- 8 saat önce
Kategori
🛠️
Yaşam tarzıDöküm
00:00İNTRO
00:43Sevgili dostlar merhaba, bugün sizlerle birlikte Beyaz TV ekranlarında
00:48Geçmişe Yürüyen Adam programıyla birlikte Gebze programlarımızın içinde Gebze ile dolu haftalarımızın sonuna geldik.
00:58Bugün Gebze'de ne yapacağız?
01:01Sultan Urhan Camii'ni, 1500 yıllık yapıyı, Korit nizamını, Doru ve İyonu, Roma lahyetlerini,
01:11camilerin içerisindeki özellikleri, sokakların eski hallerini, yeni hallerini,
01:18Gebze meydanından başlayarak bu tarafa doğru, İlyas Bey'e doğru geleceğiz.
01:25Ne kadar güzel, Allah'a hamdolsun bir kanalımız var, adı Beyaz TV, bizi size, sizi ise bize kavuşturuyor.
01:34Allah'a hamdolsun vaktimiz var, hep beraber tarih konuşuyoruz.
01:38Oturduğunuz yerde, koltuğunuza iyi yaslanın ve bizimle beraber tarih üzerinde geçmişe doğru yürümeye başlayın.
01:49Öğlenleyin benimle, burada tarihte yürümeye.
01:53Ama geceleyin de ne olur, sahur programlarında da benimle haftada bir gün geçmişe yürüyen var ama
02:02geçmişe yürüyen adam var, sizlere hitap edebileceğim.
02:07Ama 30 gün boyunca, Ramazan-ı Şerif'in tamamı boyunca sahur programlarında da evinize
02:15ben misafirim, ben davetliyim.
02:18Dostlar, haydi başlayalım.
02:21Geçmişe yürüyen adam, Beyaz TV ekranlarında tarihi size anlatmaya başladı.
02:391906 yılında Çoban Mustafa Paşa Külliyesi'nin Abdülhamit Han dönemi restorasyon çalışmaları
02:47kapsamında çekilen fotoğraflarda çok enteresan bir şeye denk geldik.
02:52Aslında bu fotoğrafın açısı burası değil.
02:55Fotoğrafın açısı yukarısı.
02:58Yani çatılara, kubbelere çıkmak lazım.
03:00Hatırlayın, geçtiğimiz hafta Çamlık Parkı'nı anlatırken size
03:05buraların Kırgızlar Mezarlığı olduğunu anlatmıştım ya.
03:09İşte o mezarlıktan da size bazı fotoğraflar göstermiştim.
03:14O mezarlık hala devam ediyor.
03:17Çamlık'ın olduğu yer bir mezarlık.
03:19Şu an insanların yürüdüğü yerler de mezarlık.
03:22Kocaman bir hazire.
03:24Kocaman bir çoban Mustafa Paşa haziresi.
03:27Neler geçti onun üstünden neler.
03:29Koskoca bir şehir inşa edildi.
03:33O mezarlığın üzerine.
03:35Fotoğraf güzel değil mi?
03:36Fotoğrafta havalandırma delikleri var.
03:40Şömine bacaları var.
03:42Ve ışıklandırma pencerelerinin kabartmaları duruyor fotoğrafta.
03:47Buradan görülmüyor.
03:48Ancak size ezberlemiş olduğum fotoğrafı anlatabilirim.
03:52O fotoğraf orada.
03:54Biz burada.
03:55Aramızda 4 metrelik, 5 metrelikte bir yükseklik anlamında bakış açığı, farklılığı bulunmaktadır.
04:041906-2026 yaklaşık 1,5-2 insan ömrü kadar bir zaman ve fark dilimi var.
04:14Bu fotoğrafla yan taraftaki fotoğraf arasında 120 yıllık zaman dilimi farkıyla aynı açıya 5 metrelik bir yükseklik farkıyla çekilen iki
04:27farklı fotoğraf şu an karşınızda.
04:491906'dan yani 120 sene önceden 2026'ya gelmek biraz zor oldu.
04:55O yüzden hadi gelin bu sefer de 1976'dan 2026'ya gelelim.
05:00Tam 50 sene önce.
05:02Çaban Mustafa Paşa Camisi'nin merkez, meydana bakan taç kapısının önünde cadde var.
05:10Arabalar geliyor, geçiyor.
05:12Zaten bir araba da tam olarak önüne park etmiş.
05:16Bugünlerde öyle şeyler olmuyor çok şükür.
05:18Yani burası rafi kapalı bir cadde.
05:21Tıpkı İstanbul Beyoğlu'ndaki gibi, tıpkı başka kapalı caddelerde olduğu gibi.
05:26Elimizde bir fotoğraf var.
05:2850 sene öncesine ait bir fotoğraf.
05:31Bu fotoğraf bize Çaban Mustafa Paşa Camisi'nin kapısının hemen üstünde bulunan bir dönem çocuk kütüphanesi.
05:40Ama aslında yapıldığı dönemde Sıbyan Mektebi olarak yapılan bir binanın kapı üstünde bulunduğu zamanı görüyoruz.
05:50Cami, medrese, Sıbyan Mektebi.
05:54Üçü ayrılmaz unsur.
05:56Sıbyan Mektebi çocuğun, medrese büyük çocuğun, cami ise evin reisinin okulludur, mektebidir.
06:07Peki evin hanımı nerede? O da imamın hanımının evinde ya da bir tekkede, bir dergâhta.
06:14Yani Allah Resulü Peygamber Efendimizin beşikten mezara kadar eğitim tavsiye etmesi Müslümanları ilme itmiştir.
06:23Allah'ımız Bismillah, ikra.
06:26Bismi Rabbikellezi halak.
06:28Halakal innesane min alak ikra der.
06:31Oku, Yaradan Rabbinin adıyla oku.
06:34İşte o Yaradan Rabbinin adı ile okuma emrine muhatap olan Müslümanlar,
06:41devlet âli Osman, camilerin bir taraflarına medrese, bir taraflarına Sıbyan Mektebi'ni kondurmuşlar.
