00:00It's not a good thing to do with the KAPAS
00:03at the industrial hub for the Pax Silica Initiative of America.
00:08According to the KAPAS, it's a good thing to do with the KAPAS
00:10on the KAPAS.
00:12It's a good thing to do with the KAPAS
00:14and the KAPAS,
00:15the project is a good thing to do with the KAPAS
00:20on the KAPAS.
00:21This is Sandra Aguinaldo.
00:27Pinsa na sa mga lupain, kalikasan at kabuhayan.
00:30Ilan lang yan sa mga pinangangambahang epekto
00:33ng planong pagtatayo ng industrial hub
00:37na nakafocus sa artificial intelligence
00:39sa kapasarlak sa ilalim ng Pax Silica Initiative ng Amerika.
00:44Kaya tinututulan ito ng ilang grupo.
00:48Kanina, pinatawag sa Senado
00:49ang ilang opisyal ng gobyerno para
00:51mabigyang linaw ang mga issue.
00:54Ayon sa Basis Conversion and Development Authority
00:57o BCDA,
00:58nasa 75 pamilya lang
01:01ang maapektuhan ito.
01:02Bagay na itinanggi ng kinatawa
01:04ng Indigenous Peoples Community.
01:06Ang census namin,
01:08talaga doon sa sapang kawayan,
01:10asa 1,000 kami.
01:12So ngayon lang po kasi nakikita ng
01:15BCDA na 14 house lang kami,
01:182013 pa po yung census nila.
01:21Ang pinag-uusapan lang po kasi natin
01:23na 75 houses,
01:25isang sityo lang po
01:26na nasa loob po
01:27ng mismong proposed Pax Silica Site.
01:29Pero yung perimeter po
01:32nung pinakita nilang Pax Silica Site,
01:36dalawa pong IP communities ang katabi.
01:41And of those dalawang IP communities,
01:45182 farmers po will be displaced.
01:47Idinadaing din nila na maapektuhan
01:50ang libingan ng kanilang mga ninuno.
01:52Paano po yung tinayo namin
01:54simbahan doon?
01:55Kaya po ayaw namin umalis doon
01:57dahil andun din po yung
01:58burial ground ng mga kanunuan namin.
02:01Opo.
02:02Well, yan po yung mga kailangan po nating...
02:04Yan po ang pinanilindigan namin
02:05kaya ayaw namin po umalis doon.
02:07Ang barangay naman po kasi namin malaki.
02:10So, hindi po sila aalis sa barangay nila.
02:12So, ililiusin lang po sila.
02:14Kung meron pong plot doon,
02:16may sementeryo tayo doon.
02:18Ba't hindi, di ba?
02:19Sabi nga po ni Sen. Aimee yung
02:21yung mga burial ground.
02:23Hindi po dapat talaga ginagalaw yan.
02:26Baka ma-identify naman.
02:27Baka pwede tayo mag-maintain ng IP cemetery
02:30sa gitna ng facility.
02:32Ang sabi pa ng Kapas LGU,
02:34walang nangyaring konsultasyon.
02:36Wala pong nangyaring konsultasyon.
02:39Ang nangyari lang po,
02:41I remember June 22,
02:43ininvite po kami for a meeting
02:45without specifying ano'y po yung agenda.
02:47Nangako naman ang BCDA
02:49na pupulungin nila
02:50ang mga opisyal ng Tarlac
02:52at buong Region 3.
02:53Sa 19 po,
02:55ang meeting ay buong Tarlac na po.
02:56Sa 26 po,
02:58lahat ng governors na po mayors
03:00sa Region 3.
03:01So, meron po kami,
03:03nakikipagtulungan po kami sa mga governors.
03:04So, sila po ang nagbigay ng mga dates na...
03:07If we want this to succeed,
03:08we have to have the support,
03:10di ba,
03:11of those who will be affected by it.
03:13Pagtitiyak ng BCDA,
03:15may maayos na paglilipatan
03:17sa mga maapektuhan.
03:19Babayaran din daw ang mga magsasaka.
03:21Bibigyan ng financial assistance
03:23na 300,000 per hectare.
03:24At tanggap na yun ng mga farmers.
03:26Nilinaw din ang DTI at BCDA
03:28na hindi data centers
03:30ang itinatayo,
03:32kundi manufacturing plants.
03:34May mga nababahala kasi
03:35na kung magkakaroon
03:37ng malalaking data centers sa lugar,
03:39kailangan nito ng maraming tubig
03:41para sa cooling ng mga server nito.
03:44Ang akala po ay data center.
03:46Hindi po,
03:47it will be the components
03:48that go into the data center.
03:50Ito, manufacturing po ito.
03:52Yung dun sa Clark.
03:53Gagawa rin daw sila
03:54ng sariling source
03:55ng tubig at kuryente.
03:57At hindi makikihati
03:58sa supply na kailangan ng populasyon.
