- 3 months ago
Panayam kay Department of Health Sec. Ted Herbosa ukol sa mga accomplishment ng DOH noong taong 2025 at ang mga istratehiya at mga programa inihahanda nila ngayong taong 2026 para mapalawak ang serbisyong pangkalusugan nang mapanatili ang kaligtasan ng mga Pilipino
For more news, visit:
►https://www.ptvnews.ph/
Subscribe to our DailyMotion Channel:
►http://www.dailymotion.com/peoples-television-incorporated
Subscribe to our YouTube channel:
►http://www.youtube.com/ptvphilippines
Like our Facebook pages:
►PTV: http://facebook.com/PTVph
►Rise and Shine Pilipinas: https://www.facebook.com/riseandshinepilipinas
Follow us on Twitter:
►http://twitter.com/PTVph
Follow us on Instagram:
►https://www.instagram.com/ptvph
Watch our livestream on:
►http://ptvnews.ph/livestream/
►https://www.dailymotion.com/PTVPhilippines
Watch our News Programs, every Mondays to Fridays
Rise and Shine Pilipinas - 6:00 - 7:00 am | 7:30 - 8:00 am
Balitang Pambansa - 7:00 - 7:30 am | 12:00 - 12:30 pm |
6:00 - 6:30pm | 9:30 - 10:00 pm
PTV Sports - 8:00 - 9:00 am
Bagong Pilipinas Ngayon - 12:30 - 1:00 pm
Sentro Balita - 1:00 pm - 2:00 pm
Ulat Bayan - 6:30 pm - 7:00 pm
PTV News Tonight - 10:00 pm - 10:30 pm
Saturday & Sunday:
►Sentro Balita Weekend - 1:30 - 2:00 pm
►Ulat Bayan Weekend - 6:15 pm - 7:00 pm
For more news, visit:
►https://www.ptvnews.ph/
Subscribe to our DailyMotion Channel:
►http://www.dailymotion.com/peoples-television-incorporated
Subscribe to our YouTube channel:
►http://www.youtube.com/ptvphilippines
Like our Facebook pages:
►PTV: http://facebook.com/PTVph
►Rise and Shine Pilipinas: https://www.facebook.com/riseandshinepilipinas
Follow us on Twitter:
►http://twitter.com/PTVph
Follow us on Instagram:
►https://www.instagram.com/ptvph
Watch our livestream on:
►http://ptvnews.ph/livestream/
►https://www.dailymotion.com/PTVPhilippines
Watch our News Programs, every Mondays to Fridays
Rise and Shine Pilipinas - 6:00 - 7:00 am | 7:30 - 8:00 am
Balitang Pambansa - 7:00 - 7:30 am | 12:00 - 12:30 pm |
6:00 - 6:30pm | 9:30 - 10:00 pm
PTV Sports - 8:00 - 9:00 am
Bagong Pilipinas Ngayon - 12:30 - 1:00 pm
Sentro Balita - 1:00 pm - 2:00 pm
Ulat Bayan - 6:30 pm - 7:00 pm
PTV News Tonight - 10:00 pm - 10:30 pm
Saturday & Sunday:
►Sentro Balita Weekend - 1:30 - 2:00 pm
►Ulat Bayan Weekend - 6:15 pm - 7:00 pm
Category
🗞
NewsTranscript
00:00Ngayong araw, makakasama natin ang ahensyang nangunguna sa pagtataguyod ng kalusugan ng bawat Pilipino,
00:06ang Department of Health.
00:08Tinitiyak ng DOH na may matibay at maaasahang sistema ng kalusugan ng bansa
00:13mula sa pag-iwas sa sakit, pagtugon sa mga emergency,
00:18hanggang sa pagpapalakas ng servisyong medikal sa mga komunidad.
00:22Alamin natin ang accomplishments ng DOH noong taong 2025
00:26at ang mga estrategiya at programang inihahanda nila ngayong taong 2026
00:31para mapalawak ang servisyong pangkalusugan at mapanatili ang kaligtasan ng mga Pilipino.
00:38Kasama natin ngayong araw sa Department of Health Secretary Ted Herbosa.
00:42Secretary, magandang tanghali po at Happy New Year.
00:45Magandang tanghali, Joey. Magandang hali.
00:47Gerald, magandang tanghali sa lahat ng mga tagasubaybay.
00:51Sir, una sa lahat po, unahin natin yung achievements ng DOH.
00:56Pagdating po sa kalusugan, ano po yung naging papel at maipagmamalaki po ng DOH
01:02sa pagpapatupad ng universal health coverage noong 2025?
01:07Ayan, syempre, yung ating utos ng ating Pangulo,
01:10maging bayad na ang bill ng ating mga kababayan
01:14na na-ospital sa DOH basic or ward accommodation.
01:18Dahil dito, nagsilbi na kami, nagpa-discharge na kami,
01:22naka-uwi sa mga hospital, 82 hospitals ng DOH,
01:271,078,000 patients na.
01:31At lahat sila, zero balance billing o bayad na bill niya.
01:36So, ang nagagawa po ng pamahala nito at ng kagawa rin ng kalusugan
01:41sapagkat about 30% ng hospital bill nila
01:44sagot ng reimbursement ng PhilHealth, yung ating insurance.
01:48Another 30%, sagot nun sa very controversial na
01:52Medical Assistance for Indigent and Financially Incapacitated Patients
01:57or the MAIP program na nakalad sa Department of Health budget.
02:01At pang 40% naman will be the MOOE,
02:06yung operating expense na inilalaan kada taon sa ating mga ospital.
02:11And of course, ang ating mga doktor, may sweldo na yan,
02:14mga nurse, may sweldo na yan from the PS or personal services.
02:17With that, nagagawa naming libre.
02:20At ito lang, isang araw, dumalaw ako sa NKTI
02:24at may isang patient doon na cancer patient
02:27na operahan siya.
02:29High-end surgery, yung laparoscopic radical neprectomy,
02:32tinanggal yung kidney niya dahil may cancer.
02:35Almost $250,000 ang bill niya.
02:37Nung sa private, sinisingil siya ng $500,000.
02:40So, pumunta siya, pumila lang siya sa outpatient ng NKTI,
02:44na-admit siya at pinauwi na siya kahapon.
02:46At zero ang bill niya.
02:49Tuwan-tuwa siya.
02:51Saan na naman po napabuti ang health services sa bansa
02:54mula sa public and private partnerships noong 2025?
02:58Well, ang biggest public partnership natin na mekanismo
03:03ay ang pagbayad ng PhilHealth sa mga pribadong ospital.
03:07So, because of that, dahil meron na tayong Universal Healthcare Act
03:11at bawat Pilipino, membro ng PhilHealth,
03:14ang ginawa namin, pinataas namin ang mga beneficyo ng PhilHealth by almost 80%.
03:20In fact, yung sa dialysis, tinaas namin ng 6,350 kada sesyon ng dialysis from 2,500 lang,
03:30Cheryl and Joey.
03:32And because of that, zero na rin ang binabayaran ng mga nagda-dialysis.
03:36In fact, because of that, ang balita sa akin, itong mga private dialysis center,
03:40nagdagdag pa ng mga dialysis machine kasi kaya na nilang gamutin lahat ng may kidney failure.
03:48Nag-taas din kami ng benefit package sa tinatawag na coronary angiogram,
03:53yung sa pag nagkaroon ng atake sa puso,
03:55500,000 plus bawat kaso ng acute MI or yung heart attack.
04:01And pag ikaw na angiogram, sasagutin ng PhilHealth up to 500,000 plus.
04:06And because of that, nagbibibili itong mga private hospital ng angiography machine.
04:11Ang kwento nga sa akin, doon sa isang malaking private hospital,
04:14dyan sa Mandaluyong, eh kahit jeepney driver na inatake sa puso,
04:18eh sinasalang na rin sa tinatawag na PCI, Percutaneous Coronary Intervention,
04:24na mahal, babayaran mo milyon.
04:26Ito, sagot na rin ang ating mga private hospitals.
04:29So, mula dito, nagkakaroon ng parang partnership between the private sector.
04:33Pero marami pa kaming ibang pamamaraan ng partnerships with the private sector,
04:37from dialysis center to hospitals at iba pang mga gamot,
04:42yung pati yung pag-deliver ng mga medicine sa mga kababayan at saka laboratorio.
04:48Ang maganda dito, eh, kaakibay namin yung private sector advisory council
04:54na nagpupulong kami ka-almost kada buwan with the president
04:58para i-diskusyon namin yung iba't ibang pamamaraan para mapamura ang gamot,
05:03mapamura ang healthcare para sa mga Pilipino.