06:491976, 1876, 1700, 1600.
06:53Ne kadar inersen in, 1523 tarihinde yapılan bu caminin kapısının üstünde her zaman ve daima Sıbyan Mektebi vardı.
07:06Şu anda var.
07:07Çok şükür ki var.
07:09Kütüphane olarak kullanılıyor.
07:11Şu an atıl kullanılıyor ama inşallah bir gün aktif olarak hizmet vermeye devam edecek.
07:17Önünde bir araba.
07:18O araba bugün de var olduğu için, bugün de onlardan etrafta gördüğümüz satış yaptığı için reklam olur diye adını vermiyoruz.
07:28Fakat bir araba.
07:29Çok az insanlar.
07:31Bugünse meydan çok.
07:32Tıklım tıklım dolu.
07:34Efendim, 1976, 2026.
07:38Aradan geçen yarım yüzyıl aynı açı.
07:42İki farklı fotoğraf şu an karşınızda.
08:02Fotoğrafı net olarak tarihi belli değil.
08:05Yani bu fotoğraf kaç yıl evvel çekilmiş bilmiyoruz.
08:08Ama 1960'lar olsa gerek.
08:12Belki de sonları.
08:13Nereden biliyoruz?
08:14Bu fotoğrafın çekildiği esnada burada bir havuz varmış.
08:19Havuzun arkasında şu an bakın kocaman binalar var.
08:24Burada 60'lı yıllarda binaların yapıldığını biliyoruz.
08:28Fotoğrafa baktığımızda herhangi bir apartman yok.
08:32Bu yüzden 60'lar diyoruz.
08:34Biraz geriye gitmemiz gerekiyor.
08:36Bir havuz var.
08:38Bu havuzun olduğu yer kaldırıldı.
08:41Havuzdan önce buralarda İnönü diye bir okul varmış.
08:45İnönü, İlk Öğretim Okulu.
08:47O okulun önüne bir havuz koymuşlar.
08:50Bu okul şu an yok.
08:52Ama fotoğrafta benim solumda sizin sağınızda kalması gerekiyor.
08:57Fakat okul alınmamış.
08:59Okul var ama okul şu an görünmüyor.
09:01Fotoğrafta görünmüyor.
09:03Havuz kaldırıldı.
09:04Ardından buraya toprak yığıldı.
09:06Ve toprağın üzerine yeni bir havuz yapıldı.
09:10Bir yükseklik, bir oturma banklarıyla birlikte bir ne diyelim mini bir park yapıldı.
09:18Tam olarak şu an görmüş olduğunuz arkada.
09:21Gelelim fotoğrafa.
09:23Net tarih yok.
09:2465-66 yıllık bir tarihe bakıyorsunuz.
09:29Neler değişmiş.
09:30Havuz yine kendi varlığını koruyor ama özgün yapısını değiştirmiş.
09:36Peki hangisi güzel?
09:38Şahsi olarak şimdi söylüyorum.
09:40Şu anki havuz daha güzel.
09:42O günkü havuza detaylarda zaten görüyorsunuz efendim.
09:47Net olarak belli olmamakla birlikte 60'lar.
09:49ve 2026 üzerinden yaklaşık 60 küsur sene geçtikten sonra aynı açı 2 fotoğraf şu an karşınızda.
10:17Sürekli restorasyonlar yapılmış.
10:19Abdülhamid çok fazla restorasyon yapmış.
10:22En son restorasyonlardan biri de 1953 restorasyonu.
10:27Adnan Menderes dönemi restorasyonu.
10:30Bu restorasyon da zaten farkındasınızdır.
10:34Şuradaki pencereler kırılmış.
10:37Pencereler kapı gibi kullanılıyor.
10:39Hele bir pencere var.
10:41Ya şu ya da tam şu direğin sağında ya da solundaki pencerelerden biri kırılmış.
10:47Kapı olarak kullanılıyor.
10:49İçeriye giriş çıkış yapılmış.
10:51Kubbeye bakın.
10:53Şu kubbelerden biri kurşun örtüsü ne diyelim denilmiş.
10:59Çok acı görüntüler.
11:02Burası gerçekten çok farklı bir külliye.
11:05Buranın imalet hanesi var.
11:07Buranın darü ziyafesi var.
11:10Buranın sıbyan mektebi var.
11:12Buranın medresesi var.
11:13Buranın hadis kütüphanesi var.
11:16Buranın bedesten'i var.
11:18Buranın hanı var.
11:20Buranın kervansarayı var.
11:21Buranın İstanbul'daki diğer külliyelerden de ayıran en önemli özelliği paşa odaları var.
11:29Böyle enteresan bir külliyeden bahsediyorum.
11:32Ama en büyük problem, en büyük problem.
11:35Burayı yöneten yöneticilerin nereyi yönettiklerinin farkında ve şuurunda olmamaları.
11:43Burayı sıradan bir taşra, Anadolu'ya bağlı bir taşra bölgesi gibi düşünüyorlar ve sanki bir taşra gibi yönetiliyor.
11:55Beş yıldır gebzeli olarak gördüğüm şeyi söylüyorum.
11:59Burası İstanbul'la tarih anlamında yarışabilecek bir bölge.
12:051906 restorasyonundan sonra başına ne gelmiş olabilir ki?
12:1047 yılda kurşun tavanlıklar çökmüş, pencereler yıkılmış, kırılmış, ortadan kaldırılmış, kapı olarak kullanılmış.
12:21Acı bir görüntü.
12:23O günkü görüntüde ağaçlar yok.
12:26Allah'a hamdolsun bugünkü sünde var.
12:28Bu yüzden tam olarak aynı açı fakat aynı manzara değil.
12:34Peki biz nereden biliyoruz bu açının bu açı olduğunu?
12:373 tane şömine bacası var.
12:39Üçgen gibi duruyor.
12:41Bugün de üçgen gibi duruyor fakat bu ağacın dalları kapatmış durumda.
12:46O bizim için bir done oldu.
