00:00Natuklasan ng Commission on Audit o COA na hindi naabot ng National Food Authority ang itinakdang 15-day rice buffer
00:09stock noong 2025.
00:11At isa sa mga natukoy ng COA na dahilan, ang hindi pagkompleto ng NFA sa target nitong talay procurement.
00:19Ang paliwanag ng NFA, tinutukan ni Marie Umali.
00:25Sa sunod-sunod na pananalasa ng habagat at kung ano pang mga sakuna, pagkain ang isa sa unang inaalala ng
00:34mga nasasalanta.
00:36Kaya itinakda sa Republic Act No. 12078 na hindi dapat mababa sa 15 araw ang rice buffer stock ng National
00:44Food Authority o NFA.
00:46Pero sa 2025 Annual Audit Report ng Commission on Audit o COA, 408,944 metric tons ang average rice buffer
00:54stock ng NFA noong 2025.
00:57Nakatumbas ng mahigit sampung araw ng average daily consumption requirement.
01:01Isa sa mga natukoy ng COA na dahilan, ang hindi pagkakumpleto ng NFA sa target nitong palay procurement.
01:07Noong 2025, 77% lang ng 545,000 metric tons na target ang na-procure.
01:13Binigyan din pa ng COA na sa mahigit 14 billion pesos na kabuo ang subsidy na natanggap ng NFA mula
01:202024 hanggang 2025,
01:22halos 10 billion pesos lamang ang nagamit na pambili ng palay.
01:26Napansin din ang COA na ang computed average procurement cost ng NFA ay 23 pesos and 53 centavos kada kilo.
01:34Mas mataas sa 17 pesos and 70 centavos kada kilong average farm gate price na iniulat ng Philippine Statistics Authority.
01:41Paliwanag ni NFA Administrator Larry Laxon, hindi naman tumaas ang pondo para sa procurement.
01:46Ang money na yung pang procure lang ng palay.
01:49So we cannot divert it to facilities?
01:52Hindi po hindi.
01:54That would be the case.
01:56Isa pang mahalagang finding ng COA ang matagal ng pag-iimbak daw ng palay at milled rice.
02:00Paabot sa 6.8 million bags ng palay at halos 1.9 million bags ng milled rice ang nakaimbak ng
02:06lampa sa maximum storage period,
02:086 na buwan para sa palay at 3 buwan para sa milled rice.
02:12Bunga nito may panganib ng quality deterioration, pagbaba ng market value, pagtas ng storage at maintenance costs,
02:19pagkakapit ng warehouse capacity at posibleng pagkawala o pag-aksaya ng public resources.
02:24Magdi-deteriorate yan. Pero yung nakita nila ngayon na 2025, na-sold na natin yan.
02:31Na-report ko nga, 1.1 billion sold through auction.
02:35Tapos ginigiling na natin yung lahat ng mga natirang mga palay.
02:40Dahil dito, na-isdown ng NFA na maisulong sa batas na mabigyan muli sila ng kapangyarihan
02:46na makapaglabas kada buwan ang takdang volume ng bigas sa merkado
02:49para matugunan ang problema sa aging o deteriorating stocks.
02:54Ngayon palang naghahanda na raw ang NFA magigyan Department of Agriculture
02:58dahil sa inaasahan matinding epekto ng Super El Niño sa bansa
03:01na posibleng umabot hanggang first quarter ng 2027.
03:04Ayon kay Lakson, ang pinakamalaking panganib ay kung tatama ang tagtuyot
03:08sa mga palay na nasa vegetative stage pa lamang.
03:11Pusibleng 12% ng wet season harvest ang mawala dahil sa El Niño.
03:15Yung talagang may heat ng matindi ng El Niño, rather than put money there and masayang lang,
03:25lagay mo na doon sa hindi masyadong may heat, doblehin mo na yung assistance noon
03:30para doon bumawi ng volume ng production.
03:33Meron tayo mga fertilizer, bio-fertilizer.
03:36We have enough seeds to be planted doon sa areas na may tubig naman.
03:40Siyempre, doon sa mga areas na walang tubig masyado, meron kami mga alternative crops.
03:45As far as rice is concerned, we have enough buffer stocks now.
03:48Where our worst estimates now say that we will have, even by January or by the end of December,
03:57we will still have 75 days worth of stocks.
03:59Maris Umali na Katutok, 24 Oras.