05:07Sek, noong 2025 din, inilunsan po ng DOH kasama ang UNICEF
05:12at iba pang ahensya yung isang digital app po
05:15para ma-digitize yung immunization records ng mga bata.
05:19Paano po ito nakatulong sa mas efektibong pag-track po sa mga bakuna
05:24at pati po yung immunization program po ng ating pamahalaan?
05:28Yan, ang immunization ang isa sa pinaka-importanting public health mechanism
05:33kasi we have 16 diseases na preventable.
05:37At lahat niyan, binibili ng pamahalaan ng bakuna.
05:41Ang problema namin, naibibigay yung first dose,
05:44pero napansin namin, hindi nakakabalik yung nanay for the second and third dose.
05:49With the development of this app through the phone,
05:54ay madali nang mapapaalalahanan yung ating mga mother,
05:57uy, time na po nung second dose ng inyong anak
06:00at pwede na kayong bumalik dun sa center
06:02para makuha yung second and third dose,
06:04yung mga booster shot ng mga iba't-ibang sakit.
06:07And because of that, I'm sure makukumpleto natin yung pagtaas
06:11ng tinatabang na numero ng fully immunized children.
06:15Ito rin, digitalization din, magandang tool ito
06:18kasi mahirap dati, hahanap ka pa ng barangay health worker,
06:21nakilala niya lahat ng pamilya.
06:23Ito, with this app, walang maiiwanan.
06:26So, yan ang maganda dito sa using digital tools
06:30para mapalawak yung mga batang fully immunized
06:34at hindi mamatay dahil sa mga preventable na sakit
06:37at mabawasan yung tinatawag nating zero-dose children.
06:42Mga batang hindi nakatanggap na kahit na isang bakuna lang.
06:45So, very important itong app na ito
06:47and we like to thank UNICEF for helping us develop this app.
06:52Sa ilalim naman po ng Philippine Strategic TB Elimination Plan Phase 2,
06:57layo ng DOH na mas maraming Pilipino pa ang mas-screen para sa TB
07:01bago ang 2026, ano na po ang update sa planong ito
07:06at paano nito pinapalakas ang TB response ng bansa?
07:09Ayan, isa sa utos din ng ating presidente.
07:12Nung natalaga niya ako noong 2023,
07:14tinatanong niya bakit tayo nasa top four of TB cases in the world.
07:19And true enough, tayo nga ang nandyan sa top cases of new TB cases
07:25diagnosed sa mundo.
07:27At kasama natin niya Indonesia, ang China, ang India, Pakistan, Nigeria.
07:33Yan yung mga bansang matataas.
07:34At globally, sabi, pababain natin ang numero ng may TB
07:39pag na-target natin itong mga high-burden countries like the Philippines.
07:43Ang ginagamit namin pamamaraan dyan, yung X-ray.
07:47Merong kaming ginagamit ngayon yung ultra-portable X-ray.
07:50Size lang siya ng parang camera na malaki,
07:53tapos may tripod.
07:54Nadadala namin siya sa pinakamalalayong lugar
07:57at hindi mo kailangan ng very specialized treatment
08:00kahit sa banyo lang or sa open air.
08:03Basta walang taong malapit, we can take the X-ray.
08:06And from the X-ray, pwede namin kunan na ng sample.
08:09Wari, positive yung X-ray.
08:11Pwede rin kunan ng sample using molecular testing.
08:14Yan yung mga tinatawag na gene expert at yung true not.
08:19Ito yung mga test modalities ngayon.
08:21Ginamit din natin ito nung COVID.
08:23Molecular testing na ang TB ngayon.
08:25At pag na-diagnose natin silang TB,
08:27libre ang kanilang medicines.
08:30Matagal lang ang gamutan ng TB.
08:32Nine months.
08:33So, sinisigurado natin yan na bibigyan sila ng supply
08:37ng TB meds para hindi na siya kakalat.
08:40Maliban doon, pag nahanap nyo na yung may TB,
08:43hahanapin nyo rin sa bahay yung mga kasamahan.
08:46Baka walang nararamdaman,
08:48pag in-X-ray mo, meron din.
08:49So, we look for the close contacts
08:51and we do TB preventive treatment.
08:55So, bibigyan din ng gamot yung kasamahan sa bahay
08:58para hindi na kumalat.
08:59So, with that,
09:01ang hope namin ay mapababa talaga ang cases of TB.
09:04Ang isa pang programa namin sa TB,
09:07pinalalakas namin ang nutrition.
09:09Na-discovery na ang mga taong malnourished
09:13or mahina ang katawan,
09:15mas mahina ang resistensya against tuberculosis.
09:18So, akibat nitong programa nito,
09:21ang very good nutrition program
09:24to increase immunity ng mga Pilipino
09:26against tuberculosis.
09:28At pangatlo,
09:30nakita namin na pag nakaka-diagnose kami ng TB,
09:33nadadiagnose din namin
09:34na meron din pala silang oncomitant HIV.
09:38So, ganun.
09:40And vice versa,
09:41yung na-diagnose na HIV
09:43ang kinamamatay usually ay tuberculosis or TB.
09:46So, yung dalawa pinagsama ko as priority.
09:50So, testing din yun.
09:51Increase the testing of cases.
09:54Pag na-test mo sila sa HIV,
09:55tinatest namin yung x-ray.
09:57And vice versa,
09:58pag na-diagnose silang TB,
10:00ititest namin,
10:01o opera namin ang test para sa HIV.
10:03With that,
10:04dalawa yung tatamaan nating sakit,
10:06TB at HIV.
10:08And ako, I'm sure,
10:09kayang-kaya nating maayos ito.
10:12Ang isa pang tutulong dito sa tingin ko,
10:14because TB is a social disease.
10:17And nung wala pang mga gamot sa TB,
10:20ang solusyon dyan,
10:21ilalagay ka sa sanitarium
10:22o sa lugar na madaming ere.
10:25Tayo,
10:25ang problema natin sa urban areas,
10:28sa isang household,
10:29usually,
10:30tatlong pamilya.
10:32Diba?
10:32Kaya siksikan.
10:33Kaya nga dumami ito,
10:35nung time ng COVID.
10:36Nung time ng COVID,
10:37nag-lockdown tayo.
10:39Walang pasok,
10:39walang trabaho.
10:41Magkakasama sila sa maliit na barong-barong.
10:44Kaya-kaya nagkahawahan.
10:46So, very important na
10:47magkaroon din ang magandang housing.
10:50Saan-saan pong mga underserved areas
10:53ang tinutukan ng DOH nung 2025
10:56para po ma-upgrade yung facilities
10:59o yung equipment?
11:01Alright, well,
11:02all the 82 provinces,
11:05tinutukan natin.
11:07Pero meron tayong geographically isolated areas,
11:10tinutukan din natin yung mga health centers diyan.
11:13But,
11:13ang significant na nagawa ko
11:15is that
11:16pinalabas ko yung mga family and community medicine
11:19at nag-establish kami
11:21ng tinatawag na bukas centers.
11:24Ano yung bukas?
11:25Ito yung bagong urgent care
11:27and ambulatory services center.
11:29So, nirepurpose namin yung mga existing
11:31district hospital
11:33or super health center
11:35at kinonvert namin siya
11:36into ambulatory care.
11:38Yung ambulatory care,
11:40pareho din ang ospital yun,
11:42alisin mo lang yung mga kama.
11:44So, no hospitalization,
11:45uuwi din sila.
11:47So,
11:47nag-open yung aming bukas centers
11:49from 6 a.m. to 10 p.m.
11:53Dalawang shift ng nurse at doktor kami
11:55at may urgent care.
11:56So, pag mag-emergency ka
11:58or may konsulta ka lang,
12:01hindi mo na kailangan
12:02makipagsiksikan
12:03doon sa mga malalaking ospital
12:05na kung pipila ka,
12:07another 1 to 2 hours
12:08to travel there.
12:10Tapos,
12:10maghapon ka,
12:11maghihintay doon.
12:12E kung empleyado ka,
12:13wala kang kita that whole day.
12:15So,
12:15dito sa sistema ng bukas,
12:17nakakapagpatingin sila
12:18before 8,
12:199 a.m.
12:21Nakakapasok pa sila.
12:22At pag umuwi sila,
12:23gabi,
12:23may sakit anak nila.
12:24Pwede rin mag-konsulta,
12:26may doktor pa doon sa bukas.
12:27I now have 60
12:28of these bukas centers
12:30all over the Philippines.
12:32At ang nagpapatakbo
12:33yung aking mga hospital director.
12:36In fact,
12:36yung unang tinayo namin,
12:38meron ng,
12:39anong tawag dito?
12:40CT scan.
12:41So,
12:42kompleto yan.