12:49O üçgenliği bulduk ve tam olarak kamerayı buraya koyduk.
12:53Efendim 1953-2026 aynı açı farklı fotoğrafçılar, iki farklı fotoğraf şu an karşınızda.
13:21Tam 44 sene önce takvimlerin 1982'yi gösterdiği yıllara gidelim.
13:28Gebze Gölcüönü Meydanı denilen bir meydan var.
13:32Neden Gölcüönü?
13:34Gölcü ne ki onun önü olsun?
13:36Bazı rivayetler, bazı hikayeler var.
13:39Burada su birikintileri vardı.
13:42Zaten şurada da sarnıç var.
13:44Burada da sular vardı.
13:45Onun önü.
13:46Bu bir rivayet.
13:47Bilmiyoruz.
13:48Gölcüönü Meydanı adı verilen bir meydan var.
13:51Burası vakti zamanında otobüs duraklarının olduğu, kamyonların park ettiği, otogar gibi kullanılan bir bölgeymiş.
14:00Çok da uzaklara gitmemek lazım.
14:0290'lı yıllarda bile burada otobüsler varmış.
14:05Yani şu an insanların yürüdüğü, güvercinlerin gördüğünüz gibi yemlendiği yer otogarmış.
14:14Otobüsler var burada.
14:16İstanbul'a giden minibüsler de buradan kalkıyor.
14:19İzmit'e gidenler de buradan kalkıyor.
14:22Burası aynı zamanda bir kamyon durağı.
14:24Köylülerin de pazarı buradaymış.
14:26Hala köylüler burada mallarını satarlar.
14:30Şuralara tezgahlarını kurarlar.
14:33Gebze'nin köylerinden gelen köylüler kendi ürettiklerini burada satarlar.
14:39Arkamızda Çoban Mustafa Paşa Camisi'nin ana bünyesi.
14:44Nasıl da muhteşem görünüyor değil mi?
14:46İşte burası bir zamanlar askerlerin yürüdüğü, insanların hareket ettiği kalabalık bir pazar.
14:53Şuralarda bir yerde patates tezgahı var.
14:58Tezgahın arkasında kamyonlar var.
15:01Arabalar var.
15:02İnsanlar var.
15:03Şuralarda otobüsler var.
15:06Dediğim gibi otogar ve kamyon deposu, minibüs durakları vs.
15:11Her şeyin kullanıldığı yermiş burası.
15:14Hani diyoruz ya bazı fotoğraflarda bugün çok kötü.
15:18O gün daha güzel.
15:19Keşke hala o günkü özelliğini korusa diyoruz ya.
15:24İşte bu fotoğraf 1982 yılının fotoğrafı kötü.
15:31Gölcü önüm meydanının bugünkü hali güzel.
15:34Şimdi düşünsenize.
15:36Kulağınızda bir kulaklık.
15:39Şurada oturmuşsunuz.
15:40Atmışız sandalyeyi.
15:42Şu manzarayı.
15:43Şu yeşilliği.
15:45Şu ağaçları.
15:49Bunları görüyoruz.
15:50Nasıl manzara?
15:52Efendim takvimler 1982.
15:56Ve efendim takvimler 2026.
15:59Aradan yarım yüzyıl geçmiş.
16:0244 yıllık bir zaman farkıyla.
16:04Aynı açıdan çekilen iki farklı fotoğraf şu an karşınızda.
16:25Bir önceki fotoğrafta gösterdiğim gölcü önü meydanının biraz daha gerisine gittik.
16:31Yine aynı meydandayız.
16:33Ama bu sefer sanki biraz açı tutmuyor gibi değil mi?
16:37Neden?
16:37Çünkü biz zeminden çekiyoruz.
16:39Bu fotoğraf bir apartmanın üstünden çekilmiş.
16:42Ve buraların pazar olduğunu az evvel anlatmıştım ya.
16:47İşte burası pazar yeri.
16:48Gölcü önü.
16:50Tezgahlar kurulmuş.
16:51Şemsiyeler açılmış.
16:53Ve insanlara hizmet veriyor.
16:55Burası Gebze'nin bir semt pazarı.
17:00Ne kadar güzel değil mi?
17:02O günlerden bugünlere kalan neler olmuş.
17:05Kalmayan bir şey var bu arada.
17:07Şurada bir beyaz bina varmış.
17:10O beyaz bina nedir diye sorduğumuzda buranın yaşlı amcaları Sultan Abdülaziz Han döneminde yapılan Aziziye Rüşdüyesi diyorlarmış.
17:21Aziziye Rüşdüyesi.
17:22Demek ki orada bir okul varmış.
17:24O okul yıkılmış.
17:26Yerine şu bina yapılmış.
17:28Meden aynı.
17:29Cami aynı.
17:30Külliye aynı.
17:31Duvar aynı.
17:32Ama basbayağı bir değişiklik varmış.
17:3480 yıl arayla aynı açıdan çekilen iki farklı fotoğraf şu an karşınızda.
17:56Nasıl farklı bir fotoğraf o günle bugün arasında tam 56 yıl olmasına rağmen bu fotoğrafın 1970'lere ait olmasına rağmen
18:08nasıl da farklı bir fotoğraf.
18:09Bir kere iyi ama biz bugün camiyi göremiyoruz ama o gün cami çok net görülüyor diyorsanız doğru söylüyorsunuz.
18:18Biz bir fotoğrafı yayınlamadan önce önce ekip arkadaşlarımızla değerlendiriyoruz.
18:24Neyin nerede olduğuna bakıyoruz.
18:26Farklılık varsa onun anlamlandırmasını yapıyoruz vs.
18:31Duvar değiştirilmiş.
18:33Duvar yükseltilmiş.
18:35Demek ki orijinal değil bu duvar.
18:38Duvarın kendi hali biraz daha düşük.
18:41Kapı da düşük.
18:43Kapı küçük.
18:44Duvar da küçük.
18:45Bugün kapı büyük.
18:47Duvar da büyük.
18:48Duvar büyüyünce caminin gövdesi de duvarın üstünden görülemiyor hale gelmiş.
