Oynatıcıya atlaAna içeriğe atla
TVPlaza
  • 1 yıl önce
Döküm
00:00Beyaz TV ekranlarından herkese merhaba, ben Mevlüt Öztürk.
00:03Bugün yine Mevlüt Öztürk'le yeni adres programında birbirinden değerli konuklar bizlerle olacak sevgili izleyiciler.
00:09Kimler mi bizimle?
00:11Mimar Akademisyen Doktor Aşkan Mansuri bizimle birlikte olacak.
00:15Hemen ardından Peyzaj Mimarı Nihal Kuyu bizimle birlikte olacak.
00:19Onun da hemen ardından İnşaat Mühendisi ve Mimar Doçent Doktor Silan Cansız bizlerle birlikte olacak.
00:25Hazırsanız yeni adres başlıyor.
00:30Evet, Doktor Mimar Akademisyen Aşkan Mansuri. Hoş geldiniz tekrar.
00:35Hoş bulduk, merhabalar.
00:36Nasılsınız, iyi misiniz?
00:37Teşekkür ederim, sizlere sormadı.
00:39Bizler de iyiyiz.
00:40Yeni hafta yeni sorular, yeni gün.
00:43Aşkan Bey'le bilgilendirmemize tekrardan bu haftada aynı dolulukla, aynı tempoyla devam ediyor olacağız.
00:50Aşkan Bey, dış cephe tasarımı ve bina kimliği nasıl belirleniyor?
00:54Burada mimarlar gözüyle bakmanız farklı, yapımcılarla farklı.
01:00İnsanların anlayışı yapılarla ilgili farklı.
01:03Yani senelerce gördükleri, bildikleri yapıları tekrardan görmek isteyebilirler.
01:08Mimarlar daha çok yapılın cephesini sadece yüzey olarak görmez.
01:12Daha çok yapı form olarak, genel bir kütle olarak düşünülür.
01:17Yani siz projeyi başlarken hangi kütleyi seçeceğim?
01:21Küp mü olacak, silindir şeklinde mi olacak, belki piramit şeklinde mi olacak?
01:25Bizim normaldeki yapılan binaların hepsi kubik binalar.
01:29Ve ya bitişik sadece ön cephe var, ya 3-4 cephemiz açıkta.
01:34Onun için...
01:35Bırak şu kediyi kovalar.
01:36Misafirimiz var stüdyomuzda.
01:39Minik bir kedimiz var.
01:40Sesi gelmiyor diyorlardı ama.
01:41Bunun gelir bu sefer sesi.
01:43Minik misafirimizle birlikte lütfen cevabınızla kaldığımız yerden devam edelim.
01:50O konuda sadece bir yüzey olmadığı için mimarlar topluca bakar.
01:56Yani bir projenin her yönden görüşü için.
01:59Burada tarihi göndermeler olabilir.
02:02Yani bizim mimarlık tarihindeki gelen sütun başlıklarının şekli, klasik, sonralarda neoklasik yöntemler.
02:10Modern çağlarda tabi bu bezemelerden biraz daha uzak durmak ister mimarlar.
02:17Bu dünya savaşlarından sonra, yıkımdan sonra modern mimarlar.
02:22Bunlara hiç girmeyelim.
02:23Daha fonksiyonun planda olsun.
02:25Ve yapılarımız bir makine gibi diye sloganları vardı.
02:29Bu bakışla devam eden mimarlar.
02:32Genelde daha soyut, daha sade.
02:35Sadece bir cephede belki bir pencere koymak isterler.
02:37Yani gönül öyle ister ama içeriden baktığınızda fonksiyonlar geldikçe
02:41mecbur binaların cephelerinde boşluklar oluşuyor.
02:45Işık alması için, dışarıyla ilişkisi olması için.
02:48Bunların hepsini topladığınızda aslında bir cephe ortaya çıkıyor.
02:52Ve mimarların en çok zorlandığı şeyler bu boşlukları ayarlamalarıdır.
02:56Özellikle bizim apartman projelerinde hepsi aynı tarzda, aynı ölçülerde.
03:00Ölçülerde ve özellikle kentsel dönüşümlerde komşuların birbiriyle farkı olmasın diye
03:06mimarlar çok kısıtlanıyor bu konuda.
03:09Ve dışarıda gördüğünüz cephelerin çoğu onun için birbirine benziyor.
03:12Evet, dışarısı hep aynı evin ama içine girince farklı değil mi?
03:16İşte hep 2-40, 3-20'lik pencereler.
03:19Fransız balkon olsun olmasın, sürgülüm olsun.
03:22Pencereler yerden 90 santim yüksek de olması gerekiyor minimum.
03:26Korkuluklar yüksek olacak.
03:28Bunlar bazı belirleyici kurallar da var.
03:30İster istemez binaların ön cephesini veya genel yapısını birbirine benzetiyor.
03:36Orada ne kadar mimar farklı bir şey yapabilir, hangi malzemeleri kullanabilir,
03:41renk açısından birbiriyle tezat mı yaratır, komşulara uyumlu mu olacağız?
03:45Yani bu da birçok önemli bir kriter.
03:47Siz bir yapıya el aldığınızda komşuda ne var?
03:49Eğer tarihi bir yapı var, bir cami var yanında, bir kilise var, bir şey varsa,
03:53tarihi, siz orada birkaç kere düşünürsünüz.
03:57Ben nasıl bir yapı yapmam gerekiyor?
03:59Önce belki içerideki fonksiyon, yapı çıkar ama bunun kabuğu kaç kere düşünürsünüz?
04:04Bunlara tezatma yapayım, kendimi biraz geriye çekeyim, tamamen saygı duruşu gibi.
04:09Bazı projeler var, mimarlar mesela cephesini ayna gibi yapmış.
04:12Çünkü karşısındaki dini yapıya ön plana çıkarıyor.
04:15Diyor ki nereden baksanız meydanda o yapı görünsün.
04:17Ben çok görünmeyeyim.
04:18Ben kendim burada yerimde kalayım.
04:20Bir de çok şov için kendini öne atan yapılar olur.
04:24Bu mimardan da kaynaklanır.
04:26Yapının tarzından da bazen bilinçli olur bu.
04:29Bir yapı belli bir nizamı varsa bir yerde siz onu parazit gibi değiştirirsiniz.
04:35Tabii bu şehirde kurallara uygunsa.
04:38Ama büyük parsellerde, büyük projelerde tamamen mimarın elinde olduğu zaman
04:43tabii ki bu ritmi tutturmaya çalışır mimar.
04:46Estetiği de yansıtmaya çalışır.
04:48İnsan ölçeğine dikkat eder.
04:50Hepsi el ele verdiği zaman binanızın cephesi size bir kimlik oluşturuyor.
04:55Bu da ne kadar bina yataysa, iki üç katlıya yakınsa daha şirin, daha tatlı yapılar ortaya çıkıyor.
05:01Binalar yükseldikçe mecbur ritmik hareketler camların tekrarıyla oluşuyor.
05:06Veya camların arasındaki mesafeler.
05:09Çok görüyorsunuzdur.
05:10Cephelerde ya bantlar var, ya söveler var.
05:13Bazı söveleri klasik sevenler, art deko tarzında sevenler, demir ferfoje isteyenler oluyor.
05:19Özellikle kentsel dönüşündeki katmaliklerinin katkısı da oluyor.
05:23Binada mesela ortak bir karar var.
05:25Binayı beyaz istiyoruz.
05:27İlla pencereyi bu şekilde istiyoruz.
05:29Orada mimar kendi tasarımı veya kendi fikirlerini çok katamıyor.
05:34Çünkü kentsel dönüşümde çok faktör var ve işin yapımcısı bir kişi değil, bir grup insan.
05:39Daha önce yaşayanlar müteahhitler bir taraftan, yapımcılar maliyet ve belediyelerin ve imar kurallarının getirdiği belli başlı şeyler var, kurallar var.
05:50Özellikle mesela yüksek katlı binalarda alt komşunun camıyla üsttekinin arasında bir metre mesafe olması gerekiyor.
05:57Yangından dolayı da sıçramasın diye.
05:59Bu bile sizin cephe tasarımınızı etkiliyor.
06:01Sırf bu kurala riayet etmeniz bile sizi etkiliyor veya kısıtlı edebilir.
06:07Size yansıyor bir şekilde, kısıtlıyor.
06:09Ama bunları şey yapmamız gerekiyor.
06:10Konuşmamız gerekiyor.
06:12Zaten bunlar önceden planlanmalı bir kentsel dönüşüm sürecinde de.
06:16Binanın estetik dış görünüşü bir yana yalıtım da çok önemli artık.
06:20Mesela İstanbul'da kentsel dönüşümü yapılan her yeni binada neredeyse ısı yalıtımı var.
06:25Değil mi?
06:25Tabii.
06:26İstanbul dört mevsimi yaşayan bir şehir.
06:29Zorunlu halde mi peki bu?
06:32Yoksa konfor tercihi mi?
06:35Artık yönetmeliklerle zorunlu.
06:38Yani mecbur siz kaplama yapmanızı.
06:40Eskiden olmayabiliyordu.
06:41Hala da vardır.
06:42Eski apartmanlar çok düzgün duruyor ama çok soğuk mesela.
06:45Şu an özellikle bu havalarda evlerin içi dışından daha soğuk oluyor.
06:48Çünkü o eski binalarda yalıtım yok.
06:51Çok fazla ısı kaybı oluyor.
06:52Şu an yeni yönetmeliklerle bunların hepsi zorunlu.
06:55Olmazsa hatta iskan verilmiyor.
