- 15 saat önce
YEME ALIŞKANLIKLARININ İNSANA ETKİSİ ÜLKE’DE HAYAT’TA ELE ALINACAK
Serda Doğru’nun sunumuyla ekrana gelen “Ülke’de Hayat”, günün öne çıkan gelişmelerini yaşamın farklı alanlarından başlıklarla birlikte ele alan interaktif bir gündüz kuşağı olarak izleyiciyle buluşuyor. Programda bugün, yeme alışkanlıklarının insanlar üzerindeki etkileri, sağlıklı yiyecekler varken neden fast food yiyeceklerin tercih edildiği, çocuklukta başlayan yeme alışkanlıkları için ailelerin üzerine düşen görevler ve ruhsal durumların yeme alışkanlıklarına etkisi konuları gündeme alınacak.
Hayatın içinden, hayatın kendisine dokunan Ülke’de Hayat, günün içinden konularla evlere konuk olmaya devam ediyor. Ülke’de Hayat’ta bugün sağlıklı ve sağlıksız yeme alışkanlıklarının insan üzerindeki etkileri ve bu alışkanlıkların nasıl yönetilebileceği konuları işlenecek. Gıda Mühendisi/İletişimci/Yazar Ebru Akdağ, Uzman Diyetisyen Hümeyra Mutlu, Uzman Klinik Psikolog Gaye Kağan, Halk Sağlığı Uzmanı Dr. Sevgi Engür “Çocuklarda tombul yanak alarmı nedir? Stres ve üzüntü yeme alışkanlıklarımızı nasıl etkiliyor? Sağlıklı beslenmek için soframızda neler olmalı? Fast food neden çocuklar ve yetişkinler için bu kadar çekici?” sorularını canlı yayında cevaplayacak.
“Ülke’de Hayat”, hafta içi her gün 10.00’da Serda Doğru’nun sunumuyla Ülke TV ekranlarında.
Serda Doğru’nun sunumuyla ekrana gelen “Ülke’de Hayat”, günün öne çıkan gelişmelerini yaşamın farklı alanlarından başlıklarla birlikte ele alan interaktif bir gündüz kuşağı olarak izleyiciyle buluşuyor. Programda bugün, yeme alışkanlıklarının insanlar üzerindeki etkileri, sağlıklı yiyecekler varken neden fast food yiyeceklerin tercih edildiği, çocuklukta başlayan yeme alışkanlıkları için ailelerin üzerine düşen görevler ve ruhsal durumların yeme alışkanlıklarına etkisi konuları gündeme alınacak.
Hayatın içinden, hayatın kendisine dokunan Ülke’de Hayat, günün içinden konularla evlere konuk olmaya devam ediyor. Ülke’de Hayat’ta bugün sağlıklı ve sağlıksız yeme alışkanlıklarının insan üzerindeki etkileri ve bu alışkanlıkların nasıl yönetilebileceği konuları işlenecek. Gıda Mühendisi/İletişimci/Yazar Ebru Akdağ, Uzman Diyetisyen Hümeyra Mutlu, Uzman Klinik Psikolog Gaye Kağan, Halk Sağlığı Uzmanı Dr. Sevgi Engür “Çocuklarda tombul yanak alarmı nedir? Stres ve üzüntü yeme alışkanlıklarımızı nasıl etkiliyor? Sağlıklı beslenmek için soframızda neler olmalı? Fast food neden çocuklar ve yetişkinler için bu kadar çekici?” sorularını canlı yayında cevaplayacak.
“Ülke’de Hayat”, hafta içi her gün 10.00’da Serda Doğru’nun sunumuyla Ülke TV ekranlarında.
Kategori
📺
TV ve DiziDöküm
00:00:00MÜZİK
00:00:01MÜZİK
00:00:03MÜZİK
00:00:10MÜZİK
00:00:15MÜZİK
00:00:16MÜZİK
00:00:17MÜZİK
00:00:19MÜZİK
00:00:20MÜZİK
00:00:21MÜZİK
00:00:22Fast Food neden çocuklar ve yetişkinler için bu kadar çekici?
00:00:25Hazır yiyeceklerin evde sağlıklı alternatiflerini nasıl hazırlayabiliriz?
00:00:30Evde sağlıklı atıştırmalıklar yapmak mümkünken neden hep hazıra yöneliyoruz?
00:00:36Çocuklarda doğru beslenme alışkanlığı nasıl kazandırılır?
00:00:40Serda doğru soruyor, gıda mühendisi, iletişimci yazar Ebru Akta canlı yayında anlatıyor.
00:00:50MÜZİK
00:00:51Sağlıklı beslenmek için soframızda neler olmalı?
00:00:54Çocukların beslenme çantasında hangi besinler yer almalı?
00:00:58Çocukların abur cuburu olan ilgisi nasıl azaltılabilir?
00:01:03Öğün atlamak metabolizmayı nasıl etkiliyor?
00:01:06Kahvaltı yapmak gün içindeki enerjimizi nasıl etkiliyor?
00:01:10Serda doğru soruyor, uzman diyetisyen Hümeyra Mutlu canlı yayında anlatıyor.
00:01:18MÜZİK
00:01:19Çocuklarda yemek seçme alışkanlığı nasıl aşılabilir?
00:01:23Ailece aynı sofrada yemek yemek beslenme alışkanlıklarını nasıl etkiliyor?
00:01:29Çocukluk çağı obezitesini önlemek için ailelere hangi sorumluluklar düşüyor?
00:01:34Açlıkla duygusal yeme isteğini nasıl ayırt edebiliriz?
00:01:38Stres ve üzüntü yeme alışkanlıklarımızı nasıl etkiliyor?
00:01:42Serda doğru soruyor, klinik psikolog, psikoterapist Gaye Kağan canlı yayında anlatıyor.
00:01:53MÜZİK
00:01:54Yetişkinlerde yeme bozuklukları neden giderek yaygınlaşıyor?
00:01:57Hareketsiz yaşam ve masa başında çalışmak kilo artışını nasıl etkiliyor?
00:02:02Gece yeme alışkanlığı hangi sağlık sorunlarına zemin hazırlayabilir?
00:02:07Yanlış beslenme alışkanlıkları hangi kronik hastalıkların riskini artırıyor?
00:02:12Serda doğru soruyor, halk sağlığı uzmanı Dr. Sevgi Engür canlı yayında anlatıyor.
00:02:17MÜZİK
00:02:27Efendim günaydın, mutlu sabahlar kıymetli izleyicilerimiz.
00:02:32Bugün sofralarımızı, beslenme alışkanlıklarımızı ve sağlığımızı konuşacağız.
00:02:37Fesful neden bu kadar cazip?
00:02:39Çocuklarımıza doğru beslenme alışkanlıklarını nasıl kazandırabiliriz?
00:02:44Stres, üzüntü ve hareketsiz yaşam, yeme alışkanlıklarımızı nasıl etkiliyor?
00:02:49Çocukluk çağı, obezitesinden sağlıklı beslenmenin püf noktalarına kadar pek çok konuyu ele alacağız efendim.
00:02:57Sizler de sorularınız ve görüşlerinizle yayınımıza katılabilirsiniz.
00:03:00Bize 0212-300-0303 numaralı telefondan ulaşabilir.
00:03:060552-157-0707 numaralı WhatsApp hattımıza mesajlarınızı gönderebilirsiniz.
00:03:13Bugün birbirinden kıymetli, birbirinden güzel konuklarım var.
00:03:18Hemen takdim edeyim.
00:03:19Gıda mühendisi, iletişimci, yazar Ebru Aktağ hanımefendi hoş geldiniz.
00:03:24Uzman diyetisyen Hümeyra Mutlu hoş geldiniz.
00:03:28Klinik psikolog, psikoterapist Gaye Kağan hanımefendi ve halk sağlığı uzmanı Doktor Sevgi.
00:03:34Yakadaki ekrana yansıtabilirlerse konu başlıklarımıza şöyle birlikte bakalım tekrar.
00:03:40Çok önemli konular var bugün yine gündemimizde beslenme alışkanlıklarımız üzerine.
00:03:45Çocuklarda tombul yanak alarmı.
00:03:48Nedir bu alarm?
00:03:49Niye bir alarm seviyesi verilmiş durumda?
00:03:51Stres ve üzüntü yeme alışkanlıklarımızı nasıl etkiliyor?
00:03:54Sağlıklı beslenmek için soframızda neler olmalı?
00:03:58Ve fast food neden çocuklar ve yetişkinler için bu kadar çekici?
00:04:03Efendim çayınızı kahvenizi aldıysanız ben Serda Doğru.
00:04:07Ülkede hayat sizlerle.
00:04:09Hoş geldiniz ekranlarınızın başına.
00:04:11Sizler de bir kez daha hoş geldiniz.
00:04:13Ayaklarınıza sağlık tekrar.
00:04:16Ben hemen başlamak istiyorum.
00:04:18Nedir bu tombul yanak alarmı?
00:04:20Sizinle başlayalım arzu ederseniz Ebra Hanım.
00:04:23Elbette hoş bulduk tekrar.
00:04:25Tabii çocuk çağı, obestesi bütün dünyada artan bir durum.
00:04:29Ama bu tek başına beslenme ve gıda kaynaklı da olduğu anlamına gelmiyor.
00:04:34Çünkü bariz bir şekilde hareketliliğimiz çok azalıyor.
00:04:38Ekran başında geçen süre çok fazla artıyor.
00:04:40Tabii beslenme söz konusu olduğunda burada yine o zaman diyet istiyerimiz de var ama kesişen noktalarımız çok fazla beraber konuşacağımız.
00:04:48Doğru seçimler yapmamız noktasında yeterince bilinçli değiliz.
00:04:53Ülkemizde gıda okuryazarlığı dediğimiz şey bu.
00:04:56Yani gıdaları doğru şekilde yorumlamak, etiketi doğru şekilde okumak ve kendi sağlığımız için bilinçli seçimler yapmak konusunda karnemiz biraz zayıf
00:05:04açıkçası.
00:05:05Bunda da tabii doğrudan tüketicileri suçlamak söz konusu olmasın.
00:05:09Çünkü aslında bakarsanız bu özellikle gelişmiş ülkelerde daha ilk öğretim çağından itibaren okul müfredatlarında olması gereken bir şey.
00:05:17Biz de yavaş yavaş bunu da arttırıyoruz bu konudaki hazırlıklarımızı ama
00:05:21en başından itibaren kendi için doğru seçimler yapmayı daha iyi bir şekilde öğrenirsek bu konuda daha doğru bir şekilde ilerleyebiliriz
00:05:29diye düşünüyorum ben.
00:05:30Sevgi Hocam siz neler söylersiniz? Nedir bu tombul yanak alarmı?
00:05:36Tabii. Şimdi bir çocuğun böyle biraz gürbüz olması, tombul olması, annesi, babası, işte büyük annesi, büyük babası tarafından böyle sağlıkla
00:05:49ilişkilendirilen bir durum gibi.
00:05:51Algılanıyor değil mi?
00:05:52Algılanıyor ülkemizde.
00:05:54Bunu da çok sevgiyle yapıyorlar aslında.
00:05:57Fakat biz bir çocuğun sağlıklı olmasını onun dış görüntüsüne göre değerlendirmiyoruz.
00:06:05Çocuğun kilosunun ve boyunun yaşıyla uyumlu olması gerekiyor.
00:06:09Ve bu uyumasının düzenli olarak izlenmesi gerekiyor.
00:06:14Bu tombul yanak alarmının bununla ilişkili olduğunu düşünüyorum.
00:06:18Bir de dünyada şu anda bulaşıcı olmayan hastalık pandemisi, obezite aslında alarm halindeyiz.
00:06:28Sağlık Bakanlığımız bununla ilgili önlemleri çok öncesinden aldı.
00:06:32Ve burada sorumluluk tek başına ailenin üstünde değil aslında.
00:06:38Bunda eğitimcilerin, yerel yönetimlerin, sağlık profesyonellerinin ve ailenin birlikte hareket etmesi gerekiyor.
00:06:46Şimdi Sevgi Hocam dedi ki hani sevimli algılanan bir durum bu tombul yanak sendromu.
00:06:52Sendromu dedim bir anda alarmı.
00:06:54Ama alarm kelimesi geçiyorsa şayet zaten bir sıkıntı var demektir değil mi?