12:43Yung mga test
12:43na gusto nyo nakukuha,
12:45chemistry,
12:45ultrasound,
12:46x-ray,
12:47CT scan,
12:49meron tayo yan
12:49sa mga ibang
12:50ibang bukas centers.
12:52So,
12:52inilapit natin sa community.
12:54Tricicle na lang,
12:55lakad na lang.
12:56You'll get all the services
12:57you get.
12:58Ngayon,
12:58kung kailangan mo ma-hospital,
13:00ay talagang,
13:01dadaling ka pa
13:01ng ambulansya namin
13:03para ma-admit
13:04dun sa hospital.
13:05So,
13:05nagawa namin
13:07ng solusyon
13:08yung problema
13:09ng access
13:09to healthcare
13:10para sa ating mga kababayan.
13:13Sek,
13:13nabanggit nyo nga,
13:14meron ng 60 bukas centers.
13:15May plano po ba
13:16na dagdagan pa ito
13:17this year?
13:18Yes.
13:19For the 2025,
13:20meron tayong kinoconstruct
13:21na 31.
13:22So,
13:23ito yung nakakuha lang
13:23ng lote,
13:25pero kami ay nagpapondo
13:26ng another 31.
13:28So,
13:29meron pa akong tinitingnan
13:31na gusto kong
13:31ma-convert
13:32to bukas centers,
13:33nakakita ako
13:34ng 312
13:35super health centers
13:37na natapos na namin
13:38at na-turnover
13:40na sa mga LGU.
13:42Pero,
13:42hindi pa nila
13:42napapatakbo
13:43dahil wala silang personnel.
13:45So,
13:45kung yung LGU
13:46willing to
13:47have a contract
13:48with us,
13:49patakbuhin na namin,
13:50we can run it
13:50like a mini bukas.
13:52Kasi yung super health center,
13:53two stories yun,
13:55may laboratory
13:55sa taas,
13:56may x-ray,
13:57pwede talagang
13:58i-convert siya
13:59into a bukas center.
14:01So,
14:01yan na isang tinitingnan namin.
14:03And when I announced this
14:04on the news,
14:06ay yung private sector
14:07gusto rin makipag-PPP.
14:09So,
14:09nababalik tayo doon.
14:10Sabi na,
14:11kami na magpapatakbo niyan
14:12kasi meron namang
14:13benefit package
14:14sa primary care.
14:16Yung yakap
14:17ng fill-out
14:18at yung gamot package.
14:20So,
14:20ang feeling nila,
14:21mukhang sustainable ito.
14:23So,
14:23yun ang sinasabi ko
14:24na ang fill-out
14:25ang pinakamalaking
14:26PPP driver sa atin.
14:28So,
14:28I'm hoping pumayag
14:29yung ibang mga
14:29local chief executive.
14:31Kung hindi naman nila
14:32mapatakbo,
14:33ay turnover na lang sa amin.
14:34I'll look for the
14:35people that can run
14:36with them
14:37and then operate this
14:38as a
14:39clinics for all our citizens.
14:44Sek,
14:45ano naman po yung
14:45naging hakbang
14:47ng DOH
14:47para mas mapabuti po
14:49ang kalagayan
14:49ng ating health care
14:51workforce?
14:52Ayan,
14:52ang magandang tanong.
14:54Marami sa ating
14:55mga kababayang
14:56health workers
14:57na papirate
14:58at hinahire
14:59sa ibang bansa.
15:01Mga nurses,
15:02mga doktor.
15:03So,
15:03nakaisip kami na
15:04yung mga doktor
15:05bigyan natin ng scholarship.
15:07So,
15:07yung aming
15:07doctor to the
15:08various program,
15:09may scholarship
15:10na libria,
15:11nakakapag-master sila,
15:13and then hopefully
15:13babayaran nila yun back.
15:15Yung mga
15:15SUCs na
15:17nagtayo
15:17ng medical school,
15:19more than 22
15:21na yung natayo.
15:22Magbabayad sila
15:23at they will serve
15:23government
15:24para hindi muna
15:25sila umalis.
15:25So,
15:26yung return service
15:27agreement.
15:28Tapos,
15:28yung nursing,
15:29pinaplano ko
15:30na i-increase na
15:31natin yung salaries
15:32ng nurses.
15:33Mataas na.
15:34I'm planning to give
15:35more benefits
15:36yung housing.
15:37For example,
15:38ang DBM
15:38nagbigay sa amin
15:39ng 7,000
15:40for HMO
15:41and their
15:42private health insurance
15:44para magamit nila.
15:45And then,
15:46dadagdag din kami
15:47ng career development
15:48sa kanila
15:48para maka-develop tayo
15:50ng mga
15:51masters na nursing
15:52and mag-stay na sila
15:53i-career path
15:54hindi na siguro
15:55aalis yan
15:56lalo na kung
15:57may mga
15:58career path na sila.
15:59Sec,
16:00pinagtibay din
16:01ng Department of Health
16:02yung
16:03disease surveillance
16:05planning.
16:05So,
16:06paano po ito
16:07nakatulong
16:08sa
16:09pagtukoy po
16:10at pag-responde po
16:11sa mga
16:12sakit
16:13sa lokal na lugar?
16:15So,
16:15yung tinatawag namin
16:17epidemiology bureau
16:18ng Department of Health
16:19yun yung ating
16:20equivalent ng CDC
16:21sa Amerika.
16:23Ito yung
16:23nagbabantay
16:24ng mga sakit.
16:25In fact,
16:26may na-pick up
16:26kaming mga
16:27outbreaks
16:27sa Sikohor Island
16:29na tulungan namin
16:30yung outbreak
16:31doon ng mga sakit.
16:33Sa iba't-ibang
16:33parte ng
16:34Pilipinas,
16:35nagkaroon tayo
16:36ng measles outbreak.
16:38Siyempre,
16:38na-inform kami
16:39at nagawa namin
16:40ng necessary
16:41outbreak investigation
16:42at outbreak response.
16:44And because of that,
16:45hindi na
16:45kakalat yung sakit
16:47sa ibang parte
16:48ng Pilipinas.
16:48Very important
16:49ang role
16:50ng ating
16:50disease surveillance.
16:52Ito yung mga
16:52disease detectives nila.
16:54Yung lepto,
16:55pagka nagkaroon
16:55ng bagyo,
16:56sila nakaka-record
16:57na dumadami
16:58na yung lepto cases.
16:59Pagtagulan,
17:00yung dengue,
17:01sila nagsasabi sa amin,
17:02saan sa Pilipinas
17:03yung maraming
17:04dengue cases
17:05para mapuntahan namin,
17:07mag-fogging kami,
17:09ma-eliminate yung
17:10vector o yung lamok
17:11para mabawasan
17:13yung mga batang
17:13nagkakadingge.
17:15So,
17:15malaking tulong talaga
17:16sa HIV,
17:17sa TB,
17:18sila din ang tumutulong
17:19ng ating monitoring.
17:20At nung nakaraang Pasko,
17:22siyempre,
17:23minonitor natin yung mga
17:24natake sa puso,
17:26yung mga na-stroke,
17:27yung mga sa paputok,
17:28at yung road safety,
17:30yung mga nagmamaneho
17:31ng motosiklo
17:32nakainom.
17:33So,
17:34minonitor natin yan
17:35para ma-prevent natin
17:37at maayos natin
17:38yung kanilang emergency care.
17:40So,
17:40malaking tulong
17:40yung ating Epidemiology Bureau.
17:43Sek,
17:43isa po sa mga
17:44highlight ng 2025,
17:46hindi lang sa DOH,
17:47kundi sa buong bansa,
17:48yun pong pagpili sa inyo
17:50bilang Pangulo
17:50sa 78th Session
17:52ng World Health Assembly
17:53ngayong taon.
17:54Paano po ito
17:55nakakatulong
17:56sa ating bansa?
17:57Alam nyo ba
17:58kung ano yung
17:58World Health Assembly?
17:59Ito yung pulong
18:00kada taon
18:01sa Geneva,
18:02Switzerland
18:03ng 194
18:05Ministers of Health.
18:07So,
18:07nagpupulong sila doon
18:08at nag-i-elect sila
18:09ng Pangulo.
18:11At ako yung
18:11naging na-elect na Pangulo,
18:13kauna-unahang Pilipino.
18:14So,
18:1430 na kami
18:15naging Secretary of Health
18:16ng Pilipinas.
18:17Wala pa pong na-elect.
18:19Tayo pa lang
18:20ang unang
18:20beses
18:22na naging Pangulo
18:23ng World Health Assembly.
18:25At yung term na yan
18:26hanggang sa May
18:27of next year.
18:28So,
18:28kung may emergency pa
18:29at may meeting,
18:30tayo ulit
18:30mag-preside yan.
