mag-audit ang COA,
23:51to the time na mapunta sa ombudsman,
23:53to the time na magkaroon ng hearing,
23:55baka dalawang presidente
23:56na ang meron tayo.
23:57Hindi ka pa kanipaniwala
23:58kung yung presidente
23:59mag-iimbestigay.
24:00Paano kung mga kamag-anak niya
24:02i-report sa kanya?
24:03Iimbestigahan ba niya talaga yun?
24:04Congress investigating itself
24:06medyo patawa, no?
24:08Kaya importante yung independent body.
24:10Kung walang policy yet
24:11and institutional change,
24:12hindi talaga kapanipaniwala
24:14na may pagbabagong mangyayari.
24:16I-expect na lang natin,
24:17next year,
24:18pag nagbaha ulit,
24:19same conversation.
24:20Samantala,
24:21ang DPWH humihingi ng P881 billion pesos
24:27na budget nito para sa taong 2026.
24:31Mas mababa kumpara sa budget nito ngayong taon
24:35na mahigit P1 trillion pesos.
24:38Gawin nating public
24:39yung lahat ng information sa PhilJeps.
24:41Yung PhilJeps,
24:42yung procurement website ng gobyerno.
24:45Anything above 500,000 nandun.
24:47And it gives you the information
24:49ng lahat ng contractor.
24:51Ano yung mga projects nila?
24:52History, contract amount,
24:54financial capability.
24:56Sino yung may-are ng mga kumpanya na yan?
24:58Pwede naman nating idugtong.
25:00Sa DPWH naman,
25:01meron ka rin na parang summary.
25:04Ito yung mga flood control projects namin.
25:06Ito yung bagong approve,
25:07itong amount,
25:08ito yung ano, diba?
25:09Anong status niya?
25:11Para hindi naman makapagsabi yung secretary na,
25:13hindi ko naman tumamumonitor lahat
25:15kasi hindi ko pwedeng puntahan lahat.
25:17Hindi ko naman namin pinapupunta eh.
25:19I-monitor mo lang yung inventory ng project mo, diba?
25:22Transparency.
25:23Correct.
25:24Dapat pakialaman natin.
25:25Dapat pakialaman natin.
25:26Same question I asked Mayor Magalong.
25:29May pag-asa ba tayo
25:30in the fight against kurakot or corruption?
25:33Dapat laging may pag-asa
25:35dahil patuloy din naman
25:37maungolekta ng tax natin yung gobyerno.
25:39So habang kinukolektahan tayo ng tax ng gobyerno,
25:41hindi tayo dapat mag-give up
25:43sa pag-demand ng accountability.
25:45May choice ba tayo magsabing wala ng pag-asa?
25:48Hindi naman yan pwedeng sukuan.
25:51The very fact na pinag-uusapan natin yan,
25:53the very fact na maraming gustong makisangkot
25:56ang ibig sabihin may pag-asa.
25:58Kasi the very fact na
25:59we still hope na yung mga anak natin
26:01ay magkakaroon ng hanap buhay na maayos
26:04dito sa sariling bansa at hindi kailangan mag-abroad,
26:07may maayos na eskwelahan,
26:08may maayos na health center,
26:10then that means hindi natin pwedeng i-give up yung pag-asa.
26:14Diba?
26:15Paalala lang po,
26:17ang perang nilolustay o ibinubulsa ng mga kurakot,
26:23pera natin galing sa mga ibinabayad nating buwis.
26:28Kaya, karapatan nating magbantay at maningil!
26:33Thank you for watching mga kapuso!
26:43Kung nagustuhan nyo po ang video ito,
26:46subscribe na sa GMA Public Affairs YouTube channel
26:50and don't forget to hit the bell button
26:53for our latest updates!
Be the first to comment