00:01Bismillahirrahmanirrahim.
00:02Esad Mansur Tefsiri
00:04Bakara Suresi 180-182 Ayetleri
00:09Vasiyet
00:10Vasiyet hükmü nes edildi mi?
00:13Mirasçılara vasiyet edilir mi?
00:16Bir kimse vefat edince malına karşı nasıl davranılır?
00:19Birinize ölüm geldiği zaman,
00:21eğer bir mal bırakacaksa anaya, babaya,
00:25yakınlara uygun bir biçimde vasiyet etmek
00:27Allah'tan korkanlar üzerine bir borçtur.
00:30Her kim bunu işittikten ve kabullendikten sonra
00:33vasiyeti değiştirirse, günahı onu değiştirenleridir.
00:36Şüphesiz Allah her şeyi işitir ve her şeyi bilir.
00:40Her kim vasiyet edenin haksız da
00:43yahut günaha meyletmesinden endişe eder de
00:45aralarını bulursa kendisine günah yoktur.
00:48Şüphesiz Allah çok bağışlayan hem de esirgeyendir.
00:52Bakara 180-182
00:55Nisa suresinde mirasla ilgili ayetler nazil olmadan önce vasiyet vardı.
01:01İnsan vefat etmeden önce babasına,
01:04annesine ve akrabalarına malını taksim etmekle ilgili vasiyet ediyordu.
01:08Mirasla ilgili ayetler nazil olunca,
01:11bu ayetlerin hükmü nes edilmiş oldu.
01:13Mirasla ilgili ayetler
01:16Allah size, çocuklarınız hakkında,
01:20erkeğe, kadının payının iki misli,
01:22miras vermenizi emreder.
01:24Çocuklar ikiden fazla kadın iseler,
01:27ölünün bıraktığının üçte ikisi onlarındır.
01:30Eğer yalnız bir kadınsa yarısı onundur.
01:32Ölenin çocuğu varsa,
01:35ana babasının her birinin mirasta altta bir hissesi vardır.
01:38Eğer çocuğu yok da ana babası ona varis olmuş ise,
01:41anasına üçte bir düşer.
01:43Eğer ölenin kardeşleri varsa,
01:46anasına altta bir düşer.
01:48Bütün bu paylar ölenin yapacağı vasiyetten ve borçtan sonradır.
01:52Babalarınız ve oğullarınızdan hangisinin size,
01:55fayda bakımından daha yakın olduğunu bilemezsiniz.
01:58Bunlar Allah tarafından konmuş farzlardır, paylardır.
02:01Şüphesiz Allah ilim ve hikmet sahibidir.
02:05Yapacakları vasiyetten ve borçtan sonra eşleriniz,
02:07eğer çocukları yoksa bıraktıklarının yarısı sizindir.
02:11Çocukları varsa bıraktıklarının dörtte biri sizindir.
02:14Çocuğunuz yoksa sizin de,
02:16yapacağınız vasiyetten ve borçtan sonra
02:18bıraktığınızın dörtte biri onlarındır.
02:21Zevcelerinizindir.
02:23Çocuğunuz varsa bıraktığınızın sekizde biri onlarındır.
02:27Eğer bir erkek veya kadının,
02:29ana babası ve çocukları bulunmadığı halde,
02:31kelala şeklinde,
02:33malı mirasçılara kalırsa
02:35ve bir erkek yahut da bir kız kardeşi varsa
02:38her birine altta bir düşer.
02:40Bundan fazla iseler üçte bire ortaktırlar.
02:43Bu taksim yapılacak vasiyetten ve borçtan sonra.
02:47Kimse zarara uğramaksızın yapılacaktır.
02:50Bunlar Allah'tan size vasiyettir.
02:53Allah her şeyi hakkıyla bilendir, halimdir.
02:56Nisa 11-12
02:59Bu ayetler,
03:01mirasçıların ve herkesin hakkını belirtmiştir.
03:04Hadis-i şerifler bu ayetlerin detaylarını beyan etmiştir.
03:08Artık,
03:09mirasçılara vasiyetname konusu kalktı.
03:12Bunlar dışında artık vasiyet hükmü geldi.
03:15Müslüman vefat edince,
03:17malı ve serveti şöyle taksim edilir.
03:19A- Ölü yanındaki rehinler ve emanetler sahipliğine verilir.
03:24Vefat eden bir şey satın alıp ödememişse satıcıya iade edilir.
03:28B- Vefat edenin keferi ve defin masrafı malından ayrılır.
03:32C- Allah'ın borcu ödenir.
03:35Vefat edenin zekatı vermemişse,
03:37veya kefareti veyahut da adağı varsa önce bunlar ödenir.
03:41D- İnsanlara ait olan borçları ödenir.
03:45E- Vasiyeti varsa verilir.
03:48Malın üçte birisinden fazla vasiyet yoktur.
03:51Resulullah sallallahu aleyhi ve sellem,
03:53vasiyet ancak üçte biridir ve bu çoktur.
03:57Buhari diye buyurmuştur.
03:59F- Mirasla ilgili ayetler ve hadislere göre
04:03mirasçılara mirastan kalan dağıtılır.
04:05Nisa 11-12
04:07Nes edilen mirasla ilgili ayetleri okuruz.
04:12Okunmasından sevap kazanırız.
04:13Fakat hükümlerini uygulayamayız.
04:16Uygulanması caiz değildir.