18:32Pero malaking bagay yun
18:33kasi significant
18:34na ipasa
18:35noong
18:36World Health Assembly
18:37na ako yung
18:38President,
18:39yung pandemic agreement.
18:42Ito yung
18:42walang iwanan.
18:43Ito yung
18:43naging usapan na,
18:44naalala nyo,
18:45noong nag-COVID-19,
18:47kanya-kanyang
18:47bili ng bakuna,
18:49kanya-kanyang,
18:50ano,
18:50diba,
18:51tayo,
18:51pumipila tayo
18:52na nagpapalimus tayo
18:53ng bakuna.
18:54But now,
18:55nagkausapan na
18:56sa pandemic agreement
18:57na walang iwanan.
18:59Kahit mga may hirap
19:00na bansa,
19:00middle income
19:01na bansa,
19:02tutulungan.
19:03Ang malaking bagay
19:04na nangyari dito,
19:06nakita natin
19:07na ang World Health Assembly,
19:09194 countries yan.
19:12Taramihan yan,
19:1380%
19:14ay middle income
19:15or low income
19:16country.
19:1720% lang
19:18ang mayayaman.
19:19E for many years,
19:21lagi pong yung mga
19:22mayayamang bansa
19:23ang namumuno.
19:24So,
19:24for the first time,
19:25tayo yung majority
19:26at napili.
19:27At nakita nga nila,
19:29yung ating mga
19:29sinusolusyon
19:30sa kalusugan
19:31sa Pilipinas
19:32ay posibleng gawin din
19:34sa mga low income
19:35countries.
19:36So,
19:36nag-i tayong modelo
19:37at nag-i tayong sikat
19:39dahil tayo yung
19:41namimigay ng
19:42very competent
19:43nurses and doctors
19:44sa iba't ibang bansa,
19:46kahit sa mga mayayamang
19:47bansa.
19:48So, talagang
19:48significant pala
19:50ang role natin.
19:51Ang tawag nga nila
19:52ngayon dyan sa
19:52na-discovery ko
19:53ay tinatawag natin
19:55health diplomacy
19:56ng Pilipinas.
19:57Tayo ay may
19:58soft power
19:59kasi magagaling
20:00ang doktor natin,
20:01magagaling ang
20:02nurse natin.
20:03Hinihingi,
20:04it's in demand.
20:05Sabi nga sa akin
20:05ni President BBM,
20:07bakit ba
20:07Secretary Bosa
20:08every time
20:09may world meeting ako,
20:10bumubulong sa akin
20:11yung ibang world leader,
20:12can you send me nurses?
20:14So,
20:15talagang
20:15highly respected
20:16ang Filipino nurses.
20:17And with that,
20:18gagamitin ko siya
20:19to get leverage.
20:20So,
20:21may mga bansang
20:21nagbibigay na sa atin
20:22ng scholarship
20:24para kung kumuha sila
20:25ng nurses,
20:26may mga batang
20:27matitrain pa tayo.
20:28Pangalawa,
20:29yung iba,
20:29nagbibigay naman
20:30ng grants
20:31like Germany,
20:32nagbibigay sila
20:33ng mga grants
20:33sa atin
20:34to help improve
20:35our health system.
20:36So,
20:36walang iwanan.
20:37Kunukuha nila
20:38ang nurse natin
20:38pero tinutulungan din tayo.
20:40So,
20:40yun ang maganda.
20:41We're getting parang
20:42quid pro quo
20:43from the other countries.
20:45So,
20:45malaking tulungan yan.
20:46Pati pandemic,
20:48nabigyan tayo
20:48ng 25 million dollars.
20:50Itong global presence
20:52ng Philippines
20:53sa international health scene,
20:55bumabalik ito
20:56bilang pera
20:57and aid.
20:57From soft loans
20:59to grants.
21:00Yung World Bank,
21:01pinautang ako
21:02ng 400 million dollars
21:03para dun sa mga,
21:05sabi nating,
21:05geographically isolated
21:07and disadvantaged areas.
21:08Tatayo tayo ng mga
21:09health centers
21:11na modern
21:11para sa ating mga kababayan.
21:13Hindi na dadalhin
21:14sa Manila
21:15or Cebu
21:15yung mga laboratory test nila
21:17pag nagpandemia ulit.
21:19Nagamitin ko siya
21:20sa TB.
21:21Tapos,
21:22yung pandemic agreement,
21:23binigyan tayo ng grant.
21:25Yung ADB,
21:25nagbigay din sa atin
21:26ng loans
21:27para i-modernize
21:28yung mga specialty centers
21:29naman.
21:30So,
21:30because of this
21:31presence natin
21:33sa globe,
21:34nakikita nila
21:35na importante
21:36ang Pilipinas.
21:37We are an important
21:38player
21:39and leader
21:40in health
21:40sa buong mundo.
21:42So,
21:42nagka-voice tayo.
21:44Nagka-boses
21:45ang Pilipinas.
21:46Nabangit nyo,
21:47SEC,
21:47yung grant
21:48ng World Bank
21:48para magamit po
21:50sa pagtatayo
21:51ng mga health center
21:52at nabanggit nyo rin
21:53kanina yung
21:53pagbubukas
21:54ng bukas centers.
21:56Masasabi nyo po ba
21:58mas na ipapaabot
22:00sa marginalized sector
22:01at sa geographically
22:03isolated areas
22:05ang tulong medikal
22:06ng gobyerno
22:07ng Pangulong
22:08Ferdinand R.
22:09Marcos Jr.
22:09Yes,
22:10tama-tama yun.
22:10Kasi yung
22:11ang tawag doon
22:12sa program na yun,
22:13Health System
22:13Resiliency Project,
22:15pumili kami
22:15ng 17
22:16na probinsya,
22:1817 na lalawigan
22:19at hinanap
22:20yung malalayong lugar
22:21na walang doktor,
22:22walang
22:23mga center.
22:25At doon
22:25itatayo
22:26using the
22:26World Bank money.
22:28Four-year project ito,
22:29400 million
22:30na tulong ito
22:32at makakapagpatayo
22:33tayo ng
22:33modern facilities
22:35sa pinaka-remote
22:36areas,
22:37257
22:39sites ito.
22:40So,
22:41malaking tulong ito
22:42sa ating mga kababayad
22:43na hirap na hirap
22:45pumunta doon
22:45sa ating mga
22:46regional medical center
22:47sa mga syudad,
22:48di ba?
22:49Kasi,
22:49babiyahi pa sila.
22:51So,
22:51nilalapit talaga natin
22:52at inaano natin
22:54yung universal health
22:55coverage
22:55na buong Pilipino
22:56merong access
22:58sa quality health care
22:59para meron tayong
23:00health equity.
23:02Ano naman po
23:03yung efekto
23:04ng mga
23:05kolaborasyon
23:06ng DOH
23:06sa iba pang
23:07ahensya
23:08at international
23:08partners
23:09sa pagpapalakas
23:10ng public health
23:11system
23:12ngayong taon?
23:13So,
23:13ang ginawa ko
23:14kasi madaming
23:14tumutulong
23:15sa ating
23:15international partners
23:16nandiyan
23:17ang JICA,
23:18ang COICA,
23:19yung US State
23:20Department,
23:21yung European Union,
23:23nandiyan din
23:23yung UNICEF,
23:24WHO
23:25at iba pang
23:26mga bansa
23:26na tumutulong
23:27sa palawigin
23:28yung kanya-kanyang
23:30issue,
23:32ang bawat sa kanila
23:33may tinututukan.
23:35Ang ginawa ko,
23:36nagpulong ako
23:37ng tinatawag na
23:37International Development
23:39Partners Council.
23:41Naggawa kami ng konseho,
23:43ipinipresenta ko
23:44ang ginagawa
23:44ng Department of Health
23:45sa budget
23:46na binibigay
23:47ng ating Pangulo
23:48at alam mo,
23:49pang third highest
23:50budget na
23:51ang halusugan
23:52para hindi
23:53nagduplicate.
23:54So,
23:54pag ito
23:55ang ginagawa namin,
23:56sabi namin,
23:56dito namin
23:57kakulangan
23:58ito
23:59sa mga parting ito,
24:00sa kabataan,
24:01sa matatanda
24:01at yung mga bansa
24:03na merong
24:03i-offer.
24:05Alam nila,
24:05so,
24:05nag-align kami.
24:07So,
24:07with the development
24:08of the
24:08International Development
24:10Partners,
24:11tulong-tulong kami.
24:12And for the first time
24:13last year,
24:13nag-partner yung
24:14US,
24:15Japan and Korea
24:16to help in primary care
24:18sa BARM region.