00:06:58Siz neler söylersiniz?
00:06:59Kesinlikle öyle.
00:07:00Sevgi Hocamızın da söylediği gibi aslında bizde çocuklar biraz gürbüzse aslında daha iyi bakıldığı düşünülüyor.
00:07:07Ama tabii ki bu durum böyle değil.
00:07:11Ailelerde de aynı şekilde.
00:07:12Bebekler normal gelişimini sürdürürken hafif, normal kilosundaysa aileler hemen bakılmıyor mu?
00:07:20Yoksa işte süt yeterli gelmiyor mu?
00:07:22Ek gıda dönemindeyse işte yeteri kadar besin almıyor mu gibi endişeleri kapılıyor.
00:07:27Bize geldiklerinde de biz diyoruz ki gayet percentine uygun bir şekilde büyümesini sürdürüyor.
00:07:32Buna inandırmak bile bazen güç olabiliyor.
00:07:35Tabii ki beslenme hayatımızın yarısını neredeyse kapsıyor.
00:07:40Hareketsiz yaşamla birlikte de bu bilgisayar başında sürekli olma, tablet başında sürekli olma maalesef çocuklar da böyle bir yanılgıya düşmüş
00:07:49oluyoruz.
00:07:50Tabii ki bu tek başına ailelerin sorumluluğunda olacak bir durum değil.
00:07:54Bunun için büyük bir bilinç başlatmak gerekiyor.
00:07:57Büyük bir eğitim başlatmak gerekiyor.
00:07:59Kesinlikle çocukların okul sırasında doğru beslenme nasıl olur?
00:08:04Bunun eğitimini almaya başlaması gerekiyor.
00:08:07Çok çok önemli hakikaten.
00:08:09Peki işin psikolojik boyutundan bahsedecek olursak ailelerin düşüncesi ya da hissettikleri şeyler bu konuda ya da çocuğun psikolojisi açısından nasıl
00:08:18yaklaşabiliriz?
00:08:19Burada ebeveyn tutumu daha önemli oluyor enziyerde.
00:08:22Bebek sonuçta onu yetiştiren, bakım verenler tarafından büyütülürken o algısı önemli.
00:08:28O algı ona nasıl yansıtılıyor?
00:08:30O çocuk işte tombul yanaklıysa seviliyor.
00:08:34Bunda hiç yanak yok şey.
00:08:36Yaklaşım nasıl o önemli?
00:08:38Ve o çocuğa sevgi dili de önemli onunla yaklaşılırken.
00:08:42Alarm moduna geçildiyse burada yemeğiyle ilgili anneler belki bahsettiği nokta kaygı duyabiliyor.
00:08:49Çocuk besleniyor mu, yedi mi, tam doydu mu?
00:08:51Aslında psikolojide bunu şöyle söyleyebiliriz.
00:08:54Anne ne kadar kaygılı olursa çocuğun beslenmesiyle ilgili bu çocuğu da psikolojik olarak o kadar etkiliyor.
00:09:00Yani rahat olan, nasıl olsa doyduğunda ya da acıktığında söyler diye rahat bırakabilen annelerin çocukların daha rahat beslendiğini ama doydu
00:09:10mu, aç mı, hiç yemiyor, sağlıkla beslenmiyor diye çok endişeli olan annelerinde çocukların yemekte çok zorlandıklarını da görüyoruz.
00:09:19Dolayısıyla biraz daha ebeveyn tutumu önemli bu noktada.
00:09:22Ebeveynlerin tutumu önemli.
00:09:23O noktada aslında bize çok büyük görev düşüyor.
00:09:26Lakin biz de karşı koyamıyoruz zaman zaman.
00:09:30İşte onların alışkın olduğu hazır gıdalara biz de neticede karşı koyamıyoruz.
00:09:37Peki Ebru Hocam, evde çocuklara cazip kılabileceğimiz hazır gıda tadında yemekler hazırlamamız mümkün mü?
00:09:45Şimdi aslında bir adım geriye çekip ben gıdaları kategorize etmek konusunda çok doğru bulmuyorum.
00:09:52Mesela işlenmiş, ambalajlı gıda, hazır gıda bunları böyle kategorize etmek yerine besin değerlerine bakmamız gerekiyor.
00:09:59Çünkü bir hazır gıda veya bir atıştırmalık besin değeri çok da yerinde de olabilir ama şekeri, tuzu, yağı, kalorisi çok
00:10:07yüksek de olabilir.
00:10:08Ve aynı şeyi biz evde de hazırlayabiliriz.
00:10:11Çünkü şöyle bir hataya düşüyoruz. Sanki evde yapılan, mutfakta yapılan her şey en güzeli, en doğalı gibi.
00:10:17Ama biz evlerde de çok yağı, tuzu yüksek, şekeri yüksek ürünler hazırlayabiliriz.
00:10:23Dolayısıyla burada ayırt etmemiz gereken aslında bizim aldığımız kaloriyi, besini kaliteli bir şekilde alabiliyor olmaya dikkat etmek lazım.
00:10:32Evde yapabileceğimiz atıştırmalıklar, sağlık atıştırmalıklar var mı? Elbette var.
00:10:37Çok güzel meyvelerle, sebzelerle yapabileceğimiz karışımlar var.
00:10:40Burada yine bir parantez açmak istiyorum.
00:10:43Son dönemlerde daha da popüler olan bu şekersiz, ballı, hurmalı mesela tarifler var.
00:10:49Ben buna çok kızıyorum açıkçası.
00:10:51Çünkü ballı, hurmayla, pekmezle yaptığınız o tarifler yine şekerli.
00:10:56Şeker, şekerdir.
00:10:58Onun nereden geldiğini vücudumuz fark etmez.
00:11:00Dahası balı veya pekmezi yüksek sıcaklıklarda ısıttığınız zaman içerisinde sağlığa zararlı olabilecek bazı bulaşanlar oluşabilir.
00:11:10O yüzden de biz bunu istemeyiz.
00:11:12O yüzden artı insanlar bunlar şekersiz tarifler adı altında olduğu için psikoloji olarak, psikolojik olarak daha fazla tüketmeye de meylediyorlar.
00:11:21Bu da doğru olmuyor.
00:11:22Önemli olan porsiyon kontrolü, besin değerinin doğru olması.
00:11:27Biz evde yapabilir miyiz bunları?
00:11:28Evet.
00:11:29Hazır olarak satınabilir miyiz?
00:11:31Doğru olan gıdaları.
00:11:32Bunu da yapabiliriz.
00:11:33Yani ben her defasında dönüp dolaşıp biraz gıda okuru yazarlı ve kendimize eğitme noktasına biraz altını çizmek istiyorum.
00:11:40Çok önemli.
00:11:40Bir etiket okuyamama durumu söz konusu değil mi?
00:11:44Evet.
00:11:44Yani etiket üzerindeki, evet anlıyorum çok ufak ufak yazılar var.
00:11:49Burada da aslında bakarsanız uluslararası standartlar ve bakanlığımızın da bunlara uygun olarak yapmış olduğu bazı kurallar var.
00:11:56Yani tek başına burada sanayici de suçlu değil, bakanlık da suçlu değil.
00:11:59Bunları yazmak durumundalar.
00:12:01O yüzden de belli punktolarda, belli küçüklüklerde olması gerekiyor.
00:12:04Ama bizim bir tüketici olarak o etiket üzerinde nelere dikkat etmemiz gerektiğini bilmemiz lazım.
00:12:10Bakın biz daha aslında işte ufak ufak şeyler yazıyor derken daha ürünün ismine bakmıyoruz.
00:12:16Yani ürünün ne olduğunu, meyve suyu mu, meyveli içecek mi olduğuna bile bakmıyoruz.
00:12:21Bunlar farklı kategoriler.
00:12:22Ama ondan sonra bakmamız gereken bir kere son tüketim tarihi veya tavsiye edilen tüketim tarihi.
00:12:28Mesela bu tarihler birbirinden farklıdır.
00:12:30Ve karıştırılır, bilinmez.
00:12:31Çok karıştırılır.
00:12:32Yani Türkiye'de yapılan bir araştırmaya göre her 10 kişiden 7'si 8'i bu iki tarih arasındaki farkı bilmiyor.
00:12:39Ve bu şuna neden oluyor, gıdayı israf ediyoruz.
00:12:43Dünyada gıda israfında en önde gelen ülkelerdeniz maalesef.
00:12:47Nedir çok kısaca anlatayım.
00:12:48Tabii ki, tabii ki buyurun.
00:12:49Son tüketim tarihi, bir kere bir ürünün üzerine ya son tüketim tarihi yer alır ya tavsiye edilen tüketim tarihi.
00:12:55İkisi beraber yer almaz.
00:12:56Son tüketim tarihi dediğimiz ürünlerde o artık o tarihten sonra tüketilmemiz gereken ürünlere konur.
00:13:03Yani hayvansal gıdalar, bizim için o tarihten sonra sağlık riski oluşabilecek gıdalarda son tüketim tarihi yer alır.
00:13:10Ve o tarih varsa onu açalım, koklayalım, iyi hissettiriyorsa tüketelim gibi bir davranış yanlıştır.
00:13:16Çünkü bu artık bizim için riskli olabilir.
00:13:18Ve bazı patojenler aslında kendini belli etmese bile görüntü, koku, tatlı hala bize zarar verebilir.
00:13:24Ama tavsiye edilen tüketim tarihi dediğimiz bambaşka bir şey.
00:13:28O aslında o süreç içerisinde gıdanın, duygusal özelliklerinin, kokusunun daha iyi olması, kıtırlının daha iyi olması gibi
00:13:36en doğru, en iyi, maksimum düzeyde koruduğu dönemi işaret eder.
00:13:41O yüzden de tavsiye edilen tüketim tarihi gelmiş bir üründe eğer ambalajı açmadıysanız, doğru sakladıysanız
00:13:47bunda son tüketim tarihinden farklı olarak, duygusal özelliklerine bakarak, görsel olarak, kokusuna bakarak
00:13:54eğer hala bir sorun görmüyorsanız tüketebilirsiniz.
00:13:57Ama bizde tavsiye edilen tüketim tarihinin farkını bilmediğimiz için biz bunları çöpe atıyoruz maalesef veya satın almıyoruz.
00:14:03Bu da çok ciddi bir gıda israfına neden oluyor.
00:14:06İşte bu tarz bilinçli hareketleri arttırmamız lazım.
00:14:10Etikette nelere bakacağız derken, birincisi ismi, ikincisi bu tarihler.
00:14:15En önemlilerinden biri de besin değerleri tablosu.
00:14:18Orada ne kadar yağ, tuz, doymuş yağ ne kadar bunların hepsi yer alıyor.
00:14:22Bir alerjiniz varsa alerjenler daha dikkat çekecek şekilde yer alışıyor.
00:14:26E bu hocam uygulamalar da var değil mi?
00:14:28Bunun için artık devreye alınan mobil uygulamalar.
00:14:31Şimdi bağım yani özel olan uygulamalara bakmanızı tavsiye etmem.
00:14:36Çünkü orada bir takım dengesiz kısa yollar var.
00:14:39Yani şu an bugün bütün dünyada bunu konuşuyoruz.
00:14:42Biz yani Avrupa'da aldığım görevler var.
00:14:44Oradaki uygulamaları da biliyorum.
00:14:46Ön yüze etiketleme ile ilgili birçok farklı uygulama var.
00:14:49İşte trafik ışıkları, beslenme skoru ki bizim ülkemizde de son günlerde beslenme skorunu konuşuyoruz.
00:14:56Ama orada da konular biraz zor.
00:14:58Çünkü mesela A, B, C, D, E gibi bir notlama sistemi şu an konuşuluyor.
00:15:03Fakat A demek değildir ki harika bir ürün sınırsız tüketin veya E skorunu sahip olan bir ürün demek değildir ki
00:15:11yasaklı listesindedir.
00:15:13Bunları tüketiciye doğru bir şekilde anlatmamız lazım.
00:15:16O besin profilinin daha yüksek daha düşük olmasıyla ilgili bir şey.
00:15:20Ama işin sonunda her şey dönüp dolaşıp doza bağlanır.
00:15:24Paracelsus, modern tıbbın kurucusudur, onun bir sözü vardır.