06:57Özellikle hatta binaların altı bile boşsa altını da kaplamak zorundasınız.
07:01Bodrum katlar.
07:02Bazen katmalikleri mesela çıkma yaptınız.
07:05Acaba benim dairemin altı boşta kalır mı?
07:07Isı kaybı olur mu?
07:09Bunların malzemesi, hesabı, duvar tiplerini bizim makine mühendisleri mimarlarla beraber çalışıyor.
07:15Biz projeye göndeririz ilk taslağımızı.
07:18Onlar bizden bilgileri sorar.
07:19Hangi duvar tipini kullanıyorsunuz malzeme olarak?
07:22Biz de yapımla ve diğer hususları göz önünde bulundurarak çift tuğla mı kullanacağız?
07:28Yeni hafif malzemeler mi kullanacağız?
07:31Hepsini hesaba katarak onlara bir detay göndeririz.
07:34Biz böyle bir şey düşündük.
07:35Duvar kalınlığı şu kadardır.
07:37Onlar bir hesabı yapar.
07:38Dediğiniz gibi İstanbul'da mesela 5 santim kurtaran bir yalıtım.
07:41Belki Kayseri'de 8 santim olması gerekiyor.
07:44Aynı 8 santimi getirip Edirne'de yaparsanız binada yoğuşma oluşur, herleme olur.
07:50Yani aynı giyinmek gibi.
07:51Binayı aslında biz giydiriyoruz.
07:54Sıcağına, soğuğuna, ısıya yakın mı?
07:56Fazla güneş görüyor mu?
07:58Hepsinin etkisi var.
07:59Bölgenin hava şartları da bu dikkate alınaraktan zaten yönetmeliklerin...
08:03Yani uzun dönem, ülkeli, senelik bir...
08:05Hatta birkaç detay da vereyim.
08:08Burada uygulayıcı bir firma olarak da pencere etraflarının taş günüyle dönülerek...
08:14Çevresi mi?
08:15Komple XPS'te...
08:16Pencereden yel alıyor.
08:17Yel alıyor.
08:18Yel alıyor.
08:19Yel değil.
08:19Yel alıyor.
08:20Şimdi herhangi bir yangın durumuyla ilgili...
08:23Pencerelerden tahliye yapılmasıyla ilgili...
08:26Pencere etraflarını komple taş günüyle döneriz biz.
08:29O herhangi bir yangın durumunda...
08:32Kaç sağlanmasıyla ilgili...
08:34Koronaklı bir mahal haline gelmiş olur.
08:36Yani yangın durumunda pencerenin o etrafındaki taş kısım yanmıyor.
08:40Tabii.
08:41O yüzden pencereden kaçabiliyoruz.
08:43Mesela cephelerde arada kullanılan yapay alüminyum kaplamalarda da var.
08:47Ortalarında yanıcı maddeler var.
08:49Birkaç haberde de görmüşsünüzdür.
08:51Bir katta mesela klimadan bir yangın çıkıyor.
08:54Binanın içinde hiçbir şey yok ama cephe ful yanıyor.
08:56Çünkü yanıcı madde var içlerinde.
08:59Bunlar çok önemli.
09:00İçeriye sıçrayabilir.
09:01Bazen eskiden de vardı yüksek katlı gökdelende cephede bir yangın oluyor.
09:06Evin içindeki tüm spring sistemi suyu bırakıyor.
09:09Halbuki evin içinde hiçbir şey yok.
09:10Ama tüm malzemeler yerle biri oluyor.
09:12Sanki yanmış ve onu söndürmek için tüm kaç bin tonu bırakıyor binada.
09:18Bunlar da çok önemli.
09:19Şu an biraz akıllı binalarda bunların hepsinin sensörleri var.
09:23Mevcut yapılarda da eklenebiliyor.
09:26Daha akıllı bina şekillerine getirebiliyoruz.
09:28Yangın için, su kaçağı için, doğalgaz kaçağı için.
09:31Çok basit sistemler de var.
09:32Hatta mevcut binalara bile sonradan bir modem gibi.
09:36Evin bir kısmına takıyorsunuz ve size bu alarmları önceden veriyor.
09:39Çok kısa biraz da ses yalıtımına değinelim.
09:42Bu da önemli bir konu çünkü.
09:44Ben hatırlıyorum çocukken alt komşunun, üst komşunun sesi hep bizim evdeydi.
09:48Yani bizim sesimiz de onlarda.
09:50Bu da mı bir lüks, bu da mı bir konfor?
09:52Şu an değil artık.
09:54Bu da mı zorunlu?
09:54Tabii akustik projeleri zorunlu.
09:57Şu an akustik dernekleri, hocalar bunlara eğitimler veriliyor.
10:00Akustik uzmanları da yetişiyor.
10:03Ve onların gözetiminde projeler bir daha gözden geçiriliyor.
10:06Bizden projeleri alıyorlar.
10:08Kaç tane departman varsa o ara duvarların tipleri fark ediyor.
10:12Bizler normalde şu an anlatırken de şey söylüyoruz.
10:16Evet mesela yalıtım yapılıyor.
10:18Şap atarken bir keçe seriliyor.
10:20Üstten alt kata en azından topuğun sesi gelmez.
10:23Veya atlayıp zıpladığında çocuklar alt katın o konforunu bozmaz.
10:27Ama korşunluk duvarları var.
10:28Bunların hepsi de akustik uzmanları tarafından tasarlanıyor.
10:32Bizlere geri geliyor.
10:33Diyorlar ki evet sizin düşündüğünüz mesela duvar şu şekilde.
10:36Biz şunu hesapladık.
10:37Gelip ölçüm yapıyorlar.
10:38Kaç desibel etrafta ses var mahallede.
10:41Evin içinde.
10:43Ve ona göre çok düzgün projelerle ve size verilen raporlarla mimarlar, mühendisleri de yönlendiriyorlar.
10:49Son zamanlarda da zaten revizeler de oldu yönetmeliklerle ilgili.
10:53Çok güncellendi.
10:54Komşu dairelerle ilgili bir katta mesela dört daire olduğunu değerlendirelim.
10:58O dairelerin ayrım noktasıyla ilgili normalde on üç buçukluk duvarla aşarken şimdi çift sıra duvar örme dönemine başladık.
11:06Bizim işte o büyük problem küçük mikro evlere geçtiğimiz için o yarım metreler bile çok önemli ev içinde.
11:14Ama bu konforlar daha dönemli.
11:16Bu ihtiyaç da aslında.
11:17İhtiyaç ve zorunluluk aslında.
11:18Artık dediğiniz gibi o eskide kalsın.
11:20Yeni binalarda biz o sifon sesini bir daha duymayalım.
11:24Komşudan gelen.
11:25Şimdi bununla ilgili çok şikayet alıyorduk.
11:29Biz de bu şekilde projeleri uygulamak istemiyoruz.
11:31Ama hani aldığımız kentsel dönüşüm projelerinde mevcut hani on üç buçukluk duvarlar içerdiği için on beşlik duvarlar içerdiği için özür diliyorum.
11:40Ne yapıyorduk?
11:42Biz projemizdekini uyguluyor oluyorduk.
11:44Ama şu an çift sıra duvar olması bizim de avantajımız açıkçası gelmiş durumda.
11:49Tabii her zaman çift değil ama yani özel malzemelerle daha önce ama çok yüksek yoğunlukta ses bariyeri olan.
11:56Yani akustikte aslında bir program konusu konuşulması gereken ayrı bir sonu tabii ki.
12:01Uzun uzun konuşmaya devam ederiz onu da.
12:03Bundan ayrı şimdi kentsel dönüşüm demişken kentsel dönüşümde tabii peyzaj mimarisi de çok önemli.
12:09Stüdyomuzda bizlerle birlikte peyzaj mimari Nihal Kuyu bizlerle birlikte olacak.
12:17Peyzaj mimari Nihal Kuyu bizlerle birlikte.
12:20Hoş geldiniz Nihal Hanım.
12:21Nasılsınız?
12:22Teşekkür ederim.
12:22İyiyim.
12:23Siz nasılsınız?
12:23Bizler de iyiyiz.
12:24Çok teşekkür ederiz.
12:25İyi ki geldiniz.
12:26Çok keyifli konular konuşacağız değil mi Mevlüt Bey?
12:29Tabii Nihal Hanım'la bugün peyzajla ilgili genel güzel bilgilendirmelerinden yararlanacağız.
12:35Ekranın başındaki izleyenlerimize aktarmış olacağız.
12:37Evet Nihal Hanım.
12:38Peyzaj mimarlığı kentsel dönüşüm süreçlerinde nasıl bir rol oynar?
12:43Bu süre gelmeden önce peyzaj mimarlığına bir giriş yapmak isterim.
12:47Peyzaj mimarlığı doğal ve yapay çevrelerin planlanması, tasarlanması.
12:50Hem estetik açıdan hem fonksiyonel açıdan dış mekanların düzenlenmesini kapsar.
12:56Peyzaj mimarları ise bu düzenlenecek alanların bitki seçimi, toprak kalitesi, yapısı, ekolojik dengesi, çevreye uyumluluğu gibi gibi faktörleri dikkate alarak insanla doğanın uyum içerisinde yaşayacağı alanlar tasarlar.
13:10Özetle insanla doğa arasındaki bağ kurar.
13:14Şimdi sizin sorunuza gelince kentsel dönüşüm içerisinde de peyzaj mimarları çok yönlü rol alırlar.
13:19Kamusal alanlarda bu süreç sadece binaların yenilenmesi için değil, yolların, altyapının, çevrenin, yaşam alanlarında tekrardan düzenlenmesi demek olduğu için
13:30kamusal alanlardaki meydanlar, parklar, caddeler, yollarda peyzaj mimarlarınca tekrardan düzenlenir.