04:01Ang tinitingnan po namin dito
04:02yung mga waterways,
04:04mga ilog
04:04kasi umaagos lang po yung tubig doon.
04:06Sa isang ilog pa lang po
04:07yung tinignan namin
04:08na sapat na po
04:09ay yung Bangot River.
04:11Inaaral na rin po ngayon
04:12yung desalination.
04:14Kasama rin po yun
04:15na kitignan ng mga investor na to
04:18yung desalination
04:19kasi sobra sobra
04:21wala lang po tayong problema
04:22kung sa data po
04:23ang manggaling naman.
04:24Ayot kay Senate
04:25President Sherman Gatchalian,
04:27magandang oportunidad
04:28para sa bansa
04:29ang Pax Silica.
04:30Pero dapat masagot din
04:32ang gobyerno
04:33ang mga batikos
04:34tungkol dito.
04:34Ako personally,
04:36sinusuportahan ko
04:37itong Pax Silica
04:39pero marami rin po
04:40akong kondisyon
04:41at caveats.
04:42Nakikita ko na ito
04:43ay isang
04:44once in a lifetime
04:45opportunity
04:46para sa ating bansa.
04:48Kung hindi
04:49who ito
04:49papasok sa ating bansa,
04:51sigurado po ako
04:51papasok ito
04:52sa Vietnam,
04:53papasok ito
04:54sa Thailand,
04:55sa Indonesia.
04:56Ibang bansa
04:57ay tatanggapin
04:59who ito.
05:00Isa po sa pinakamalaking
05:02kabutihan nito
05:03yung almost
05:03200,000
05:05na direct jobs
05:05na malilikha
05:10nitong
05:10initiative na ito.
05:12During the
05:13construction phase,
05:14almost
05:15mga 800,000
05:16jobs
05:16ang pwede pong
05:17mabigyan
05:19dito po
05:20sa lugar na ito.
05:21Ang investments,
05:22malaki rin.
05:23Almost
05:2370 billion dollars
05:24ang investments
05:25dito sa
05:27initiative na ito.
05:28Hindi rin daw
05:28dapat ma-isakripisyo
05:30ang ating
05:31soberenya.
05:31Dapat po itong
05:32initiative na ito
05:33ay sangayon po
05:35sa ating mga
05:37sangayon
05:37sa ating saligang
05:38batas at sangayon
05:40po sa ating
05:40local laws.
05:41Wala pong compromise
05:42ho dyan.
05:43Hindi ho natin
05:44pwede isalang-alang
05:46po ang ating
05:46sovereignty
05:47o soberenya.
05:48Sabi naman
05:49ni Senadora Aimee Marcos,
05:50dapat tutukan
05:51ang gagawing kasunduan
05:53ng Pilipinas
05:53at Amerika.
05:54Sagot ng BCDA,
05:56nag-uusap pa lang sila
05:57at wala pang
05:58nilalagdaang kasunduan.
06:00Wala naman
06:00tututol
06:01sa Paxilica
06:02kung ito ay
06:03magbibigay
06:04ng karagdagang
06:05hanap buhay
06:06at kaunlaran
06:08para sa ating bansa.
06:09Hindi lamang
06:10dun sa tatlong
06:11probinsya,
06:11kundi sa lahat.
06:13Ngunit,
06:14ako'y abalang-abala
06:15sa linalaman
06:16nitong sinasabing
06:18framework.
06:18Kasi,
06:19ito,
06:21eh may
06:21kinalaman
06:22na sa ating
06:24soberania
06:25at sa
06:26jurisdiksyon.
06:27Andito,
06:28very clearly,
06:30all kinds
06:31of
06:31issues
06:32na
06:33pinoproblema ko,
06:35no?
06:35Hindi ng ilang Senador
06:37dapat matiyak
06:38ng gobyerno
06:39na wala silang
06:39tinatago
06:40sa publiko
06:40at walang lalabaging
06:42anumang batas
06:43bilang kapalit
06:44ng inaasam
06:45na malaking investment
06:47sa bansa.
06:48Si Pangulong Bongbong Marcos
06:50tinayak na di papayagan
06:51ang epekto
06:52sa kalikasan
06:53at pananamantala
06:54sa Pilipinas.
06:55What we are interested in
06:57is to benefit
06:58our people
06:59in terms of jobs,
07:00in terms of investment
07:01into the country,
07:03in terms of the advancement
07:04of our capabilities,
07:06in terms of technology,
07:07in terms of training,
07:12re-skilling.
07:13Ako si Sandra Aguinaldo,
07:14ang inyong saksi.
07:17Ako si Sandra Aguinaldo
07:19ang inyong saksi.
07:20Ako si Sandra Aguinaldo
07:21ang inyong saksi.
07:21ang inyong saksi.
07:21Ako si Sandra Aguinaldo
Comments