24:20So,
24:20first time ito,
24:21usually itong mga
24:22development partners,
24:23kanya-kanya ito eh.
24:24May sarili silang
24:25donor-driven
24:27projects.
24:28Sila nag-de-decide
24:29kung saan sila pupunta,
24:30kung saan.
24:31Ngayon,
24:31nagtulong-tulong sila
24:32kasi sabi ko,
24:33dito kailangan ng
24:34primary care
24:35sa BARM
24:35kasi hindi na-develop ito
24:37kasi post-conflict siya eh.
24:39So,
24:39tutulong sila
24:40at ngayon,
24:40yan ang proyektong
24:41tinutuloy-tuloy dyan.
24:43Sek,
24:44ano yung mga
24:44masasabi niyong
24:45naging pangonahing
24:47hamon ng DOH
24:48nung nakaraang taon?
24:49Ay,
24:50sunod-sunod na mga
24:51emergency.
24:52Meron tayong
24:53volcanic eruption,
24:54meron tayong
24:55earthquake,
24:56tapos sunod-sunod
24:57na bagyo.
24:58At talagang
24:58natest yung aming
24:59mga
25:00health workers
25:02kasi
25:02dinideploy din
25:03natin yan.
25:04Yung
25:05nagka-earthquake
25:06sa Cebu,
25:06sa Bogo,
25:07siyempre,
25:08naubos yung
25:09mga bahay nila,
25:10pinakamarami tayong
25:11casualty doon.
25:12Yung bagyong
25:13tinyo,
25:15mataas yung
25:16baha,
25:16talagang sinuyod yung
25:18mga
25:18parte ng mga
25:19bahay
25:21dyan sa
25:21Metro Cebu,
25:22Talisay,
25:23iba pang parte.
25:25At kasama namin
25:26si Presidente,
25:27pumupunta ka agad doon.
25:28Kaya nakakapagod doon eh,
25:30masipag yung
25:30Presidente,
25:31basta may bagyo,
25:32may earthquake,
25:33lando doon.
25:34Kasama ako
25:34sa DSWD,
25:36si DPWH,
25:37so kami yung mga
25:38nagre-responde
25:39at nagbibigay kami
25:41ng mga gamot,
25:42doktor,
25:43so meron kaming
25:43services kaagad
25:45kasama nung aming
25:45mga doctor to the barrios.
25:47Meron kasi kami,
25:48Joey,
25:48ng ano eh,
25:49National Health
25:50Workforce Support System.
25:52Ito yung mga
25:52doktor,
25:54nurse,
25:54nutritionist,
25:55midwife
25:56na dinideploy namin
25:57sa mga LGU.
25:58So ito yung
25:59ginagamit namin
26:00pag nagkaroon ng
26:01evacuation center
26:02dahil sa baha,
26:03sa bagyo,
26:04at ito yung
26:05dinadala namin doon.
26:06So every time
26:07nagkaroon ng
26:07evacuation center
26:08ang DSWD
26:10or local na
26:11pamahalaan,
26:11may clinic kami doon,
26:13may doktor,
26:13may gamot,
26:14meron kaming gamot
26:16para sa mga
26:17wash,
26:18yung water,
26:18sanitation and hygiene,
26:20yung mga chlorine
26:20tablets kasi
26:21usually nasisira
26:22yung water supply.
26:24So pagka wala kang
26:25safe drinking water
26:27or potable water,
26:28magkakaroon ng
26:29epidemic ng
26:31pagtatae,
26:31cholera.
26:32So we prevent that
26:33by providing
26:33jerry cans
26:34with the
26:35chlorine tablets
26:37na hinahalo doon
26:39per family yun
26:40for safety.
26:41And then
26:41nagbabakuna rin kami
26:43pagka yung
26:43evacuation center
26:44maraming bata.
26:46Pag nagsama-sama
26:47kasi yan,
26:48isang bata lang
26:48magkaroon ng
26:49missiles or
26:50ubo,
26:51kaalat lahat yan
26:52kasi pag
26:52napuntahan nyo na
26:53siguro yung
26:53evacuation center,
26:55kuminsan
26:55siksikan.
26:56So nagbabakuna
26:57kaagad kami
26:57kasi doon
26:59nasasama yung
26:59mga batang
27:00walang bakuna
27:01in one
27:02evacuation center.
27:03So we try to
27:04prevent those
27:05outbreaks.
27:05And of course,
27:06nutrition.
27:07Yung sa mga
27:08evacuation center,
27:10siyempre,
27:11pag may mga
27:11bata dyan
27:12na moderately
27:13malnourished,
27:14undernourished na
27:14sila,
27:15tapos dinala mo
27:16pa sa evacuation
27:16center na
27:17medyo kulang din
27:19sa pagkain,
27:20binabantayan namin
27:21yun to make sure
27:22hindi maging
27:23severely malnourished
27:25yung moderately
27:25malnourished.
27:26At yung severely,
27:28magamot na kaagad
27:29sila,
27:29madala sa
27:29hospital para
27:30mabigyan
27:31ng tamang
27:31nutrition.
27:32And then most
27:33important,
27:33dito sa lahat
27:34ng disaster
27:35na napuntahan
27:35ko kasama
27:36ni BBM,
27:37psychosocial
27:38mental health
27:39support.
27:40Pinaka yung
27:41mawalang ka
27:41ng bahay,
27:43mamatayan ka
27:43ng kamag-anak,
27:45masira lahat
27:46ng iyong
27:46pananim
27:47or hanap
27:47buhay,
27:48di ba?
27:48Kung ikaw yung
27:49only income
27:50mo,
27:51source,
27:52nasira ng
27:52bagyo
27:53or ng
27:53earthquake
27:53or ng
27:54bulkan,
27:55ang mental
27:55health issue
27:56very heavy.
27:58And then,
27:58nagpo-provide
27:58talaga kami
27:59ng mental
28:00health services,
28:01may psychological
28:02first aid,
28:03para doon sa
28:04kaya naman,
28:05pero yung mga
28:06talagang walang
28:07babalikan na
28:07bahay,
28:08namatayan,
28:09mas mahaba
28:10yung grieving
28:11nila,
28:11anxiety,
28:12depression,
28:13tinututukan na
28:14namin ng mga
28:14psychologists
28:15and psychiatrists
28:16to help support
28:17yung kanilang
28:18mental health.
28:19So, tulong-tulong
28:20kami with the
28:21other agencies,
28:21housing,
28:22the SOOD,
28:23with the SWD
28:24na nagbibigay
28:25ng ayuda,
28:26pagkain,
28:27yung daily
28:28needs,
28:29kasi DSWD
28:30yung food pack
28:30nila,
28:31tapos yung
28:32medicines
28:32sa Department
28:33of Health.
28:34So,
28:34ano kami,
28:35parang whole
28:36of government
28:36approach
28:37dito sa mga
28:37disasters.
28:38So,
28:38very challenging
28:39yan.
28:40In fact,
28:40parang hirap
28:41na hirap
28:41kami kasi
28:42kasabay
28:42din tong
28:43mga emergency,
28:44hindi naman
28:44nababawasan
28:45ng pasyente
28:45sa ospital.
28:46Tuloy-tuloy
28:47pa rin yung
28:47regular
28:48na nagkakasaya,
28:49tuloy-tuloy
28:49pa rin
28:49yung mga
28:50nanganganak,
28:51tuloy-tuloy
28:51pa rin
28:51yung kailangan
28:52maoperahan.
28:53So,
28:53yan ang mga
28:54challenges
28:55namin.
28:55And then,
28:56of course,
28:57andan dyan yung
28:58mga ibat-ibang
28:58challenges
28:59ng
28:59financing
29:02sa healthcare.
29:04Diba?
29:04Alam nyo naman,
29:05kahit anong
29:06ganda
29:07nang gawin
29:07natin,
29:08kulang pa rin
29:09lagi.
29:09Nandyan-dyan pa rin
29:10yung mga
29:10nagre-reklamo,
29:12malaki ang
29:13gastos,
29:14hirap sila,
29:15kasi hindi
29:15naman lahat
29:16covered pa eh.
29:17So,
29:18meron talagang
29:19out-of-pocket
29:20or gastos
29:20ang ating
29:21mga kababayan.
29:22Yan ang
29:22pinakamalaking
29:23challenge ko
29:24sa UHC,
29:25kung paano
29:25mapababa
29:26yung out-of-pocket
29:28expenses
29:28ng bawat
29:29Pilipinong.
29:30Malaki na
29:31binaba?
29:32Actually,
29:32sabi natin,
29:34mga 60%
29:35yan eh.
29:35Ngayon,
29:36nasa 44%
29:37na lang
29:37sa studies
29:38ng Philippine
29:40Institute for
29:40Development Studies.