13:38Yani kentsel dönüşüm sürecinde kamusal alanlar gibi öyleyse yağmur suyu yönetimi, biz yağmur suyunu depolayıp yeşil alanlarda kullanmaya çalışırız.
13:48Sert zemin peyzajında sert zemin malzememiz su geçirimli, doğal malzemeden olmalıdır.
13:54Bir diğer unsur kentlerin kimliğini koruyarak, bağlı kalarak kentsel kimliğe, o bölgenin tarihi dokusu, kültürel değerleri, yerel bitki örtüsü gibi değerleri dikkate alarak, modernize, binaların ruhuna bağlı kalarak modernize eder.
14:15Şöyle diyebilir miyiz o zaman? Hani bir kentsel dönüşüm durumunda sadece projeden ibaret değil peyzaj mimarlığı.
14:24Yapının içerisindeki bulunacak bahçe alanındaki yürüyüş yolundan tutun, duvar alanından tutun, sağındaki solundaki ağaç veya peyzaj alanı ürünlerinden tutun.
14:36Çıktık, yolu kaldırımı, yürüdük devam ettik.
14:41Sağ tarafında, sol tarafında bulunan kamu alanları genel kapsayan bir durum aslında baktığımız zaman.
14:47Hepsini içine alır.
14:49Fonksiyonel dediğimiz oturma alanları, spor alanları, çocuk oyun alanları, dinlenme alanları, artı yeşil alanlar olarak ağaç, ağaç, çalı grupları, yollar, yolların bordürüne kadar teknik detaylarla bir peyzaj projesi hazırlanır.
15:03Peki, betonlaşma baskısı altında doğayı korumak mümkün mü?
15:09Çok zor ama mümkün.
15:12Bunun için bizim peyzaj yönetmeliğimizi ben söyleyeceğim.
15:16Önemli bir çözüm.
15:17Peyzaj projelerinde, iskan aşamasında bireysel olarak ağaç hesabına bütün binalar uyacağı için toplum olarak oradan yeşil alanına indip çözüm olacaktır.
15:28Yeşil alan artışı sağlanacaktır.
15:31Evet, bu noktada yeşil alan kavramı halk arasında çok fazla kullanılıyor baktığınız zaman.
15:37Yani genel olarak çok fazla yeşil alanımız olsun, yeşil alanda vakit geçirelim diyorlar.
15:43Ama gerçekte bir binanın yeşil alanı, bir sitenin yeşil alanı veya bir kamu kurumunun yeşil alanı nedir?
15:51Yeşil alan nitelikli olmalı.
15:53İçerisinde sadece bitki değil, kalıcı iyi planlanmış bir bahçe olmalı.
15:59İçerisinde oyun alanlarının olduğu, bitki kompozisyonlarının olduğu, dinlenme alanları, sosyal donatılarının olduğu hepsinin içine alan kaliteli bir yeşil alan çalışması olmalı.
16:10Yeşil alan dediğimiz.
16:11Yani yeşil alan dediğimiz tek şey binamızın köşesine dikilen iki tane ağaç değil sevgili izleyiciler.
16:17Bu olunca orada bir peyzaj mimarı çalışmış olmuyor.
16:21Oradaki iki tane meyve ağacıyla oluşmuyor o yeşil alan.
16:26Yani bunlara kıymet vermek gerekiyor.
16:28Bu bir ekip bir şey.
16:28Yani ilk başlangıçtan mimarlar düşündüğü zaman bile projeyi peyzaj mimarına danışması gerekiyor.
16:34Burada şöyle bir şey var, ne önerirsiniz?
16:37İşte aydınlatma uzmanına soruyorsunuz, onlar size geri dönüyor.
16:40Akustik uzmanlarına soruyorsunuz.
16:42Yani projenin başından mimarlar bu problemleri bazen öngörür.
16:45Bazen projeyi hiç görmediği şeyleri de peyzaj mimarlar veya şey plancıları ikaz eder.
16:50Aman dikkat et şu kısımları şöyle yapmamız lazım.
16:53Veya şu kısmı biz halledelim, sizi o kısmın tasarımını bize bırakın.
16:58Yani mimar yapıyı tasarladı.
17:00Yapının oturduğu zemini peyzaj mimarı danışarak aslında ilerlemesi gerekiyor.
17:05Birlikte ise istişare haline gitmeleri gerekir.
17:07Kombin halinde hem mimar hem peyzaj biz her şeye dikkat ederiz.
17:11Kat planları dahil.
17:13En başından sürece birlikte dahil olurlarsa kat planı dediğimiz salonun önüne mesela dipten dallanan bir bitrik olabilir.
17:22Ona da dikkat ederiz.
17:23Yeşil alanın nereye geldiğine en baştan karar verilir.
17:26Yani aslında iç mimariye kadar ihtiyacımız var.
17:28Bir peyzaj mimarına her aşamada ihtiyacımız var.
17:31Evet, en başından birlikte hareket etmeli.
17:33En başından birlikte hareket etmek ve bunun bir ekip işi olduğunu kavramak çok önemli.
17:39Aynı zamanda kentsel dönüşüm sürecinde de bunu vatandaşa da izah etmek gerekiyor.
17:44Şimdi vatandaş yanlış anlamıyorsam yeşil alan kısmından biraz kaçmak isteyebiliyor değil mi metrekaresi büyüsün diye?
17:51Öyle bir süreç oluyor mu yoksa bu bir zorunluluk mu?
17:54Şimdi aslında o durumlar şöyle değişebiliyor.
17:57Şimdi her yapılan kentsel dönüşüm projesi her alanda aynı imara sahip değil.
18:04Emsel dediğimiz bir olay var.
18:07Bir yapı değerlendirelim.
18:09Bunun bir elli, iki bir emsel oluyor.
18:11Ona göre yerin inşaat alanıyla ilgili metrekaresi çıkıyor.
18:16Aynı zamanda bir de çekme mesafesi dediğimiz, çekme mesafeli dediğimiz alandaki projelerimizin olduğu yerler oluyor.
18:22Onlarda sıkıntı illaki yaşıyoruz.
18:25Neden yaşıyoruz?
18:26Bir yapı değerlendirin.
18:27Bir arsa, bin metrekarelik bir arsada yoldan beş metre, komşu parsellerden dört metre çekerekten direkt oturup beş katlı bir uygulama yapıyoruz.
18:35Ama emselli projede o o şekilde olmuyor.
18:38Bin metrekarelik arazide iki yüz metrekarenin üzerine oturup bir imala süreci yaşadığımız için sekiz yüz metrekarelik bir pezaj anı elimizde olmuş oluyor.
18:48Minimum ölçüsü var ama siz isterseniz büyütebiliyorsunuz tasarımla beraber daha nitelikli alınabilebiliyor.
18:53Benim burada anlatmak istediğim şuydu aslında.
18:56Her projede peyzaj alanı kalmıyor.
18:59Hani bölgenin imarına göre değiştiği için biz ona göre hani projeye göre peyzaj alanı uygulamasını yapıyoruz.
19:05Nedir mesela?
19:06Minimum taksit oturumu yaptığımız iki yüz metrekare oturumlu bir arazide sekiz yüz metrekare peyzaj alanı bizim için mükemmel bir aralama.
19:14Bununla ilgili sosyal tesis alanlarından tutun çim alanlarından aynı şekilde ağaçlandırılmış tabii tabii park alanı çardak alanı sosyal donatılı alanların olduğu peyzaj alanının bol olduğu bir proje uygulayabiliyoruz.
19:31Ama dediğim gibi her projede bunu yapamıyoruz maalesef.
19:34Evet Aşkan Bey şunu da merak ediyorum.
19:36Şimdi yurt dışında da Avrupa'da da işte bu Japonya'da da özellikle karşıma çıkıyor benim sosyal medyada da görüyorum.
19:41Hatta Türkiye'de de var artık bazı evlerin böyle lüks akıllı evlerin balkonları terasları bildiğiniz bir peyzaj alanı oluyor.
19:49Bir bahçe oluyor böyle domatesler ekiyorlar salatalıklar ekiyorlar.
19:54Bu da bir peyzaj mimarisi işi değil mi?
19:56Kat bahçelerinden bahsediyorsunuz.
19:58Kat bahçeleri iyi bir kaliteli izolasyon çalışması olursa çok iyi tabii.
20:03Çünkü dikey bahçeler kat bahçeleri çatı bahçeleri bir çözüm oluyor.
20:06Bu yeşil alan eksikliğine ister istemez.
20:09Onun da işte gelecekteki sorunları büyük olabiliyor.
20:13Sürdürülebilir değil yani.
20:14Sürdürülebilir olması zor.
20:16O açılarda çatı bahçelerinde iyi bir izolasyon.
20:18Orada toprak derinliği çok az olduğu için o bitkiyi korumak zor.
20:23Yine bir çözüm olabilir kat bahçesiyle birlikte kombin çatı bahçesi.
20:28Biraz daha bakım gerektiren bir şey oluyor.
20:29Çünkü az bir alanda yani yapay bir alanda siz aslında doğal bir şey yapmaya çalışıyorsunuz.
20:35Eski yönetmeliklerde vardı.
20:37Bir arsanın yani her katın yüzde 10'unu kat bahçesi yapmak zorunluluğu vardı.
20:42Ve bu ortak alandan açılırdı.
20:44Hatta bir 40-50 santimde toprak bırakma zorunluluğu vardı.
