00:00МУЗЫКАЛЬНАЯ ЗАСТАВКА
00:47İran'da 28 Aralık 2025 tarihinde başkent Tahran'da başlayarak kısa sürede ülke geneline yayılan
00:55ve halen devam eden, giderek derinleşen, ekonomik krize tepki olarak bir şok kentte kitlesel gösteriler patlak verdi.
01:02Tahran'da başlayan protestolar, hızla yükselen enflasyon, artan gıda fiyatları ve İran riyalinin
01:08ciddi ölçüde değer kaybetmesi nedeniyle duyulan hoşnutsuzluktan kaynaklandı.
01:13Başlangıçta esnaf ve çarşı tüccarları tarafından yürütülen gösteriler kısa sürede üniversitelere yayılarak
01:19çok sayıda öğrencinin katılımıyla genişledi.
01:22Göstericiler, dini lider Ali Hamane'ye atfen diktatöre ölüm gibi iktidar karşıtı sloganlar attı.
01:28Göstericiler, dini lider Ali Hamane'nin katledilmesinin ardından 2022 yılında gerçekleşen protestolardan bu yana
01:49İran'daki en büyük toplumsal huzursuzluk dalgası haline geldi.
01:53Protestoların temelinde hızla kötüleşen ekonomik koşullar yer aldı.
01:57İran'da enflasyon Ekim 2025'te %48.6'ya, Aralık 2025'te ise %42.2'ye yükselerek
02:06hane halkı bütçeleri üzerinde ağır bir baskı oluşturdu.
02:09İran riyali, Amerikan doları karşısında 1.45 milyon seviyesine gerileyerek tarihi bir dip noktasına ulaştı.
02:16Gıda ve temel tüketim maddelerinde büyük fiyat artışları yaşanırken çok sayıda İranlı geçimini sağlamakta zorlandı.
02:23Birkaç yıldır gelişmekte olan döviz krizi, İsrail ile yaşanan 12 günlük savaş ve yeniden yürürlüğe girme mekanizması yoluyla
02:31yeniden uygulamaya konulan Birleşmiş Milletlerin, İran'ın nükleer programıyla bağlantılı yaptırımları da dahil olmak üzere
02:38süregelen ekonomik baskılar nedeniyle 2025 yılında daha da ağırlaştı.
02:43Tahran'ın ticari bölgelerinde başlayan yerel protestolar kısa sürede İsfahan, Şiraz ve Meşhet gibi diğer büyük kentlere yayıldı.
02:51Tahran'da protestolar özellikle büyük çarşı çevresinde yoğunlaştı.
02:56Burada tüccarlar hükümetin harekete geçmesini talep ederek grev düzenledi.
03:00Protestolar büyüdükçe devlet şiddeti de arttı.
03:03Çeşitli kentlerde göstericiler iktidar karşıtı sloganlar atarak temel ihtiyaçları dahi karşılamayı zorlaştıran
03:09ekonomik sıkıntıların sona erdirilmesini talep etti.
03:13Zamanla protestoların hedefleri genişleyerek özgürlük çağrılarını ve hükümetin devrilmesine yönelik açık talepleri de kapsar hale geldi.
03:20İran'da 28 Aralık 2024 tarihinde başlayan ve artan gözaltılara rağmen eylemler 111 kente yayıldı.
03:28Kadın örgütleri istibdadın tüm biçimlerine karşı mücadeleye çağırdı.
03:33Gece saatlerinde güvenlik ortamının sıkılaştırılmasına ve gözaltıların devam etmesine rağmen
03:38protestolar İran'ın çeşitli illerinde kitlesel bir şekilde devam etti.
03:428 Ocak sabahı birçok şehirde esnaf kepenk indirdi.
03:46Ocak başında devam eden protestolarda 31 eyaletteki 111 şehirde 45 üniversite dahil olmak üzere toplamda 348 eylem ve grev örgütlendi.
03:57En az 35 kişi polis tarafından katledildi, 2000'e aşkın kişi tutuklandı.
04:02Birçok demokratik kitle örgütü ve sendika Perşembe ve Cuma akşamına özgürlük buluşması adıyla çağrı yaptı.
04:08Kadın örgütleri Ocak 2026 başında yaptıkları açıklamada mücadelemiz istibdadın diğeriyle yer değiştirmesi için değil diye seslendi.
04:17İran, Kürdistan eyaletinden 6 kadın örgütü yayınladıkları bildiride halkı protesto gösterileriyle dayanışmaya çağırdı.
04:25Kadın örgütleri İlan ve Kirmanşan'daki savunmasız halkın bastırılmasını kınayarak bütün İran genelinde sokak ve mahallelerde devam eden Jinjian Azadi, kadın
04:35yaşam özgürlük hareketinin devamı olduğunun altını çizdi.