29:42Gusto ko sana
29:42bumaba yan
29:43to 30 to
29:4420%
29:45lang
29:45yung out-of-pocket.
29:47That will help
29:47the individual
29:49employees,
29:50yung mga
29:51day-to-day
29:52wage earners.
29:53Kasi ngayon,
29:54the number one
29:55cause of
29:56bankruptcy
29:56of any
29:57Filipino family,
29:58yung may magkakasakit
29:59na isa,
30:00membro ng
30:00pamilya,
30:01na catastrophic
30:02magkakanser,
30:03magka-heart
30:04attack,
30:04ma-stroke,
30:05ma-dialysis,
30:07ubus yung
30:07pera.
30:09Tapos,
30:09yung mga bata,
30:10walang pagkain,
30:11hindi makapasok sa
30:11eskwela.
30:12So,
30:12very important
30:13in the program
30:15of BBM,
30:16ma-implement
30:17talaga natin yung
30:18financial risk
30:19protection.
30:20Yung lahat,
30:21matulungan ng
30:22feel health
30:22para pag
30:23nagkasakit
30:23ng Pilipino,
30:24tuloy ang
30:24trabaho,
30:25tuloy ang
30:26pang-upa
30:26ng bahay,
30:27hindi ka
30:27magiging
30:28bankrupt just
30:29because
30:29nagkasakit
30:30ang isang
30:31member
30:31ng
30:31pamilya.
30:32Sek,
30:33paano naman po
30:33hinarap ng
30:34DOH yung
30:35kakulangan sa
30:36healthcare workers
30:38sa bansa
30:38at pati na rin po
30:39yung kakulangan
30:40din sa mga
30:40kagamitan?
30:42So,
30:42ang maganda
30:43ngayon,
30:43yung budget
30:44natin,
30:44mataas na.
30:45So,
30:45yung sa
30:45kagamitan,
30:47unti-unting
30:47dumadami na
30:48ang mga
30:49nabibili
30:49nating
30:49equipment.
30:51At in fact,
30:52ang sabi nga
30:52sa akin ng
30:53ibang private
30:54hospitals sa
30:55Cebu,
30:55sabi na,
30:56oh,
30:56aminado na
30:57kami,
30:57mas magaganda
30:57na equipment
30:58ng mga
30:59DOH
30:59hospitals.
31:00So,
31:00that's because
31:01of the
31:01funding coming
31:02from
31:02syntaxes of
31:03tobacco and
31:04alcohol.
31:05So,
31:05yun sa
31:05equipment.
31:06Ang
31:06mabigat
31:06talaga,
31:07yung
31:07kakulangan
31:08sa
31:09personnel.
31:10Kasi nga,
31:11sabi nga,
31:12kompleto
31:13equipment mo,
31:14pero pagbunta mo
31:14sa hospital
31:15na DOH,
31:16siguro isang
31:17nurse,
31:17nasa
31:1815
31:18ang binabantayan
31:19niyang
31:19pasyente.
31:20Ang ideal,
31:21mga lima
31:21lang.
31:22So,
31:22triple ito
31:23sa ratio.
31:25So,
31:25ito,
31:25kailangan namin
31:26ng mga
31:26tumutulong,
31:27na assistant.
31:28Kaya nga,
31:28may bantay.
31:29Kung minsan
31:29sa government,
31:30pag na-admit ka,
31:31kailangan may bantay.
31:32Kasi nga,
31:33yung tumutulong ka
31:34dun sa nurse
31:35na nag-aalaga.
31:37ang inaaral ko,
31:38I'm talking
31:39with TESDA.
31:40Ang TESDA
31:41gumagawa ng mga
31:42kurso para
31:43magkaroon yung
31:44para nurse
31:45assistant,
31:46meron din doon
31:47sa medtech
31:48lab assistant,
31:49mga technical
31:50vocational
31:53courses
31:54na to assist
31:55yung mga
31:55licensed medtech,
31:57licensed nurses.
31:58Ganun din sa,
31:59FDA,
32:00nag-trial kami
32:01ng mga
32:01pharmacist
32:02kasi ang batas
32:03ng pharmacy,
32:04isang butika,
32:05isang pharmacist.
32:06So,
32:07may trial kami
32:08ngayon,
32:08yung sandbox
32:09na isang
32:10pharmacist,
32:11tatlong butika
32:12ang pwede niyang
32:13i-maintain.
32:14Basta there in a
32:15certain radius
32:16of kilometers.
32:17This is to
32:18expand access
32:19to medicine.
32:20So,
32:21yan ang isang
32:21pinakamabigat na
32:22problema.
32:23And of course,
32:23gusto ko maingganyo
32:24karamihan ng kabataan
32:26na pumasok sa
32:27health courses.
32:28Madami yan,
32:29from nursing,
32:30medical technology,
32:32physical therapy.
32:33Kasi nga,
32:34malakas yung
32:34egress ng ating
32:36mga kababayan.
32:37Ang lalaki ng
32:37sweldo kasi nila
32:38sa ibang bansa.
32:40So,
32:40either itaas natin
32:41ang sweldo nila,
32:43gandahan ng
32:43beneficyo,
32:44or kumuha pa tayo
32:45ng maraming bata
32:46na mag-aaral dito.
32:47Kalabang ko kasi
32:48yung mga sikat na
32:49industry like
32:50IT.
32:50Yan,
32:51mga IT,
32:52AI,
32:52syempre,
32:53doon pumupunta
32:54yung ating mga
32:54kabataan.
32:55So,
32:56we need to
32:56attract them
32:57to health care
32:58and give
32:59better opportunities,
33:01incentives,
33:02para hindi
33:03naman kapos
33:03ang ating
33:04mga
33:05hospital facilities
33:07ng Department of Health
33:08at pati local
33:09government and
33:10private hospitals.
33:11Sek,
33:12nung
33:12minsan nag-guest
33:14kayo dito
33:14nung 2025,
33:16meron kayong
33:17nilinaw about
33:18certain
33:19piece of news
33:20na kumakalat
33:21noon tungkol po
33:22sa influenza-like
33:23illness.
33:24So,
33:24paano po
33:25hinarap ng
33:26Department of Health
33:27yung ganong
33:27klaseng
33:28misinformation
33:28at
33:29disinformation
33:30noong 2025?
33:32So,
33:32ang maganda dito,
33:33yung aking
33:34Health Promotion Bureau
33:35ay nagtalaga
33:36na ng
33:36weekly show.
33:37Meron kaming
33:38weekly show
33:39sa isang
33:39istasyon
33:40yung pinasigla.
33:41At dito namin
33:42na diretsyo
33:43galing sa akin,
33:44dumalabas ako
33:45dito,
33:46nabibigay namin
33:46ng tama
33:47at correct
33:48na information
33:49sa iba't-ibang
33:49parte.
33:50Kasi sa
33:51social media
33:51maraming
33:52unverifiable
33:53na
33:54misinformation,
33:55disinformation,
33:57at yung
33:57mas mali pa,
33:58yung pa
33:58ang mas malakas
33:59kumalap.
34:00Yun ang
34:00kiniklik
34:01at share
34:01kasi
34:01ng mga tao
34:02pagka
34:02natakot sila,
34:03yun ang
34:03click
34:04and share.
34:04Pero yung
34:05tama
34:05from the
34:06reputable
34:07doctors,
34:07reputable
34:08specialists,
34:08kaya dun sa
34:09palabas ko,
34:10nag-guest ako
34:10ng mga
34:11specialist ako
34:11dun sa mga
34:12heart center,
34:13lung center,
34:14para ipaliwanag
34:15itong mga,
34:16lalo na kung may
34:16bago na namang
34:17misinformation
34:18na lumalabas
34:19kagaya ng
34:20influenza-like
34:21illness na
34:22akala nila
34:22dahil dun.
34:23Kaya
34:23nag-ano pa
34:25ang DepEd,
34:25nag-sara pa
34:26ng eskwela,
34:27nag-sara pa
34:28sila ng eskwela,
34:29kaya nagkalituan.
34:30Yung pala,
34:31para lang
34:31ma-renove,
34:32basta iba
34:33ang rason.
34:34So,
34:34very important
34:35na the right
34:36information
34:37sa health.
34:38So,
34:38may bureau kami,
34:40yung health
34:40promotion bureau,
34:42yan talagang
34:43nakatalaga
34:43sa batasyan,
34:441% of the
34:45health budget
34:46should be
34:47dedicated
34:47on health
34:48promotion.
34:49At dito,
34:50importante na
34:51lahat ng tao
34:51maging health
34:52literate,
34:53lahat ng
34:54Pilipino.
34:55Maraming
34:55Pilipino
34:56hindi
34:56literate
34:57about their
34:57health.
