Oynatıcıya atlaAna içeriğe atla
  • 13 dakika önce
Türkiye enerjide tarihi bir eşikte. Bir yanda ilk nükleer santral Akkuyu'nun ilk ünitesinin bu yıl elektrik üretimine başlaması bekleniyor. Diğer yandan güneş, rüzgâr ve jeotermalde kurulu güç rekor üstüne rekor kırıyor. Yenilenebilir enerji, toplam kurulu gücün artık yüzde 60'ını aşmış durumda. Peki, bütün bu atılımlar nereye gidiyor? Türkiye gerçekten bir yeşil devrim mi yaşıyor, yoksa nükleer ile yenilenebilir arasında denge arayışında mı? Detaylar, dosya haberimizde...

Kategori

🗞
Haberler
Döküm
00:05İzlediğiniz için teşekkürler.
00:31Gabar'daki bu üretim yaklaşık 2 milyar dolarlık yıllık bir ekonomik büyüklük.
00:37Türkiye uzun yıllar boyunca enerjiyle dışa bağımlı bir ülkeydi.
00:41İhtiyacının büyük bölümünü ithal, petrol ve doğalgazla karşıladı.
00:45Öyle ki 2022'de enerji ithalat faturası 80 milyar doları bulmuştu.
00:51İşte bu tabloyu değiştirmek için son yıllarda iki ayaklı bir strateji yürütülüyor.
00:56Bir yanda yenilenebilir enerjide hızlı büyüme, diğer yanda nükleerle birlikte yeni bir üretim ayak.
01:1321. yüzyılda enerjiye sahip olan değil, enerjisini kendi üretebilen ülkeler güçlü olacak.
01:21Türkiye'de bu dönüşümün en önemli aktörlerinden biri olma yolunda ilerliyor.
01:26Nükleer enerjiye de yatırım yapmalıyız, yenilenebilir enerjiye de yatırım yapmalıyız.
01:32İkisi bir günün rakibi değil, ikisi bir günün tamamlayıcısı.
01:35Nükleer enerji 7-24 saat çalışan, aralıksız çalışan baz enerji kaynağı.
01:41Dolayısıyla bunun sürekli olarak çalışıp kenarda bir enerji arz güvenliğini sağlaması gerekiyor.
01:47Yenilenebilir enerji kaynakları gün içerisinde çeşitli saatlerde çalışıp çeşitli saatlerde çalışmayan ya da mevsimsel değişkenlik gösteren enerji üretim metotları.
01:58Bunlar kendi arasında dengelenerek şebekedeki enerji arz güvenliği sağlanabilir.
02:04Rakamlar ise çarpıcı.
02:05Yenilenebilir kaynakların kurulu gücü toplam kurulu gücün %60'ını aştı.
02:10Güneş ve rüzgarın elektrik üretimindeki payı kimi günler %30'lara ulaşıyor.
02:15Yani Türkiye, elektriğinin daha büyük bölümünü kendi güneşinden, rüzgarından ve yeraltı sularından üretiyor.
02:212026 yılı adeta rüzgarın yılı olacak diyebiliriz.
02:36Yeşil atılımda güneşte kurulu güç hızla artıyor.
02:39Rüzgarda Türkiye artık sadece karada değil, mavi vatana da açılıyor.
02:44Bakanlık Saros, Gökçeada, Bolcaada ve Edremit açıklarında denizüstü rüzgar sahaları belirledi.
02:51Hedef ise 2035'e kadar yalnızca denizüstü rüzgarda 5000 megavatlık kapasiteye ulaşmak.
02:57Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar'ın ifadesiyle 2026 adeta rüzgarın yılı olacak.
03:04Madencilikte ve doğal kaynaklarda çok daha büyük başarılarla ülkemizi buluşturmakta kararlıyız.
03:13Bunun için karada veya denizde hükümranlık alanlarımızda ne kadar tabi kaynağımız varsa işleyecek,
03:24bu kaynakların Türkiye'nin atılım sürecinde lokomotif vazifesi görmesini mutlaka sağlayacağız.
03:33Yenilenebilir enerjinin en önemli özelliği kaynağının tükenmemesidir.
03:38Yani rüzgar estikçe, güneş doğdukça bu kaynakları uzun vadede kullanabiliriz.
03:44Jeotermalde Türkiye dünyanın ilk dört ülkesi arasında.
03:48Biyoenerji tarafında ise tarımsal ve evsel atıktan elektrik üreten tesislerin sayısı artıyor.
03:53Hedef bu kapasiteyi önümüzdeki yıllarda katlamak.
03:56Dahası bu iş artık sadece enerji değil, sanayi meselesi.
04:002014'te 27 olan yerli yenilenebilen enerji üretici sayısı bugün 500'e çıktı.
04:07Yaklaşık 50 bin kişiye yeşil istihdam sağlanıyor.
04:10Üretim tesisleri ve bakım hizmetleri sayesinde iş istihdamını arttırmış oluyor.
04:16En iddialı başlıklarsa hedefler.
04:18Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan,
04:202035 için güneş ve rüzgarda toplam 120 bin megavatlık kapasite hedefi açıklamıştı.
04:26Bakanlık bu hedefi daha da yukarı çekeceğini, Kasım ayında Antalya'da yapılacak COP31 iklim zirvesinde duyuracağını belirtiyor.
