00:00Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında hayata geçirilen Mekke İttifakı'nın önemli alanlarından birisi de enerji güvenliği.
00:09Peki Mekke İttifakı Türkiye'ye enerji anlamında nasıl getiriler sağlayacak?
00:14İşte bu sorunun yanıtını konuğumuz Merve Sun'a, Özcan'la birlikte konuşacağız.
00:19Hocam merhabalar, hoş geldiniz CNN Türkiye.
00:21Merhaba.
00:22Çok önemli bir ittifak, pek çok boyutu var ama bugün enerji alanını ele almak istiyoruz.
00:27Türkiye, enerji güvenliği manasında ne gibi getirileri olacak?
00:31Bu coğrafyada en önemli güvenlik alanlarından bir tanesi enerji güvenliği.
00:35Bu sadece Hürmüz kriziyle ya da Rusya-Ukrayna Savaşı ile karşımıza çıkmadı.
00:39Bu daha petrolün ilk bulunduğu aşama itibariyle karşımıza çıktı.
00:43Çünkü enerji olmadan sistemin devamlılığı imkansız.
00:46Suudi Arabistan'ın petrol dev olmasının yanı sıra Türkiye ise dört bölgeyi birleştiren bir merkez haline geldi.
00:53Hürmüz kriziyle birlikte biz yine bu aktörlerin bir araya gelip enerjinin geçişi için alternatif güzergahlara da odaklandığını gördük.
01:02Orta Doğu'dan hem Hazar'dan taşınacak yeni enerji güzergahlarını gördük.
01:05Hocam şimdi bu noktada deniz ticaret yollarının güvenliği gibi bir maddemiz var.
01:10Bunun getirilerinden bir tanesi.
01:12Şimdi hangi deniz ticaret yollarından söz ediyoruz?
01:15Ve tabii Hürmüz boğazı kriziyle elintili ama gelecek vadede yani olası sorunlar içinde bir çözüm sunacak mı mesela bu ittifak?
01:22Tabii ki de.
01:23Şimdi şunu artık kabul etmemiz gerekiyor.
01:25Bugün küresel sistemde en önemli başlıklardan biri güvenliği sağlamak değil.
01:30Güvenliği sürdürülebilir olarak sağlamak.
01:33Deniz ticaret yollarının güvenliği dedik.
01:35Ama aynı zamanda enerji tedariği içinde güvenli alan oluşturması demek.
01:40Yani şunu söylemem gerekiyor benim.
01:41Bugün kara deniz hattı jeopolitiğinde eğer bir güvenlik alanı sağlamazsanız o zaman maalesef Hürmüz'de yaşanan krizler gibi sorunlarla karşı karşıya
01:52olursunuz.
01:52Şimdi bu önemli çünkü ileride karşılaşabileceğimiz olası sorunlar içinde hem Türkiye'ye, Sudarabistan'a, Pakistan'a bir güvence mi vaat
02:03ediyor mesela bu ittifak?
02:05Bu ittifak aslında bu üç aktörün küresel sisteme sunduğu bir güvenliği beraberinde getiriyor.
02:11Özellikle enerji başlığından konuşuyoruz.
02:11Sadece kendilerine değil küresel sisteme sundukları.
02:14Tabii ki de.
02:15Yani şunu söyleyeyim.
02:16Bugün şimdi sürümüze odaklanacak olursak.
02:1820 milyar yaklaşık olarak varilin geçtiği bir enerji alanıydı.
02:2320 milyar varil.
02:24Şu an için bölgeden geçen günlük 2.7 milyar.
02:29Arada inanılmaz bir fark var.
02:32Bununla birlikte Türkiye'nin oluşturduğu hat içerisinde şunu görmemiz gerekiyor.
02:39Türkiye bugüne kadar zaten enerji alanının merkezi haline gelmeye başladı.
02:45Yani bir geçiş alanı değiliz biz.
02:46Biz merkez haline gelmeye başladık.
02:49Yani bugün olay sizin enerjiye sahip olmanız değil.
02:51Enerji arzını güçlendirecek.
02:52Bunu da hocam not alalım.
02:54Enerji yani sadece Türkiye suları bizden Pakistan için de söz etmiyoruz.
02:59Enerji arz, güvenliği.
03:01Hocam şimdi bu noktadan Mekke İttifakı'nı konuştuk.
03:05Aslında yeni yeni filizlenen, Türkiye'nin gündemine de yeni yeni gelmeye başlayacak bir Suriye'nin dört deniz girişimi var.
03:13Suriye'nin dört deniz girişimi de hem Suriye'ye hem de Türkiye'ye katkı sağlayacak bir girişim olarak karşımıza çıkıyor.
03:20Son olarak kısaca ondan da biraz söz edelim.
03:23Basra Körfezi, Hazar Denizi, Akdeniz, Karadeniz.
03:26Buyurun bunun getirileri ne olacak?
03:27Basra dediğimiz zaman, B ile göstereceğim ben burayı, enerji üretimi diyeceğim.
03:33Hazar dediğimiz zaman enerji üretimi.
03:35Akdeniz dediğimiz zaman sadece enerji üretimi değil, aynı zamanda lojistiğin sağlanması.
03:42Bu nedenle buna lojistik artı enerji diyeceğim.
03:46Ve Karadeniz, Karadeniz son derece önemli.
03:48Çünkü bugün de Rusya-Ukrayna savaşını genişlememesini istediğimiz alanlardan biri olması noktasında değil,
03:54enerjinin taşınma noktasında da.
03:56Yani Akdeniz'in yanına bir de Karadeniz'e eklememiz gerekiyor.
04:00O dönem içerisinde Esad rejimin daha farklı, Arap Baharı'nın olmadığı bir dönemde.
04:04O dönem içerisinde bu gündeme geldiğinde iyisiyle kötüsüyle sorgulanır.
04:08Fakat bence merkezi değişti bunun.
04:10Bugün bunun merkezi Türkiye oldu.
04:13Türkiye merkez devlet.
04:14Ve merkez devlet olmakla da kalmayacak.
04:18Aslında hem ilişkili ülkelerine, yani bu bağlamda Suriye, Pakistan, Suriye Arabistan'dan bahsediyoruz.
04:25Ama ilişkili devletlere, yani hem bölgeye hem de dünyanın enerji güvenliğine katkılar sağlayacak.
04:30Hocam çok teşekkür ederiz katkılarınız için.
04:32Hem Mekke İttifakı'nın Türkiye'ye katkılarını hem de yeni yeni filiz denen, yeni konuşmaya başladığımız Suriye'nin dört deniz
04:40girişimini ele aldık.
04:41Buradan sözü yeniden İstanbul'a bırakalım.
Yorumlar