34:58From their
34:58diet,
34:59to their
34:59exercise,
35:00to how to
35:01prevent
35:01infectious
35:02diseases.
35:03So,
35:03with that
35:03money,
35:04we hope,
35:05from
35:05syntaxes
35:05dito,
35:06we hope
35:07more
35:07Filipinos
35:07will be
35:08enlightened,
35:09more
35:09kids
35:09matututo
35:10to
35:11discern
35:11kung ano
35:12ang
35:12totoo
35:12at
35:13ano
35:13ang
35:13disinformation.
35:16Paano
35:16naman po
35:17tinugunan
35:18ng DOH
35:18ang mga
35:19issues
35:19sa access
35:19sa health
35:20care
35:20sa mga
35:21malalayong
35:21lugar?
35:22Masasabi
35:22po ba
35:23natin
35:23na
35:23mas
35:23accessible
35:24na po
35:24ito
35:25sa
35:25kanila
35:25ngayon?
35:25Meron akong
35:27programa
35:27naman
35:27tinatawag
35:28kong
35:28purok
35:29kalusugan.
35:31Itong
35:31purok
35:31kalusugan
35:32na-inspire
35:32ito
35:33ng isang
35:33project
35:34ni
35:34First Lady
35:34yung
35:35love
35:35for all.
35:36First Lady
35:37kasi
35:37inaaya
35:38niya
35:38lahat
35:38ng mga
35:39private
35:39sector
35:39government
35:40agency
35:41sumasama
35:42sa
35:42kanya
35:42sa
35:42iba't
35:42ibang
35:43party
35:43ng
35:43Pilipinas
35:44at
35:44ina-offer
35:45lahat
35:45ng
35:45services
35:46for free.
35:47So,
35:47sabi ko
35:47sa mga
35:48regional
35:48director
35:48gagawa
35:49din tayo
35:50ng
35:50ganyan
35:50mini
35:55in charge
35:56sa mga
35:57lima
35:57anim
35:58na
35:58probinsya
35:58sasama
35:59niya
35:59lahat
35:59ng mga
36:00services
36:00from
36:01the
36:01DOH
36:01yung
36:02FDA
36:02yung
36:03PITAC
36:04traditional
36:04alternative
36:05healthcare
36:05yung
36:06hospital
36:06at
36:07dinadala
36:07namin
36:07sa isang
36:08komunidad
36:09sa isang
36:10munisipyo
36:10isang
36:11purok
36:11isang
36:11barangay
36:12nakikikoordinate
36:13kami sa
36:14purok
36:14leader
36:14so
36:15nagkakaroon
36:15ng
36:15laboratory
36:16testing
36:17pupunta
36:18pa sila
36:19sa
36:19hospital
36:19para
36:19dinadala
36:20na
36:20namin
36:21doon
36:21yung
36:21x-ray
36:22para
36:22sa
36:22TB
36:23so
36:23ito
36:23yung
36:24purok
36:24kalusugan
36:25almost
36:254,000
36:26barangays
36:28na
36:28napuntahan
36:29namin
36:29at
36:29very
36:30successful
36:31siya
36:31so
36:31palalawakin
36:32pa namin
36:32ito
36:33kapartner
36:34ito
36:34nung
36:34bukas
36:34kasi
36:35pagka
36:36natingnan
36:36ka na
36:37sa
36:37purok
36:37pwede
36:38kang
36:38magpunta
36:38dun
36:39sa
36:39pinakamalapit
36:40na
36:40bukas
36:40na
36:41ina-align
36:41namin
36:41so
36:42we're
36:43doing
36:43the
36:43whole
36:44gamot
36:44of
36:44the
36:44continuum
36:46of
36:46healthcare
36:47from
36:47primary
36:48care
36:48which is
36:48yun
36:49sa puro
36:49kalusugan
36:50and then
36:51very important
36:52yung initial
36:52laboratory
36:53dun sa
36:54bukas
36:54and
36:54hospitalization
36:55sa ating
36:56mga big
36:57hospitals
36:57and then
36:58specialty
36:58center
36:59for the
36:59specialty
37:00so
37:00ano siya
37:01duktong
37:01duktong
37:02siya
37:02chain
37:02of
37:02healthcare
37:03to
37:03so
37:04binibigyan
37:06natin
37:06ng
37:06emphasis
37:07yung
37:07primary
37:07healthcare
37:08na
37:09palagay ko
37:10humina
37:11dahil
37:11sa devolution
37:12of
37:13healthcare
37:13kasi
37:13yung mga
37:14ibang
37:14local
37:15chief
37:15executive
37:16pag
37:16hindi
37:17sila
37:18emphasis
37:19on health
37:20agriculture
37:21gusto nila
37:22trabaho
37:23bumabagsak
37:24yung primary
37:24healthcare
37:25sa lugar
37:25na
37:26victim
37:27kami
37:28ng
37:28devolution
37:29or
37:29decentralization
37:30yung
37:30mahihirap
37:31na
37:31probinsya
37:32hindi
37:33natututukan
37:34yung primary
37:34so
37:35sabi ko
37:35sasabay tayo
37:36sa kanila
37:37ngayon
37:37hindi naman
37:38bawal tulungan
37:39yung
37:40nahihirapan
37:40so
37:41yan ang
37:42bago ko
37:42yung puro
37:43kalusugan
37:43wala pang
37:44secretary of
37:45health
37:45na gumawa
37:46niya
37:46lahat
37:46humihinto
37:47sa region
37:47at hinahayaan
37:49na lang
37:49yung
37:49governor
37:50o yung
37:50mayor
37:50patakbuhin
37:51yung
37:51primary
37:52sabi ko
37:52hindi
37:52sali tayo
37:53sa kanila
37:54at tulungan
37:54natin sila
37:55dahil dun
37:55sa programang
37:56love for all
37:57na realize
37:58ko
37:58importante
37:59mag partner
37:59ang
38:00national
38:00at
38:00local
38:01SEC
38:04hindi
38:06money
38:06minimum
38:09monthly
38:09art
38:09of
38:10pocket
38:11expense
38:11ng
38:11ating
38:12mga
38:12kababayan
38:12patungkol
38:13po
38:13sa mga
38:14issue
38:14medikal
38:15alinsunod
38:15sa
38:15direktiba
38:16ng
38:16ating
38:16Pangulong
38:17Ferdinand
38:17Marcos
38:17Jr.
38:18So
38:18ano
38:19po
38:19yung
38:19tututukan
38:20natin
38:20para
38:20mapalawak
38:21pa
38:21yung
38:21universal
38:22health
38:22care
38:23coverage
38:23ngayong
38:242026
38:25So last year, itong taon na ito, 2025, pinamandato ng ating Presidente yung Zero Balance Billing sa DOH Hospital.
38:35Ang plano ko sa 2026, maisama ko na rin yung Level 3 at Level 2 Hospitals ng Local Government Units.
38:43Mas marami yun.
38:44Kung matulungan ko sila, gaganda lalo ang access ng mga Pilipino sa mga servisyong pangkalusugan na pinatatakbo ng mga lokal na pamahalaan.
38:55Yung mga City Hospital, Provincial Hospital, tutulungan natin with funds from the National Government.
39:00At nababalangkas naman ito, ito yung tinatawag na ZBB, Zero Balance Billing Support Fund for LGUs.
39:09So parang makakadistribute ako, parang magawa din nila yung nagagawa ko sa DOH Hospital.
39:15Magiging malaking tulong.
39:17Ang isa pang gagawin naman din, yung mga Level 1 Hospitals at LGU Hospitals, patataasin ko pa ang mga benepisyo, iba't ibang benepisyo ng PhilHealth.
39:27Na babalangkas namin yung tinatawag na Diagnosis Related Group.
39:32Ito ay sistema ng pagbabayad sa may membro ng PhilHealth sa ospital wherein depende yun kung anong klaseng sakit mo.
39:41Kasi wari, isang sakit, pneumonia.
39:44May pneumonia na mild, may moderate, may severe.
39:46May mild na mayroong added complication.
39:50So with all those permutations, mayroong na ICU, mayroong hindi.
39:54Babayaran ka base sa servisyong binigay mo.
39:57Kasi yung doon sa current sistema na case rate, kuminsan talo yung ospital.
40:02Or kung ikaw ay tertiary hospital, kadalasan talo ka.
40:05Kasi sa'yo dinadala lahat ng serious.
40:08So with the new DRG system, mababayaran ng tama yung mga ospital.
40:13So ang feeling ko, mas iikot yung health money.
40:16Pangatlo, syempre yung TB na pinag-usapan natin.
40:19Tuloy-tuloy ang paglabang ko sa TB.