20:47Bu maalesef alanlar dar olduğu için herkes onu ortaya mimardan dislenilirdi.
20:53Bunu merdivenden çıktık.
20:54İki daireye girerken ortada alanı kullanalım.
20:57Sonra belediyeler bunun peşinde kontrole gidiyorlardı.
21:00E bakıyoruz kat bahçesi niye kapattınız?
21:02Herkes hemen balkona cam çekip orayı yani kat bahçesi açık olması gereken
21:07daha sosyal komşuların da beraber kullanabileceği bir alanken
21:10her daireye hemen bölüp o odasına katmaya çalıştı.
21:15Veya eksik olan balkonunu kullanmaya çalıştı.
21:18Onun için yönetmelikler çıktığı zaman da bazen başka problemlerden dolayı
21:22insanlar onu farklı bir yere eviriyor.
21:24Ve peyzaj aslında aradan gidiyor.
21:26Bizlerin çok istediğimiz binaların ortasında yeşil bahçelerin veya kat kat olabilir.
21:32Bazen alt katı küçültürsünüz bina ortası büyük olur.
21:36Orada bir yeşil alanda olabilir.
21:37Hem sosyal alan olur hem yeşil alan olur.
21:40Aşkan Bey bununla ilgili aslında balkon alanları değerlendirilebilir.
21:43Hani balkon zaten kapatılmayan bir mahal olduğu için veya kapatılsa dahi açılır katlanır.
21:49Katlanır cam sistemleriyle açılıp kapandığı için.
21:51İşte gerçekte 2-3 metreden büyük balkon yapamıyoruz ya %90 projelerde.
21:55Ama emsele dahil ediyoruz.
21:57Şimdi emsele dahil edilmeden en azından balkon alanı mesela bir %5'lik, %10'luk hani ne olabilirse yani.
22:03kentsel dönüşüm doğrultusunda vatandaşın dairesi 1 artı 1'e düşse dahi hani bir balkon alanı kalacağı için aslında insanlarımızın da bu yolla teşvikini sağlayacaktır diye düşünüyorum.
22:19Hani yönetmeliklerimizi bir kentsel dönüşümden dolayı bir ufak bir revizeye de ihtiyacı vardır diye.
22:24Daha önce konuştuklarımız, konuklarımızın da söylediği gibi bütüncül bir şey.
22:29Peyzaj mimarisi, şehir plancısı hepsinin aslında katkısı var.
22:34Bir de tabii uygulama var ve uygulamayı kontrol etmemiz var.
22:38Çok güzel yönetmelikler çıkıyor ama denetim olmayınca başka yere devriliyor.
22:43Bu sefer diyorlar ki ya onun biz önünü alamadık o zaman yapmayalım.
22:47Halbuki çok güzel bir şey elden gidebiliyor.
22:49Ama şöyle değerlendirelim.
22:51Birinde yenilenmiş sağlıklı bir yapıyla insanlarımızın deprem dediğimiz illete yakalanmaması için dönüşümü tamamlamış bir yapı değerlendirelim.
23:03Yakalanabilir ama işte rahat evinde oturabilmesi lazım.
23:06Yani deprem olduğunda da insanların o rahatlıkta deprem oldu oturalım olması gerekiyor.
23:11Bunların denetlenmesi dedik ya.
23:12Hani bir balkonun kapatılması, açılır katlanır olması zaten.
23:17Çok da bir dert değil.
23:19Sonuçta o iklime göre oran kapatabilir, yarın açabilir.
23:22Yazın ıçar.
23:23Yazın ıçar.
23:23Yazın ıçar.
23:23Alan çok dar, orayı depo olarak kullananlar var.
23:26Hayır, yazın zaten bu vatandaşın hani camı kapalı.
23:29Tabii canım.
23:30Kapalı tutacak hali yok zaten.
23:31Sen etkisi yapacak, orası yanar yani camla kapladığınızda.
23:34Bakımı da zor olduğundan sürdürülebilir olamıyor.
23:37Bak bahçeler ister istemez.
23:39Bir işte 3-5 yıl sonrası devamı gelemiyor.
23:43Bazı ülkelerde özel imarlar var.
23:46Siz eğer sizin söylediğiniz gibi geniş teraslı binaların yatayda da ve düşeyde de yeşil alanlara teşvik ediyorsa ekstra imar da veriliyor.
23:57Yani şu alanda siz kat bahçeleri yapın ama %10, %5 de şu kadar sosyal alan veya kat olarak size geri veriyor belediyeler.
24:08Bu şehirlerin problemlerini bazen çözmek için geliştirdikleri yöntemlerden bir tanesi.
24:14Belki denenebilir.
24:16Yani gerçekten çok ciddi orman yangınları yaşadık ülke olarak.
24:21Yani 2 yazdır, 3 yazdır sonunda çok ciddi orman yangınları yaşadık.
24:25Bu durumda yeşil alanlarımızın, ormanlarımızın, ağaçlarımızın çoğunu kaybettik.
24:30Peyzaj mimarının ve peyzaj mimarlığının ağaçların kesilmesi, Habibat'ın yok olması gibi durumlarda bir rolü var mı?
24:40Aslında bizim yine peyzaj yönetmeliğinizden bahsedeceğim.
24:43Orman mühendislerince biz bir projeye başlarken ilk önce mevcut ağaçların kesimi, koruma kararı, nakil kararı.
24:50En başta bunlara göre projeyi oturturuz.
24:54Orman mühendisleri bir karar verir.
24:56İlgili belediyelerde çalışma yaptıktan sonra.
24:59Mevcut ağaçlarda kesim, kesim değil, koruma kararı verilir.
25:05Onun kesme şansı yoktur.
25:07Biz projede onu direkt koruruz.
25:09Kestiği zaman iskan aşamasında ciddi cezalardan dolayı caydırıcı da olur.
25:13Bizim peyzaj yönetmeli buna en dip çözüm olabilir.
25:17Ağaç kesilmesinin önüne çokça geçilebilir.
25:20Çünkü kesilmesi yasak.
25:23Öyle durumlarda bazı meyve ağaçları alan içerisinde nakil edilir.
25:27Yine korunur.
25:28Ağaç kesilmesi.
25:28Problemleri oluyor.
25:30Sekensel dönüşümde apartman yenileniyor.
25:32Geri çekmesi var.
25:33İstikameti geride.
25:35Sonra kaldırım yapılıyor.
25:37Ama kaldırımın ortasında 8-10 tane farklı açılarda ağaç kalıyor.
25:41Neye geçiş yapabiliyorsunuz?
25:44Onu aslında korumak istiyorsunuz ama bu sefer niteliği de aradan gidiyor.
25:48Ben bunu Adana'da çok gördüm.
25:49Bunun nasıl bir çözümü var sizce?
25:51Onun tekrar ilgili belediyeye tekrar ağaç kararı için yeniden bir görüşme istenebilir.
25:56Tekrar bir rapor istenebilir.
25:58Ona bakılıp onlar nereye kaldırıma denk geliyor veya bu binaya da denk gelebilirdi.
26:03Onlar yeniden bir karar verebiliyorlar.
26:04Çünkü bildiğim kadarıyla sizin parselin dışında kaldığı için siz artık orada bir söz sahibi olamıyorsunuz.
26:09Mimar olarak veya müteahhit olarak, hak mahalle olarak.
26:12O terk ettiğiniz ağaçlar orada kalıyor.
26:15En sonunda iskanda hemen oraya betonlar meslebi veya taşlar diziliyor.
26:19O ağaçlar bazen şeye kalıyor.
26:21Öyle kalıyor.
26:22Ve ne doğru düz koruyabiliyorsunuz.
26:25Yolu kapatıyor.
26:27Yani onun da aslında dediğiniz gibi sizin tasarıma dönüyor.
26:30Mahalle tasarlandığı zaman hangi ağaç, hangi nerede kalıyor?
26:33Hangisi daha verimli, korumamız gereken değil mi yani?
26:37En başta biz buna bakıyoruz.
26:38Mevcut ağaçlar bize raporla geldiği için.
26:41Ama dediğiniz gibi o binayda gelebilirdi, merdivenin ortasına gelebilirdi.
26:44Tekrardan onun için bir karar alıyoruz.
26:46Projeye oturtuyoruz.
26:47Onların hepsi korunuyor.
26:47Nakilse nakil yapılıyor.
26:49Mevcut ağaçların korunması çok önemli bizde.
26:52Yetmiyorsa ağaç hesabını sağlamak için yenileri dikiliyor.
26:55Çünkü daha öncelerde de konuştuk mesela bir mahallenin ruhu, bunların hepsinin bir arada olması, peyzaj damının büyük bir kısmı.
27:05Yani bir ağacın bile insanların mahalledeki aidiyet duygusunun en yüksek olduğu şeylerden biri olabilir.
27:11Ve bunu korumak bile o mahallenin ismi.
27:14Bazen görüyorsunuz bir villa mesela bir restorana dönüşü sırf ağacından dolayı bir restoranın ismi de o ağaca veriliyor.
27:21Sembolik oluyor.
27:22O ağaç belki uzun yıllardır orada bizden çok daha öncesinden.
27:26Ve kalacaklar.
27:27Kalacaklar inşallah.
27:28Yani betonlaşmanın önüne geçilmesi için bu yönetimlere çokça uyulması ağaç kesiminin önüne geçecektir.
27:35Önemli bir çözüm olacaktır.
27:36Hepimiz de yeşile duyarlı belediyelerde görüyoruz bunu.
27:40Belediyeler demişken belediyeler ve müteahhitler peyzajı genellikle, sözüm meclisten dışarı bu arada Nehmit Bey.