18:55Cami görülemiyor, türbe de görülemiyor.
18:59Budur, tek farkı budur.
19:01Ya bugünkü ile o günkü arasındaki fark budur.
19:04İki tane pencere var.
19:06Bu pencerelerin olduğu yerde bir araba var.
19:10Sultan Abdülhamid Han tarafından yapılan kapının orada bir kamyon var.
19:141960'larda, 70'lerde şu yol.
19:18Bir cadde.
19:20Burası cadde.
19:22Buradan arabalar geliyor, gidiyor.
19:25Yarım yüzyıldan daha fazla bir hikayesi var.
19:28Bu fotoğrafın küçücük duvarlarıyla, küçücük kapılarıyla, önüne park etmiş arabalarıyla, önüne park etmiş kamyonlarıyla, caddeleriyle bir gebzeye gölcü önü hikayesi.
19:3956 yılda değişen pek çok hikaye gibi bu da değişti.
19:46Takvimler 1970, görüntü budur.
19:50Takvimler 2026, görüntü budur.
19:53İki farklı fotoğraf, iki farklı zamanlandırma dilimi, aynı açı şu an karşınızda.
20:15Tam olarak takvimlendiremiyor olmakla birlikte 80'li yılların başları ya da 70'li yılların sonlarını ait bir fotoğrafla karşı karşıyayız.
20:26Yani 80 darbesi oldu mu, olmadı mı bilmiyoruz.
20:29Bu fotoğraf oldu da diyor, olmadı da diyor.
20:33Çünkü giyim, kuşam, kıyafetler, arabanın modeli hepsi 1970'lerin sonlarını, 80'lerin başlarını göstermekte.
20:43Bu yüzden nereden bakarsanız bakın, yaklaşık 50 yıllık bir fotoğrafla karşı karşıya bulunmaktayız.
20:51Mesela şurası o arabanın yeri olsun.
20:55Araba burada duruyor.
20:56Arabanın önünde takım elbiseli, kravatlı, gömleğin yakaları omuzlara kadar gelen o 70'li yılların modeli.
21:07Bu amcaya bakacak olursak 75-76 diyoruz.
21:11Ama 80'ler de olabilir.
21:13Araba modern ve lüks bir araba.
21:16Şuralarda kurdeleler çekilmiş.
21:18Burada ise kapı açık ve bir tane çocuk var.
21:21Bu çocuk dediğimiz, şu an nereden bakarsan bakın, 60-65'li yaşlarda bir çocuk.
21:29Fotoğrafın tarihlendirilmesine göre değişen bir zaman dilimlendirmesinden bahsediyorum.
21:36Burada bir abi ya da amca, burada bir çocuk.
21:39Bu arada bu çocuk da şu an bizim için abi pozisyonunda süslenmiş, kurdele çekilmiş bir araba.
21:48Arkadaki evlere bakalım mı?
21:50Arkadaki evler ne kadar da güzel bir Gebze'yi bize anlatıyor.
21:55Tek katlı, iki katlı evler.
21:58Nizami standart evler.
22:00Bugünkü gibi yüksek evler yok.
22:03Bu arada Gebze'de artık 10 katlı, 15 katlı bloklar yapılıyor.
22:07Artık bu binalar da küçük, kısa kalmaya başladı.
22:1215 katlı binalardan bahsediyorum.
22:15Devasa binalar, Gebze yavaş yavaş değil, hızla silüet değiştiriyor.
22:22Ne kadar güzelmiş.
22:24Şu an bizim seyrettiğimiz Gebze.
22:26Ne kadar da hoş bir Gebze.
22:29Arabalarıyla ve arka tarafıyla.
22:31Efendim, 1970'lerin sonları, 80'lerin başları, 2026 üzerinden geçen 45-50 yıllık bir zaman dilimi içerisinde
22:42İki farklı fotoğraf şuan karşınızda.
22:57Haydi gelin benim doğduğum tarihe doğru gidelim.
23:01Takvimler 1974'ü göstermekte.
23:05Arkamızda Çoban Musa Paşa Camisi.
23:07Fon müziği olarak da metronun içinden, yani hızlandırılmış bir çalışma, çekiş sesleri, çivi sesleri.
23:16Duyuyor musunuz makine seslerini?
23:19Onlar aşağıdan geliyorlar.
23:20Ayağımızın altında şu an bir inşaat var.
23:24Ayağımızın hemen altında.
23:25Ve üstünde ise Beyaz TV.
23:28Geçmişe yürüyen adam, geçmişte yürüyor ve tarih anlatıyor.
23:32Bir fotoğraf var elimizde.
23:341974 yılına ait.
23:37Bu fotoğrafta şurada kavisli bir biçimde refüj var.
23:42Ağaçlandırılmış bir refüj.
23:44İki taraflı bir yol.
23:46Fotoğrafta bana göre sağda ama size göre solda.
23:50Mezarlıkken ortadan kaldırılmış, yıkılmış.
23:54Sonra ağaçlandırılmış parkın ağaçlarının dikildiği
23:59ama henüz ağaçların büyümediği zamanları görüyorsunuz.
24:03Bugün baya ağaçlar büyük.
24:06Ağaçlar bugün baya kudretli.
24:08Ama 1974 yılındaki Çamlık'ta henüz bir ağaçlandırma çalışması
24:15ya yapılmadı ya da küçücük fidanlar olarak duruyor.
24:19Şu görmüş olduğunuz ağaçlar.
24:21Arkamda görmüş olduğunuz külliye
24:24Gebze'ye karakter, kimlik, ruh, şekil veren bir külliye.
24:29Bu külliyenin altında raylar olsa, tekerlekler olsa
24:33sürükleyerek çeksek ve İstanbul'a götürsek.
24:37Acaba Gebze'ye haksızlık etmiş olur muyuz?
24:40Galiba haksızlık etmiş oluruz.
24:42Bu burada kalsın.
24:44Kıymeti ve değeri bilinircesine kalsın.