00:15:28Zehirle şifayı ayıran dozdur.
00:15:31Suyu da çok fazla tüketirseniz zehirini örebilirsiniz.
00:15:34Sizin için çok faydalı olan bir üründür ama onun dışında da ya tuzu yüksek olan ürünleri tabii ki çok önermiyoruz
00:15:41ama
00:15:42bir miktar, ufak bir miktar dozunu da tükettiğiniz zaman da sizin için zararlı olmak durumunda değil.
00:15:47Bu bilinçlerle seçimlerimizi yaparsak çok daha sağlıklı yaşayabiliriz.
00:15:50Hayatın diğer alanlarında olduğu gibi bu konuda da denge değil mi?
00:15:54Çok önemli.
00:15:54Sosyal medya tarifleri hakkında siz neler söyleyeceksiniz hocam?
00:15:59Şöyle tabii ki çeşitli akımlar oluyor ve bu akımlara kapılıp insanlar bu akımları evinde de yapmak istiyor.
00:16:06Burada kullanılan ürünler doğal, sağlıklı, bitkisel olarak adlandırıldığında sanki sınırsız tüketebilirmişiz gibi bir algı oluyor.
00:16:15Tabii ki burada her zaman porsiyonlama çok önemli.
00:16:18Biraz önce konuştuğumuz gibi de bu denge konusu hayatımızın her alanında çok önemli.
00:16:23Hurmayla, balla yaptığımız tatlının içinde de bir kalori olduğunu, bunu dengeli tüketmemizin en doğrusu olduğunu gerçekten farkında olmak gerekiyor.
00:16:34Burada özellikle kişinin günlük olarak ne kadar protein aldığını, ne kadar karbonhidrat aldığını ortalama olarak bilmesi, bu konuda bilinçli olması
00:16:44aslında o dengeyi sağlaması demek oluyor bizim için.
00:16:48Yani günlük olarak biz sabah kalktık, işte kahvaltı tabağımda yeteri kadar protein var mı?
00:16:54Benim kahvaltı tabağımın dörtte biri protein, dörtte biri sağlıklı karbonhidratlardan oluşuyor mu?
00:17:01Tabağımın yarısında sağlıklı pişirilmiş sebzeler var mı?
00:17:05Bunu sağladıktan sonra işte sağlıklı bir atıştırmalık hazırladıysa bunu güzel porsiyonlayabiliyor mu kişi?
00:17:11Hurma bazlı bir diyelim ki tatlı yaptığı, sağlıklı olduğunu düşünüyor.
00:17:18Yanında bir protein kaynağı ile birlikte alması gerektiğini, tabii ki bu herkes için geçerli olmayabilir.
00:17:25Herhangi bir kan şekeri problemi yoktur, tek başına da tükettiğinde sorun yaşamaz.
00:17:30Vücut bu dengeleri çok kolay sağlayabilir.
00:17:32Maalesef biz korkutuluyoruz bu konularda.
00:17:35Kan şekerim çok ani fırladı, şeker hastası olur muyum gibi kaygılar olduğu için son dönemde bu protein alımı da çok
00:17:43farklı noktalara gitti.
00:17:44Her şeyin içinde artık protein var.
00:17:46Yani bazen şakalar görüyoruz böyle işte proteinli peçete gibi falan.
00:17:51Yani çünkü bu da başka bir noktaya gitmeye başladı.
00:17:54Burada her zaman söylediğimiz gibi denge çok önemli.
00:17:58Bu genel beslenme tabağı dediğimiz düzeni öğünlerimize sağlayabilirsek,
00:18:02aslında biraz da hareket edersek işi çok kolay, karmaşık bir hale getirmeden tamamlamış olacağız.
00:18:10Evet. Sevgi Hocam, Türkiye'de %24,5 olduğuna dair bir oran var.
00:18:17Fazla kilolu çocukların oranı.
00:18:19Yaklaşık her 4 çocuktan birine tekabül ediyormuş bu durum.
00:18:24Neler söylersiniz?
00:18:26Maalesef böyle bir durum var.
00:18:28Avrupa'da birinciyiz.
00:18:31Obesite, çocukluk çağı obesitesinde.
00:18:34Bu durum tabi kaygı verici.
00:18:39Beslenme alışkanlıklarımızın değişmesiyle birlikte ortaya çıktığını düşünüyorum.
00:18:47Hocamızın da dediği gibi, bu beslenmeyle ilgili bir grup çok takıntılı, bir grup çok umursamaz.
00:18:54Yani sizin de söylediğiniz gibi arada dengeyi bulmak çok değerli.
00:18:58Ben programın başında da söylediğim gibi, bir çocuğun tombul olması, sağlıkla ilişkilendirmek çok doğru bir yaklaşım değil.
00:19:07Büyümesini ve gelişmesini yaşıyla orantılı olarak takip edilmesi ve izlemlerin sürekliliği önemli.
00:19:13Burada aile hekimlerinin çocuk izlem programını çok kıymetli buluyorum.
00:19:19Eğer bir sorun varsa erkenden fark edilip destek alınması gerekiyor.
00:19:25Burada tabi insanları korkutmak da istemiyorum.
00:19:29Sorun fark edildiği zaman, destek alındığı zaman hızla çözülebilecek bir problem.
00:19:35Yeter ki farkındalığımız olsun konuyla ilişki olarak.
00:19:38Bir de yeri gelmişken şunu söylemek istiyorum.
00:19:40Şimdi çocuklarımızın tombul olması, gürbüz olması, ilk başta ilk çocukluğun erken yıllarında büyüme açısından olumluymuş gibi algılanıyor.
00:19:53Fakat bugün erken ergenlik dediğimiz bir durum var.
00:19:57Evet çok önemli.
00:19:59Kilo vücut ağırlığı yüksek olan çocuklar yaşına göre erken ergenliğe girebiliyorlar.
00:20:04Ve erken erkenliğe girdikleri zaman epifiz kıkırdakları erken kapanıyor.
00:20:08Ve bu da boy kısalığına sebep oluyor ilerken yaşlarda.
00:20:11Yani aslında o gürbüz, tombul, sağlıklı gelişimi ileri olarak algıladığımız çocuklar aslında ilerleyen yaşlarda tam tersi bir durumla karşı karşıya
00:20:22kalabiliyorlar.
00:20:23Ama baştan da söylediğim gibi ben burada açıklama yaparken bu dengesiz yaklaşımdan çok çekiniyorum.
00:20:30Bunun sağlık profesyonelleri tarafından çocuğun büyümesinin düzenli olarak izlenmesini çok önemsiyorum.
00:20:39Dediğim gibi çocuğun kilosunu ve boyunun yaşıyla uyumlu olması gerekiyor.
00:20:44Bunu da aile hekimliğinde yapılan düzenli çocuk izlenmeleriyle sağlayabiliriz.
00:20:50Sağlayabiliriz.
00:20:51Dünyada da üçüncü sıradayız hocam.
00:20:54Evet.
00:20:55Hakikaten çok ciddi bir istatistik bu.
00:21:00Yani bu gidişata bir şekilde durmak lazım.
00:21:03Ben beslenme kültürünüzün değiştiğini düşünüyorum.
00:21:06Önceden biz Akdeniz ülkeleriyle aynı kategoride yer alıyorduk.
00:21:10Ama şu an başka bir kategorideyiz sanırım.
00:21:14Çünkü Akdeniz ülkeleri olduğu yerde duruyorlar.
00:21:17Bu konuda daha dikkatli, daha farkındalıklı yaklaşmamız gerekiyor olaya.
00:21:23Peki Gaye hocam bu kaygı meselesi nedir?
00:21:26Niye sürekli kaygılıyız?
00:21:28Biraz da sosyal medyanın, dijitalleşmenin getirdiği o kolaycılık hakim.
00:21:34Hepimiz her şey bir an önce olsun istiyoruz.
00:21:36Hatta markete gidip alışveriş yapmıyoruz.
00:21:40Evimize söylüyoruz.
00:21:42O alışkanlıklarımız dahi değişmiş durumda.
00:21:45Ben biraz dikkat ediyorum.
00:21:46Gidip kendim almaya çalışıyorum.
00:21:47Bakarak, seçerek yani dışarıdan sipariş vermek yerine.
00:21:51Nedir bu kaygılı halimiz?
00:21:53Ne olacak?
00:21:54Şimdi içinde bulunduğumuz çağ çok fazla uyarana da maruz kaldığımız bir çağ.
00:21:58Bu kadar uyaranın içerisinde odak noktamızı kaybedebiliyoruz.
00:22:02Hazır her şey.
00:22:03Yani bilgiye de hazır ulaşıyoruz.
00:22:04Dediğiniz gibi artık her şeyi eve getirme, çıkmayı, azaltma.
00:22:08Bunlar aslında insanın doğasına, yaratılışına aykırı.
00:22:12Çünkü insanın organizması hareket sistemi üzerine de kurulmuştur.
00:22:16Dolayısıyla aslında sizin söylediğiniz gidip, gidip almak, seçmek, onun için harekete geçmek bu bile çok kıymetli oluyor.
00:22:24Bu kadar hazırcılık, bilgiye de hazır ulaşmak, yiyecek ya da her şeye hazır olarak ulaşıyor olmak da hem hareketimizi hem
00:22:32bilgisayar fonksiyonlarımızı biraz daha kısıtlamış.
00:22:36Kendi aslında organizmanın o zenginliğini kullanmamış oluyoruz.
00:22:40Ve kullanmadıkça da bunlar artık şey gibi, kas gibi kullanmayan kas orada çürür ve harekete geçmez ve artık işlevini kaybeder.
00:22:49Dolayısıyla burası önemli.
00:22:50Strese baktığımızda evet bu kadar uyarana maruz kalmak da bizi strese sokuyor ve en ilkel beyin olarak baktığımızda stres anında
00:23:00enerji tasarrufuna geçmek ister.
00:23:02Yani ilkel insan işte vahşi doğada savaşırken bir tehdit algıladığında enerji depolamalıyım diye harekete geçerdi.
00:23:12Ve hızlı enerji depoladığımız yerde aslında yüksek yağlı ve karbonhidratlı şeyler.
00:23:17Dolayısıyla beyin yüksek yağlı karbonhidratı tüketiyor olduğunda otomatik olarak mesaj, stres azaldı, sakinleştim.
00:23:27Böyle olunca da tabii ki bizi o gıdalara psikolojik olarak sevk eden şey de tamam bu bir rahatlama noktası.
00:23:34Bu kadar fazla uyarana strese maruz kalınca da bu dünyada diyeyim, belki en kolay nokta o oluyor.
00:23:41O yüzden günümüzde belki de duygusal açlık en fazla söz edilen noktalardan biri.
00:23:46O yüzden stresi yönetmek diyebilirim hani çağımızın sorunu stres.
00:23:50Stresi yönetmek için de bence organizmayı doğru kanalda kullanmak.
00:23:55Yani işte o küçük adımlar bile çok kıymetli.
00:23:58Alışveriş için dışarı çıkmak, hareketi bir tık daha arttırmak, hazır değil de kendimize hareket edecek şeyler.
00:24:05Bu bizim ruhumuza da ilgilecek bir şey neticede.
00:24:06Kesinlikle.
00:24:07Yani spor yaptıktan sonra da mutlu hissederiz ya kendimizi.
00:24:10Onun gibi bir şey.
00:24:11Biyolojik ritme uygun aslında yaşamak.
00:24:14Gün doğumuyla uyanmak, gün batımıyla artık yavaşlamak, sakinleşmek.
00:24:19Gün ışığında.
00:24:20Mutlaka ben programlarımın başına şey yazıyorum.
00:24:23Sabah uyandıktan sonra 10 dakika sonra lütfen pencerenizi açın ve bir 10 dakika hiçbir şey yapmadan güneş alın.
00:24:30Çünkü bu vücudunda artık ya uyanabilirsin, kortisol seviyelerini yavaş yavaş değiştirebilirsin, hayata başlayabilirsin.
00:24:38Bunların ışığını veren, sinyalini veren durumlar bize.
00:24:43Gece yatmadan artık işte bu mavi ışıklardan, televizyonlardan, bilgisayarlardan bu nedenle uzaklaşmasını istiyoruz.