27:47Peki, peyzajı genellikle biraz son planda tutuyorlar ya ya da işte son aşamaya kadar bekliyorlar bu süreç için.
27:55Bu sizin işinizde bir soruna yal açıyor mu?
27:58Ben araya gireceğim.
27:59Girelim.
27:59Nihayet Anan'la projesini yaptığımız bir dönemde ben ağaçların cinsine varana kadar kendisinden hani özellikle rica etmiştim.
28:09Hani şu cins ağaçlar, manölyalarımız olsun, o olsun, bu olsun diye hani biz elimizden geldiği kadar uygulamaya çalışıyoruz.
28:15Ama lakin dediğim gibi inşaat alanında zaten kısıtlı alanlara sahip olduğumuz için hani mevcut alana şöyle değerlendirin, 5 metrelik alana 10 tane ağaç dikemeyiz maalesef.
28:26O alandaki dikeceğimiz ağacın da sağlıklı büyüyebilmesi için zaten bir aralık mesafesi vardır yani.
28:32Evet, teknik detayları var.
28:34Ağacın en son gelişmiş halini biz projede düşünüp koyduğumuz için arada en az 5 metre olabiliyor çaplardan dolayı.
28:40Ama Mevlüt Bey buna çok duyarlıydı, çok keyif alıyordu peyzaj çalışmalarından.
28:46Çokça uyguluyordu diye düşünüyordu.
28:47En son aşamada dahil olunması tabii ki değil, en başta sürece hep birlikte hareket edilmeli.
28:57Biz alana girerken ilk önce bir alan çalışması, alan analizi yaparız en başta mimariyle beraber.
29:03Az önce dediğim gibi kat planı bile bizim için önemli.
29:06Orada sosyal yapıya bakarız, kullanıcı profiline bakarız.
29:10Su tutup tutmadığına, topografyasına, her şeyine en başta biz alan çalışmasına bakarız, sonra tasarıma gireriz.
29:16Bu durumda müteahhitlerle birlikte, istişarenle birlikte hareket edersek, kombine gidersek mimari projeyle en doğrusu olur.
29:23Evet, mesela ben 11 bloklu bir sitede oturuyorum Bakırköy tarafında.
29:27Bizim her blokun bir bahçesi var yani stüdyomuz kadar bir bahçemiz var her blokta.
29:33Ve bir sürü ağaç ekili meyve ağaçları.
29:36Dut ağacı yani nasıl göstereyim apartman burası, dut ağacı burada.
29:41Ve her yaz o dut ağacından gelen sinekler, böcekler, o yapışkan şeyler hep evlerin içinde.
29:48O cepheye bakan camı olan evlerin içerisinde.
29:51Bu bence yanlış bir peyzaj mimarası.
29:53Yanlış ağaç yerleşme.
29:54Yanlış ağaç yerleşme.
29:55Binayla arasında böyle yapraklı bir ağaçsa en az 3 metre bırakıyoruz.
30:00Her türlü sıkıntısı var onun, dediğiniz o var.
30:03Hatta bana köleş geldiler geldi, hırsız mı girecek bizim eve buradan yukarı çıkabilir, ona destek olabilir.
30:09Ve ben 6. katta oturduğum halde ağaç 6. kata kadar geliyor yani en üst kata kadar.
30:14En son gelişmiş halini düşünerek projeye koyulmalıydı.
30:17O yanlış ağaç kullanımı olduğundan ama budama yapılabilir tabii.
30:20Tabii belediye gerekli budamaları yapıyor zaman zaman ama dediğim gibi yani her bir loğun çok dibinde ağaçlar var.
30:27Hepsi meyve ağacı.
30:29Öyle bir sitede park alanı da var.
30:30Park alanı tarafında meyve ağacı yapılabilir de anlattıklarınızdan anladığım kadarıyla.
30:34Çelişki biraz da şeyden kaynaklanıyor.
30:35Otopark ihtiyacı olduğu için mecbur bodrum katı siz otoparkla doldurmak istiyorsunuz.
30:41Beton hacmi artıyor.
30:43Otoparkımız yok.
30:44Sizin için söylemiyorum genel olarak.
30:46Evet yani peyzaj yapmak istediğinizde yeşil alan bırakalım istediğinizde ama bu sefer otoparktan ödün vermeniz lazım.
30:53Veya dediğiniz gibi sarnıçlar, su depoları bunlar büyük büyük hacimler tutuyor bodrumlarda.
30:58Sonuçta bunun üstünü de betonla kaplıyorsunuz.
31:00Orada çelişki başlıyor.
31:02Evet bunun çoğumu.
31:03Öncelikle peyzajma.
31:03Çok önemli bir döngü dediğiniz gibi.
31:06Burada bir çıkılmaz bir noktaya gelinebiliyor.
31:08Otopark da çok önemli çünkü olduğu için.
31:10Otopark yapıldığında bizim yeşil alanımızda çok az yer kalıyor.
31:15Ağaç hesabında da bütün sertliğinin çıktıktan sonra böyle 30 diyoruz.
31:19Bunu karşılayamıyoruz.
31:20Ama bunu tabii ilgili belediyeler çok duyarlıysa alıp biliyorsunuz.
31:24Onlar yine kamu alanlarına dikiyorlar.
31:26Yine yeşil alan artıyor.
31:27Evet sevgili izleyiciler stüdyomuzda bir misafirimiz de var.
31:31Minik kedimiz hala buralarda.
31:33İlerleyen bölümlerde de bizimle olacağını düşünüyoruz.
31:36Sesi geliyorsa sizlere de sevimli sevimli sohbet ediyoruz.
31:39Onu da bir ağırlasak.
31:41Arada alsak süper olur.
31:44Evet buyurun lütfen devam edelim.
31:46Böyle kat malikleriyle ve izleyicilere yaşanılabilir bir çevre için aslında bu soruyu hepinize soruyorum.
31:53Yani bir müteahhit olarak size, yüksek mimar olarak size, peyzaj mimarı olarak size yaşanılabilir bir çevre için tavsiyeniz nedir?
32:03En önemlisi bolca ağaç.
32:04Az önce hep konuştunuz.
32:05Bolca ağaç dikilmeli.
32:07Yaya yolları, bisiklet yolları, dostu planlar yapılmalı.
32:11Gürültü kirliliğine azaltılması çok önemli.
32:14Yağmur suyu yönetimi az önce dediğim gibi yağmur suyunu depolayı tasarruf açısından yeşil alanlara dağıtılması önemli.
32:21Ortak oturma alanları gibi gibi yaşanabilir çevre için kaliteli peyzaj çalışmaları önemli.
32:28Evet.
32:28Aşkan Bey sizin yorumunuz nedir?
32:30Ben aynı şekilde bu ihtiyaçlar deprem açısından da bazen sakıncası oluyor.
32:37Bunun için düşünmemiz gereken çok fazla katman var ve bolca ekip çalışması lazım şehirlerin yaşanabilir olması için.
32:49Sadece bir mimar, sadece bir peyzaj mimar istediği gibi çözüm bulamıyor.
32:54Çünkü bu bir üst ölçekte başlıyor.
32:57Ta zemine kadar, daireye kadar, bir apartmanın yapılması aşamasına kadar geliyor.
33:03Ve tamamen ekip işi.
33:05Evet tamamen ekip işi.
33:07Mevlüt Bey sizin de düşüncelerinizi alalım.
33:10Nihal Hanım'la olan süremizin sonuna geldik bu arada.
33:13Buyurun.
33:13Benim diyeceğim çok kısa ve öz aslında riskli yapıların yenilenmesi diyerek ben size sözümüzü...
33:21Sağlıklı bir yaşam alanı ve çevre için...
33:23Nihal Hanım çok teşekkür ederiz.
33:25İyi ki geldiniz.
33:25Ben teşekkür ederim.
33:26Şeref verdiniz.
33:26Çok sağ olun.
33:27Çok sağ olun.
33:27Sağ olun.
33:28Evet sevgili izleyiciler şimdi inşaat mühendisi ve mimar, doçent doktor Sinan Cansız bizlerle olacak.
33:37Sinan Hocam hoş geldiniz.
33:40Hoş bulduk.
33:41Sinan Hocam beton harma yapı deyince halkın aklına genellikle gri, soğuk ve sıradan yapılar geliyor.
33:48Sizce bu algı ne kadar doğru?
33:50Beton harma yapılarının aslında biraz tarihçesine bakacak olursak aslında yeni bir yapı türüdür.
33:57Yani tarihsel olarak baktığımızda ilk kullandığımız yapı türleri işte yığıma binadır, ahşap binadır, kerpiç binalardır.
34:04Aslında beton harma binalar son 100 yılda yaptığımız binalardan, yapı türlerinden bir tanesi.
34:10Halkımız genel olarak beton harma yapıları soğuk yapı olarak görüyor.
34:14Çünkü aslında bunun fiziksel özelliklerinde de var.
34:18Beton harma yapılar daha çok hava geçirmeyen yapılardır.
34:21Beton harma yapılar biraz daha kapalı yapılardır.
34:26Taşıcı sistem olarak da ağır yapılar olması sebebiyle, yüksek katlı yapılar olması sebebiyle aslında beton harma yapıların biraz da sosyolojisinde aslında soğuk bir yapı olarak, yapı türü olarak gözüküyor.
34:39Ama bunun yanında mesela ahşap yapılara baktığımızda veya işte yığıma yapılara baktığımızda, eski tür yapılarımıza baktığımızda daha sıcak kanlılık görüyoruz.
34:49Daha sıcak yapılar olarak görüyoruz.
