00:00Sa mundo ng modernong teknolohiya sa sports, may mga trabahong nananatiling buhay at nagiging daan sa tagumpay ng mga atlata
00:07sa bawat labay.
00:08Kahit hindi sila nakikita sa likod ng mga kamera, bahalaga ang papel na ginagampan na nila sa pagtakbo ng isang
00:15laro.
00:16Ma-inspire sa sakripisyo ng mga pinboys na tahimik na nagsisilbi sa likod ng mga bowling lane, narito ang report
00:23ng aking kasamang si Jamaica Bayaka.
00:34Sanay tayong makita ang modernong bowling, isang larong kontrolado ng teknolohiya, automated ang pag-aayos sa muffins at digital ang
00:42pagbibilang ng score.
00:45Pero sa ilang bowling lanes sa Pilipinas, nananatiling buhay ang isang lumang tradisyon.
00:51Sa larong dogping bowling na ito, hindi lang atleta ang umaasa sa ganda ng tira, kundi pa rin na rin
00:57ang mga taong nagtatrabaho sa likod ng lane.
01:02Habang naglalaro, mapapansin mo na hindi machine ang nag-aayos ng mga pins, kundi tao mismo.
01:13Tinatawag silang pinboys o pinsetters.
01:17Sila ang mano-manong nag-aayos at nagbabalik ng mga pins sa bawat tira ng mga maglalaro.
01:24Sa dogping bowling, mas maliit ang bola at mas maiksi ang mga pins kumpara sa karaniwang 10-pin.
01:31Dahil dito, mas mahirap makakuha ng strike at mas madalas ang pagkalat ng mga pins sa lane.
01:37Kaya sa mga lugar na walang automated machines, umaasa ang mga laro sa mga pinboys na tahimik na nagtsatsagang mag
01:45-aayos ng mga pins sa bawat round.
01:47Isa sa kanila si Jeffrey Ulzami, 39 anyos at tubong pasig.
01:52Ngayon, isa na siyang tournament director sa mga kompetisyon ng dogping bowling.
01:56Pero bago niya pinangunahan ang mga torneo, nagsimula siya sa pinakailalim ng lane.
02:03Labing dalawang taong gulang pa lamang siya nang pasukin ang pagiging pinboy.
02:07Isang paraan para makatulong sa kabuhayan ng kanilang pamilya.
02:11Dati akong pinboy, nag-start ako ng pinboy.
02:13Then, nagkaroon ako ng manager dahil isa rin ako naging player ngayon.
02:19Tapos ako na pinagkatiwalaan ngayon, naging manager, naging hanggang sa nag-organizer na ako, naging tournament director.
02:27So, matagal na rin, almost 30 years na rin.
02:30Mahirap ang trabaho ng pinboy.
02:32Lung nang una, dapat nakatingin ka sa mga naglalaro kasi ang iniingatan mo dyan yung sarili mo.
02:39Kapag nagkaroon ng damage ng katawan mo, siyempre, hindi mo maiwasan yun.
02:43Kasi talagang normal na sa mga pinboy na may ganyang aksidente na hindi inaasahan.
02:48Pero, ang kinaganda nga, nakatulong sa akin sa pag-aaral ko hanggang sa nakapagtapos ako, hanggang sa nagkaroon ako ng
02:55pamilya.
02:56At isa na rin naman yan sa pinagkakitaan ko ngayon.
02:59Sa loob ng halos tatlong dekada bilang pin setter, hindi lang karanasan na nakuha ni Olzame na itaguyo din niya
03:07ang kanyang pag-aaral hanggang sa makapagtapos.
03:10At para sa kanya, ang pagiging pinboy ay higit pa sa isang trabaho.
03:14Isa itong pagkakataon para sa mga kabataang naghahanap ng paraan upang makatulong sa kanilang mga pamilya at makapangarap ng mas
03:23magandang kinabukasan.
03:25Pagmanong-manong mo sa ginagawa, ibig sabihin, malaking tulong ito.
03:29Unang-una sa amin, kamukha namin ang mga pangailangan ng trabaho, diba?
03:33Siyempre, nakukuha namin yung pang-araw-araw namin na pamumuhay, yung mga pangailangan namin.
03:38Actually, ang manual naman kasi at saka automatic, ang automatic kasi, yun naman yung gatawag natin na machine na talagang
03:47pagka hindi na kailangan itayo ng tao.
03:49Ito kasi tao nagtatayo, tao nag-ooperate para maibigay namin yung mga players.
03:57So, yun ang pagkakaiba. Actually, hindi naman mahirap.
04:00Natyagaan lang talaga kasi wala namang trabaho talaga na madali.
04:04Saka ito, hindi ako nahihiya na maging pimpayo kasi marangal ang trabaho.
04:09Hindi biro ang trabaho ito.
04:11Sa mga kompetisyon, umaabot ng walo hanggang sampung oras na tuloy-tuloy ang pag-aayos ng mga pins.
04:17Paulit-ulit na pagyuko, pagtayo at pagpapalit ng mga bola at pins sa kabila ng init, pagod at ingay sa
04:26lugar.
04:27Pero sa kabila ng hirap, nagiging bahagi sila ng tagumpay ng bawat laro.
04:33Ngayon, si Jeffrey, isa na sa mga nangunguna sa pagpapatakbo ng mga torneo.
04:38Huwag ikahiya kasi marangal itong trabaho na ito.
04:40Naging proud ka sa pinboy kasi wala namang ding ibang trabaho na kamukha ng mga tambay na alam naman natin
04:49na walang kinikita.
04:50So para sa akin, proud ako na kahit ganitong trabaho namin, may pagmamalaki namin kasi marangal ang trabaho.
04:56Hindi man sila nakikita sa scoreboard, sila naman ang tahimik na nagpapatakbo sa laro at sa bawat pin na muling
05:04ibinabalik sa pwesto, may pangarap na muling itinatayo.
05:08Isang patunay na minsan, ang mga nagsisimula sa likod ng eksena, sila rin ang umaabot sa mas malaking pangarap.
05:18Hindi man napag-iimanan pero buhay pa rin ang tradisyonal na palakasan kahit sa mojepo ng panahon.
05:25Jamay kamayaka para sa atletang Pilipinas, para sa bago ng Pilipinas.
05:31Jamay kamayaka para sa atletang Pilipinas.
Comments