00:24:51Bu nedenle akşam yemeği en az yatmadan 3 saat önce olsun ki biyolojik ritminize uygun olsun.
00:24:57Çünkü yemek yemek ne demek? Sen uyandın, bir iş yapacaksın ve bu enerjiyi harcaman gerekiyor.
00:25:03Ama biz yatmadan hemen önce yemek yersek ve bu şeyle yatarsak vücut uyumaya da zorlanıyor.
00:25:11Belki uykuya geçiyor ama derin uykuyu yeterince sağlayamıyor.
00:25:14Bu sefer kalktığımızda bu stresi de sürdürmüş oluyoruz açıkçası.
00:25:19Değil mi Sabah?
00:25:20Orası çok önemli.
00:25:21Kendi bizi kötü hissettiriyor.
00:25:22Açısından çok önemli. İlk 30 dakika aslında uyandığımızda korkusu olsakladığı için beyin,
00:25:27hani o sakinleşmek bizde o, yani araştırmalarda aslında o uyandığınızdaki ilk 12 dakika,
00:25:33işte nefes alışınızla ve gün doğumunu görerek, çünkü beden uyanması için de güneş ışığına ihtiyaç duyar.
00:25:39Burada çok şey şikayetlerini duyabiliyoruz.
00:25:41Sabahın köründe kalkıyorum, güneş ışığı yok zaten diye.
00:25:44Yani bu engel değil aslında.
00:25:46Hani sadece o ışığa bile bakıp yaptığımızda,
00:25:49beyin tekrar o uyanmayı algılıyor.
00:25:52Güneş ışığı almak için de, hani ışıktan sonra 9-10 civarı çalışıyorsak bile,
00:25:57bir 10 dakikalık adada güneş ışığı görebileceğimiz bir yere çıkmak,
00:26:01o bile iyi geliyor.
00:26:03Uyandığımızda ilk 30 dakika çok önemli aslında.
00:26:05Yani su içmek belki, o noktada da sağlıklı beslenmede de şey mi?
00:26:09Hani vücudu hepsi rahatlatıyor.
00:26:11Güneş ışığı almak, nefes almak.
00:26:14Bunların hepsi aslında hayatın içine o sakinlikle katılmamıza neden oluyor.
00:26:18Ve beyin burada akışını düzenleyebildiği için,
00:26:22bütün günün, aslında günün kaderini o ilk 30 dakika belirliyor.
00:26:26Hatta alarmda kurup erteleyin demiyorlar.
00:26:29Çünkü alarmı uyanıp ertelemeye başladığınızda beyin uyanmış oluyor.
00:26:33İlk uyandığınız an kalkmanız çok kıymetli.
00:26:35Ve uyandıktan sonra hayata yatmak, hayatın akışına girmek düzeni daha çok sağlıyor.
00:26:41Ama uyandın, erteledin bu beyni dinlendirmiyor, daha fazla yoruyor.
00:26:46Ve işte günün kaderi dediğimiz nokta, gün boyu bizde yorucu bir sürece sokabiliyor.
00:26:51O yüzden stresle baş etmek, bu şeyle baş etmek için,
00:26:56arkadaşım da söylediği gibi o kısım çok kıymetli.
00:26:58Ben burada bir katkıda bulunmak istiyorum.
00:27:00Evet, buyurun.
00:27:00Sirkadyen ritminin bozulması da bizi kilo artışımıza sebep oluyor.
00:27:05Yani kaçta yatıp kaçta kalktığınız da önemli.
00:27:08Hocalarımızın dediği gibi,
00:27:11sabah ilk kalkar kalkmaz,
00:27:13işte güneş ışığına maruz kalmak çok kıymetli.
00:27:15Ama bir takım hormonlar var.
00:27:19Biz derin uykudayken salgılanıyor bunlar.
00:27:21Melatonin dediğimiz.
00:27:22Bunlardan işte growth hormon, büyüme hormonu mesela.
00:27:26Bu derin uykudayken ve belli saatler aralığında çok salgılanıyor.
00:27:30Bunlardan faydalanabilmek için bizim biraz erken yatmamız gerekiyor.
00:27:37İşte 10,5 civarı falan yatarsak,
00:27:39işte derin uykuya falan girdiğimiz zaman,
00:27:41bu hormonların pik yaptığı dönemde maksimum seviyede bu şekilde faydalanabiliriz.
00:27:47O yüzden kaçta yattığımız, kaçta kalktığımızda çok değerli.
00:27:52Güneşe uyumlanmak gerekiyor bu konuda.
00:27:54Çok önemli gerçekten.
00:27:56Açıkçası ben sabahları su içiyorum kalktığımda.
00:27:58çok erken kalkıyorum.
00:28:00Akşam da artık erken yatmaya dikkat ediyorum ki o sistem bende oturdu.
00:28:04Biraz psikolojik olarak da belki ertesi gün yayınım olduğu için artık biraz ben de hayatımı değiştirdim.
00:28:11Ama su içmek gerçekten bana iyi hissettiriyor sabah kalktığımda kendimi.
00:28:16Gece yemek yiyip yatmanın zararları nelerdir?
00:28:19Erkekler daha çok yapıyor değil mi bunu?
00:28:21Evet. Toplumumuzda genelde yaygın çünkü bir yemekten sonra bir acıkma oluyor.
00:28:27Gece yemek yiyip yattıktan sonra insülin daha yavaş işlendiği için gece insülin seviyeleriniz yüksek uyumuş oluyorsunuz.
00:28:34Sabah kalktığınızda da o pik seviyelerde uyanmış oluyorsunuz.
00:28:38Bu sefer böyle güne bir aç başlamış oluyoruz.
00:28:41Ve gün boyunca da alacağımız kalorileri maalesef bu sefer daha yavaş kontrol edebiliyoruz.
00:28:46Onun dışında geç yemek yemek demek aynı zamanda geç yatmak demek olduğu için burada biraz önce konuştuğumuz hormonlardan biri de
00:28:56topluk hormonu dediğimiz hormon.
00:28:59O da o saatlerde salgılandığı için bu sefer biz onun dengesini de bozmuş oluyoruz ve daha az salgılanmaya başlıyor.
00:29:06Bu da bizim gün içinde aslında daha az tok hissetmemize sebep oluyor ve daha büyük porsiyonlarda beslenmemize sebep oluyor.
00:29:14O nedenle en az gece yatmadan 3 saat önce ana öğünü bırakmak gerekiyor.
00:29:20Gece yatmadan önce eğer böyle çok aç hissediyorsak 1-2 saat öncesinde daha protein bazlı bir kefir olabilir, 4 yemek
00:29:28kaşığı kadar yoğurt olabilir, belki üzerine güzel sağlıklı bir yağ ekleyebiliriz.
00:29:33Bu bizim için çiğ bir kur yemiş kaynağı olabilir ya da bir çiğ tohumu, keten tohumu olabilir.
00:29:39Biraz daha bunları tüketerek uyursak özellikle kişi spor yapıyorsa kas gelişimi de destekleyecektir.
00:29:45Evet bu arada sevgili izleyenlerimiz telefon numaramızı aktaralım bir kez daha 0212-300-03-03, 0212-300-03-03 yayınımıza
00:29:57katılmak isteyen izleyicilerimiz için hatırlatmış olalım.
00:30:01Şimdi bir VTR'miz var hep birlikte izliyoruz.
00:30:09Hazır yiyecekler hayatımızı kolaylaştırıyor.
00:30:12Peki fast food neden bu kadar çok tercih ediliyor ve beslenme alışkanlıklarımızı nasıl etkiliyor?
00:30:17Gelin vatandaşa soralım.
00:30:22Sizce fast food neden çok fazla tercih ediliyor?
00:30:24Ya gençler tarafından çok tüketiliyor çünkü tadı güzel ve daha ya bilmiyorum daha çok iç açıcı ama onunla da doyulmuyor.
00:30:37Siz de hazır yemekleri sık tüketiyor musunuz?
00:30:40Hayır tüketmiyorum.
00:30:42Sağlıklı beslemeyelim.
00:30:43Zamanım yok.
00:30:44Ne zaman ne bulursam onu yiyorum.
00:30:46Çok.
00:30:46Hedden fazla.
00:30:48Bol hamur işi yerim.
00:30:50Kendimi yemeden içmeden kıskanmam.
00:30:52Böleceksem arkamdan ne gelecek hiç olmazsa karnı tok öleyim.
00:30:55Fast food tüketiyor musunuz?
00:30:57Tüketiyoruz tabii ki de.
00:30:58Çünkü o bizim için sahte mutluluğu gibi bize öyle bir sahte bir enerji veriyor.
00:31:02Onun enerjisi bize mutluluğu getiriyor ondan dolayı.
00:31:04Sağlıklı beslemeyi seçeriz ama fast food da tüketiyoruz maalesef.
00:31:09Hazır yemek yiyor musunuz?
00:31:11Yiyiyorum abi.
00:31:12Hamburger, tost, dürüm falan.
00:31:14Hazır yemek tüketir misiniz?
00:31:15Evet.
00:31:16Kızım ısmarlıyor ben izliyorum.
00:31:18Yüzde yüz yiyemiyor ama gençler istiyor.
00:31:20Kız getirince ben de yiyorum.
00:31:22Lahmacun olsa şimdi oturup yerim iki tane.
00:31:24Ev yemeklerim daha sağlıklı oluyor, daha iyi oluyor.
00:31:28Elde yapılmış oluyor.
00:31:30Ama bir restorana veya biz mesela çok uzunca Anadolu turlarına gideriz.
00:31:34Envay çeşitli yemek yedir ama biz ondan lezzet alamıyoruz.
00:31:38Çok seviyorum ama ben de bilmiyorum bir şey koyuyorlar ben de bilmiyorum.
00:31:42O yüzden daha güzel oluyor.
00:31:47Gıda mühendisi, iletişimci yazar Ebru Aktağ hanımefendi stüdyomuzda, uzman diyetisyen Hümeyra Mutlu hanımefendi, klinik psikolog, psikoterapist Gaye Kağan ve halk
00:31:58sağlığı uzmanı doktor Sevgi Engür.
00:32:01Bir kez daha hoş geldiniz.
00:32:03Sizler de efendim yayınımıza bir kez daha hoş geldiniz.
00:32:06Telefon numaralarımızı hatırlatalım.
00:32:080212 300 03 03 0212 300 03 03 numaralı hattan bize ulaşabilirsiniz.
00:32:16Canlı yayınımıza bağlanabilir.
00:32:18Kıymetli konuklarımıza sormak istediklerinizi iletebilirsiniz.
00:32:21Aynı zamanda 0552 157 07 07 WhatsApp hattımız oradan da mesajlarınızı bize iletmeniz mümkün.
00:32:32Yayına daha önce daha doğrusu şöyle söyleyeyim.
00:32:35Ara vermeden hemen önce fast food konusuna girmiştik ve bir sokak röportajı izledik.
00:32:40Arkadaşımız Rümeysa Sağar'ın gerçekleştirmiş olduğu.
00:32:43Bu fast food konusu hakikaten yani çok önemli ve bir teyzemiz dikkatimi çekti benim.
00:32:50O dahi yediğini söylüyor.
00:32:53Yani büyüklerin de belli bir yaş üzerindekilerin de yeme alışkanlıkları değişmiş durumda.
00:32:59Ebru Hocam.
00:33:00Şimdi burada iki şey söz konusu.
00:33:02Bir tat, iki ulaşılabilirlik fiyat açısından.
00:33:05Yani maalesef gıda enflasyonunun bütün dünyada çok yükselmiş olduğu bir dönemde
00:33:11insanlar artık sağlıklı beslenmekten ziyade karnını doyurmaya yöneliyorlar.
00:33:16Şimdi bu haklı yaklaşım da bazen fast food'a itebiliyor.
00:33:20Öte yanda şimdi insanın evrimleşmesine baktığımız zaman biz mesela tatlı, yağlı şeyleri daha çok seviyoruz.
00:33:26Yani bebeklerde yapılan bir deney var mesela.
00:33:29Daha yeni doğmuş bebeklerin ağzına şeker sürdüğünüzde, şekerli su sürdüğünüzde gülümsüyor.
00:33:34Ama ekşi veya acı zaten böyle sosyal medyada karşılaşırsınız böyle videolarla.