04:34Yeşil iletim altyapısına ise 30 milyar dolarlık yatırım planlanıyor.
04:39Yenilenebilir kurulu gücüne baktığımızda son yıllarda tamamı özel sektör yatırımı olmak üzere 30 bin megavatın üzerinde kapasiteyi devreye aldık.
04:47Ve 2035 yılına kadar sadece güneş ve rüzgardan 120 bin megavatlık kapasiteye sahip olmayı hedefliyoruz.
04:55Türkiye henüz enerji alanında tamamen dışa bağımlılıktan kurtulmuş değil.
05:01Fakat son 5 yılda yenilenebilir enerji kaynaklarına yapılan yatırımlarla çok hızlı bir ivme kazanmış durumda.
05:10Örneğin 2021 yılında Türkiye'nin yenilenebilir enerji kurulu gücü 53 gigabat seviyesindeyken,
05:192026 itibariyle 78 gigabat seviyelerine kadar çıktı.
05:24Tablonun bir diğer tarafı ise nükleer.
05:26Türkiye'nin ilk nükleer santrali Akkuyu, Mersin'in Gülnar ilçesinde adım adım yükseliyor.
05:324 reaktörden oluşan 4800 megavatlık santral Ruslar tarafından inşa ediliyor.
05:38Maliyeti ise yaklaşık 20 milyar dolar.
05:40En kritik gelişme ise ilk ünitenin bu yıl elektrik üretimine başlaması bekleniyor.
05:50Akkuyu tam kapasiteye ulaştığında Türkiye'nin elektrik ihtiyacının yaklaşık %10'luğunu karşılayacak.
05:56Hükümete göre bu, yılda yaklaşık 7 milyar metreküp doğal gaz ithalatını önleyecek ve ciddi bir emisyon azalımı sağlayacak.
06:04Dahası bu tek santralle sınırlı değil.
06:06Sinop ve Trakya için yeni santral görüşmeleri sürüyor.
06:09Küçük modüler reaktörler gündemde.
06:12Hedef 2050'ye kadar 20 bin megavatlık nükleer kapasite.
06:16Bunun yanı sıra karbonsuz baz yük olarak nükleer enerjide 2050 yılına kadar 20 gigavatlık kapasiteye ulaşma hedefimiz var.
06:24Akkuyu nükleer santralinden ilk elektriği önümüzdeki yıl üretmeyi hedefliyoruz.
06:30Yeni nükleer santral projeleri içinde çalışmalarımız ve müzakerelerimiz devam ediyor.
06:45Türkiye'nin enerji ikilemine yenilenebilir perspektiften bakınca önemli bir tartışma var.
06:51Bir görüşe göre nükleer vazgeçilmez.
06:54Güneş ve rüzgar kesintili üretir.
06:56Kesintisiz çalışan bir kaynak olan nükleer, yenilenebilirin boş bıraktığı yeri doldurur.
07:01Nükleer santraller sürekli ve stabil elektrik kaynağı görevi görürken yenilenebilir enerji kaynakları da elektrik maliyetlerini düşüreceği için ikisi hibrit çalışması
07:13aslında çok daha önemli.
07:14Nükleer karşıtı görüşe göre Türkiye bahar ve yaz aylarında öyle çok yenilenebilir üretiyor ki zaman zaman elektrik arz fazlası oluşuyor.
07:23Ve piyasada fiyat saatlerce sıfıra kadar düşüyor.
07:26Bu tabloda devletin alım garantisi verdiği ve üretimi pahalı olan nükleer elektriğin maliyeti tartışma konusu haline geliyor.
07:33Nükleer santral işinde artık eskisi gibi çok büyük binlerce megavatlık santraller yerine SMR dediğimiz küçük modüler reaktörlerin geliştiği bir döneme
07:45girdik.
07:46Bunlar seri olarak fabrika ortamında üretilecek.
07:49Bunların prototipleri yapıldı ve dünya çapında testleri yapılıyor.
07:53Gelecek yıllar içerisinde bunlar hızla yaygınlaşacak.
07:57Türkiye olarak biz de bu konuda yer almalı bu işin argesinde olmalıyız.
08:06Türkiye enerjide gerçek ve büyük bir dönüşüm yaşıyor.
08:10Yenilenebilirdeki büyüme tartışmasız.
08:12Kurulu güçte yeşil enerji artık belirleyici.
08:15Nükleer ise bu tabloya yeni ve iddialı bir ayak ekliyor.
08:18Özellikle yoğun miktarda sahip olduğumuz ciddi miktarda potansiyelimiz olan toryum kaynaklarının kullanılarak küçük modüler reaktörler geliştirilmesi ve uzun vadede, orta
08:33vadede üretilmesi konusunda öncelik vermeliyiz.
08:37Asıl sınav bu iki gücü kesintili ama ucuz yenilenebilirle, kesintisiz ama maliyeti tartışmalı nükleeri akıllı bir şebeke ve depolamayla dengeleyebilmekte.
08:48Türkiye'nin önündeki asıl soru şu, 2026'nın enerji atılımı bir yeşil devrimi mi yoksa pahalı bir denge arayışına mı
08:55dönüşecek?
09:07İzlediğiniz için teşekkür ederim.
Yorumlar

Önerilen