00:00Back to me, it's about 3 weeks.
00:03It's about 3 weeks.
00:05It's about 3 weeks.
00:06And because there are many places,
00:08there are other places.
00:09There are no choice,
00:11but they're in the way.
00:13So, the DOH is in the left.
00:17It's about the left.
00:18And this is a 17 years old.
00:21It's about 17 years old.
00:21It's about the left.
00:24It's about the symptoms
00:26after the left.
00:29So,
00:30they're in the right to find the right.
00:33it's about the left where it was posted.
00:34If you'll remember it at the left,
00:36you'll be there.
00:41We have two of them to die.
00:44We have been in the right.
00:46We have been in the right for some of us
00:47and we'll be there today.
00:48We have the right with PhilHealth President
00:52and CEO,
00:53Dr. Beverly Lorraine Ho.
00:55Dr. Ho, thank you for joining us.
00:56Good morning, Doc. Thank you so much.
00:59Doc, unahin natin yung cases ng leptospirosis sa bansa.
01:03Ano bang latest?
01:04Well, alam natin mula sa DOH na report early this month,
01:09nasa mga 3,500 cases tayo.
01:11So while it's actually lower than same time last year,
01:16hindi tayo dapat magkakampante dito sa number na ito.
01:20So kasi alam natin, di ba, may incubation period yung leptospirosis.
01:25So the symptoms can come out 2 days to 14 days, sometimes even more.
01:31So we probably will see the numbers go up later this month or actually next month.
01:37So hindi ko ibig sabihin na hindi ko lumusong ka ngayon,
01:40hindi ka nilagnat, okay ka na.
01:41Okay ka na.
01:42Hindi ko ibig sabihin ka niyan dahil maaaring, tulad sabi ni Doc, up to 14 days.
01:472 to 14 days.
01:48Dago lumabas yung mga sintomas.
01:49Doc, yung risk of exposure ng leptospirosis, iba-iba po yun, di ba?
01:54Can you explain to us, kailan ba hanggang ganito lang yung risk na pwedeng mabigay sa'yo,
02:02kailan mas mataas?
02:03Okay, so siguro yung pinaka mababang risk ay yung mga walang sugat, no?
02:08Na lumusong sa baha.
02:10So they're what we would call mild, di ba?
02:13Mild cases, so may ibang klase pong pag-iinom ng gamot para doon.
02:17Iba din po kapag lumusong ka na may sugat ka, no?
02:20Or open wound na napasukan yung mata mo, ilong mo, bibig mo, so iba din yun, no?
02:27And then syempre, iba din yung araw-araw, lusong ka ng lusong, right?
02:31So yung papainom po sa inyong gamot ng mga health center, ng doktor niyo, depende po doon sa risk na
02:39meron kayo.
02:40Pero generally speaking, kapag halimbawa lumusong sila na walang sugat, isang beses lang yun.
02:46Isang beses lang sila iinom ng...
02:48Ng dalawang capsule.
02:49Ng dalawang capsule ng 100 mg na doxycycline.
02:52Pero siguro kailangan natin ipaalala sa mga nanonood, kailangan kasi ng prescription, no?
02:56Hindi siya over the counter.
02:57Oo, hindi siya over the counter.
02:59Bago ho tayo pumunta doon sa detalyadong pag-inom ng mga gamot, ano ho ba yung mga sintomas na dapat
03:04bantayan?
03:04Alam nyo na lumusong kayo, so bantayan nyo, katawan nyo, ano ba yung dapat nating tutukan, doktor?
03:10Siguro. Para lang siyang, ano, meron kang trangkaso, di ba, na mas malala.
03:15So syempre, nilagnat ka, mataas yung lagnat mo, so nag-chills ka, no?
03:19So nangatog ka, sumasakit yung mga binti at lower back, likod natin.
03:25Pwedeng mamula yung mata natin at sumakit yung ulo, no?
03:28So yun yung mga usual na sintomas.
03:30And siguro, some of you might say, ay, parang pwede naman yun na hindi lang leptospirosis mga ganong sintomas, no?
03:37Kaya po namin sinasabi na importante, no, na magpakonsulta kayo ng maaga.
03:41Either sa yakap provider nyo, or sa health center, or sa kahit sinong doktor, no?
03:48At syempre, pag sinabi nyo yung history nyo na lumusong kayo sa baha, et cetera, malalaman nila agad, okay, kailangan
03:55ka na nilabigyan ng prophylaxis.
03:56Ayun na nga daw, no? Parang huwag ipagsawalang bahala yung mga, hindi, lagnat lang to.
04:00Hindi, wala to. Nalamigan lang ako, di ba? Yung mga kababayan natin, baka ganun yung isipin nila.
04:05So kapag may naramdaman ka na, magpakonsulta ka na?
04:08At alam mong lumusong ka, ayun na.
04:23So kapag may naramdaman, gumagalaw na siya sa loob ng dugo natin, di ba?
04:26So after that period, pwede na siyang mamalagi sa mga organs natin, no?
04:31So kaya pwedeng masira po yung bato natin, kidney, pwedeng masira yung atay,
04:36at pwede rin magka-infection sa ulo at sa spinal cord, no? Yung mga meningitis.
04:40Kaya mas mabuti na po, uminom ng tabletas, no?
04:44Kung one time lang kayong lumusong, that's two tablets, but it can give you peace of mind, no?
04:51Na hindi po kayo pwedeng, hindi nyo ito ikakamatay.
04:54For greater peace of mind, pwede bang uminom ng gamot bago ka pa lumusong sa baha?
04:59Well, dun sa...
05:00Pukunahan mo na, eh, no?