04:18Evet, Nisa suresindeki mirasla ilgili ayetler nazil olmadan önce,
04:23ebeveyni ve akrabalara, takvalara bilinen şekilde vasiyet etmek hak idi.
04:27Farz idi.
04:28Bunu dinlemek istemeyen kimseler günahkar idi.
04:32Oysa Allah herkesin her dediğini işitiyor ve her yaptığından haberdardır.
04:36Bu nedenle insan Allah'tan korkmalıdır, takvalı olmalıdır.
04:41Bu vasiyet insafla ve zulümsüz şekilde edilmelidir.
04:45Çünkü insan belli nispetle vasiyetini dağıtmıyordu veya ayarlamıyordu.
04:50Kendi insafına bırakılıyordu.
04:52O sebeple, maruhla vasiyet edilmeli diye Allah'ın emri gelmiştir.
04:57Bunun işitilmesi istenmiştir.
05:00Onu değiştirmemek için çalışmakla ilgili Allah'ın emri gelmiştir.
05:04Eğer insan vasiyet edenden bir haksızlık veya zulmün hasıl olduğunu görürse düzeltmek için sulha çağırır.
05:10Vasiyet eden ile kendisine vasiyet edilen kimseler arasında sulh yapmaya davet edilir.
05:16Kendisine vasiyet edilen kimse sulha çağırınca günah işlemez.
05:20Bu sulh veya vasiyeti düzeltme işi vasiyeti değiştirmek veya Allah'ın hükmünü değiştirmek demek değildir.
05:26Allah-u Teala bu ayetin hükmünden daha güzel hüküm içeren mirasla ilgili ayetler indirdi.
05:31Her mirasçının ne kadar alacağı belirlendi.
05:35Miras bırakan kimsenin insafına artık bırakılmıyor.
05:38Vefat eden kimsenin mirasa hiç müdahalesi yoktur.
05:42Vefat edince miras ahkamına göre malı zorla dağıtılır.
05:46Ancak vasiyeti kendi görüşüne bırakılır ama malının üçte birisinden fazla vasiyet edemez.
05:51Bu vasiyet mirasçılara olmaz.
05:54Resulullah sallallahu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu.
05:57Allah her kimseye mirastan hakkını verdi.
06:00Artık mirasçıya vasiyet edilmez.
06:03Ebu Davud, Nesai, Tirmizi.
06:07Ancak mirasçılar kabul ederlerse bir mirasçıya vasiyet kabul edilir.
06:11Resulullah sallallahu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu.
06:15Mirasçıya vasiyet çaiz değildir.
06:17Ancak mirasçılar isterlerse, kabul ederlerse müstesnadır.
06:21Buhari ve el-Hafız.
06:23Mirası bırakan kimse vefat etmeden önce mirasçıların gönüllerini alarak birine miras üzerinde bir vasiyet gösterirse,
06:30ve diğerleri razı olursa caiz olur.
06:32Miras olarak, bazen belli kardeşler zengin olurlar.
06:37Onlardan bir kardeşi fakir olur.
06:39Fazla malı ve gücü yoktur.
06:41Daha işe girememiştir, evlenememiş, daha tahsil yapmıyor vs.
06:46Bu nedenle baba buna mirastan alacağı haktan ziyade vasiyet ederek bir şeyi verilmesini ister.
06:51Diğer kardeşleri razı olurlarsa bu vasiyet geçerli olur.
06:56Allah-u Teala bir ayete nes edince ondan daha güzel hüküm içeren veya onun gibi bir ayet,
07:02Bakara 106, getireceğini söyleyince ne kadar sadıktır.
07:06Sadık olan Allah'ın da kendisidir.
07:09Fakat bu ayetler incelenince gerçek, Allah'ın üstün ve sadıklığı tecelli olur.
07:15Çünkü önceki ayetlere mirası dağıtılması vefat edecek kimsenin insafına bırakılıyordu.
07:20Ama bu ayet nes edilince, yerine Nisa suresinde mirasla ilgili ayetler nazil olunca,
07:26adalet ister istemez gerçekleşmeye başladı.
07:29İnsan adaletli veya insaflı olamıyor.
07:32Sevgisine veya nefretine göre hareket edebilir.
07:35Hatta aklını üstün zeka ile kullansa bile tam doğruya isabet edemez.
07:40Bu nedenle Allah'tan şeriatın gelmesine insan muhtaç olur.
07:45Ancak şeriata uyunca adaletli olur.
07:47Şeriata uymazsa zalim olur.
07:50Bunu vakada görüyoruz.
07:52Bütün İslami olmayan ve küfür sistemlerine ve devletlerine, yöneticilere ve normal insanlara,
07:58Birleşmiş Milletlerine ve Dünya kanunlarına göz atın.
08:01Ne kadar zulmün var olduğunu idrak edersiniz.
08:04Kesinlikle şu anda hiçbir yerde adalet yoktur.
08:08Herkes, her devlet ve her kuruluş kendi lehine ve çıkarına göre hüküm vermeye çalışır.
08:14Bu asırda miras üzerinde hemen hemen bütün akrabalar birbirine girmişler ve kavga etmektedirler.
08:20Ama Allah'ın izniyle İslam Hilafet Devleti olunca,
08:23bütün ihtilafları kaldırmak ve hükümleri adaletle uygulamak,
08:26herkesin hakkını elde etmesini sağlamak üzere miras ve vasiyet işlerini kontrol eder ve güder.