00:33:40Onu verdiğiniz zaman refleks olarak yüzünü buruşturuyor veya alıyor.
00:33:44Yani insan aslında diğer tatları geliştikçe öğrenip sevmeye başlıyor.
00:33:49O yüzden de evrimsel olarak biz kalorisi yüksek olan, şeker yağı yüksek olan şeyleri daha lezzetli buluyoruz.
00:33:56Ve daha fazla yönelebiliyoruz.
00:33:57Tabi bu seçimlerimiz de bu anlamda etkileyebiliyor.
00:34:00Ama tekrar yani fast food dediğimiz şey aslında dünyadaki, Avrupa'daki akımlara baktığımızda
00:34:05bu fast food'ların daha beslenme profili, daha güçlü, daha iyi versiyonlarına yönelen kısımlar da var.
00:34:13Şimdi sürdürülebilir bitkisel, fermente ürünlerle yapılan fast food'lar da var.
00:34:19Dolayısıyla orada yine seçimler söz konusu.
00:34:22Ama yani yüksek yağlı tuzlu ürünleri çok fazla tüy etmek elbette bizim açımızdan hem istediğimiz besin öğelerini alamamak,
00:34:30hem kilo artışı açısından oldukça riskli bir şey.
00:34:33Evet bir telefonumuz var. Efendim hoş geldiniz yayınımıza buyrunuz.
00:34:37Merhabalar Serda Hanım. Ben sizi çok seviyorum. Her sabah çok sıkı takipçinizim.
00:34:43Çok teşekkürler. Sağ olun Semra Hanım.
00:34:46Evet izlemediğim günlerde de akşam daha sonra internetten izliyorum.
00:34:51Benim sorum Hümeyre Hocam olacaktı. Dört hocamıza da hoş geldiniz diyorum. Onları da severek dinliyorum.
00:34:57Ben bir 20 gün kadardır böyle spor, pilates, zumba baya böyle bir sıkı şeye girdim.
00:35:10Hani evde videolar eşliğinde bunu yaptım.
00:35:1238 yaşındayım. Üç çocuk annesiyim. En küçük çocuğum 5 yaşında.
00:35:17Ve 3 sezeryen geçirdiğim için göbek bölgemdeki şeye odaklandım. Böyle bir sezeryen göbeğime odaklandım.
00:35:27Dikkatli beslenmeye çalıştım. Protein ağırlıklı gittim. Gayet de güzel gittim. Yani vücudum çok güzel sıkılaştı.
00:35:34Sanırım biraz şekeri fazla düşürdüm. Şiddetli bir unutkanlık. Çantamı, telefonumu bir yerlerde unutma olaylarım başladı.
00:35:46Ben Hümeyre Hocam'a sormak istiyorum. Acaba ben orada şekeri ne dozda kullanmalıyım?
00:35:52Yani kahvaltımda balı falan kullanıyorum ama acaba ben çok mu, az mı kullandım? Vücudumun şekeri ihtiyacını mı katlettim diyeyim ne
00:36:04diyeyim artık?
00:36:06Yani çok kötü unutkanlık başladı bende. Ne yapabilirim? Hümeyre Hocam'a sormak istiyorum.
00:36:12Çok teşekkür ederim. Öncelikle çok memnun oldum.
00:36:15Teşekkür ederim hocam.
00:36:15Burada özellikle diyet psikolojisine girdiğimizde kaçırdığımız bazı şeyler oluyor.
00:36:21Karbonhidratı aşırı sınırlamak, meyveyi aşırı sınırlamak gibi hatalara düşüyoruz.
00:36:27Özellikle kullandığımız karbonhidrat kaynaklarında B vitaminleri çok yüksek miktarda olduğu için
00:36:33burada sinir sistemimizi etkileyen bileşenler var. Yani o olmadan çalışmayacak bir yapıya sahipiz.
00:36:41O yüzden karbonhidratları hiçbir zaman sıfırlamıyoruz.
00:36:44Özellikle kadınlarda en çok dikkat etmemiz gereken şeyler
00:36:48Hocam ben diyete başladım. Ekmeği kestim, makarnayı kestim, pilavı kestim.
00:36:53Artık hiç tatlı yemiyorum, meyveyi yemiyorum, çok sağlıklıyım gibi düşünüyoruz.
00:36:57Ama burada B vitaminlerinden eksik beslendiğimiz için
00:37:01bu sinir sistemimizde çeşitli aksamalar meydana gelebilir.
00:37:05Kısa süreli diyetlerde bunu toparlayabiliriz.
00:37:09Ama uzun dönemde kesinlikle karbonhidratı sıfırlamak hiç doğru değil bizim açımızdan.
00:37:14Sizler de çok güzel spor yapıyorsunuz.
00:37:16Spor yaptığınız zaman özellikle bu kastaki depolarda glikojen dediğimiz maddeler var.
00:37:22Yani bunlar aslında karbonhidrat kaynaklarından geliyor.
00:37:26Eğer siz kaslarınızı bu yakıtlarla doldurmazsanız
00:37:29nasıl arabanıza bir benzin koymadığınızda gitmeyeceği gibi
00:37:33kaslarınız da gitmeyecektir.
00:37:35Sinir sistemi de aynı şekilde yavaşlayacaktır.
00:37:38O yüzden sizlere öneririm tabii ki kilonuza, boyunuza göre bir karbonhidrat gereksiniminiz var yaşınıza göre.
00:37:44Ama mutlaka ve mutlaka tabağınızın dörtte birlik kısmını güzel karbonhidrat kaynaklarından her önünüzde koymanız.
00:37:52Dörtte birlik kısmını.
00:37:53Aynen öyle. Bu ekmek olabilir, bu bir pirinç pilavı olabilir, bulgur pilavı olabilir, makarna olabilir.
00:38:00Bunları mutlaka her önümüzde düzenli olarak bulunduruyoruz.
00:38:04Şekerimiz varsa ya da herhangi başka kronik hastalığımız varsa özelleştirebiliriz.
00:38:09Bunun yanı sıra mutlaka ve mutlaka ara önlerde meyvemizi sağlıklı bir şekilde kabuklarıyla güzel yıkadıysak tüketebiliriz.
00:38:19Herhangi bir gebelik ya da kronik hastalık söz konusu değilse kabuklarından da ayırmamanızı öneririm.
00:38:25Çünkü lif kaynağı almamız gerekiyor.
00:38:27Bunun yanı sıra biraz önce konuştuğumuz gibi de hayat dengeden ibaret.
00:38:32Eğer canımız tatlı bir şey istiyorsa, bir çikolata istiyorsa, ben kadınlardan iki şeyi ayırmayı çok hoşlanmıyorum.
00:38:39Kahve, güzel bir aslında kavrulmuş bir kahve, kaliteli kavrulmuş bir kahve ve çikolata.
00:38:47Bunlar olmazsa olmazlar bizim için.
00:38:51Gerçekten kakao ve kafeinin faydalı yanlarını da görüyoruz.
00:38:56Ama konuştuğumuz gibi her zaman ve her zaman denge çok önemli.
00:39:00Bunu sağladığımızda aslında yararını da göreceğiz.
00:39:03Semra Hanım'cığım hatta mısınız hala?
00:39:05Evet, evet Serda Hanım dinliyorum hocamı.
00:39:08Ben bir de şey yani biz doğuda çayı kırtlama içeriz.
00:39:12Ben onu da kestim.
00:39:15Onu da arada bir yapsam acaba hocam?
00:39:18Yani günde bir bardak çayı kırtlama içebilir miyim?
00:39:21Evet, yani bu şey çok genel bir öneri olur tabii ki.
00:39:24Ama mümkün olduğunca biz tabii ki işlenmiş şekerden uzak durmasını önerebiliriz.
00:39:29Bel çevresinde bir yağlanmadan bahsettiniz.
00:39:32Onu gidermek için mümkün olduğunca işlenmiş şekerden uzak durmamız lazım ki o istediğiniz aslında incelmeyi sağlayabilin.
00:39:41Tamam hocam, çok teşekkür ederim.
00:39:43Ben çok teşekkür ederim, çok sağ olun.
00:39:44Biz teşekkür ediyoruz Semra Hanım, Semra Baran.
00:39:47Van'a sevgiler, selamlar.
00:39:49Çok sağ olun efendim.
00:39:50Van'da sizi çok seviyor, yüzlüyor.
00:39:52Kendinize iyi bakın.
00:39:53Çok teşekkürler, sağ olun efendim.
00:39:55Çok teşekkürler.
00:39:57Evet, ne güzel.
00:39:58Aslında bir taraftan bilinçliyiz ama tam olarak ne yapmamız gerektiğinin farkında değiliz.
00:40:04Değil mi Semra Hanım'ın örneğindeki gibi?
00:40:06Hepimiz az önce sizin de ifade ettiğiniz gibi hepimiz her pazartesi diyete başlayacağımızı düşünüyor.
00:40:13Sonrasında ekmeği kesiyoruz, şekeri kesiyoruz.
00:40:16Yani dengeli beslenme konusunda açıkçası çok bilgi sahibi olduğumuzu düşünmüyoruz.
00:40:20Aslında biz şunu karıştırıyoruz.
00:40:22Yani bir tabak düşünelim, yumurta var, peynir var, domates, salatalık var, zeytin var, ekmek var.
00:40:29Diyoruz ki bu diyet yemeği.
00:40:30Hayır o diyet yemeği değil, o bir normal bir yemek yani aslında olması gereken doğalında bir yemek.
00:40:36Yanında bunun bal da olabilir, kaymak da olabilir.
00:40:38O da doğal, normal bir yemek.
00:40:40Diyeti bozulmuş bir yemek değil.
00:40:43Gerçekten bu algıdan bence biraz uzaklaşmamız gerekiyor.
00:40:46Her gıda güzel, iyi, kötü değil, kanser edici değil, hastalandırıcı değil.
00:40:54Bu gıdalarla ilişkiyi bence düzeltmek gerekiyor.
00:40:58Az önce konuşmuştuk yayın arasında hani tavuk için bir iyi bir kötü diyorlar ya da diğer resimler için.
00:41:05Buradaki şey konusu çok önemli.
00:41:07Yani yüzde yüz katılmamak mümkün değil.
00:41:10Bir gıda kendi başına sağlıklı veya sağlıksız değildir.
00:41:14Onu sağlıklı veya sağlıksız yapan o örüntü içerisinde ve bizim kendi günlük beslenmemizdeki yeridir.
00:41:21Şimdi programın başında aslında hekim arkadaşımız, diyetisyen arkadaşımız, psikolog arkadaşımız.
00:41:27Bu arada çok güzel bir masa.
00:41:28Çünkü gıda dediğimiz yine konuşuyorduk, multidisipliner bir alan.
00:41:31Böyle bu konuyu böyle konuşuyor olmaktan çok memnunum.
00:41:34Herkesin gündeme getirdiği bir ortak konu oldu, korku.
00:41:37Ben tekrar oraya bir değinmek istiyorum.
00:41:40Çünkü şu an içinde bulunduğumuz dönem evet bilgi bolluğundan bahsettik, bilgi döneminden bahsediyoruz ama bilgi kirliliği dönemindeyiz aslında.
00:41:48Yani Dünya Sağlık Örgütü pandemiden sonra infodemi terimini bizimle tanıştırdı.
00:41:52Infodemi ne demek?
00:41:54Gereksiz, aşırı bilgi ve kötü bilgiyle aslında bir salgına tutulmak anlamına geliyor.
00:41:59Şu an içinde bulunduğumuz dönemde tam olarak bu.
00:42:01Evet çok fazla bilgi var, bilgiye ulaşabilmek de.
00:42:03Çok kolay ama yoğunluklu olarak yanlış kirletilmiş bilgiler olduğu için onun arasından doğruyu seçmek çok zor.
00:42:10Ve bu bilgi döneminde aynı zamanda dikkat savaşları var.
00:42:14Şimdi dikkatimizi vereceğimiz alanlar ve uyaranlar, psikolog arkadaşımız da söyledi çok fazla.
00:42:19Evet ve bunların arasında bizim seçici olmamız da çok güç ve yine insanın evrimleşmesine bakarsak aslında dikkatimizi ilk çeken şeyler
00:42:28de korkudur.
00:42:29Gelip yaklaştığım nokta bu.