24:461974-2024
24:50Üzerinden geçen 52 yıl.
24:53İki ayrı fotoğraf ama açı aynı.
24:56Şu an karşınızda.
25:09Bir fotoğraf var elimizde.
25:12Sadece tek bildiğimiz şey
25:141880'ler.
25:16İbrahim Paşa çeşmesi
25:19İbrahim Paşa hamamı.
25:21Peki İbrahim kim?
25:23O kadar muhteşem bir tarihi var ki
25:26buraların.
25:27Köprüdü Mehmet Paşa'nın oğlu
25:29Köprüdü Fazıl Ahmet Paşa
25:31buradan geçerken
25:32bakmış buranın suyu yok.
25:35Gebze harika bir yer.
25:36Ama Gebze'nin su problemi var.
25:39Gebze'de yaşayan insanların
25:41evlerinde, bahçelerinde, parklarında, sokaklarında
25:45su yok.
25:46Demiş ki Kethüda'sı İbrahim Paşa'ya
25:50sen burada kal.
25:51Ben gidiyorum.
25:52Senin görevin
25:54Gebze'ye su getirmek olsun.
25:56İbrahim Paşa
25:57bu misyonu, bu görevi üzerine alır.
26:00Ve Gebze'nin etrafında
26:02belirli başlı yerlerde
26:04kuyular açmaya başlar.
26:06En çok suyun olduğu yer bulunur.
26:09Bugün stadyumun olduğu yerdir o.
26:12Gebze stadyumunun olduğu yerde
26:13sular bulunur.
26:14Her tarafa dolaplar açılır,
26:17depolar açılır,
26:18sular biriktirilir.
26:19Su terazileriyle beraber
26:21önce buraya
26:23ardından bütün Gebze'nin
26:26mahalle ve sokaklarına
26:28su götürülür.
26:29Geçen bölümde hatırlayın lütfen
26:31biz bunları size göstermiştik.
26:34Gebze, çeşmeleriyle meşhur,
26:36suyuyla meşhur, köşklü çeşme mahallesi,
26:41Arap çeşme mahallesi,
26:43tatlı kuyu mahallesi,
26:46pek çok mahalleler var.
26:47Su ile ilişkilendirilen mahalleler.
26:52Şu an arkamdaki hamamda
26:53işte İbrahim Paşa'nın
26:55dışarılardan bularak getirmiş olduğu
26:58su dolabı.
26:59Hatırlayın geçen sene biz
27:01o su dolabına,
27:03Gebze'ye su getiren,
27:05Gebze'nin su problemini
27:06halleden su dolabının
27:08içine girmiş,
27:10dolap beygiri gibi
27:11bir dolabı çevirmiş
27:14ve alttaki kuyudan su çıkartmış
27:16ve Gebze'ye
27:17hatırladınız mı?
27:19Beraber getirmiştik.
27:20İşte o sudan gelen,
27:23o suyun
27:24getirdiği ferahlıkla yapılan
27:27bir hamam.
27:28Hemen yanında ise
27:29bir sarnıç var.
27:31Gördüğümüz fotoğraf
27:321800'lerin sonları,
27:351800'ü 80'ler.
27:36Ha bir dakika,
27:38bu hamam ne zaman yapıldı
27:40diye sorarsanız
27:41hemen söyleyeyim.
27:431665-1666.
27:45İnanılmaz harika bir tarih.
27:48Bugün ne yapılacak bilmiyorum.
27:51Belediye yetkilileri bilir.
27:53Kapattılar,
27:53restorasyon yapıyorlar.
27:55Ancak size
27:56146 yıl önce çekilen fotoğrafla
28:00bugün bizim çektiğimiz fotoğrafı
28:03yan yana koyuyor
28:04ve size gösteriyoruz.
28:06Buyurun,
28:07146 yıl arayla
28:09aynı açıdan çekilen
28:10iki farklı fotoğraf
28:12şu an karşınızda.
28:27Takvimler tam 1950'yi göstermekte.
28:30Eğer 14 Mayıs 1950 öncesi ise
28:34tek partili CHP yönetimini
28:3614 Mayıs 1950'den sonrasını gösteriyorsa
28:41Demokrat Partili
28:42şöyle yaparak bir pankart yapan
28:45ve yeter
28:46söz milletindir
28:48yazan
28:49pankartlarla
28:50%58'lik bir oyla
28:53seçimi kazanan
28:54Adnan Menderes döneminin
28:57sonrasını görüyorsunuz.
28:59Nasıl ama
29:00birebir aynı
29:01fotoğraf gibi
29:03tek bir farkla
29:04nasıl içi acımaz bir insanın
29:07nasıl içi acımaz bir insanın
29:10neyden bahsediyorum?
29:12Bana göre sağ
29:13ama size göre
29:15soldaki binalara bakar mısınız?
29:18Dershanelere, teknik servislere,
29:20yatak, yorgan satan dükkanlara
29:22bakar mısınız?
29:24baktınız ya
29:25şimdi bir de 1950'ye
29:28bakın lütfen
29:29cümbalı, bahçeli, iki katlı
29:33muhteşem evler görünmüyor mu?
29:35O evler
29:36nasıl terk edilir de
29:38böyle evler, böyle binalar yapılır
29:41işte bu
29:42sanırım işte bu cinayet olsa gerek
29:4476 yıl önce
29:46bu sokaktan
29:48Karabakkal Camii adı verilen
29:50arkamdaki
29:51cami görüldüğünde
29:53benim sağım
29:54sizin solunuzda
29:55cümbalı evler
29:57benim solum
29:58sizin sağınızda
30:00küçük dükkanlar ve işyerleri
30:02görülüyor
30:03bu arada arkamdaki
30:04Karabakkal Camii'nin
30:06minaresi bugün
30:07kısa ve kalın
30:08güdük bir minare var
30:10gördünüz mü?