40:21May tatlo kong tinutok kay Presidente noong nag-meeting kami.
40:25Number one, nutrition.
40:27Sabi ko, kailangan mawala yung 23% na stunted na batang Pilipino.
40:34Sabi ko, hindi acceptable sa akin na 23%, that's one in five kids, Cheryl, na brain stunting.
40:42Ito yung problema natin sa education.
40:44So gusto kong matutukan, sabi ko kay Mr. President, kung kulang budget,
40:48itong tatlo na ito, ang pondohan natin, yung tinatawag na nutrition.
40:52So making sure, zero na ang stunted na bata at lumaki na talaga ang mga batang Pilipino.
40:58Pangalawa, yung immunization.
41:01Yung immunization kasi, ang daming batang namamatay pa from bronchomonia.
41:07Dahil lang, hindi sila nadala ng nanay nila sa bakuna.
41:10Pero meron naman tayong binibiling kompletong bakuna.
41:13So importante lang yung prosesong mga.
41:15Pangatlo, primary health care.
41:18So nakita ko na kung magtutok tayo sa prevention, disease prevention, health promotion,
41:24increase the health literacy of the Pilipino,
41:26mura na siya, mas makakatipid pa tayo kasi hindi ka na ma-hospital.
41:31Kagaya Joey, number one cause na gastos natin ay dialysis, kidney failure.
41:38Lahat niyan, napakamahal nung dinadialysis ka araw-araw.
41:41Pero ang 80% ng mga nagdadialysis, nang galing yan sa diabetes.
41:48Yung diabetes, pwede natin ma-prevent kung bata ka pa lang.
41:51Ma-prevent ka from being obese or mahilig sa matamis at too much rice and starch.
41:57Kung ma-prevent natin ang Pilipinos from getting diabetes,
42:00ay kokonti yung magkakaroon ng renal failure.
42:03So doon talaga tayo dapat mag-focus sa prevention, nutrition.
42:06Sa primary care, ganun din yung hypertension.
42:09Number one cause ng namamatay na Pilipino, heart attack at stroke.
42:14Yan, kung mababawasan natin yung nagbibigay ng gamot para sa hypertension,
42:20hindi sila mag-heart attack at stroke.
42:21At na-prove namin yan.
42:23May project kami sa Guimaras Island, ay sa Panay Island,
42:27at binigay ng libre, kasama ng WHO at US government,
42:31binigay ng libre yung maintenance drugs, 85% reduction in hospitalization.
42:36Sabi ko, napakaganda na resulta niyan.
42:39Eh, gawin na natin sa buong Pilipinas.
42:41So ito ang mga iba't ibang mga plano natin.
42:43Marami pa, Joey at Cheryl.
42:45Pero, alam mo naman eh, kulang ang araw, kulang ang tao.
42:49Pero gagawin natin lahat yan para sa ating mga Pilipino.
42:53We're a middle-income country.
42:55The best resource natin is our human capital.
42:58Kung ang ating human capital ay hindi healthy,
43:00hindi sila makakatrabaho sa DTI.
43:03Hindi sila makakakaroon ng,
43:05hindi sila makaka-skwelahan, makaka-perform.
43:07So very important talaga ang health costs, health financing.
43:14Sabi nga nila, ang paggastos sa health ay investment.
43:18Hindi siya expenditure.
43:20So I'm hoping magawa natin ito.
43:22We have an intelligent, healthy workforce who will earn more money.
43:27Kasi nga, syempre, if they're healthy, they will create jobs,
43:30they will work, they will be productive.
43:32Yayaman ang Pilipinas.
43:34Sek, malawak din po ang inyong mga paalala at panawagan
43:38pagdating po sa mental health.
43:39Paano naman po susuportahan ng DOH
43:42ang mental health initiatives ngayong 2026?
43:44Ayan, so meron na tayong tinalagang hotlines, ano?
43:48Yung 1553.
43:50Ito yung hotline ng National Center for Mental Health.
43:53Meron din kaming ginawang Lusog Isip app for the youth.
43:57Binasa na namin ito sa DepEd.
43:59So DepEd, ginagawa yan.
44:00At tuloy-tuloy,
44:01recently, nag-assign ako ng administrative order
44:05making community-based mental health care.
44:09So dati nung araw, pagka medyo may mental problem ka,
44:13ilalagay ka sa institution.
44:15Ngayon, baliktad na, magaganda na yung mga gamot.
44:18Pwede na ang community-based.
44:20Ang kailangan natin, magagaling na psychologist,
44:22psychiatrist that can monitor the patient.
44:24So basta nabibigay yung gamot,
44:26it's community-based, nasa bahay ka,
44:28we will be able to function well.
44:30So ito yung mga focus ko,
44:32community-based health care,
44:34tapos yung mga app,
44:35yung mga helplines sa telepono,
44:38kasama natin dyan.
44:39At ang pinaka-importante dito,
44:41tutukan talaga yung youth.
44:43Because I discovered,
44:44ang biggest mental health issues natin
44:46are our adolescents and young people.
44:49So matutukan namin sa school,
44:51with peer support.
44:52Meron kaming mga,
44:54in some of the public schools,
44:55yung senior high,
44:56yun yung tumutulong sa mga junior high
44:58as they go to their adolescence.
45:01So malaking bagay yun,
45:02nakikinig sila sa isa't isa,
45:04rather than from a senior like me.
45:06So mas acceptable yan,
45:08yung mga peer support groups
45:10sa mental health.
45:11So nakakatulong yan,
45:13hindi mo na kailangan ng
45:14ma-psychiatrist or ma-psychologist,
45:18with just peer support groups
45:19that understand psychological first aid.
45:21Sek, napakahalaga po ng role ng data,
45:26ng datos po sa public health.
45:29So paano po pagbubutihin ng Department of Health
45:33yung data collection,
45:34lalo na po sa epidemiology,
45:36at yung health monitoring po ngayong 2026?
45:39So meron tayong kaming knowledge management
45:41and information technology service.
45:43At ngayon, taon na to,
45:45itong 2026,
45:46tayo ang chair ng ASEAN.
45:48At sinabi ni Presidente,
45:51ang ating agenda
45:53ay artificial intelligence or AI.
45:57So ngayon, tinututukan ko ngayon,
45:58if you have data,
46:00pwede mong i-generate through AI
46:02ang mga predictions,
46:03ang mga dashboards,
46:05and you can buy the proper medicines,
46:07the right amounts,
46:08even your logistics supply chain management
46:11will be fixed.
46:12So inaayos namin lahat ng sistema namin
46:15para ma-digitize ang healthcare
46:17sa hospital,
46:18pati yung record mo,
46:19yung pinag-usapan natin kanina,
46:21yung ESEAR para sa bakuna,
46:24pwede kang ma-inform.
46:26And then yung information sa e-gov,
46:28andyan-dyan na rin yung ating
46:29sambang clinic ang malapit,
46:32pwede kang magtanong,
46:33pwede na rin mag-patient appointment system
46:35sa iba't-ibang hospital ng DOH
46:37para hindi ka pupunta doon
46:39na mga haba pala yung pila.
46:40Pupunta ka na lang yung sa time
46:42na nakaschedule ka talaga.
46:43So malaki talaga ang gamit ng,
46:46and I'm establishing several data centers
46:50in the Philippines
46:50para yung diseases,
46:53yung data,
46:54na-dashboard or na-visualize.
46:57Kasi ako visual ako,
46:58gusto ko nakikita,
46:59saan ba sa Pilipinas may outbreak?
47:01Saan ba sa Pilipinas yung mga malnoris?
47:04Saan ba sa Pilipinas yung may TB?
47:06Diba yung mga lahat ng pinag-usapan natin,
47:08maaayos natin ng mas madali
47:10if we use data and digital technology.
47:14Right, sec.
47:14Mansahin nyo na lang po
47:15sa ating mga kababayan ngayong 2026.
47:18Sa ating mga kababayan,
47:19ako'y natutuwa
47:20na ang ating pamahalaan
47:22sa pangunguno ng ating presidente,
47:25si Ferdinand Marcos Jr.
47:27ay nakatutok sa kalusugan.
47:29Sabi nga niya,
47:30tatlo ang kanyang prioridad,
47:32edukasyon, kalusugan,
47:33at agrikultura.
47:34And it's very important
47:36na mapalawak natin talaga
47:37ang kalusugan ng bawat Pilipino.
47:40Dahil sa bagong Pilipinas,
47:42bawat buhay mahalaga.
47:46Maraming salamat po sa inyong oras,
47:48Department of Health Secretary Ted Herbosa.
47:51Happy New Year and thank you, sir.
47:52Happy New Year, Joey.
47:53Happy New Year, Sharon.
Comments