Üretim Zamanı ekibi bu hafta, nesilden nesile aktarılan bir üretim hikayesini ekrana taşıdı. 5. kuşak lületaşı ustası Behçethan Aktaş, unutulmaya yüz tutmuş mesleğini geleceğe aktarıyor. Üretim Zamanı ilham verici hikayelerle her pazar 10.35'te CNN TÜRK'te.
01:04Lület Aşı'nda yaşayan en büyük düz bir postasıdır.
01:07Bakanlık sanatçısıdır aynı zamanda.
01:09Bütün çabası Lület Aşı'nın duyulması.
01:11Herkesin duyması ve herkesin Lület Aşı'na ekmek yemesi.
01:14Özellikle köyde okula gidemeyen çocukların bir meslek sahibi olması için babam ömrünü vermiş bir insan.
01:21Lület Aşı'ndaki evimizde atölyeler vardı.
01:29Lület Aşı ocaktan geldiğinde ham hale önce kırılır, temizlenir, saykal duruma getirir, sonra ayrılır.
01:34Bizlere küçük taşlar verirlerdi.
01:36Amcamın çocuklarıyla birlikte.
01:37Biz onlardan böyle ustaların yaptıkları böyle figürler, eski Osmanlı başları, Türk başları onları görüp sakal, bıyık, burun çıkarmaya çalışırdık.
01:46İlk çıraklığımız böyle. Lület Aşı'na aşık oldum. Sonra bende büyük emekleri olan Hüseyin abimiz bıçağı tutuşları, sakalın nasıl çıkacağını gösteren ustamdır.
01:54Hüseyin abi babamın olmadığı zamanlarda bana yardımcı olurdu. Mesleğe girmeme sebep oldu.
02:00Anadolu Üniversitesi İşletme Fakültesi mezunuyum ben.
02:10Hiç yapmadım mesleğimi. Lület Aşı'ndan hiç vazgeçmedim.
02:131990 yılında dedem rahmetli Behçet Aktaş beni Almanya'ya gönderdi.
02:18Almanya'nın Nürnberg şehrine orada çok büyük bir pipo fabrikası vardır.
02:22Ağaç, gül kökünden işlerler.
02:24Oradaki teknikleri öğrenmem için Almanya'ya 3 ay kaldım.
02:27Orada geldim sonra bunları tatbik ettim. Ölçülerini, standartlarını öğrendim.
02:32Bu mesleğe olan aşkım her zamankinden daha fazla heyecanla arttı.
02:40Atölyelerimiz olmasına rağmen farklı bir yere geçtim.
02:44Eskişehir'in güzel semti Odunpazarı'nda Lület Aşı dükkanı satış mağazası da açtım.
02:49Az bir zamanda değil yaklaşık 25-26 sene oldu.
02:57Dünyada Lület Aşı sadece Türkiye'de, Türkiye'de sadece Eskişehir'de çıkarılan bir maden cevheri.
03:06Bence Tanrı'nın bize bir lütfudur. Başka hiçbir yerde yoktur.
03:102 metreden 150 metreye kadar yerin altından çıkarılan magnezyum silikat karışımı nadir bir taştır.
03:16İlk çıktığında ağırdır. Havayla temas ettiğinde kurur ve hafifler.
03:20Bir yetişkin erkeğin sıktığı zaman yumruğu bu bir birimdir. Pamuklu denilir buna.
03:262-3 pamuklu futbol topu büyüklüğünde çok nadir çıkıyor artık. Küçük parçalar.
03:30Yine benim çocukluğumda 74-75'lerde çok büyük kütleler halinde çıkıyordu.
03:35Nasıl tarif edebilirim? Bir sandalyeye oturduğumuz sandalyenin büyüklüğünde taşlar çıkıyordu.
03:40O gün bayram yapılıyordu. O gün işçilere kuzu kesiliyordu, ziyafet çekiliyordu.
03:44Şimdi çok nadir çıkıyor. Küçük parçalar halinde çıkıyor. Derine inilmiyor çünkü.
03:49Biz de dolayısıyla elimizdeki küçük parçalarda çalışmalar yapıyoruz.
04:00Bülataşı işlenebilir. İşlenebilmesi kolay bir taştır.
04:04Kendi yaptığımız özel bıçaklarla istediğimiz şekli verebiliriz.
04:07Ustalarımızın öğrettiği pipo ve benzeri ürünler yapılır.
04:10Bunun dışında biblolar yapılır.
04:11Rölyefler, bunun dışında tespihler, takılar, kolyeler, küpeler, yüzükler, bastonlar, bunun dışında satranç takımları.
04:21M.Ö. 6. yüzyılda da firikler yaşamış.
04:24Firiklerin kral kapısı bugün tek kalan anıttır.
04:28Dünyada çözülemeyen tek anıt yazılıkaya anıtıdır.
04:30Yazılıkaya'nın gelen turistlerin ilgisini çekmesi hasabıyla magnet çalışmaların vardır.
04:35Anahtarlıkları, bibloları, hayal gücünüz sizi nereye götürüyorsa lület taşını istediğiniz şekli verebilirsiniz.
04:41Dünyada taşı hiçbir şekilde kimyasal ve zararlı madde içermeyen bir madendir.
04:50Tozundan da çok zarar gelmez.
04:52En çok zımpara yapılırken olur.
04:54Maske takılır.
04:55Zararsız bir tozdur.
04:56Bunun dışında kesici aletlerimiz var.
04:58Kendimiz yaptığımız için kontrolü her şekilde, kontrolünü, önlemini alırız.
05:03İşlemeye başladığınız anda kendinizi unutursunuz.
05:05Sabah 9'da bir oturursunuz.