30:11fakat 1950 yılındaki
30:13fotoğrafa bakacak olursak
30:15fotoğraftaki minare
30:17ince ve uzun
30:17külahı da ince ve uzun
30:19demek ki
30:21Karabakkal Camii
30:22sabit kalmakla beraber
30:231950 yılından
30:26sonra
30:27yıkılmış ve değiştirilmiş
30:29zaman
30:30buradan
30:31çok şey götürmüş
30:32zaman buradan
30:344 adet
30:35cumbalı
30:36konak götürmüş
30:37zaman buradan
30:38ince bir minare
30:39götürmüş
30:40zaman buradan
30:42Karabakkal Camii'nin
30:43ana yapısını
30:45götürmüş
30:45zaman buradan
30:47baya bir şey götürmüş
30:48iki farklı
30:50tarih
30:50iki farklı
30:52fotoğraf
30:53ustası
30:53ama aynı açı
30:55şu an karşınızda
31:101965 yılına ait bir fotoğraf var
31:14şu an karşımızda
31:15yani günümüzden 61 sene önce
31:1961 sene önce
31:21şu gördüğünüz gri bina yoktu
31:24o binanın yerine
31:26ufacık bir bina vardı
31:28onun yanındaki
31:30bina da yoktu
31:31o da küçücük bir binaydı
31:33yahu
31:34buralar ne kadar güzel
31:36buralar ne kadar hoş
31:38ne kadar zarif yerlermiş
31:40küçük
31:41muhtedil
31:43insanın ruhuna hitap eden
31:45hoş mütevazilikte binalarmış
31:48ve hemen yanında
31:49Karabakkal Camii var
31:51Karabakkal Camii bugün
31:53sanki caddeye paralel gidiyor
31:571965 tarihinde
31:59caddeyi
32:00kesen
32:01bir yapısı var
32:02yani
32:03sanki yönü bize
32:05biraz daha dönük gibi
32:06sebebini söyleyeyim
32:09hatırlayın lütfen
32:11bir önceki fotoğrafta
32:12tam karşısından görmüş
32:14ve minaresinin
32:16gücüklüğünden
32:17kısalığından
32:19o minarenin de
32:20büyüklüğünden
32:21bahsetmiştik ya
32:22işte
32:23bu fark ne
32:25söylüyorum
32:261976 tarihinde
32:29bu cami yıkılmış
32:31yerine
32:32şu an gördüğünüz
32:34cami yapılmış
32:35bu fotoğraf
32:36yani şu an
32:37sizin gördüğünüz
32:38fotoğraf
32:391965'e ait
32:41yani yıkılmasından
32:439 sene önce
32:44şu hale gelmesinden
32:469 sene önce
32:48çekilen
32:49eski camiyi
32:50gösteren
32:51fotoğraf
32:5261 sene önce
32:54eski fotoğraf var
32:56ve eski cami var
32:58ve eski binalar var
33:00ve küçük binalar var
33:0261 yıl sonra
33:03caddeye paralel
33:05yeni camiler var
33:06büyük
33:075 katlı
33:09şimdi saydım da
33:105 katlı
33:12binalar var
33:121 katlı
33:142 katlı
33:14binalarmış
33:16aslında
33:17Gebze'nin
33:18hakkı
33:18güzelliği
33:20ve tarihinde
33:21olması gereken
33:22ama bugün
33:23maalesef
33:24çok katlı
33:25binalar
33:26Gebze'nin
33:27genel görüntüsünü
33:28bozuyor demeyeyim
33:30değiştiriyor
33:31diyeyim
33:32çünkü bana göre bozan şey
33:34başka birine göre bozmaz
33:36bu yüzden bozuyor
33:37demek istemiyorum ama
33:39görüntü
33:40sanki bir öncesi daha güzelmiş ya
33:43bu olmamış gibi
33:46duruyor
33:47bence
33:47biz
33:49öyle düşünüyoruz
33:50siz ne diyorsunuz bu konuda bilmiyorum ama
33:5361 yıl ara ile
33:551965
33:562026
33:5861 yıl
34:01ara ile
34:01aynı açıdan çekilen
34:03iki farklı fotoğraf
34:05şu an karşınızda
34:201922 yılı işgal yıllarıdır
34:231922
34:24bu ülkenin kapkara yıllarıdır
34:27Allah bir daha bu aziz ve necip millete
34:30ve bu güzel cennet vatana
34:33işgal denilen
34:34o melun şeyi göstermesin
34:37bu topraklarda yalnızca şerefli ve şanlı
34:41Türk askerinin postalları bassın
34:44ve gezsin
34:45bu topraklar sadece
34:47şanlı Türk bayrağımızla süslensin
34:49başka bir ülkenin askerine
34:51başka bir ülkenin bayrağına zerrece tahammülüm yoktur
34:55bu topraklar üzerinde
34:57niye bunları anlattım
34:59şu an görmüş olduğumuz fotoğraf
35:011922 yılına ait bir fotoğraf
35:04Sultan Orhan Camii
35:06inanılmaz bir hikayesi var
35:07bu cami
35:091922 yılında
35:11böyle görünüyor ya
35:13halbuki bu caminin yapılış tarihi
35:151323'lere
35:17yani günümüzden 700 sene öncelere dayanıyor
35:231323 yılında
35:25Osman Gazi
35:26Gebze'ye adım attığında
35:29buraya bir cami yapmak istemiş
35:31temeller atılmış
35:33fakat Osman Gazi
35:35Osman Gazi
35:36Osmanlı devletini kuran adam
35:39vefat edince
35:41yerine oğlu Orhan
35:43Nikomedia ile beraber
35:45yani Kocaeli ile beraber
35:47Libiza ile beraber
35:49her tarafı almış
35:51ve babasının yapmayı düşündüğü camiyi
35:55devam ettirmiş ve bitirmiş
35:57mesela