34:52Yani aslında beton harma yapılara halkımız biraz daha dediğiniz gibi soğuk bakıyor.
34:58Ama toplumumuzun en önemli kullandığı yapı türlerinden bir tanesi ki 1939 Erzincan depremiyle başlayan bizim deprem yönetmeliği serüvenimiz var.
35:10İşte beton harma yapılarımızda 1975 yılındaki deprem yönetmeliğiyle birlikte artık yönetmeliğimize de yer bulmuş bir yapı.
35:16Yani 1975'ten sonra neredeyse yaptığımız her binayı biz beton harma olarak inşa ediyoruz.
35:23Yani çok yaygın olarak kullandığımız bir yapı türü.
35:26Aslında tarihimiz de çok zengin yapı çeşitliğine de sahip aslında.
35:32Taş yapılarımız olsun, ahşap yapılarımız olsun, geçmişin günümüze taşıdığı beton harmayla aslında karma daha güzel yapılar elde edebiliriz diye düşünüyorum.
35:42Ama bunu fazla uygulayabileceğimiz mekanlar, alanlar bulmak ne yazık ki birazcık zor diye düşünüyorum hocam.
35:50Evet, aynı zamanda çelik veya beton harma yapıların depremdeki performansları da çok merak ediliyor.
35:58Yani deprem bu ülkenin bir gerçeği ve bu noktada neler söyleyebiliriz bununla ilgili?
36:02Şimdi beton harma yapılarla çelik yapıları aslında kıyasladığımızda bizim az önce bahsetmiştim.
36:091939 yılında bir Erzincan depremini yaşadık.
36:13Yani bizim 1939 yılına kadar Türkiye'de herhangi bir deprem yönetmeliğimiz yoktu.
36:19Ama 1939 yılına depremden sonra İtalyan Yapı Teknik Şartlar Meseli'ni direkt Türkçe'ye çevirerek uygulamaya koyuyoruz.
36:26Ve 1939 yılında deprem yönetmeliğimiz, yani 1940 yılında yönetmeliğe giriyor.
36:331940 yılında deprem yükünü, yapı ağırlığını %10 olarak hesap ediyor.
36:38Yani o günden beri aslında depremi yapı ağırlığıyla ilişkilendiriyoruz.
36:43Ve bugün de aynı şekilde hesaplarımız daha karmaşıklaştı ama yine yapı ağırlığı en önemli faktör.
36:49İşte beton harma yapılarla çelik yapıları kıyasladığımızda da beton harma yapılar ağır yapılardır.
36:55O yüzden deprem kuvvetleri, deprem yükleri fazla etkildir.
36:59Çelik yapılar da hafif yapılardır.
37:01O yüzden deprem yükleri daha azdır.
37:03O yüzden ki deprem altında çelik yapıların birçoğu yıkılmazken,
37:08beton harma yapıların birçoğu depremde ağır hasarlara veya yıkılmaya maruz kalabiliyor.
37:12O yüzden çelik yapılar depreme karşı daha avantajlı yapılardır.
37:17Ama daha maliyetlidir.
37:19Hem daha maliyetlidir hem de toplum olarak beton harma toplumumuzdur biz aslında.
37:23Yani bizim toplumumuzda ilkokul mezunu sakın bunu aşağılama olarak düşünmeyin.
37:30İlkokul mezunu hatta okula gitmemiş bir ustayı bile alsanız ya da hiç vasfı olmayan birisini alsanız
37:35beton harma yapıyı inşa edebilirsiniz.
37:37Yanına iyi birkaç tane ustayla yanına işte 3-5 tane hiç bilmeyen birisini koyun.
37:42Beton harmayı yaparsınız ama çelik yapıyı yapamazsınız.
37:45O yüzden Türkiye'nin kentsel dönüşümünde beton harma çok önemli bir yer tutar.
37:50Beton harma olmazsa olmazımızdır.
37:51Çünkü halkımız beton harma yapıları biliyor.
37:54Çelik yapıları o kadar yatkın bir toplum değiliz.
37:57Hazır beton harma ve çelikten bahsetmişken şuna da değinelim.
38:00Deprem oldukça karşımıza sosyal medyada şunlar çıkıyor.
38:04Yok çelik kabinler yok binanın odasının birini çelik kaplama.
38:08İşte hazır bir inşaat mühendisimiz, mimarımız ve müteahhitimiz varken bunlar
38:12binanın statiğini çok ciddi etkileyen şeyler değil mi?
38:16Yani öyle kafanıza göre binanın ortasına işte dairenin ortasına koca bir çelik kabin
38:22veya bir binanın duvarını böyle çeliklerle kaplatmak.
38:25Binanın dengesini bile bozuyorsunuz aslında.
38:26Bütün komşuların hayatını riske atar özellikle bir apartmandaysanız da çok riskli bir durum değil mi?
38:32Şimdi binanın taşıyıcı sistemine neredeyse müdahale olmaktadır.
38:36Yani oraya siz bir çelik kafes yaptığınızda binanın davranışını değiştirmiş oluyorsunuz.
38:40Yani binanın taşıyıcı sistemindeki yük dağılımını etkilemiş oluyorsunuz.
38:44Ben bu konuda birçok yayına çıkmıştım.
38:47Hatta ülkemizde çok hassas olduğumuz bir konu vardı.
38:49İşte kolon kesme deriz biz mesela.
38:51Maalesef.
38:52Kolon kesme mesela taşıyıcı sisteme yapılan en önemli, en büyük, en ağır müdahalelerden bir tanesidir.
38:58Mesela eski bir yapıda duvar yıktığınızda kolon kesmeye eş değerdir.
39:03Çünkü yaklaşık olarak 5 metre uzunluğundaki bir tuğla duvar neredeyse 20'ye 20'lik bir kolon kadar yük taşır.
39:10Ama eski yapılarımızda taşıyıcı sistemdeki kullandığımız beton o kadar zayıf ki o betonda, o betarme bir sistemle sen 5 metre uzunluğunda bir duvarı kaldırıp işte odanı genişlettiğinde veya salonla odayı birleştirdiğinde sen taşıyıcı sisteme de müdahale etmiş oluyorsunuz.
39:29İşte benzer durum sen oraya bir çelik kafes sistem yaptığında o noktayı güçlendiriyorsun ama diğer tarafa hasar veriyorsun.
39:36Bağladığın kolon çelikle beton aynı davranışı sergilemez.
39:40Çelik bir profil, betarme bir elemanla uyum sağlayamaz.
39:44O yüzden de yapının davranışı bozulur.
39:46Ondan dolayı yapıya yapılacak olan müdahale yapının yıkılmasına veya ufak bir depremle hasar almasına sebep olabilir.
39:53Yani o yüzden bu tür müdahaleler aslında hani korkudan kaynaklı, binayı olan güvensizlikten kaynaklı yapılan müdahaleler.
40:01Burada yapılacak en önemli şey eğer binamıza güvenmiyorsak kentsel dönüşüme sokup bu binayı yenilemektir.
40:07Aynen öyle yani sağlıklı bir yapıyı istiyorsak çelik kabinlerde işte bu hayat üçgenlerinde değil de kentsel dönüşümde çözüm aramalıyız değil mi Mevlüt Bey?
40:18Aslında bakın ne kadar güzel hani depremden zarar görmemek için çelik kafese sığınacağımıza direkt yapımızı direkt hani çelik kafes gibi güvenli bir alana çevirirsek hani bu daha sağlıklı olmaz mı hocam?
40:32Tabii ki aslında bizim en büyük eksikliklerimizden bir tanesi işte deprem en son yaşadığımız depremle on yedi vatandaşımız yanılmıyorsam yaralandı.
40:42Yani depremin büyüklüğü de dört nokta dokuz yanlış hatırlamıyorsam yani çok büyük pardon özür diliyorum beş nokta birdi.
40:49Bir on beş gün falan olmuştu.
40:50Dört nokta dokuz ya da beş öyle bir şeydi.
40:52Yani çok büyük bir deprem değil insanlarımızın yaralanmasının tek bir sebebi var korku.
40:58Neden korkuyor binasına güvenmiyor peki benzer depremler daha büyükleri Japonya'da oluyor insanlar yemek yemeye devam ediyor kahvesini içmeye devam ediyor çünkü binasına güveniyor binana güveniyorsan sen zaten depremden korkmazsın bugün işte halkımızda bir anket yapılsa eski binada oturan vatandaşlarımız depremden büyük bir çoğunluğu korkuyor ama yeni binada oturan vatandaşlarımızın büyük bir çoğunluğu depremden onlar kadar korkmuyor.
41:26Şimdi binasına güvenmeyen kişi ne yapıyor deprem sırasında panik atak geçiriyor veya yanlış bir hareket yapıyor yüksekten atlayabiliyor.
41:33Bu tür yaralanmalar veya ölme vakalarıyla karşılaşabiliyoruz.
41:36Burada en önemli husus bizim binalarımızı yenilersek binalarımıza olan güveni arttırırsak yeni yapıların oranını arttırırsak depreme karşı daha dayanıklı bir toplum oluruz.
41:48Bunu dünyada birçok örneği vardır.
41:49İşte Japonya'da yedi buçuk büyüklüğünde deprem olur.
41:52Tabii ki bunların işte yere olan mesafesi de önemli.
41:55Çok derinde olan bir deprem yüzeyde çok büyük bir etki yaratmaz.
41:59Japonya Türkiye örneği çok doğru bir örnek değil ama Türkiye İran örneğini verelim.
42:04İran'da 5 ya da 6 büyüklüğündeki bir deprem olduğunda 10 binlerce insan ölebiliyor.