00:42:31Yani bu yüzden dikkatimizi çalmak için yapılan iletişimler, popüler olmak adına yapılan iletişimler öncelikli olarak dikkat ederseniz korkuyla başlar.
00:42:40Ve biz korkutulduğumuz zaman bunlara yenik düşüyoruz maalesef.
00:42:44O yüzden aslında psikolojiyle, sağlığımızla, beslenmeyle ilgili seçimlerimizi bu korkuyla yönlendirerek yanlış seçimler yapıyoruz.
00:42:53Yani bir gıda kendi başına kötü veya zararlı değil.
00:42:57Ne bir mucizevi beslenme, mucizevi gıda var ne de yasaklı listeler olması gerekiyor.
00:43:02İşin özü aslında bu gıdalarla ilişkimiz lafını çok önemsiyorum.
00:43:08Gıdalarla ilişkimiz bizim bozuldu.
00:43:09Beslenme demek tek başına sağlık için yemek demek değil.
00:43:13Şimdi kendimizi kandırmayalım, beslenmeden keyif alıyoruz.
00:43:16Bir sosyalleşme, bir kültür işidir beslenme.
00:43:18Ama bizim gıdalarla ilişkimiz o kadar bozuldu ki artık gıdamızdan korkar olduk ve bunun yarattığı stres aslında bize daha çok
00:43:26zarar veriyor.
00:43:26O yüzden biraz dengede olup bu korku yayan şeylere karşılaştığımızda hemen onun tuzağına düşmeden biraz eleştirel düşünerek bunun bilimsel kaynağı
00:43:37gerçekten var mı diye bakarak seçimlerimizi ona göre yapsak aslında düşündüğümüzden daha kolay.
00:43:42Yani biraz dengeli ve dozunda seçimler yaptığımız zaman hayatımız zaten düzene giriyor ve arada sırada kaçamak yaptık diye de bu
00:43:50bize zarar vermiyor.
00:43:51Yani onun da sosyalliğinden de faydalanmamız gerekiyor.
00:43:54Evet, korku dedi Ebru Hocam. Siz neler söylersiniz bu konuda?
00:44:00Korku en önemli noktalardan biri aslında o stres dediğimiz şey, en ilkel şey de insan hayatta tutmak, survival mücadele etmek
00:44:08için korku mekanizması üzerine duruyor.
00:44:11Şimdi stres bir noktada biyolojinin ihtiyacı olan bir şey de yani hayatı idam ettirmek için de bazı fizyolojik hormonların salgılanması
00:44:19için de ihtiyacımız olan bir şey.
00:44:20Ama sürekli strese maruz kalmak, kronik stresinde psikolojik olarak, fizyolojik olarak açtığı bir takım semptomlar, sendromlar açığa çıkabiliyor.
00:44:32Ve evet, aslında doğru bir noktada bilgi kirliliğinin olduğu artık, Allah'ın bilgiyi nereden nasıl yalıtacağımızı bilmediğimiz ve herkesin her
00:44:42konuda uzman olduğu bir çağdayız.
00:44:44Yani herkes psikolog, herkes diyetisyen, herkes gıda mühendisi.
00:44:49Sosyal medyada da bunu araştırdım, bu böyle deyip aslında o önümüze düşen bilgileri de belki yalıtmıyoruz.
00:44:58Bence burada en önemli nokta bütün alanlar multidisiplinler olarak birbiriyle ilişkili.
00:45:04Çünkü insan dediğimizde girift olarak hepsiyle ilişkili olarak ilgileniyoruz.
00:45:09Ve en önemli nokta bence sadeleşmek.
00:45:11Hayatın her alanında sadeleşmek.
00:45:13Yani işte telefonunuzu kullanıyorsanız belki uygulamalar da sadeleştirmek.
00:45:19Belki yemek yerken şey yapmak, biraz sadeleştirmek.
00:45:23Bazen arada işte ne bileyim sosyalleşiyoruz çoğu zaman yemek yerken.
00:45:29Belki o yemek yemede o sosyalliği ve bazı izinleri kendimize izin olarak verebilmek.
00:45:35Ama bunu sınırsızca ya da ucunu çok fazla kaçırarak değil, dengeyi vurguladık hepimiz.
00:45:42Belki o dengeyi sürdürerek.
00:45:44Dolayısıyla korku bize ait.
00:45:47Yani o korkuyla kaçmak değil ya da korkuyla harekete geçmek değil.
00:45:51Bu da bize ait bir kavram deyip, bir duygu deyip o duyguyu da kabul etmek.
00:45:56Ve biraz daha hayatı sadeleştirdiğimizde, dengeyi yakaladığımızda en azından bu çağda yaşamak daha kolaylaşacak.
00:46:03Ama şimdi bunlar tabii bireysel önlemler.
00:46:06Biz bunu topluma nasıl yayacağız bu bilinci?
00:46:09Sevgi Hocam.
00:46:10Burada aslında kişinin kendi sağlığının sorumluluğunu öncelikle kendisinin alması çok değerli.
00:46:19Yani sürekli artık hocamın da dediği gibi gerçekten çok fazla bilgi var ve bilgiye ulaşmak zor değil.
00:46:28Ama ben hiçbir zaman etrafımda kimsenin, acaba sağlıklı beslenmeyle ilgili şurayı takip edeyim, fiziksel aktiviteyle ilgili şunu izliyorum falan, sosyal
00:46:41medyayı bu şekilde kullandığınız çok sık duymuyorum.
00:46:46Bununla birlikte programın başında da söylediğim gibi bu konunun, hocamın da söylediği gibi multidisipliner olarak ele alınması, masaya yatırılması gerekiyor.
00:46:56Çünkü konuyla ilgili çok fazla paydaş var.
00:46:58Bu tek bir disiplinin çözebileceği bir şey ya da konunun sorumluluğunu tek bir tarafa alabileceği bir durum değil.
00:47:07Burada bireyin kendisi, programın başında çocukluk çağı obezitesinden bahsettik.
00:47:14Aileler, eğitimciler, sağlık profesyonelleri hatta yerel yönetimlerin hep birlikte sormuluk alması gerekiyor.
00:47:21Bu multidisipliner olarak çözülebilecek bir konu.
00:47:25Bakanlığımızın bununla ilgili sağlıklı hayat merkezleri var.
00:47:28Burada aile sağlığı merkezleri başvuru noktası.
00:47:33Vatandaşımız buraya gittiği zaman zaten düzenli olarak sağlık ölçümlerinin, izlemlerinin yaşına göre yapılması gerekiyor.
00:47:40Bu aile eğitimi tarafından takip ediliyor.
00:47:43Sağlıklı hayat merkezlerinde sağlıklı beslenme danışmanlığı, hareketli hayat, psikososyal destek veriliyor.
00:47:52Ayrıca yaşına göre Sağlık Bakanlığı'nın ulusal kanser tarama programı var.
00:47:57Gerekli tarama programlarına da dahil edilebiliyor.
00:48:01Vatandaşı bu şekilde ücretsiz olarak aile sağlığı merkezlerini bir başvuru noktası olarak kabul edip buralara yönlendiriyoruz.
00:48:11Kendileri de talep edebilirler bu arada ve her şey tamamen ücretsiz.
00:48:14Sağlıklı hayat merkezlerinde sigara bıraktırma poliklinikleri, çocuk gelişim uzmanları bulunduğu için durumuna göre hepsi mevcut.
00:48:23Bir telefonumuz daha var.
00:48:25Efendim hoş geldiniz yayınımıza.
00:48:27Hoş bulduk hocam. Merhaba kolay gelsin.
00:48:30Merhaba Sevda Hanım Sevda. Güngören İstanbul'dan arıyorsunuz.
00:48:34Buyurun hoş geldiniz.
00:48:36Hoş bulduk hocam.
00:48:37Hocam benim bir sorum olacaktı.
00:48:39Buyurun.
00:48:41Ben 60 kilodan şu an 89 kiloya düştüm.
00:48:46Bende yeme bozukluğu oluşmuş.
00:48:48Yani durmadan yemek yiyorum.
00:48:50Bir de hiç sevmediğim yemeği bile yiyorum.
00:48:5260 kiloydunuz 89 kiloya mı çıktı?
00:48:56Evet.
00:48:56Evet hocam.
00:48:58Devam edin lütfen dinliyoruz sizi.
00:49:00Ben hani hangi doktora gidebilirim?
00:49:03Hani bir tavsiyeniz bir öneriniz var mı?
00:49:05Onun için ne yapmalıyım?
00:49:07Hani evde de yemek istemiyorum ama sürekli gözümün önüne geliyor.
00:49:11Sürekli yemek istiyorum.
00:49:13Şimdi tabii doktor önerisi veremiyoruz ama en azından bir tavsiye niteliğinde neler söyleyebiliriz Sümeyra Hanım?
00:49:21Kesinlikle anca bir tarama yapılması gerekir.
00:49:25Kas yağ kütlemiz hangi oranlarda değişiyor buna bir bakmak gerekiyor.
00:49:30Kesinlikle bir diyetisyenle birlikte çalışmamız lazım.
00:49:34Ve bunun yanı sıra bu bir kontrol edemediğimiz bir durum olduğu için kesinlikle bu alanda çalışan bir psikologla da çalışmak
00:49:42gerekiyor.
00:49:42Bu sürekli yeme sebebimizi mutlaka düşünüp tartmamız lazım ki acaba neyden kaynaklanıyor?
00:49:51Yani düzenli uyku, stres, hareketsizlik ya da başka sebepler değil mi?
00:49:56Kesinlikle.
00:49:56Yani yemeği bir şeyin yerine koymuş olmamız gerekiyor ki buna karşı koyamamamız gerekiyor.
00:50:03Sizin çok daha uzmanlık alanınız yok.
00:50:05Ben zaten daha önce o kadar zayıfım yine hani bekarken çok zayıfım.
00:50:09Evet.
00:50:10Tezelyen olduktan sonra artık çok aşırı yani göbeğim çizmiş yani o kadar çok bireyi yürüme bozukluğu oluşmuş.
00:50:18Evet.
00:50:19Burada tabii ki bir hayat standartlarının değişimi söz konusu.
00:50:23Belki önceden daha hareketliydiniz.
00:50:25Şimdi iki çocukla birlikte daha duran bir hayata geçtiniz.
00:50:29Evde tabii ki hareketli olabilirsiniz iki çocuğun peşinden koştururken.
00:50:33Ama bu tabii ki bir egzersizlerine...
00:50:34Üç tane çocuk annesinde.
00:50:35Üç.
00:50:36Üç çocuk annesi harika.
00:50:38Ama dediğim gibi bunu bir çoklu muciz disipliner bir şekilde ele almak gerekir.
00:50:43Bir de tabii bir kan tahlili baktırmasında öneririm bazı hormon bozukluklarında böyle aşırı kilo alımı gibi durumlarla karşılaşabiliyoruz.
00:50:55Sevgi Hocam buyurun.
00:50:56Aslında burada pek çok faktör var ama sanki tıkanırcasına yemekten söz ediyor.
00:51:01Üç çocuk stres faktörü yüksek olduğu için değişen bir hayat olduğu için onunla mücadele edemediğinde belki o duygusal zorluk o
00:51:09yemeğe de itiyor olabilir.
00:51:11Hani bu sadece katı bir diyet ya da bir şey yapmak değil.
00:51:13Ama burada hani belki bir halk sağlığı merkezine de başvurarak çok açılı bakılması daha önemli.
00:51:21Tıbbi durumları değerlendirildikten sonra bunun psikolojik altyapısı olarak da bakılabilir.
00:51:27Çünkü sadece spor, diyet değil oradaki o stresle baş etmesini güçlendirdiğinde belki işte korku, kaygı, stres verici durumlar olduğunda o
00:51:36tıkanırcasını yemeğe yönelmeyecek.
00:51:38Sevda Hanım halk sağlığı merkezine, sağlıklı hayat merkezlere başvurabilirsiniz.
00:51:45Evet hocam hani ben dedim sizin önce bir öğrencinizi alayım da ona girerim.
00:51:50Teşekkür ediyoruz. Çok teşekkür ediyoruz. Sağolunuz efendim yayınımıza katıldığınız için.
00:51:55Bir telefonumuz daha var. Hoş geldiniz.
00:52:01Bizi duyabiliyor musunuz? Hoş geldiniz. Buyurun.