35:58kitaplarda ilk defa Sultan lakabını
36:01Sultan Murat
36:02Murat-ı Hüdavendigar kullandı der
36:05halbuki ilk defa Sultan lakabını
36:08bu camide de görmüş olduğumuz üzere
36:12Sultan Orhan
36:14kullanmaktadır
36:16Murat değil
36:17Murat'ın babası
36:18Orhan Gazi
36:20bu caminin banisi
36:22sultandır
36:23ardından
36:24cami bitirilir
36:25Osmanlı buralara hakim olur
36:27ve bu cami
36:291900'lere kadar gelir
36:321922'de
36:33görüntü bu
36:34burada
36:35şu an bulunmuş olduğumuz yerde
36:37bir Roma
36:39eseri var
36:40işte o eserden kalma
36:41mesela
36:42kuyu
36:43taşı
36:44o eserden kalma
36:46mesela
36:46korit nizamında
36:48sütun başlıkları
36:50buralarda bir yerde bir lahit bulunmakta
36:53Roma lahidi
36:55ardından
36:56şu an Türkiye
36:57dil ve edebiyat derneği olarak kullanılan
37:00bu binanın
37:01alt katına yerleştirilmiş
37:03sonra kocaeliye
37:05müzeye gönderilmiş
37:06şurada bir lahit
37:08şu an yok
37:09eser biraz farklı
37:12bugün
37:12görüldüğü gibi değil
37:14neden farklı
37:15çünkü
37:161922 yılında
37:18pimapen pencerelerle
37:20dolu olan
37:21şu
37:21son cemaat
37:23mahvili
37:24son cemaatin
37:25bulunduğu yer ki
37:261323'den kalma
37:28bir camide
37:29pimapen pencereler
37:31neden olur
37:32bu ayrıca
37:33konuşulması gereken
37:34bir özelliktir
37:35son cemaat
37:37mahvili
37:37zaten şuradan da
37:38belli olduğu üzere
37:40sanki yama yapılmış gibi
37:42yapılmış
37:43eserin orijinalinde
37:46yani Osman Gazi'nin
37:48temelini attığı
37:48Orhan Gazi'nin
37:49bitirdiği
37:50eserin orijinalinde
37:52böyle bir yapı
37:54böyle bir
37:54son cemaat
37:55mahvili yok
37:561922
37:582026
37:59üzerinden geçen
38:01104 yıl
38:02aynı açı
38:03aynı cami
38:04aynı fotoğraf
38:05şu an karşınızda
38:211922 yılında
38:23az evvel
38:24bir fotoğraf
38:24çekmiştik ya
38:25o fotoğrafı
38:27çeken kimse
38:28bilmiyoruz
38:29aynı adam
38:30aşağılara doğru inmiş
38:32yeni çarşıya doğru inmiş
38:34menzilhane
38:35adı verilen
38:36bölgeye inmiş
38:37burada da
38:38tarihi menzilhane
38:40hamamı yazar
38:40bu da eskidir
38:42dostlar
38:42şu an görmüş olduğunuz
38:44cami
38:44az evvel
38:46önünde
38:46hitap ettiğimiz
38:47cami
38:47önünde
38:48bir lahidin
38:50bulunduğu
38:50bir Roma lahidinin
38:52bulunduğu
38:52altında
38:53sarnıcın
38:54bulunduğu
38:54bir su kuyusunun
38:56taşının
38:57Roma'ya ait
38:58olduğu
38:59Korit
39:00nizamında
39:01sütün
39:01başlığının
39:02bulunduğu
39:041992 tarihinde
39:06fakültede
39:07birinci sınıfta
39:08sanat tarihi dersi
39:09öğrenmiştik
39:10sanat tarihi dersi
39:11okumuştuk
39:12hocamız bize
39:13demişti ki
39:14çocuklar
39:14Dor, Ion, Korit
39:16sütün
39:17başlıkları vardır
39:18sizi en çok
39:19ilgilendiren de
39:20Dor ve Korit'tir
39:21İon pek bu
39:23bölgede olmaz
39:23Korit nizamı
39:25Ortodoks
39:26Roma'daların
39:27kullandığıdır
39:28ve öğrenin
39:29demişti
39:309 tane
39:31özellikten
39:32bahsetmişti
39:32bu 9 tane
39:34özellik
39:3592'den beri
39:36aklımda bulunan
39:3734 yıllık
39:39kıymetli bir bilgi
39:40Korit nizamındaki
39:42sütün
39:42başlığında
39:43Sima
39:44Geison
39:45Diş kesimi
39:47Yumurta
39:48Firizi
39:48Arşitraf
39:49Abakus
39:50Toros
39:51Tirohilos
39:52ve Sistitovat
39:53adı verilen
39:54bölümler
39:55vardır
39:56Murat
39:56baktın mı
39:57bir yere
39:57bir yerden
39:59mi okudum
39:59ben bunları
40:00ezber söylüyorum
40:01nasıl kafamıza
40:03eski hocalar
40:05çaktıysa
40:0634 yıl önce
40:07öğrendiğim bu bilgiyi
40:09şu an sizinle paylaşıyorum
40:10tam olarak orada
40:12Korit
40:13nizamında
40:14bir eser vardı
40:15o eser gitti
40:16yerine
40:171323'ten itibaren
40:19Osman Gazi'nin
40:21ve Orhan Gazi'nin
40:22başlatıp
40:23bitirdiği
40:23Sultan Orhan
40:25Camii
40:25menzilhane
40:27hamamı
40:27ve bana göre
40:29sağda
40:29ama size göre
40:30bir depo
40:32bir ne diyelim
40:34ona
40:34belki bir
40:35hayvan ahırı
40:36duvarı
40:37bilmiyorum
40:37belki bir
40:38hanın
40:39duvarı
40:40bilmiyorum
40:41belki de
40:42Sultan Orhan
40:43Camii'nin
40:44bahçe duvarları
40:45lütfen
40:46dikkatlice
40:47inceleyin
40:48şu an
40:49zumlanmış durumda
40:50caminin
40:51hemen yanında
40:52bulunan
40:53duvarlar