42:08Ama bizde 6 büyüklüğündeki depremle en son 23 Nisan depreminde bir tane dahi binamız yıkılmadı.
42:15Aslında biz yani binalarımızı iyileştirdik.
42:18Binalarımızı belli bir seviyeye ulaştırdık.
42:20Dünyadaki birçok ülkeden daha iyi binalar yapıyoruz.
42:23Ama bunu daha da ileri taşımamız gerekiyor.
42:25Evet.
42:26Çünkü bunun altından kalkacak bir aslında hem toplumuz hem bir ülkeyiz diyebiliriz.
42:33Dünyadaki en çok müteahhitlerle bulunan ülkeyiz.
42:38Hani bizim ülkede de İstanbul dediğimiz alan mega kentimizi aslında bir 5 yıllık sürede istersek yenileyebiliriz komple.
42:49Ama bununla ilgili vatandaşlarımıza da büyük rol düşüyor.
42:53Tabii ki.
42:54İsteklerimizi ona göre yapalım.
42:56Önemli olan burada canımız.
43:00İkinci aşamada da malımız.
43:02Ne canımızdan vazgeçelim ne malımızdan vazgeçelim.
43:05Bir an önce ivedi bir şekilde hızlı bir şekilde kentsel dönüşme sürecine girip malımızı yenilerek hem malın değeri açısından avantaj sağlamış olacağız.
43:20Tamam yapınız küçülebilir.
43:21Ama yeni küçük yapınız yaklaşık çarpı iki katı değerine zaten sahip oluyor.
43:26Değer artışı.
43:27Tabii.
43:28İstemiyor musunuz?
43:29Yeni sağlam sağlıklı yapıyı istemiyor musunuz?
43:31Onu satıp aynı şekilde sağlıklı olmayan iki daire daha alabilirsiniz mesela.
43:35Evet.
43:36Binanın aynı zamanda yaptıktan sonra zaten değeri kat ve kat artıyor diyebiliriz yine.
43:43Burada yine yeni nesil beton teknolojileri var.
43:45Şimdi az önce konuşurken dediniz ki hocam eski binalarda bir duvarı bile yıksanız beton kalitesi eski olduğu için çok riskli.
43:55Şimdi yeni nesil beton teknolojileri neler?
43:58İşte 2000 yılından itibaren hangi teknolojilerle bunları yapıyoruz?
44:02İşte örneğin lifli betonlar var.
44:04İşte kendiliğinden yerleşen betonlar var.
44:07Dönüşüm projelerinde bunlar nasıl farklar yaratıyor?
44:10Şimdi kentsel dönüşümde beton yapılarımız daha yoğun olarak kullanıldığı için beton medeki ilerlemeleri yakından takip edip
44:20hani müteahhitlerin bu konuda yeni yapım teknolojileri ile birlikte dönüşümü gerçekleştirmesi ülkemiz açısından önemli.
44:28Bunu aslında şöyle de örneklendirebiliriz.
44:30Mesela lifli betonu söylediniz.
44:32Şimdi lifli betonun en önemli özelliklerinden bir tanesi çekme dayanımının yüksek olmasıdır.
44:37Yani beton arma yapılarımız deprem yükleri altında hasar alırken lifli betonlarda bu hasar alma oranı çok daha düşük oluyor.
44:46Peki lifli betonun kullanılmasının yapıya getireceği ekstra maliyet ne kadardı diye sorgulayacak olursak
44:52inanın ki çok ciddi bir artış değildir.
44:56Ben hatta size çok daha önemli bir bilgi vermek istiyorum.
45:00Şimdi bizim yapılarımızı mesela kontrollü hasar dediğimiz bir performans seviyesine göre tasarlıyoruz.
45:06Yani diyoruz ki binalarımız depremde hasar alsın diyoruz.
45:09Konut binalarımız.
45:11Aslında çok yanlış bir yaklaşımdır.
45:13Yani binalarımızın depremde, konutlarımızın depremde hasar almasına izin vermek demek
45:18depremden sonra güçlendirmemiz gereken çok ciddi bir konu stoğu olacak demektir.
45:24Ki biz bunu Kahramanmaraş depreminde yaşadık.
45:27İşte 2023 yılındaki Kahramanmaraş depreminde bölgedeki konu stoğunun yüzde 25'ini kaybettik.
45:32Ve bunların ciddi bir kısmı da yeni yapılardı.
45:36Çünkü ve bunlardan dolayı da açıkçası müteahhitlerin hiçbirisini de kusurlu bulamadık.
45:40Çünkü yönetmelik diyor ki bina depremde hasar alabilir diyor.
45:44İnsanlar ondan canlı çıksın ama hasar almasına izin veriyorum diyor.
45:48Peki biz bunu hasar almayan bir yapı yapabilir miyiz?
45:51Yaparız.
45:52Nasıl hasar almayan bir yapı yaparız?
45:53Ona göre projeyi yaparsak, ona göre yetkin bir müteahhitle çalışırsak, ona göre yetkin bir teknik kadrosu olan bir proje ofisi ve bunu doğrultuda yönlendirme yapan bir yerel yönetim olursa bizim binalarımızın depremde hasar almasını da engellemiş oluruz.
46:11Şimdi depremden sonra Karamanmaraş bölgesinde özellikle gördük birçok binada oturanlar yani ağır hasar almamış ama orta hasarlı bina ve binanın güçlendirilmesi gerekiyor.
46:25Ve bölgede de devlet her zaman şöyle bir reaksiyon gösterir.
46:28Deprem oldu mu hemen imarı kapatın, güçlendirmeyi kapatın.
46:33İkinci bir emre kadar hiçbir inşaat olmayacak.
46:36Yani neredeyse bir sene o bölgede inşaat ruhsatı verilmedi.
46:39Sadece TOKİ konutlar yaptı.
46:41Onun haricindeki hiçbir vatandaş ne binasını güçlendirebildi ne binasına bir ekleme, bir şey yapabildi.
46:47Bu neye sebep oldu?
46:48Artçı depremlerde de yıkılmalara sebep oldu.
46:50Artçı depremlerde yıkılma olabilir.
46:53Vatandaşlarımıza devlet bir yıl boyunca konteyner kentlerde bakmak zorunda kaldı.
46:57Aslında en önemli sonuçlardan bir tanesi de bu oldu.
47:00Yani bizim hasar almayan konutlar yapacak şekilde bir deprem yönetmenimizi revize etmemiz gerekir.
47:07Müteahhitlerimizi de bu doğrultuda eğitmemiz gerekir.
47:09Evet bu da çok önemli bir noktaydı.
47:12Yine Aşkan Bey sizin yorumunuz var mı bu konuyla alakalı?
47:15Yani bizim çelik az kullanmamızın sebebi de yine ekiplerin yetişmemesi.
47:21Hocamızın dediği gibi betona çok ağırlık verdiğimiz için depremde de en büyük problemlerden biri de molos.
47:27Beton armeli yapılar zaten çok kaba ve büyük kütleler olduğu için yıkıldığında da veya çatladığında da üzerinize gelen şeyler de daha ağır.
47:39Çelikte biraz daha esnek davranabiliyor yapı.
47:42Size kaçma izni de verebiliyor.
47:43Bir deforme olabiliyor ama komple yıkılmıyor.
47:45Beton bekliyor yani dayanabildiği kadar dayanıyor tasarlandığı.
47:49Sonra çöküyor.
47:51Ya da birden çöküyor.
47:52Ve hocamızın dediği gibi bu işin biraz gözden geçirmesi gerekiyor.
47:57Belki karma yapılar olur.
47:58Belki hafif malzemelerin gelmesi.
48:00Yapıların daha güncel malzeme ve teknikle üretimi.
48:05Ve işin bir kısmı da üreticilere kalıyor.
48:08Yani siz istediğiniz kadar üretin bir kısım da bunları takip etmesi lazım.
48:12Evet güncel dediğiniz gibi daha lifli betonlar yapılan öyle betonlar var ki arkasından ışık da geçiriyor.
48:19Yani teknoloji çok var.
48:21Kendi kendini temizleyen beton armeli yapılar var.
48:24Nanoteknolojiyle yüzeyinde mesela toz tutmuyor.
48:27Ama aynı zamanda da beton dayanıklılığı var.
48:29Örnekler çok ama bunu yayabilir miyiz?
48:32Özellikle konut inşaatında yani bu biraz halk geneline yayılması lazım.
48:36Özel, spesifik bir binağda kalmaması lazım.
48:40Evet.
48:41Bizler için büyük bir şey.
48:42Peki kentsel dönüşümde en sık karşılaşılan teknik hatalar nedir Melut Bey?
48:47Sizden başlayalım isterseniz.
48:49Sonrasında Sinan Hocam ve Aşkan Hocam'dan yorumlarını alalım.
48:51Kentsel dönüşümde en sık karşılaştığımız anlaşma kısmında, sözleşme kısmındaki pazarlık aşamaları.
48:58İnsanlarımızın hani şu kadar...
49:003 metrekare daha fazla olsun, güney cephe olsun, üst katı olsun.
49:04Evet, burada insanlarımızın asıl üstlerine düşen rol aslında baktığımız zaman,
49:10kayıtsız şartsız kentsel dönüşüm sürecine girdikten sonra zaten vatandaşların burada arsa payları belli.
49:17Biz buradaki arsayı ne büyütebiliriz ne küçültebiliriz.
49:19Herkes oradaki hakkını razı gelerekten sürece girmesinden geçiyor aslında baktığınız zaman.
49:26Sonra ne oluyor?
49:27Bizim yıkım süreçlerimiz başlıyor.