04:40Jin'e hareketi bize özgürlüğün kolektif iradeden geldiğini ve baskı döngüsünü durdurmak için toplumun bilinçli, birlik içinde ve örgütlü olması
04:49gerektiğini öğretti.
04:50Kürdistanlı kadınlar bu hareketin öncüleri Diler ve İlan, Kirmanşan ve Kürdistan'ın diğer şehirlerindeki protestolar aynı yolun devamıdır.
04:59Dini istibdatla mücadelenin her zaman ön saflarında yer alan biz kadınlar bu siyasi yapının halkın bedenini, yaşamını ve sesini özellikle
05:07de kadınları nasıl hedefe aldığını biliyoruz.
05:10Protestoların bastırılması, cinsiyet ayrımcılığı, kadınların iktidardan dışlanması ve eşit katılım hakkının inkarıyla başlayıp sokak baskısına varan politikanın devamıdır.
05:21İranlı kadınları mücadele etmeye çağıran kadın örgütleri şöyle seslendi.
05:25Tarih göstermiştir ki istibdat rejimleri kolayca çökmez ancak şiddetle de hayatta kalamazlar.
05:32Özgürlük bedeli ağır olsa da köklere artık susmaya ve teslim olmaya razı olmayan halkın kolektif iradesinde yattığı için sürekli ve
05:40sağlam bir mücadele ile elde edilecektir.
05:42Özgür ve demokratik bir gelecek bilinçli direnişin, toplumsal dayanışmanın ve eşitlik ile adalet mücadelesinin bağrından şekillenir.
05:51Özgürlüğün Kürt kadınlar için süsleyici bir kavram ya da yukarıdan gelen bir vaat olmadığı vurgulanan bildiri de harekete dair şu
05:59noktalar dile getirildi.
06:00Kesin bir dille ilan ediyoruz ki ne İslam Cumhuriyeti ne de hangi kalıp ve çehreyle kendini dayatırsa dayatsın saltanat hiçbiri
06:08İran halkının özellikle de kadınların kurtuluşunun temsilcisi değildir.
06:12Her ikisi de özgürce seçim hakkının inkarına, protestoların bastırılmasına ve bağımsız seslerin tasfiyesine dayanmaktadır.
06:20İran'daki bugünkü hareket, geçmişe dönüş hareketi değil istibdadın tüm biçimlerini aşma hareketidir.
06:2728 Şubat 2026'da ABD ve İsrail'in İran'ın çeşitli şehirlerine yönelik geniş çaplı hava saldırılarıyla başlattıkları savaş,
06:36İran'ın bölgedeki ABD üsleri ile İsrail topraklarını balistik füzelerle hedef almasıyla hızla bölgesel bir askeri çatışmaya dönüştü.
06:45ABD ve İsrail ordularının 28 Şubat'ta İran'a başlattıkları saldırı dalgasının ilk gününde Hürmüzgen eyaletindeki Minat kentinde bulunan Şecer-i
06:54Tüt Tayyip'e kız ilkokulu hedef alındı.
06:57Çok sayıda öğrenci ve öğretmen hayatını kaybetti.
07:00İran Kızılay'ın Hürmüzgen Eyaleti Genel Müdürü Muhtar Silahşor, saldırı sırasında okulda 170 kız öğrencinin ve 26 öğretmenin bulunduğunu ve
07:09hayatını kaybedenlerden o ana kadar 165 kişinin kimliğinin tespit edildiğini açıkladı.
07:15Uluslararası Af Örgütü saldırıya ilişkin yürüttüğü incelemenin sonuçlarını kamuoyuyla paylaştı.
07:21Açıklamada okulda yüzden fazla çocuk olmak üzere toplam 168 kişinin yaşamını yitirdiği bilgisi paylaşıldı.
07:29ABD ve İsrail'in 28 Şubat saatlerinden itibaren İran'a yönelik düzenlediği saldırıya karşı İran'da kadın örgütü OSEAN yaptığı açıklamada
07:38artık İran halkının haklı mücadelesini gasp etmenize izin vermeyeceğiz diye seslendi.
07:44Sistemin en kanlı suçluları kaderimize el koydu ve utanmazca halka şu mesajı veriyorlar.
07:50Evden çıkmayın çünkü bombalar her yerde olacak. İşimiz bittiğinde size haber vereceğiz.
07:55Sizin ve sisteminizin İran'ın ve dünyanın mazlum halklarıyla işi ne zaman bitecek denilen açıklamada gidişatın geniş çaplı bir savaşa
08:04evrileceğine dikkat çekildi.
08:06Bu savaş 12 gün savaşı gibi değil.
08:08ABD İran'a askeri saldırıyla İran ve Orta Doğu üzerinde tam tahakküm kurmak için son adımı attı.