40:53bu duvarlar
40:55şu an yok
40:56bu duvarlar
40:57ve duvarların
40:58içinde bulunan
40:59müştemilat
41:00ya da
41:00binalar
41:01yıkılmış
41:02ne oldu
41:04arkamda
41:05görmüş olduğunuz
41:06binalar yapıldı
41:07şu an
41:08okulların
41:10ve iş yerlerinin
41:11bulunduğu
41:11bu binaların
41:12olduğu yerde
41:13Sultan Orhan
41:14Camii'nin
41:15ya bahçesi
41:16vardı
41:17ya hayvan
41:18ahırı
41:19vardı
41:19ya da
41:20depolar vardı
41:20nereden
41:22bakarsanız
41:22bakın
41:23nereden tutarsanız
41:24tutun
41:25bu fotoğrafta
41:26bir tarih katliamı
41:27söz konusu
41:28peki ne zaman
41:30yıkıldı
41:30bu yıkılma
41:31hadisesi
41:321960'lı
41:33yıllara
41:34ait bir
41:35hadisedir
41:35ve keşke
41:36öyle
41:37olmasaydı
41:38diyoruz
41:39nasıl güzel
41:40görünüyor
41:41bugün kötü
41:42bugün bina
41:43yüksek
41:44duvardan
41:45göremediklerimiz
41:46yani duvarı
41:47duvar
41:48küçük olduğu için
41:49caminin
41:50pencerelerini
41:51görüyoruz
41:52iç pencerelerini
41:52fakat bugün
41:53binalar yüksek
41:55olduğu için
41:55caminin
41:57ikinci katındaki
41:58pencereleri
41:58göremiyoruz
41:59bu yüzden
42:00karşımızda
42:01sanki
42:02caminin
42:02minaresi
42:03ve yarısı
42:04var gibi
42:05halbuki
42:05fotoğrafta
42:06caminin
42:07üstünün
42:08tamamına
42:09yakını
42:09görünüyor
42:10bu açıdan
42:11bu görüntü
42:12biraz bozulmuş
42:13gibi
42:132026 yılında
42:151922'ye göre
42:17104 yıl
42:18ara ile
42:18fotoğraf
42:19biraz bozulmuş
42:20gibi
42:21duruyor
42:21bu fotoğraflar
42:23bizi tarihi
42:24alıştırıyor
42:24tarihi
42:25ısındırıyor
42:26tarihle
42:27aramızda
42:28bir bağ
42:28kuruyor
42:29bilmiyorum ki
42:30sizce
42:31bu tarif
42:32ve tanım
42:33uygun mu
42:33avatar diye
42:35bir film vardı
42:36seyrettik mi
42:36avatarda
42:38ağaçlar var
42:39hayvanlar
42:40var
42:40toprak var
42:42ve bir de
42:42canlılar var
42:43avatarlar var
42:44kuyrukları var
42:45o kuyruklarla
42:47hayvanların
42:48kuyruklarını
42:49birleştirdiğinde
42:50ya da ağacın
42:52dallarını
42:53birleştirdiğinde
42:54o ağaçla
42:55o hayvanla
42:57o canlı ile
42:58bir bütün
42:59bir vücut oluyor
43:00ve kafasından
43:02bu yoldan
43:03sola dönmek
43:03geçiyorsa
43:04o hayvan
43:05o ejderha da
43:06seyrettik mi
43:07oraya doğru
43:08dönüyor
43:09işte bu
43:10avatar
43:10niye anlattın
43:12bunu
43:12sanırım
43:13bizim de
43:13avatarımız
43:14bizi tarihle
43:16bağlayan
43:17ayağımızı
43:19basmış olduğumuz
43:20toprakların
43:21tarihi anlamda
43:23kıymetini
43:23bize bildiren şey
43:25sanırım
43:26o kuyruktaki
43:27kablolar
43:28bilmiyorum ki
43:30fazla mı
43:31uç bir örnek
43:32verdiğim
43:33bu fotoğraflardır
43:34biz bu fotoğrafları
43:36bir avatar
43:37gibi kullanarak
43:39geçmişle
43:40bağ kuruyoruz
43:41geçmişle
43:42bugünü
43:43birbirine
43:44bağlıyoruz
43:44o fotoğrafların
43:46üzerinde basmaktan
43:47o fotoğraflar
43:48hakkında
43:49konuşmaktan
43:50o fotoğrafta
43:51var olup da
43:52bugün
43:53olmayan
43:54şeyleri
43:54göstermekten
43:55gerçekten
43:56çok mutluyuz
43:57iyi ki
43:58beyaz tv var
43:59iyi ki
44:00beyaz tv de
44:01hafta sonları
44:02evinize
44:03misafir
44:04olmamızı
44:05sağlayan
44:06geçmişe
44:07yürüyen
44:08adam
44:08programı var
44:09iyi ki
44:10sizler
44:10evlerinizde
44:12oturuyorsunuz
44:12bizi
44:13seyrediyorsunuz
44:15bizler de ekip
44:16arkadaşlarımızla
44:17birlikte
44:18sizlere
44:19tarih anlatmaktan
44:20son derece
44:22keyifliyim
44:22şimdi açıdan
44:24çıkabiliriz
44:24nerede bulunduğumuzu
44:26gösterebiliriz
44:27bakın
44:28burası
44:28Orhan Gazi
44:30zamanından
44:31itibaren
44:32menzil olarak
44:33kullanılan
44:34menzilhane
44:36bölgesi
44:37burası da
44:38menzilhane
44:39hamamı
44:39şu kubbeler
44:41bu kubbelerle
44:42beraber
44:43cami minareleri
44:44yahu ne kadar güzel
44:47bir yerdeyiz
44:48keşke burası da
44:50yıkılmasaydı
44:50o tarihi
44:52özelliğini
44:52koruyor olsaydı
44:53bu haftada
44:56bize ayrılan
44:57sürenin
44:57sonuna geldik
44:58Allah fırsat ve
44:59ruhsat verirse
45:00haftaya
45:01bambaşka
45:02yerlerde
45:03bambaşka
45:04tarihi
45:04zeminler ve
45:05fotoğraflar
45:06üzerinde
45:07gezmek üzere
45:07Allah'a emanet olun
Yorumlar