00:52:04Alo merhabalar.
00:52:06Buyurun.
00:52:07Evet.
00:52:08İyi yayınlar.
00:52:10Teşekkürler. Buyurun.
00:52:12Benim sorum şöyle olacak. Ümeyla Hanım olacak.
00:52:16Onun ilk yalanına girdiği için herhalde sormak istiyorum.
00:52:21Ben 44 yaşındayım.
00:52:24Evet.
00:52:27169 boyundayım.
00:52:28Kilomda yaklaşık 75-78 arasında değişiyor.
00:52:33Evet.
00:52:34Yaklaşık yani 12 senedir de şekerle arasında baya bir mesafe koydum.
00:52:41Yani işte hamur işler olsun işte makarnası pilavlıydı.
00:52:44Bayağı mesafe koydum.
00:52:46Yine bu süre zarfında içinde de yani günde bir öğün yemek yiyorum.
00:52:52Evet.
00:52:52Yani bu vücudum hani istiyor ve istemiyordum tamdan emindim ama günde bir öğüne düşürdüm.
00:52:58Evet.
00:52:58Bahçem oluyor 24 saat hiçbir şey yemiyorum.
00:53:02Yani ama hani özel güvenlik işi yaptığım için de tabii malum hani hareketsiz de bahçem kalıyoruz.
00:53:10Evet.
00:53:10Göbek beni biraz rahatsız ediyor.
00:53:13Yani bu göbeği böyle bir türlü eritemiyorum hani yemek diyemediğim için.
00:53:16Bu biraz da bende sakınç haline de geldi.
00:53:19Evet.
00:53:19Ama bu göbeği bir türlü eritemiyorum.
00:53:22Hani bunun için ne yapmam gerekiyor?
00:53:24Şöyle bu benim çok karşılaştığım sorunlardan biri.
00:53:27Tek öğün beslenerek kilo vermeye çalışmak.
00:53:30Şimdi şöyle düşünelim.
00:53:33Afrikalı çocukları görüyoruz değil mi?
00:53:34Hiçbir şey yiyememelerine rağmen karınlarında böyle bir şişlik var.
00:53:38Şimdi vücutta da öyle bir mekanizma var ki siz yeteri kadar besin ölçüsünü vücudunuza sağlamazsanız vücut diyor ki ya bana
00:53:47bir şey oluyor ve ben yeteri kadar ne protein alabiliyorum ne karbonhidrat alabiliyorum.
00:53:52Bunun yanı sıra vitamin mineral gereksinimi yeterince karşılayamıyorum.
00:53:56Ben herhalde bir kıtlık dönemindeyim ve zaten az bir besin ölçü alıyorum.
00:54:02Bari ben bunları da vücudumda tutayım, yağ çevireyim çünkü en kolay depolama yöntemi ve uzun süre depolayacağı bir şey.
00:54:10Yağ çevireyim özellikle erkeklerde de bel bölgesinde bir yağlanma söz konusu oluyor.
00:54:16Sonrasında ben bunu kullanabilirim.
00:54:19Yani aslında vücudun size diyor ki ben şu an bir kıtlık dönemindeyim ve bunları korumam gerekiyor.
00:54:25Ve metabolizmanız da aynı zamanda yavaşladığı için böyle bir soruna karşılaşıyorsunuz.
00:54:29Benim size önerim kesinlikle en azından ön sayınızı 2'ye çıkartmanız ve şu an 79 kilo muydunuz?
00:54:3769'u mu?
00:54:3878'i mi?
00:54:4078 kiloydunuz.
00:54:41En azından şimdi 78 çarpı 0.8 yapın ve o sizin almanız gereken protein gramajı.
00:54:51En azından bu proteini karşılamaya çalışın.
00:54:54Geri kalan tabağınızın örüntüsünde biraz önce bahsettiğimiz gibi mutlaka pilav, makarna, bulgur pilavı, ekmek gibi kaynaklardan en az yarısını da
00:55:05sağlıklı sebzelerden oluşturun ve güzel bir yağ kaynağı kullanın.
00:55:11Yani aslında düzenli ve dengeli beslendiğinizde bu size kilo yapmayacak.
00:55:15Tam tersi metabolizmanızın hızlandığını göreceksiniz.
00:55:19Diyelim ki sizin aslında bazal metabolizmanız yani vücudunuzun yürümek için, görmek için sadece bağırsak sistemini, kalp sistemini, kan dolaşımını çalıştırmak
00:55:31için alması gereken biz enerjiye bazal metabolizma diyoruz.
00:55:34Yani yattığınız yerde harcadığınız enerji bu.
00:55:37Bunu karşılamaz için 2000 kaloriye ihtiyacınız varsa ve siz vücudunuzu 1000 kaloriyle besliyorsanız vücudunuz o 1000 kalori de çalışmayı öğrenecek.
00:55:47Asıl ihtiyacınız olan 2000 kalori aldığınızda tekrar kilo almaya başlayacaksınız.
00:55:53O yüzden mutlaka ihtiyacınız olan enerji düzeyinde enerji almanız gerekiyor.
00:56:00Tek öğün beslendiğinizde yoğun bile beslenseniz, dengeli bir tabak bile oluştursanız bu sefer kesinlikle hiçbir enerji havasını karşılayamazsınız.
00:56:09Bir de maalesef eminim de azalıyor.
00:56:12Eğer biz protein kaynaklarını özellikle öğünlere bölersek daha fazla faydalandığımızı görüyoruz.
00:56:18O nedenle benim önerim mutlaka iki ana öğüne çıkmanız ve bunun yanı sırada en azından bir tane de kuru yemiş,
00:56:26meyve içeren bir ara öğüne desteklemeniz.
00:56:29Saatlerimize dikkat ederek.
00:56:31Peki. Çok teşekkür ediyoruz efendim. Sağolunuz yayınımıza katıldığınız için.
00:56:36İyi günler diliyorum. Hoşçakalın.
00:56:37İyi günler. Sadece hanımefendilerin değil beyefendilerin de sorunuymuş değil mi?
00:56:43Şimdi sokak röportajlarına dönelim istiyorum efendim. Arkadaşımız Rümeysa Sağır gerçekleştirdi.
00:56:55Bazen aç olduğumuz için değil, duygularımız yüzünden yemek yeriz. Peki duygularımız, beslenme alışkanlıklarımızı nasıl etkiliyor? Gelin vatandaşa soralım.
00:57:06Üzüldüğünüzde veya moraliniz bozulduğunda iştahınız değişiyor mu?
00:57:11Öyle bir şey şey yapmadım, kontrol etmedim ama yüzünüzü ince insan kesilir tabii işte.
00:57:18Canım çok sıkıldığında çolukla yemek yemeğiyle buluyorum kendim. Çünkü zaten halimden de belli olduğu üzere biraz kilo da var.
00:57:25Seviyorum yemek yemeği, çok seviyorum zaten. Şehir şehir geziyorum.
00:57:28Çolunlukla da canımı sıkın olduğu için hep de yemek yiyorum zaten. Ben başka yaptığımız bir şey yok.
00:57:32Uyumam, yemem. Düşünürüm. Üzüldüğümde.
00:57:36Asla yemek yemem, uykuda uyumam.
00:57:39Üzüldüğünde veya stresli olduğunda yeme alışkanlıkların değişiyor mu?
00:57:43Evet değişiyor. Daha çok tatlıya, çikolata, dışar yemekleri daha çok sarıyor o zamanlar. Çünkü yemek falan yapmak istemiyoruz.
00:57:52Beslenme alışkanlıklarınız nedir?
00:57:54Vallahi beslenme alışkanlıklarım benim çok kötü. Sabah akşam yemek yerim ama günde iki tane ekmek yerim. Çok ekmek yerim. Üstelik
00:58:08şeker var bende. Kolesterol var bende. Ekmek onları yükseltiyor, fırlatıyor ama yürüyoruz falan ama yürüme de pek fayda etmiyor yani.
00:58:20Beslenme alışkanlığım çok iyi. Sabah ekmek yiyorum. Ekmek çayı öyle zamanı zaten yemiyorum. Akşam bulgur pilavı. Sabah çay ekmek, akşam
00:58:33bulgur pilavı. Her zaman öyle.
00:58:42Evet sokak röportajlarından anlaşılacağı üzere kimi stresliyken yemek yemediğini kimi ise tam tersi olduğunu söylüyor.
00:58:51Nedir bu stres ve üzüntü yeme alışkanlığımızı nasıl etkiliyor? Ben şahsen moralim bozuksa yemek yeme.
00:58:57Şimdi duygularımız devreye girdiğinde yeme sisteminde etkiliyor. Bazen evet içtattan korku, üzüntü, keder bizi yemeden içmeden kesebiliyor.
00:59:10Ama bazen de onların yarattığı o stres, vücudun enerji depolama ihtiyacı ya da o dopamini, o mutluluk hormonunu salgılama ihtiyacı
00:59:21bazen de bizi yemeye itebiliyor.
00:59:23Burada bence en önemli nokta aslında farkındalık. Sağlıklı yemede de aslında mindful yeme dediğimiz bilinçli farkındalıklı yeme noktası önemli.
00:59:35Maalesef bunu çocuklarda da yetişkinlerde de şeyi çok sık görüyoruz. Yemek yerken bir ekran karşısında yemek ya da çok hızlı
00:59:44yemek.
00:59:44Mindful dediği şey bilinçli farkındalıklı yemeye odaklanarak yemek. Şimdi en sağlıklı besleme aslında yemeği yavaşça ve oraya odaklanarak yemek.
00:59:57Çünkü beynin yani o doğuştan çocuklarda da gelen aslında doymayı algılama var. Yani aslında doğuştan çocuk doyduğunu algılıyor.
01:00:05Bazen çocuğa bu tabağı bitirmelisin dediğinde o leptit hormonunun salgıladığı doyma şeyini baskılamış oluyoruz.
01:00:14Dolayısıyla çocuk o doyup doymama algısını daha çocuklukta öğrenemeyebiliyor.
01:00:19Ve biz onun o algısını bozuyoruz değil mi zaman içerisinde?
01:00:22Aynen öyle. O algı bozulduğunda da zorlanabiliyoruz. Bu yetişkinlikte de artık nerede doyup doyduğunu algılamamak.
01:00:28En önemli nokta doyumumuzu algılamak. Doyduğumuzu algılamamız için de bir ekran karşısındayken ya da işte fast food'ta hazır ayakta yediğinde
01:00:37acele bir işe yetişmeye çalıştığında yediğin yemeğe odaklanmıyorsun.
01:00:42Odaklanmadığın için yiyip yiye yani doyup doymadığını da anlayamıyorsun.
01:00:47Duygusal açlık, duygusal yeme dediğimiz nokta aslında burada başlıyor.
01:00:51Yani aslında bir şey yemek zorunda hissettiğimi soracağım soru şu. O tabağa gerçekten aç olduğum için istiyorum.
01:00:59Yoksa bu sadece bir duygusal anlamdaki zorlandığım için mi gidiyor?
01:01:05Burada hani bilimsel araştırmalarda 15 dakika kuralı vardır.
01:01:09O açlık geldiğinde hani akşam saati de olsa bir anda geldiğinde hemen buzdolabına yönelmek yerine bir 15 dakika kendine izin
01:01:18ver.
01:01:18Belki o arada su içebilirsin biraz daha rahatlatı.
01:01:22Gerçekten açlık varsa zaten o su ve o 15 dakika sonrasında duramayacaksın.
01:01:29Ama açlık yoksa bu korkuyu sonra biraz durup onu fark etmek, farkındalık en önemli, durdurabilmemizi kolaylaştıran unsurlardan biri.
01:01:38Yani fiziksel açlıkla duygusal açlığı nasıl ayırt edebiliriz dersek fiziksel açlık yavaş yavaş gelir.
01:01:44Bir şey yediğinizde bir durur ve sakinleşir o bünye.
01:01:49Ama duygusal açlıkta, duygusal yemede hızlı bir şekilde aniden gelir ve yoğun karbonhidrat, dopamin salgılacağımız şekerli gıdalara yönlendirir.
01:02:01Ve o doymayı fark etmeyiz.
01:02:04Yani doydun mu değil sürekli o tıkınırcısını yemeye döndüren bir eğilime sevk eder.