05:07Bazen öğlen molasını bile unutursunuz.
05:09Akşam 4'e kadar ne yapabilirseniz o saatlerde yapılır.
05:12Zamanı unutursunuz.
05:13Parmaklarınız dinlenir.
05:15Ruhunuz dinlenir.
05:16Farklı bir duygu içerisine girirsiniz.
05:18Lület taşına dokunduğunuz anda özellikle ham halini elinize aldığınızda sizi dinlendirme özelliği vardır.
05:24Lület taşının.
05:25Yıllardır yaşıyorum ben.
05:26En az 40 senedir yaşıyorum ben bunu.
05:28Kolye, bileklik takan insanların rahatladığını kendimden de biliyorum.
05:40Şu an kolumdaki de Lület taşıdır.
05:50Bu yaşam alanımız Odunpazarı'nın tarihi bölgesi içerisinde.
05:53Burası çok güzel bir yaşam alanı.
05:55Sabah güneşle birlikte uyanıyorsunuz.
05:58Bütün gün burada insanlar geliyor.
06:00Lület taşıyla ilgili olanlar var.
06:02Başka el işleriyle ilgili olanlar var.
06:04Kahvesini yudumlayanlar var.
06:06Böyle güzel bir alan.
06:07Sabah saat 8'de gelirim.
06:09Dükkanımı açarım.
06:10Günümün 5-6 saatini bu küçük atölyemde geçiriyorum.
06:13Gruplar gelir.
06:14Yurdumuzun çeşitli illerinden turlarla birlikte, otobüslerle.
06:18Saymakla bitmez.
06:19Bir hafta Güneydoğu'dan gelenler olur.
06:22İzmir ağırlıklı, İstanbul ağırlıklı, Konya ağırlıklı gelirler.
06:26Lület taşını onlara tanıtmak ve onlara dokunmasını sağlamak için bu küçük atölyemizde ve bahçemizde Lület taşı ham maddelerini koyuyoruz.
06:33Bıçakları isteyenler onlara dokunurlar.
06:35Bir şeyler hazırlar.
06:36Çizerler.
06:37Alırlar.
06:37Hoşlarına gitmez.
06:38İçeriden giderler.
06:39Objeyi beğenerek satın alırlar.
06:41Aslında bir kültür çalışması yürütüyoruz bunlarla birlikte.
06:522001 yılından beri halk eğitim merkezleri ve belediyelerin iş birliğinde kurulan Lület taşı işlemecilik kursunda ben Lület taşı usta öğretici olarak görev yapmaktayım.
07:01786 tane kursiyerim oldu.
07:0420 kişisi bir fil Lület taşıyla ailesini geçindiriyor.
07:073 kişinin bu bölgede dükkanı açmış durumdalar.
07:10Bu beni sevindiriyor, gurur veriyor bana.
07:18Geçim derdi olmayan mesleklerden birisi Lület taşı.
07:21Bugün köylülerimiz bizim.
07:23Yazın çiftçilik yapar, kışında maden ocağına gider, saat 10'da iner yerin altına.
07:283-4 parça bir şey çıkarır, götürür, onu satar yahut da kendisi, yahut da yeğenleri işler, onu satar ve evine bir gelir kaynağı olur.
07:36Bu yıllardan beri böyle süre gelmiş bir olaydır.
07:39Çalıştığınız sürece, ürettiğiniz sürece ürününüzü, beğenisini bulan, değerini bulan mutlaka bir sanatsever mutlaka çıkıyor.
07:51En son cezaevlerinde kurs verdim.
07:53Kader mahkumlarını.
07:552 yıldır oradayım.
07:56Çok güzel bir duygu.
07:57Tespih yapmasını öğrettim.
07:58Torna tezgahları alındı.
08:00Tespih yaptılar.
08:01Bugün üretime geçtiler ve 3. seneleri cezaevinde üretilen o tespihler, yapılan tespihler, cezaevleri fuarları olur.
08:09En son Antalya'dalardı.
08:10İzin alıp mahkumlarla birlikte, tezgahlarıyla birlikte gidip orada ürünleri satıyorlar.
08:163 yıldır gurur verici bence bu iş.
08:17Kurumsal bir ortamda çalışamayacağımı ben yıllar önce bu kanaata vardım.
08:30Hatta çoğu zamanda kurslarda böyle beni özgür bırakın, ben rahat çalışın dedim.
08:35Sağ ol bu ortamı da yakaladım.
08:36Kesinlikle çalışamazdım.
08:38Sanat ayrı bir şey.
08:39El sanatı, el işlemecili ayrı bir olay.
08:41Özgür olmanız gerekir.
08:43Böyle bir hayatımız var, güzel, hoşumuza giden bir hayat, kalabalık bir hayat.
08:47Üre taşını tanıyan insanların olduğu bir hayat.
08:58Usta çırak olayına gelince eskisi gibi usta çırak olayı maalesef yok.
09:02El sanatıyla uğraşmasını isterim gençlerin.
09:04Kursların devam etmesini istiyorum.
09:06Sürdürülebilirlik olsun istiyorum.
09:08Eskilerin dediği gibi, sen yapmazsan da altın bileziği tak.
09:12Atala doğru söylemiş.
09:14Üretmeli insan.
09:24Çıraklıkla başladım.
09:25Aşkla devam ettim üretmeye.
09:27Her kuşak bir parça bıraktı bu neslere.
09:30Ben de kendi izimi bırakıyorum.
09:31Bıçağı elimi alıp çalıştığım zaman en mutlu insan benim.
09:35Hiçbir şey yapmazsam bir tespih tanesini meydana çıkarayım.
İlk yorumu siz yapın