08:15Trump birkaç gün önce kibirle eğer İslam Cumhuriyeti ile anlaşamazsak maalesef İran ve halkı için çok kötü bir gün olacak
08:22demişti.
08:22Bu kez İran, Haziran 2025'in aksine bölgedeki tüm ABD üslerine saldırdı.
08:29Ancak bu savaş sadece Trump'ın ve Hamene'in kararının ürünüdür.
08:33Hayatta kalmak için savaş, yağma ve tahakkümden başka bir şey tanımayan emperyalist-kapitalist düzenin sonucudur.
08:39Bu gidişatla geniş çaplı bir savaş ihtimali uzak değil.
08:43Artık izin vermeyiz denilen açıklamada devrik İran Şahı'nın oğlu Rıza Pehlevi'nin emperyalistler tarafından parlatılmasına izin vermeyecekleri dile getirildi.
08:52Rıza Pehlevi, İsrail ABD'nin öldürme ve yıkım makinesinin temsilcisi olarak bu geniş çaplı, yasa dışı ve insanlık dışı saldırıyı
09:01insani müdahale olarak adlandırıyor.
09:03Geçen ay İran rejimi tarafından katledilen halka sanki beklenen yardım gelmiş gibi yeniden umut pazarlıyor.
09:10Darbenin adını yardım, baskının adını özgürlük koyuyorlar.
09:13Artık İran halkının haklı mücadelesini gasp etmenize ve küresel suçluların rehinesi haline getirmenize izin vermeyeceğiz.
09:21Açıklamada son olarak emperyalizme karşı mücadele çağrısı yapıldı.
09:26Biz halk olarak ne Trump ve çetesinin emriyle kenarda duracağız ne de Hamaney'in emriyle vatan savunması cephesinin arkasına dizileceğiz.
09:34Biz kendimizi emperyalist cinayetlere ve planlara karşı örgütlüyoruz ve mücadeleye devam edeceğiz.
09:4028 Aralık 2025 tarihinde pahalılığa karşı başlayan eylemler birçok kadının da dahil olduğu çok kitlesel bir biçimde ilerledi.
09:49En az 6 bin kişinin rejim tarafından katledildiği bu eylemlerde binlerce kadın hayatını kaybetti.
09:55Ancak bu eylemlerde kadın hareketi ve kadınların talepleri açısından dikkate değer bir ambargo söz konusuydu.
10:02Son 3 yıldır İran'ı şiddetli bir şekilde sıkıştıran hatta askeri saldırı düzenleyen ABD İsrail bölgede kendi menfaatleri için İran
10:11'ı tehdit ederken
10:12devrik şahanoğlu Rıza Pehlevi'yi birçok lobi, medya ve binlerce dolar para ile kurtarıcı niteliğinde İran'ın içindeki mücadeleye dayatmaya
10:20çalıştılar.
10:21Kadın yaşam özgürlük sloganları sansürlendi, sağ kanat parlatıldı.
10:26İran'ın içinde merkez küçük Burjuvazi içindeki kadınlar buraya yaklaşsa da bu durum kadınların genelinde geçerli olmadı.
10:33İranlı kadınlar ABD emperyalizmi, Pehlevi monarşizmi ve İran rejimine karşı 3 cephede mücadele etti, etmeye de devam ediyor.
10:41İran'da internet kesintisi yaşanırken yurt dışında özellikle ABD ve Avrupa'da yaşayan zengin kesim, bunlara kadınlar da dahil Pehlevi için kampanyalar
10:51düzenledi,
10:52sağın İran'da yükselmesinin tek çözüm olduğunu savundu, hatta İran için yapılan destek eylemlerinde kadın yaşam özgürlük dövizleri tutan kadınlara saldırı
11:02düzenlendi.
11:03Bunun nedeni ise çok açık.
11:04ABD, İran'da veya bölgedeki herhangi bir ülkenin halk demokrasisine dayanan ilerici bir yapının kurulmasına karşı.
11:12ABD'ye teslim bir Orta Doğu, Trump'ın stratejileriyle uyumlu demektir.
11:16Bu yüzden ABD, İran içinde rejimin değişmeden ona boyun eğmesini veya ona boyun eğecek Pehlevi'yi alternatif olarak dayatmaya çalışıyor.
11:25Ancak İran'ın içindeki kadınların önemli bir kesimi bugün ne molla, ne monarşi, özgürlük ve eşitlik diyerek mücadelelerini sürdürüyor.
11:43Çünkü İranlı kadınlar, geçmişin ve bugünün yaralarının, kaynaklarının, dünün monarşisi, bugünün molla rejimi ve her zaman batı emperyalizminden kaynaklandığını biliyor.
12:00ABD.
12:22ABD.
12:23ABD.
12:34Субтитры создавал DimaTorzok
13:03Субтитры создавал DimaTorzok
Comments