00:00Binabantayan ng pag-asa ang chance ang magka El Niño sabay sa habag at season na maaaring magdulot ng mas
00:07malalakas na bagyo.
00:08Pero wala pa man yan at ang parating na tag-init, e mataas na init factor na po ang naitala
00:14sa ilang lugar sa bansa.
00:15At nakatutok si Mark Salazar.
00:21Abot 7 lugar na ang nakaranas ng 40 to 41 degrees Celsius init factor kahapon,
00:27kabilang sa isang bayan sa Negros Occidental.
00:30Kapag nasa labas ka at 40 degrees, 40 to 41, ito ay kinakategorize natin kung saan nandun na tayo sa
00:37tinatawag natin na danger.
00:39Kaya medyo alarming ito, hindi pa nga talagang tag-init.
00:43Ayon sa pag-asa, ang maagang pagpalo ng heat index ay senyales na ang paparating na tag-init ay pwedeng
00:49sumagad sa 52 degrees Celsius sa pakiramdam.
00:53Most likely 50 pataas which is 52 extreme danger.
01:00So yung may mga pre-existing condition, kagaya mga high blood or yung mga matatanda.
01:05So mas prone sila na pwedeng ma-heat stroke.
01:10So yun yung may mga pre-existing condition na lalo na yung mga nasa labas.
01:14At yun nga, so yung mga outside workers.
01:19Isa pang binabantayan ng pag-asa, ang El Niño na lampas 50% na ang posibilidad na ma-develop sa
01:26July, August at September.
01:29Delikado pa namang sumabay ang El Niño sa panahon ng habagat.
01:33Nakita na natin yan sa mga taong July dinagsimulang magka-El Niño.
01:37Ang makikita natin maikumpara is yung time ng 2014-2015 at saka yung 2009-2010.
01:43Kung saan nung 2009-2010, meron tayong Tropical Storm Ondoy, ng September yun.
01:50And then yun naman 2014-2015, nagkaroon tayo ng Typhoon Glenda na nagkaroon ng malawakan ng mga damage,
01:57lalo na po dyan sa Maybicol area, Southern Luzon and including Metro Manila,
02:01lalo na naapektuhan tayo ni Typhoon Glenda.
02:04Hopefully, hindi naman po mangyari, but then yun po yung mga possible na posible na mangyari
02:10kapag matuloy po itong El Niño ng ganong mga panahon din, mga around kasagsagan ng ating habagat season.
02:17Pagkatapos pabagsiki ng El Niño ang ating mga bagyo at habagat,
02:21saka naman ito, paiigtingin ang tagtuyot na magsisimula sa Desyembre na titindi pa hanggang summer 2027.
02:29Kung maaaring maapektuhan ito, yung mas mainit na temperatura natin na mararanasan sa next warm and dry season months natin
02:36sa 2027.
02:38So, ito yung kailangan din natin i-monitor.
02:41Nagsanib pwersa ang pag-asa at Department of Agriculture para gabayan ng mga magsasaka sa kanilang planting season habang may
02:48El Niño.
02:49Naalala niyo yung kwento ng daang libong mga magsasaka na sinalanta ng El Niño noong 2024?
02:54Yung bilyon-bilyong pisong halaga ng produksyon na nawala dahil sa tagtuyot.
03:01May mga leksyon naman daw natutunan dyan ng Department of Agriculture at may mga solusyon daw na susubukan para maiwasan
03:08na ang ganyang problema sa agrikultura.
03:11Ang malaking learning doon sa 2024, you need to prepare for the worst.
03:16Yung solar-powered irrigation project, dalawa ang sinasolve nun eh.
03:21Una, pwede kang groundwater, pwede ka doon sa open water source.
03:26So, maganda yun.
03:27Hindi ka nagagamit ng krudo.
03:29And then, kapag controlled kasi ni farmer, yung irrigation water, mas madali niyang makapag-diversify.
03:38May nakakasa ng P340 million funding para makapag-deploy ng teknolohiyang tutulong sa magsasakang sumalag sa El Niño.
03:47Kung El Niño ka nito, importante to doon sa mga tail end ng NIA na yung dulo ba, yung hindi
03:54masyadong nararating ng irrigation ng NIA.
03:57And of course, doon sa mga walang patubig pa ng NIA na meron kang sustainable source coming from both the
04:05groundwater mo at saka doon sa open water source.
04:07Yung open water source, yung malalaking ilog, lawa.
04:12Para sa GMA Integrated News, Mark Salazar, nakatutok 24 oras.
Comments