01:02:10O yüzden biraz daha duyguların farkında olmak önemli.
01:02:13Duyguları bastırmak değil, korkmamaya çalışmak, öfkelenmemeye çalışmak, üzülmemeye çalışmak değil.
01:02:19Üzüntü de, korku da, öfke de hayatın bir parçası.
01:02:22Bunu kabullenip...
01:02:24Fark etmek yani öncesinde.
01:02:26Fark ettikten sonra belki kabul etmek kısmı.
01:02:29Kabul etmekte zorlanırsak da oraya bakabiliriz ne?
01:02:33Ben şeyi önerebilirim.
01:02:34Özellikle gece yemeleri çok sık duyduğumuz bir şey.
01:02:37Hem 15 dakika kurulu bir su içebilir.
01:02:40Çok zorlanırsak da belki yazı yazabiliriz.
01:02:43Çünkü aslında duygusal yeme zihinsel ve psikolojik, ruhsal bir karmaşadır.
01:02:48Onu yazıya dökmek, özellikle elle yazı yazmak çok daha beyne de iyi gelen bir şey.
01:02:54Saçmalı edebilir insanlar.
01:02:55Ne gelirse yazabilir.
01:02:57Bazen uyku öncesi bile şeyi öneririz yazmayı.
01:03:01Zihine ne geliyorsa dökün.
01:03:03Çünkü zihin öyle rahatlar.
01:03:05Kağıda döktüğünde rahatlar.
01:03:08Duygusal yeme ile ilgili kısmı fark etmek için de bazen de oraya dökülen şeyler farkındalığımızı arttırabilir.
01:03:14İlla farkındalığı arttırmak amaçlı değil ama oraya bir zihni boşaltmak da o duyguyla baş etmeyi,
01:03:20ikinci aşamada da kabul etmeyi kolaylaştırabilir.
01:03:23Çok güzel bir örneğin.
01:03:24Yazı yazılabilir, kitap okunabilir değil mi?
01:03:27Kitap sakinleştirir zaten.
01:03:28Yapılacak çok şey var.
01:03:29Eklemek istedikleriniz var mı?
01:03:31Şöyle, özellikle ben de çok katılıyorum.
01:03:35Yemek yerken çok fazla konuşmak.
01:03:38Bunu hep bize söylerlerdi hatırlıyor musunuz?
01:03:40Yemek yerken konuşmayın, gülüşmeyin.
01:03:42Biz üç kardeşiz ve hep bunu duyduğumuz şeylerdi.
01:03:46Birbirinize kıkırdaşmayın, gülüşmeyin, yemeğinizi yiyin, dökmeyin, üflemeyin.
01:03:51Hem orada bir adamın var şey, hem bunun yanı sıra gerçekten yediğin şeye odaklanabilmek.
01:03:56Maalesef dönemimizde o kadar çok algımız dağılıyor ve değişiyor ki, bunun yanı sıra gerçekten çok yoğun bir çalışma temposu da
01:04:04söz konusu insanlarda.
01:04:06Bunu görmezden gelmemek gerekiyor.
01:04:08Şimdi kime neyi anlatıyoruz?
01:04:10Bu çok önemli bir şey.
01:04:11Çünkü insanlar bir geçim kaygısında olduğu için konuştuğumuz şeylerin bir yere gitmesi bence çok önemli.
01:04:16Şimdi o kadar yoğun kaygılarla boğuşan birine oturup yemeğini, ondan sonra işte sezgisel beslenmeyle beslenebilirsin, yavaş yavaş yine odaklan, hayatına
01:04:27şükret.
01:04:28Bunlar tabii ki uzak kavramlar gibi gelebilir ama insanın en sıkıştığı yerlerde de bir gerçekten ışık görebilmesi gerekiyor.
01:04:37Bu nedenle özellikle yemek yerken bu konuda buna odaklanmak sadece, şükretmek buna, bunu tercih etmek çok önemli.
01:04:50Koklamak, ben danışanlarıma şunu diyorum, ne zaman yemek yemeden önce bir yemeğinizin kokusuna baktığınız içinde ne var diye düşündünüz.
01:04:58Gerçekten bunu canım istiyor mu diye düşündünüz.
01:05:01Soğuk bir şey istiyordu belki, canın sıcak bir şey tüketiyorsun şu anda.
01:05:05Genelde bizde nasıl oluyor, plazada çalışıyoruz hepimiz.
01:05:09Geliyoruz ya saat bir oldu yemek saati aşağıya yiyoruz.
01:05:12Ama ben düşünmüyorum ben acıktım mı, ne yemek istiyorum bunu fark etmiyorum.
01:05:17Ya da eve geliyoruz şimdi evet akşam yemeğin saati.
01:05:20Çocuklarda da keza böyle.
01:05:22Gerçekten zorlamamak gerekiyor bu konu çok çok önemli.
01:05:25Açığını hissetmesini öğrenmesi gerekiyor çocukların.
01:05:29Buna kendi karar vermesi gerekiyor.
01:05:31Burada şunu kastetmiyorum, düzensiz öğün saatleri ne zaman isterse o zaman yesin gibi değil.
01:05:36Tabii ki bence kesinlikle evde yemek saatlerinin düzenli olması gerekiyor.
01:05:40Bunun dışında yemek olmayacağının farkında olması gerekiyor.
01:05:44Bu disiplinin yanı sıra da doyduğunda sofradan kalkabilme özgürlüğü de olması gerektiğini düşünüyoruz.
01:05:51Kastetik algımızı mı kaybediyoruz acaba biraz yani bu son kolaycı yapımızla artık yani dönüşen dünyada biraz öyle gibi geliyor.
01:06:00Ebru Hocam bir de bu gıda takviyeleri meselesi var.
01:06:04Evet.
01:06:05Yani gıda takviyeleri alanı hem çok güzel gelişmelerin olduğu ama öte yandan da çok kaotik bir alan aslında.
01:06:12Bu sadece bizde değil bütün dünyada böyle.
01:06:15Bir yandan da işte yeterli besinleri alamadığımız günümüzün hızlı temposunda aslında gerçekten de tamamlayıcı rolü olanlar da var.
01:06:24Bizim için çok faydalı olanlar da var.
01:06:25Fakat biraz kontrolsüz bir şekilde artan bir alan orası.
01:06:31Ve benim en çok o konuda bir gıda mühendisi olarak eleştirdiğim kısmı şu.
01:06:34Mesela bir sağlık beyanları vardır.
01:06:37Gıdalar üzerinde sağlık beyanı yapabilmek oldukça zor imkansı da yakındır.
01:06:42Çünkü bazı şeyleri karşılamanız lazım.
01:06:43Ama gıda takviyeleri daha çok mesela eczanelerde satılıyor.
01:06:48Şöyle kaotik bir ortam var.
01:06:50Normalde gıdanın alanına giren bir yer gıda takviyesi.
01:06:53Dolayısıyla bunun denetimi Tarım ve Orman Bakanlığı'na ait.
01:06:57Ama eczanelerin denetimi Sağlık Bakanlığı'na ait.
01:07:00Ve burada olan eczacılarla olan çırkışma dolayısıyla da aslında orası denetlenemeyen bir alana dönüşmeye başladı.
01:07:06Ve bakarsanız eczanelerde çok ciddi sağlık beyanları ile gıda takviyeleri satılıyor.
01:07:12Sadece gıda takviyeleri değil galiba, şimdi tabii yasaklandı çoğu ama zayıflama kahveleri, ürünleri de.
01:07:19Yani evet onlarda zaten bunlarda birçok tahşişler olmaması gereken etken maddeler çünkü bulundu onların içerisinde.
01:07:26Tabii onlar da yasaklandı.
01:07:28Fakat şimdi eczaneye girdiğinizde yani zayıflamaktan uykusuzluğa, birçok konuya kadar cilde vesaireye mucizeviymiş gibi beyanlarla satılan ürünler var.
01:07:40Aktara girer gibi oluyor biraz.
01:07:42Aktarlar bambaşka bir konu.
01:07:44Mesela oraya da girmek lazım.
01:07:46Çünkü yani bana kızmasınlar ama aktarlardan mesela gidip açıkta satılan karışımları bilinçsiz bir şekilde karışacak, almak kadar tehlikeli bir şey
01:07:55yok.
01:07:56Yani insanlar mesela çaylarda bulunlar çok söz konusu.
01:08:00İşte poşetli çaylardan korkuyorlar.
01:08:02Halbuki güvenilir olanlarda hiçbir korkulacak nokta yok.
01:08:06Ve oradaki karışımlar toksikologlar, eczacılarla beraber çünkü yani ilaç da sonuçta bitkilerden yapılıyor.
01:08:14Bu etken maddeleri sizin için gayet iyi olabilecekken öldürücü de olabilir.
01:08:18Yani iki uçtan bahsediyorum korkutmak değil amacım ama.
01:08:21Fakat saktara gidip bazen bir hastalığınız da olabilir.
01:08:25O bitkileri dengesizce karıştırırsanız o dengesiz karışımın sizin vücudunuzda farklı etkileri olabiliyor.
01:08:31Ve bununla ilgili de çok ciddi hastaneye kaldırma vakaları görüyoruz.
01:08:36Bu işin bir yanı, bir de işi şu yanı var.
01:08:39Yani o bitkiler doğru bitkiler mi?
01:08:42Ne zamandır orada saklanıyor?
01:08:43Biz dokunmayı da severiz.
01:08:45Açıkta duruyor onlar.
01:08:46Kaç kişi elledi?
01:08:48İşte üstüne etraftan bulaşanlar oldu mu?
01:08:52Yani hepsini geçtik.
01:08:53Bakın papatya dediğimiz şey, papatya çayı aslında en çok kullanılanlardandır.
01:08:58Fakat papatyanın bir çok çeşidi var.
01:09:00Ve siz, ben çıplak göze baktığımızda bu çeşitlerin doğru çeşitli olup olmadığını anlayamayız.
01:09:06Sadece mayıs papatyası dediğimiz şey içmeye uygundur.
01:09:09Fakat diğerleri uygun olmayabiliyor.
01:09:11Ve bunlarla ilgili yapılan analizlerde de aktarlardan alınan örneklerde çok yanlış örneklere de karşılaşabiliyoruz.
01:09:17Ve hatta maalesef bu şüpheyle olan bebek ölümü vakası bile var.
01:09:22Çünkü bebeklere mesela papatya çayı verilir ama yanlış bir papatya ürünü zararlı da olabilir.
01:09:27O yüzden de takviyeler, diyetisyeninizin önerdiği noktada hayatınızın, beslenmenizin bir parçası olabilir.
01:09:34Ama kontrolsüzce, mucizevi etkiler bekleyerek almanız veya aktarlardan kontrolsüz ürünler satın almanız sağlığınız için iyi değil.
01:09:42Peki böyle tamamlayalım istiyorum ben programımızı.
01:09:45Bu süremizin sonuna geldik. Ayaklarınıza sağlık.
01:09:48Çok kıymetli bilgiler aldık sizlerden bugün. Çok teşekkür ediyorum.
01:09:51Ben son bir hatırlatma yapmak istiyorum müsaade ederseniz.
01:09:55Bildiğiniz gibi Ekim ayı meme kanseri farkındalık ayı.
01:09:58Ve giderek meme kanseri sıklığı dünyada ve ülkemizde artıyor.
01:10:0340 yaşından sonra bütün kadınlarımızı ücretsiz mamografi çekimleri için ketemlere bekliyoruz.
01:10:1020 yaşından sonra her kadının ayda bir defa kendini mutlaka düzenli olarak kontrol etmesini çok önemsiyoruz.
01:10:17İnsanın en önemli özelliği kendini, kendi vücudunu tanıması.
01:10:23Ancak bazen yetersiz kalabiliyor.
01:10:25Bu noktalarda da tarama programlarımız var.
01:10:29Ketemlere bütün kadınlarımızı bekliyoruz.
01:10:32Yılda bir kere de klinisyen muayenesi öneriyoruz.
01:10:34Peki. Çok teşekkür ediyoruz efendim.
01:10:37Bugün de yayınımızın sonuna geldik.
01:10:39Sevdiklerinizle güzel bir gün geçirmeniz dileklerimle.
01:10:42Yarın buluşmak üzere. Hoşçakalın.