05:01Oo, preventive. Pwede po ba yun?
05:02So dun sa guidelines naman po, no? Sinasabi na kapag alam mo po na repeated kang lulusong sa baha,
05:10may, meron pong treatment protocol.
05:12So ibig sabihin, pwede kang uminom once a week, no?
05:15So again, kailangan nga po kayong i-resetahan.
05:18Pero parte po siya ng guidelines, if you will expect na repeated kayong susulong,
05:23inom na kayo once a week. Yun yung guidelines.
05:27Dok, tanong pa. Lahat ba pwede uminom?
05:29Sino ba yung mga dapat mag-ingat sa mga ganitong gamot?
05:33Okay, so syempre sa doktor nyo naman magsasabi kung anong iinomin nyo.
05:36Pero yung doxycycline po, usually for kids less than 8 years old,
05:41iba pong klase ng antibiotic yung pinapainom sa kanila.
05:44Para naman po sa mga buntis, no? Masensitive sila.
05:48So hindi ako magsasabi ng specific na gamot.
05:51Pero yung OB nyo po, or yung health center na tumitingin sa inyo,
05:54yung dapat pong magbigay ng kinakailangan yung gamot.
05:57Alright. Paano naman po kung alimbawa,
06:01saan at kailan kayo pwedeng makakuha ng ganitong klase ng gamot?
06:05Libre to. I understand, di ba do?
06:07Yes po. So may option po ngayon sa mga public health centers,
06:12meron po silang pinapamigay.
06:13Ang DOH po, nag-mobilize ng kanyang 3.1 million stocks ng gamot.
06:18Pero po kami sa PhilHealth,
06:20ang mahalaga po ay yung gamot package,
06:23kasama po yung doxycycline doon.
06:26So makukuha nyo po yung,
06:28ma-avail nyo po yung mga gamot package sa mga botika na gamot accredited.
06:32So there are around 3,000 now all over the country.
06:35Pero kailangan nyo pong kumuha ng reseta sa yakap provider nyo.
06:39Siguro importante din po na masabi natin na
06:43kapag lumala po yung kaso,
06:46tumaas na rin po yung coverage ng PhilHealth for leptospirosis.
06:49Dati nasa around 20,000 siya,
06:51ngayon 63,000 na po.
06:54Tapos sa mga mag-waworsen na case,
06:57sana naman po hindi,
06:59umaakyat po yung package hanggang sa around 400,000.
07:02So, yun po, hindi nyo po kailangan mag-alala,
07:06pero ayaw po natin na umabot kayo sa hospitality.
07:09Pero yun nga, Dok,
07:10nabagin nyo,
07:10pag nag-worsen,
07:11at its worst,
07:13ano po ba yung mga senaryo na pwedeng,
07:15saan ba pwede humantong ang lepto?
07:16So syempre, pwede nyo po talaga siyang ikamatay.
07:19So sinasabi nila na yung Whale Syndrome,
07:21yung pinaka-dulo po ng leptospirosis,
07:25mga 1% ng kaso,
07:27nagiging ganon.
07:27So ibig sabihin sa kada 100 tao,
07:30may isa na pwedeng nandun sa super, super, super worst case ng lepto.
07:36Kaya mag-iingat tayo.
07:38Ito, Dok, huling paalala sa mga kapuso natin,
07:41lalo't na yung marami pong lumulusong sa bahay.
07:43Lumulusong sa bahay,
07:44hindi maiwasan eh.
07:45So siguro po,
07:46kung maiiwasan,
07:49huwag po.
07:50So lalo na yung magsiswimming pa,
07:54kung maaaring ma-avoid yun,
07:57huwag na sana.
07:58Kasi papasok siya sa mata nyo,
08:00sa ilong nyo,
08:01sa dibig nyo.
08:02May inom nyo.
08:03Tapos naman po,
08:04kung hindi po may iwasan,
08:06kailangan po masok sa trabaho, etc.
08:08Kaya po ba ng bota?
08:10Kaya po bang balutin?
08:11Kung may sugat kayo,
08:13plastikan,
08:14rubber band,
08:15para lang ma-protect,
08:16na hindi po siya mababad.
08:19Waiters,
08:20mag-invest na sila sa waiters.
08:22Dok, teka, tanong ko lang,
08:24yung mga butika na may libring gamot
08:26from PhilHealth,
08:27may marking ba
08:28na malalaman nilang
08:29accredited ito ng PhilHealth?
08:31Para makakuha ng gamot?
08:31Siguro pinakamadali po,
08:33makikita nyo po sa website namin,
08:35nakalagay po yung mga gamot
08:37accredited pharmacies po do.
08:38So 3,000 po yun, no?
08:403,000 pharmacies.
08:40Sa mga barangay centers?
08:41Barangay centers,
08:42yun naman libre.
08:43So yun yung mga galing po sa
08:45LGU at sa DOH po.
08:48Maraming salamat,
08:49Dr. Beverly Lorraine Hoffil,
08:51PhilHealth President and CEO.
08:52Thank you, Doc.
08:53Thank you very much.
08:55And of course, mga kapuso,
08:56ingat po tayo.
08:57Magbabalik po ang unang hirit.
08:59Wait!
09:00Wait, wait, wait!
09:02Wait lang!
09:03Huwag mo muna i-close.
09:05Mag-subscribe ka na muna
09:06sa GMA Public Affairs
09:07YouTube channel
09:08para lagi kang una
09:09sa mga latest kweto at balita.
09:12I-follow mo na rin
09:12ang official social media pages
09:14ng unang hirit.
09:16Thank you!
09:17O sige na!
09:20Ch
Comments