49:29Yıkım süreçlerimizle işte yıkım firmalarımızla anlaşma sağlayarak arsa pozisyonuna geçiş yapıyoruz.
49:35Sonra Aşkan Bey gibi hocalarımızla, Sinan Bey gibi hocalarımızla, mimari kısımlar, statik kısımlar, makine elektrik kısımları,
49:45projelendirme kısmımızı atlattıktan sonra yapının imalat kısmına başlamış oluyoruz.
49:51Yapımızın imalat süreci bittikten sonra da ilgili zaten yapı denetim firmaları,
49:58ilgili ilçe, belediyeleri, kurum ve kuruluşlar tarafından onaylardan geçtikten sonra
50:03yapı kullanma izin belgesi dediğimiz isyan aşamasına geçiş yaparaktan yapımızı anahtar teslim yapıyoruz.
50:10Kişilere teslim ediliyor.
50:12Bunlarla ilgili hocalarımız da zaten izleyenlerimizi bilgilendirecektir.
50:17Teknik hatalar konusuna yine dönecek olursak.
50:20Sinan Hocam özellikle inşaat mühendisliği alanında, mimari alanında yine ikinize de soracağım.
50:26Teknik hatalar neler kentsel dönüşümle alakalı?
50:29Kentsel dönüşümde yapılan en önemli teknik hatalardan bir tanesi zemine göre yapı yapmamak.
50:35Evet, zemine tütünü atlamak.
50:37Şimdi İstanbul su şehridir.
50:40İstanbul'da tarihsel olarak bu kadar yoğun bir nüfusun yaşayabilmesi için bilinmesi gereken en önemli detay
50:47yoğun bir suyun olması gerekir.
50:49Yani İstanbul'da biz nereyi katsak su çıkar ve gerçekten İstanbul'un eski haritalarına bakın.
50:55Her yer böyle kılcal damarlar gibi her yerde dere vardır.
50:58Dere demek tarıma elverişli bir yerdir.
51:01Su vardır ama yapılaşma konusunda ciddi bir şekilde dikkat edilmesi gereken bir yerdir.
51:05Şimdi İstanbul'da zemin bu kadar zayıf iken yapıyı oraya inşa edeceğimiz aşamada zemine göre bir yapı yapmak gerekir.
51:15Bunu nasıl yapacağız?
51:16Eğer zemin zayıfsa zemine güçlendirme yapmamız gerekir.
51:19İşte bunun güçlendirme yöntemleri var.
51:21Mesela yapının büyüklüğüne göre kat sayısına göre yapılacak olan güçlendirme yönteminin işte uygulaması tatbiki ona göre daha farklı oluyor.
51:33İşte plastik kazık var, fare kazık var veya çimento enjeksiyonlar birçok yöntem var zemineleştirmesi konusunda.
51:40İşte burada aslında kentsel dönüşümde yapılan en teknik hatallardan bir tanesi de vatandaşların müteahhit seçimi oluyor zaten.
51:47Burada müteahhit seçimi zaten o binanın kaderini değiştiren en önemli faktörlerden.
51:53Yani bir binayı siz örnek veriyorum bu rakam tamamıyla farazi 100 liraya da yapabilirsiniz.
52:00Güvenli bir şekilde 110 liraya da yapabilirsiniz.
52:03Yapacağınız o 10 liralık oradaki tasarruf binanın güvenliğini çok önemli bir derecede etkiler.
52:10İşte kentsel dönüşümün en önemli ya da mühendisliğin en önemli teknik hatalarından bir tanesi de sen müteahhit'i yanlış seçtiğinde o hatalar zinciri devam ediyor.
52:20İşte müteahhit uygun rakamı o işi aldığı zaman gidiyor uygun fiyata bir işçi buluyor.
52:26Aynı malzemeyi sen demiri aynı fiyata alıyorsun, betonu aynı fiyata alıyorsun ama aldığın işçi uygun fiyatlı olduğu zaman yaptığı işçilik de ona göre hatalı oluyor.
52:38Ve binanın neredeyse tamamının kusurlu olmasına sebep oluyor.
52:42Veya müteahhit zeminleştirmeden kaçıyor, binayı bitirdikten sonra oturma kaynaklı binada ciddi hasarlar meydana gelebiliyor.
52:49İşte bunlar en önemli işte faktör müteahhit yanlış seçtiğimizde zincirleme reaksiyon şeklinde hatalar sürekli ardı ardına geliyor.
52:57İşte izolasyon problemi oluyor, taşıyıcı sistemde imalat hatası oluyor, projede ucuz bir imalattan dolayı işte projede teknik bir hatadan dolayı projede ciddi işte kusurlar olabiliyor, taşıyıcı sistemi düzgün yerleştiremiyor, mimari statik uyumsuzluk olabiliyor.
53:14Bunlar tamamıyla işte vatandaşın seçiminden kaynaklı.
53:18Eğer vatandaş teknik olarak müteahhiti, mühendisi, mimarı düzgün bir şekilde seçerse bunların da doğrudan önüne geçmiş oluyor.
53:29Ve bunların arasındaki fiyat farkı inanın öyle çok dağlar kadar bir fark değil.
53:35Yani burada dikkat edilmesi gereken en önemli husus bu.
53:37Yani bizim Avrupa Birliği'ndeki müteahhit sayısından daha fazla müteahhitimiz var.
53:42Avrupa Birliği'nin tamamından bahsediyorum.
53:45Onlardan daha fazla müteahhitimiz var.
53:48Bizim aslında bu müteahhitleri sınıflandırırken en son Çevre Çelik Bakanlığı bir düzenleme yaptı.
53:55Müteahhitleri sınıflandırdı.
53:56İşte A'dan geçici müteahhitlik sınıfına kadar bunları gruplandırdı.
54:00Bunları gruplandırırken tecrübeye göre, işte yaptığı iş miktarına göre gruplandırdı.
54:07Teslim ettiği projeye göre.
54:08Bu doğru bir uygulamadır ama bence yetersizdir.
54:12Burada müteahhite de aslında biz nasıl inşaat mühendisine diploma zorunluluğu getiriyorsak,
54:18sen inşaat mühendisi yapacaksan inşaat mühendisi diploman olması gerekir diyoruz.
54:22Aynı şekilde gerekirse müteahhitlere de bir sertifikasyon yapılması gerekir.
54:26Başkan Bey, Sinan Hocam'dan yorumlarını aldık.
54:29Sizden de yorumlarınızı alalım.
54:30Kentsel dönüşümde yapılan teknik hatalarla ilgili neler düşünüyorsunuz?
54:34Şöyle, aslında bazı mevzular var.
54:38Yeniymiş gibi her depremden sonra anlatılıyor.
54:40Aa depremde izolatör diye bir şey var binalarımıza uygulasak mı?
54:44Bunlar senelerdir Türkiye'de gittiği o üniversitede.
54:47Hocaların, profesörlerin, doktor öğrencileri, yüksek lisans, master'daki tezlerde çoğu çalışılmış.
54:53Ve gerçekten cevapları, sonuçları da var.
54:55Biz de maalesef biraz üniversite araştırma, RG kısmıyla uygulama birbirinden kopuk olduğu için
55:01sanki yeni bir şeymiş gibi bazen lanse ediliyor.
55:04Hemen haberlere de çıkılıyor izolatörler.
55:08Ve insanlar da bundan çok ilginç olmuyorlar.
55:11Ve hemen en pahalısına geçelim.
55:13Bizim binayı da taktıralım ne kadar.
55:15Ben hatırlıyorum ilk haftada telefonlar çalıyor.
55:17İzolatör nerede var, nasıl oldu?
55:19Halbuki bu konuda uzmanlarla danışmaları lazım.
55:23Her binaya izolatör uygun olmayabilir.
55:25Başka damperler var, farklı yöntemler var.
55:29Ve bunu hepsini aslında projede baştan konuşulabilir, seçilebilir.
55:33Biraz uzmanlara da bakılsa, konuşulsa tüm maliyetleri de düşürülebilir bunların da.
55:39Çünkü buralarda da uygulanan, çok düzgün üretilen depremle ilgili ekstra malzemeler de var.
55:46Duvarların birbiriyle tutuşması, duvarla stüktürün beraber çalışabilmesi.
55:51Bunlar için de yapılan aparatlar, tasarlanan şeyler var.
55:55Ve bunları kullanabiliriz.
55:57Bu konuda da biraz zaman da lazım.
56:00Bunlar çok önemli ayrıntılar sevgili izleyiciler.
56:03Bugün yine programımızda birbirinden özel konuklarımız vardı.
56:07Ve çok kıymetli konulara değindik.
56:09Elimizden geldiğince sizlere süreçlerle alakalı, kentsel dönüşümle alakalı, binalarla alakalı en iyi bilgileri vermeye çalışıyoruz.
56:18Sinan Hocam ve Aşkan Bey çok teşekkür ederim tekrar geldiğiniz için.
56:22Sağ olun hocam.
56:23İyi ki geldiniz.
56:24İnsanlarımıza bilinçli yapılarla ilgili mimari anlamda da, inşaat mühendisliği anlamda da, aslında statik anlamda diyelim.
56:34Sinan Hocamızın güzel bilgilendirmeleri için izleyicilerimiz adına biz de burada teşekkür etmiş olalım.
56:42Ayağınıza sağlık Sinan Hocam.
56:43Mevlüt Öztürk ile Yeni Adres programının bu haftalık sonuna geldik sevgili izleyiciler.
56:48Haftaya aynı gün ve saatte görüşünceye dek hoşçakalın.
56:51Sağlıkla kalın, bizimle kalın, hoşçakalın.