00:00What's up?
00:04Takot ng bumalod sa mga residente ng lugar na ito.
00:08Nang biglang mataking ang mapaminsalang hangin.
00:15Habang sa video ito naman,
00:19ang mga yero na dinipara na.
00:22Ano nga ba ang nakulang pangyayari sa mga lugar na ito?
00:36Ang unang insidente nangyari daw sa palengke ng Arakan, Cotabato.
00:42At ang video ay kuha ni Angelica, isang tindera sa lugar.
00:48Magbabantay po ako sa tingdahan namin.
00:50Nang bigla pong lumakas yung hangin sa labas,
00:54kaya po lumabas ako sa tingdahan.
00:59Nang makalabas,
01:00noon na raw niya napansin ang pag-ikot ng alikabuk.
01:04Nabuo siya po na napakalakas,
01:07at tsaka tumagal po ng 20 seconds.
01:09May sumunod pa pong nabuo,
01:12at tumagal po siya ng around 10 seconds.
01:17Si Angelica walang ibang nagawa kung diya magdasal.
01:20Natakot po kami noong time na yun,
01:22kasi baka po lalong lumakas.
01:31Noong February naman,
01:32isa pang insidente ang nanalasa sa Taraka,
01:34Lano del Sur.
01:48Ayon sa tala,
01:49sa lakas ng hangin tumama sa lugar,
01:51nasira nito ang labindimang bahay doon.
01:53Ano nga kaya ang tumama sa dalawang lugar na ito?
01:56Okay, ito na.
01:58Ito ang tanaw.
01:59Ayon sa scientific at global data,
02:02anong kinikilalang deadly
02:04o nakakamatay
02:05na natural phenomena?
02:07Isa example,
02:09typhoon, bagyo.
02:10Natural phenomena.
02:11Okay?
02:12Okay.
02:12One,
02:13two,
02:13three,
02:13go.
02:14Disease.
02:16Disease.
02:16Disease.
02:18Walang disease.
02:20Sorry, sorry.
02:24Lightning is correct.
02:26Flood.
02:27Flood is correct.
02:29Earthquake is correct.
02:31Paglaban ng St. Paul.
02:33Lindol.
02:33Tagalog lang po na earthquake yun.
02:36Ay, Tagalog.
02:37Tsunami.
02:37Tsunami.
02:38Walang tsunami.
02:40Sayang.
02:42Sorry,
02:42tsunami na kamamatay
02:43pero wala sa survey.
02:44Okay.
02:46Infection.
02:47Nasabi na yung disease kanina.
02:48Ikaw po na.
02:49Acid rain.
02:50Acid rain.
02:51Acid rain.
02:54Wala.
02:55Pareho kayong maliit.
02:56Ito mga tamang sagot.
02:57At maganda.
02:58Lightning.
02:59Tornado.
03:00Flood.
03:01Bagyo.
03:02O cyclone.
03:03Earthquake.
03:04Heatwave.
03:05Heatwave.
03:07Winter.
03:08Wala kasi tayong winter dito eh.
03:10L-storm.
03:11Pag-ulan ng yelo.
03:13Kapag may severe thunderstorm,
03:15posibleng mabuo ang tinatawag na buhawi
03:17o yung malakas at paikot na columns ng hangin
03:20na bumababa muna sa thunderstorm clouds
03:23hanggat sa lupa.
03:24Alam niyo bang ang isang buhawi o tornado
03:26ay kayang maglabas ng hangin
03:27na mas mabilis pa sa isang aeroplano.
03:29Sa matinding kaso,
03:31umaabot ito ng mahigit 300 miles per hour
03:33o halos 480 kilometers per hour.
03:36Kaya na itong buhati ng mga sasakyan,
03:38wasaki ng mga bahay
03:39at gawin parang papel
03:41ang kahit matitibay na structure.
03:44Pero hindi lahat ng nakikita nating pag-ikot
03:47ng malakas na hangin
03:47ay matatawag na buhawi o tornado.
03:49Ayon sa eksperto,
03:50ang insidente ng lakunan sa Cotabato
03:52ay isang dust devil
03:53o mas kilala sa Tagalog bilang Alimpuyo.
03:57Yung dust devil,
03:59maaaring magsimula sa maliit,
04:01maaaring din naman lumaki
04:02tulad nung nasa video
04:03na actually lumaki siya.
04:05So ito yung hangin na nakikita natin
04:07na umiikot.
04:08Kadalasan yung dust devil
04:09nag-i-start siya kapag mainit yung lupa.
04:11So kapag mainit yung lupa,
04:13yung hangin paakyat.
04:14Paakyat yung hangin,
04:16tapos naggalaw siya ng konti
04:17ng paligit na hangin,
04:18pwede siyang umiikot
04:20na nakikita nga natin
04:21as dust devil.
04:22Ang dust devil,
04:24bagamat hindi sinlakas ng tornado
04:25o buhawi.
04:26Kaya rin itong magpaikot
04:27ng alikabok
04:28at maghagaang na bagay sa paligid.
04:30Samantala,
04:31ang video naman mula
04:32sa Lanao del Sur,
04:33ayon sa kanilang
04:33Municipal Disaster Risk
04:35Reduction Management Office,
04:37ang sumadlantaraw na hangin
04:38sa eskwelahan
04:39ay may tutuloy na ipo-ipo
04:41o water spout.
04:43Slightly different
04:44ang mga ipo-ipo
04:46sa buhawi
04:47dahil ang mga buhawi
04:48o tornado
04:49nanggagaling siya
04:50sa mga malalaking
04:51thunderstorm clouds.
04:52May pag-ikot ng hangin
04:53sa loob ng cloud
04:55and eventually
04:55bababayan
04:56papuntang surface.
04:58Kung sa lupa
04:59bumabayan,
04:59tatawagin natin siyang
05:00tornado.
05:01Kapag naman sa tubig
05:02bumabayan
05:03at humigop siya
05:04ng tubig paakyat,
05:06tinatawag natin
05:07water spout.
05:08Dapat talagang sumilong
05:09sa isang
05:10matibay na
05:11shelter,
05:12kumbaga.
05:14Wala naman daw
05:15nasaktan
05:15sa dalawang
05:16nasabing
05:16insidente.
05:18Hindi mo
05:18natin
05:19mapigilan
05:19ang lakas
05:20ng kalikasan.
05:21Mas kaya
05:22natin
05:22itong karapin
05:22sa pamamagitan
05:23ng kaalaman
05:24at maghanda.
05:34Dito sa bahay na to,
05:35napakarami kong
05:36koleksyon
05:36ng iba't ibang
05:37klase
05:37ng mga pagong.
05:37Mayro'ng mga
05:38tortoise
05:38na nakita niya
05:39na yun yung
05:40mga land-dwelling
05:40turtles
05:41at ito naman
05:41yung mga
05:42aquatic turtles.
05:44Itong dalawang to
05:44siguro nasa
05:45mga 30 years old
05:46na ito.
05:46Napakatanda na
05:47sa akin ito.
05:47Ang tawag sa kanila
05:48ay alligator
05:49snapping turtle.
05:50Yung lipod nila
05:51parang alligator.
05:52Medyo maingatay dito
05:53dahil pag
05:53nangagat ito
05:54pwede maputol
05:54ang daliri mo.
06:12Pwede maingatay dito
Comments