00:00Yani şöyle niyatinde bölgede yaşanan her türlü savaşın komşu ülke olma hasebiyle bölgedeki ülkeler açısından olduğu gibi Türkiye açısından da
00:09bazı bir kaç risklerin söz konusu olduğu bir gerçek.
00:12Öncelikle hem uzun yıllar boyunca tarihsel anlamda bir komşuluk ilişkisinin sınır komşusu olmanın yanı sıra gerek ticari gerek bazı böyle
00:23politik gerekçelerden kaynaklı olarak da İran Türkiye arasındaki mevcut bazı bağlar söz konusu.
00:29Elbette buna bağlı olarak çevre ülkelerdeki yaşanmış bazı sorunların Türkiye'nin de kendi yakınlık komşusu olması nedeniyle elbette etkileyecek boyutlar
00:39vardır.
00:40Ancak bunu biraz daha böyle global düzeyde düşündüğümüzde haliyle şu anda en büyük tehdit ve risk olarak malumunuz petrol fiyatlarıyla
00:47ilgili özellikle Hürnüz Boğazı'nın kapatılmasından kaynaklı olarak Samet Hocam da az önce bahsetti.
00:52Böyle biraz küresel bir petrol krizine evrilebilmesi durumunda çünkü tarihte buna benzer örnekler de var haliyle bölgeden petrol tedarik eden
01:03ülkeler içerisinden birisi olmak nedeniyle de elbette Türkiye'de özellikle ekonomi ve petrol ve enerji kaynakları bakımından etkileyeceği önemli başlıklardan birisi.
01:14Çünkü Hürnüz'den geçiş güzergahlarına baktığımızda Körfez'deki diğer Arap ülkelerde Türkiye'nin de özellikle tedarikçisi olduğu Arap ülkelerinden almış olduğu petrolün
01:26bu boğazın kapatılması ve şu andaki mevcut durumundan kaynaklı olarak ister istemez hem enerji fiyatlarına hem de petrol fiyatlarına ciddi
01:36bir şekilde etkileyeceği bir riski var.
01:38Ancak bu sadece biz petrol düzeyinde düşünmememiz gerekir. Bu boğazın aynı zamanda ticaret anlamında da bir geçiş ve ticari bir
01:49koridor olma hasebiyle de bir kıymeti önemi var.
01:51Buna bağlı olarak gıda tedariki, tetkik cihazlar ve buna benzer bazı teknolojik ürünlerin tedariki ve transferi noktasında haliyle önemli bir
02:01ticaret koridorunun kapatılmasının vermiş olduğu ticari, ekonomik, enerji ve petrol krizi bağlamında önemli bir etkisi olacağı bir gerçek.
02:10Bir önemli daha kriz ya da Türkiye açısından risk teşkil edebilecek konuların başında da göç geliyor Samet Bey.
02:18Malumunuz Türkiye bölgedeki ülkeler içerisinde en güvenli ülkelerden biri. Allah bozmasın bu güveni ve huzuru.
02:26Çünkü her bölgede yaşanan krizlerden sonra Türkiye'ye bir göç dalgası, bir mülteci akınına şahit olduk.
02:34Irak'ta da böyle oldu, Suriye'de de böyle oldu. Buna benzer, keza Balkanlar'da, Kafkaslar'da da buna benzer durumlar söz konusu oldu.
02:43Yine bu İran durumunda da aynı senaryo, aynı sorun yaşanabilir.
02:48Haliyle özellikle olası bir kara savaşında ya da benzeri bir şiddeti arttırılmış savaşın dozunda ve gidişatında bir iğmenin artması durumunda.
03:00Ben çok beklememekle birlikte Kam Bey, bunun da aslında altını çizmek gerekir.
03:05Çünkü günlerce bazen kamuoyunda bu konular tartışılıyor, bir göç dalgasının nedenli olabileceği.
03:11İranlılar bu konuda biraz daha böyle ülke bağlılığı, yüksek milliyetçilik duyguları yoğun bir devlet.
03:17Her ne kadar rejime karşı grupların olduğunu görsek de, özellikle 2025'in son günlerinde ve 2026'nın da ilk günlerine
03:26kadar sarkan o sokak eylemlerinde,
03:28ciddi bir şekilde hem yönetime hem rejime karşı bazı protestolar, nihayetinde de kanlı çatışmaların olduğu,
03:38terör örgütlerin de sahaya inmesiyle birlikte, İran halkını karıştırmak isteyen unsurlarla birlikte bir ayaklanmayı gördük.
03:46Ancak akabinde ABD'nin ve İsrail'in bölgedeki ve özellikle İran'daki bu gelişmelere karşı göstermiş olduğu,
03:54bu minvalde, bu gerekçeyle meşrulaştırmak istediği ülke içerisindeki huzursuzluk nedeniyle bir müdahalesinde,
04:03tüm unsurlarıyla birlikte halkını kenetlenen bir İran gördük.
04:08Yani bu bakımdan da değerlendirdiğimizde elbette bazı mücbir sebeplerden kaynaklı, yaşlılık, hastalık, benzeri gibi nedenlerle birkaç müferit göç unsuru yaşanabilir.
04:19Elbette bu da bir risk ve Türkiye açısından değerlendirilmesi gerekebilecek bir unsur olarak düşünülebilir.
04:28Her ne kadar da çok böyle akın akın yoğun bir ülkeyi ve Suriye'yi, İran'ı da terk edecek düzeyde
04:35olmazsa da böyle bir riskin olduğu da söz konusu.
04:39Bir başka önemli neden de KB şunu da aslında belirtmek lazım.
04:43Özellikle İsrail ve Amerika savaşın hem seyrini hem de coğrafyasını genişletmek adına,
04:49yani ilk sorunuzda da buna biraz değinmeye çalıştım.
04:54Kendisine bir çıkış kartı ararcasına, bölgedeki devletleri birbiriyle çatışır hale bırakıp işin içinden çıkayım, çekilip geri döneyim.
05:02Zaten kamuoyunda kendisine karşı bir olumsuz durum söz konusuyken,
05:07Amerika böylelikle de Türkiye'yi savaşın içerisine çekmek suretiyle bir nebze NATO üyesi, NATO'nun bir temsilcisi olmak hasebiyle
05:17Türkiye'den böyle bir destek, böyle bir bölgedeki gelişmelere ya da çatışmalara katılmasını aktif bir şekilde sağlayabilecek bir baskı yaşanabilir.
05:29Malum niz Türkiye'de de NATO üsleri bulunmakta gerek radar ve hava üssü şeklinde.
05:34Bunları kullandırılması noktasında bir baskı yapabilir.
05:38İran bu anlamda değerlendirildiğinde zaten kırılgan bir ilişki geçmişimiz söz konusu.
05:44Evet birkaç yıl belki seyrinde giden nötr anlamda diyebileceğimiz ilişkiler söz konusuyken,
05:52böyle bir durumun hele ki karşılıklı bu kazayla füzelerin olmasından verilmiş bir kırgınlık karşılıklı verilen mesajlara karşın,
06:01bir de NATO üslerini Türkiye tarafından kullandırılması ve kullanılması haliyle karşılıklı iki taraf bakımından gerek.
06:09Türkiye'nin NATO'ya karşı bir baskı hissetmesini, ayrı taraftan da İran tarafından da bu böyle bir üslerin ve karşı
06:17müdahalenin
06:18İran'ı da ciddi şekilde güceldireceği bir gerçeği de böyle bir ana üç başlık altında değerlendirirsek önemli riskleri bu şekilde
06:28değerlendirebiliriz Kaan Bey.
Yorumlar